by 
Δημοσιεύτηκε από το χρήστη Ανδρέας Ιωάννου Κασσέτας στις 26 Μάιος 2014 στις 21:06 στην κατηγορία Γενικά θέματα
Μια πρώτη μελέτη βασιζόμενη σε δείγμα 40 προτάσεων της Τράπεζας για το θέμα Β και το θέμα Δ των εξετάσεων της Α΄λυκείου
1. Κιβώτιο, ο μέγας νικητής
Σε ένα δείγμα 40 προτάσεων της Τράπεζας ( σύνολο 120 θέματα) καταγράψαμε 24 σώματα σε κίνηση ή ακινησία τα οποία εμφανίζονται 107 φορές ( υποτίθεται ότι είναι είτε υλικά σώματα αμελητέων διαστάσεων σε σχέση με τα υπόλοιπα, είτε σώματα σε μεταφορική κίνηση )
κιβώτιο 29 φορές
σώμα 27 σε 6 περιπτώσεις «μικρό σώμα»
σφαίρα 9 σε 2 περιπτώσεις η σφαίρα είναι «μικρή σφαίρα»
κύβος 6 σε 2 περιπτώσεις ο κύβος είναι «μικρός κύβος»
αυτοκίνητο 9, αλεξιπτωτιστής 4 σκιέρ 2 , μπάλα 2, ανελκυστήρας 2, πίθηκος 2 και από μία φορά διαστημόπλοιο, μπίλια, πέτρα, παιχνίδι, κολυμβητής, μοτοσικλετιστής, βούρτσα, χονδρός λιγνός, κουβάς, δέμα, παλέτα με τούβλα, κινητό, ξύλινο παραλληλεπίπεδο
σώματα του περιβάλλοντος τα οποία ασκούν δυνάμεις , μεταβιβάζουν ενέργεια, σκέφτονται γερανός 7, εργάτης 3, ελαιοχρωματιστής1, έμβολο , τεντωμένο νήμα ,Μάριος , Γιάννης , φαντάρος, Αντώνης , Βασίλης
Μια ταξινόμηση :
κιβώτιο με 29 εμφανίσεις ο μέγας νικητής.
αντικείμενα με αφαίρεση 28 εμφανίσεις σώμα 27, κινητό 1
αντικείμενα περιγραφόμενα με τη γεωμετρία τους 16
σφαίρα 9, κύβος 6, ξύλινο παραλληλεπίπεδο 1
τεχνολογία 21 αυτοκίνητο 9, ανελκυστήρας 2, διαστημόπλοιο, στρατιωτικό ελικόπτερο, γερανός 7, έμβολο 1
καθημερινή ζωή 9 μπάλα 2 μπίλια, πέτρα, παιχνίδι, βούρτσα, κουβάς, δέμα, παλέτα με τούβλα
πλάσματα με ζωή 20 από τις ένοπλες δυνάμεις 25% από τα σπορ 20% από την εργατική τάξη 20% , αγόρια 25 % , κορίτσια 0% , από το σινεμά 5% και δύο πίθηκοι αλεξιπτωτιστής 4 φαντάρος 1, σκιέρ 2 κολυμβητής 1 μοτοσικλετιστής 1, εργάτης 3, ελαιοχρωματιστής, χονδρός λιγνός 1, Μάριος , Γιάννης , Αντώνης , Βασίλης , πίθηκος 2 Η απόλυτη απουσία πλασμάτων γένους θηλυκού
2. Γραφικές παραστάσεις
Η παρουσία των γραφικών παραστάσεων κατά τη διδασκαλία του μαθήματος περιγράφεται με τις 28 γραφικές παραστάσεις που εμπεριέχονται συνολικά στο ερωτήσεις – ασκήσεις – προβλήματα του σχολικού βιβλίου. Μάλιστα οι 17 από αυτές είναι στο κεφάλαιο Περιγραφή της κίνησης. Η ποσότητα αυτή των 28 συνολικά γραφικών παραστάσεων στο σύνολο των 210 θεμάτων για αξιολόγηση – ένα δηλαδή ποσοστό 13,4 % του συνόλου – καθορίζει και τη μορφή της αξιολόγησης. Στις προτάσεις της Τράπεζας γίνεται «πάρτι διαγραμμάτων» και μάλιστα σε γλώσσα η οποία συχνά αποκλίνει από εκείνη του βιβλίου. Σε ένα δείγμα 60 προτάσεων καταμετρήθηκαν 21 γραφικές παραστάσεις , ένα ποσοστό δηλαδή 35 % , το ΟΠΟΙΟ ΔΕΝ ΜΟΙΑΖΕΙ ΚΑΘΟΛΟΥ ΜΕ ΤΟ 13,4 % ΤΟΥ ΣΧΟΛΙΚΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ.
Η βασική αρχή Η ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΟΦΕΙΛΕΙ ΝΑ ΣΥΝΙΣΤΑ ΠΡΟΕΚΤΑΣΗ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ, ΝΑ «ΜΟΙΑΖΕΙ ΜΕ ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ» μάλλον ξεχάστηκε. Λες και ο στόχος δεν είναι κάποια τέλος πάντων στροφή είτε προς την εργαστηριακή εμπειρία είτε προς την κατανόηση των εννοιών και την εφαρμογή των νόμων αλλά μία στροφή προς την Αναλυτική Γεωμετρία. Και όχι ότι ο Καρτέσιος δεν είναι αναγκαίος για να διαμορφωθεί η γλώσσα της Φυσικής αλλά το ζήτημα είναι ότι «έχει χαθεί το ΜΕΤΡΟ» . Εξάλλου η μεγάλη πλειοψηφία των προτεινόμενων γραφικών παραστάσεων όχι μόνο δεν έχει προκύψει από εμπειρικά δεδομένα αλλά έχει ελάχιστη έως μηδενική σχέση με αυτά.
4. Η ταχύτητα, η αλγεβρική τιμή της ταχύτητας και το μέτρο της ταχύτητας .
Ο όρος «αλγεβρική τιμή» θέσης ταχύτητας επιτάχυνσης, δύναμης, δεν υπάρχει στη θεωρία.
Στο «Ερωτήσεις ασκήσεις προβλήματα» του σχολικού βιβλίου οι οποίες περιέχουν διαγράμματα για τη χρονική εξέλιξη ταχύτητας ( θέσης, επιτάχυνσης, δύναμης) συναντάμε
διάγραμμα ταχύτητας – χρόνου (σελ. 65, 13, 14, 21 σελ. 69 3, 8, σελ 70 11, 16 ) διάγραμμα επιτάχυνσης – χρόνου (στο 24 σελ. 65 ) και μόνο στη σελ.70 γραφική παράσταση της τιμής της ταχύτητας σε συνάρτηση με τον χρόνο . Στη Δυναμική εμφανίζεται η τιμή της δύναμης με τον χρόνο ( σελ. 102 17, 18)
Σε ένα δείγμα από τα θέματα της Τράπεζας καταγράουμε :
το μέτρο της ταχύτητας σε σχέση με το χρόνο 2 εμφανίσεις
η ταχύτητα σε συνάρτηση με το χρόνο 2 εμφανίσεις
η τιμή της ταχύτητας σε συνάρτηση με τον χρόνο πολλές εμφανίσεις
η αλγεβρική τιμή της ταχύτητας σε συνάρτηση με τον χρόνο 3 εμφανίσεις
‘Όσο για τις απεικονίσεις δύναμης – θέσης στο σχολικό βιβλίο διαβάζουμε για άξονες δύναμη – μετατόπιση και για αντίστοιχες γραφικές παραστάσεις.
ενώ στην Τράπεζα – στο δείγμα των 40 προτάσεων- διαβάζουμε για διάγραμμα
α. της δύναμης σε συνάρτηση με τη μετατόπιση 2 εμφανίσεις
β. του μέτρου της δύναμης σε συνάρτηση με τη μετατόπιση 2 εμφανίσεις
γ. της δύναμης σε συνάρτηση με τη θέση 2 εμφανίσεις
δ. όπου η τιμή της δύναμης μεταβάλλεται με τη θέση 1 εμφάνιση
Με όλο τον σεβασμό αλλά σε μια γραφική παράσταση για τη χρονική εξέλιξη της ταχύτητας σε ευθύγραμμη κίνηση κάθε τετμημένη είναι η τιμή της χρονικής στιγμής ( μέσα από κάποια συμφωνία για αρχή των χρόνων ) και κάθε τεταγμένη είναι η αλγεβρική τιμής της ταχύτητας. Αντίστοιχα για θέση, επιτάχυνση, δύναμη.
Σε μια γραφική παράσταση για τη χωρική εξέλιξη μιας δύναμης με σταθερή διεύθυνση κάθε τετμημένη είναι η αλγεβρική τιμή της θέσης ( μέσα από κάποια συμφωνία για αρχή των θέσεων ) και κάθε τεταγμένη είναι η αλγεβρική τιμή της δύναμης .
Αρνητική (αλγεβρική τιμή) κάποιου διανυσματικού μεγέθους εμφανίζεται σε 14 θέματα από τα 120 , σε ποσοστό 11,7 % ενώ στο σχολικό βιβλίο αρνητική αλγεβρική τιμή δεν εμφανίζεται πουθενά στη θεωρία και στις 210 ερωτήσεις – ασκήσεις – προβλήματα «αρνητική αλγεβρική τιμή» εμφανίζεται 3 μόνο φορές, σε ποσοστό δηλαδή 1, 4 %
Στην περίπτωση δηλαδή της «αρνητικής αλγεβρικής τιμής» το 11, 7% της Τράπέζας είναι πάνω από 8 φορές μεγαλύτερο από το 1, 4 % του σχολικού βιβλίου
Η βασική αρχή Η ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΟΦΕΙΛΕΙ ΝΑ ΣΥΝΙΣΤΑ ΠΡΟΕΚΤΑΣΗ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ, ΝΑ «ΜΟΙΑΖΕΙ ΜΕ ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ» μάλλον ξεχάστηκε
Σχολικό εργαστήριο .
Στα 40 θέματα που μελετήσαμε η παρουσία των ζητημάτων που σχετίζονται με σχολικό εργαστήριο εμφανίζεται από καθόλου έως πολύ λίγο. Αυτό είναι ρεαλιστικό για τη πρώτη χρόνια εφαρμογής του θεσμού αν και κατά την άποψή μας θα έπρεπε τη χρονιά αυτή να μην υπάρχει κανένα σχετικό ζήτημα και να ακολουθήσει η σχετική προετοιμασία για τη χρονιά την επόμενη.
Η μονάδα μάζας
Πώς παριστάνεται η μονάδα μάζας «ένα κιλογκραμ» ; με το σύμβολο kg ( με k πεζό ). ή με το Kg ( με K κεφαλαίο ); Οι προτείνοντες θέματα στην τράπεζα μάλλον δεν το έχουν συζητήσει. Διαφορετικά παραμένει ΑΝΕΞΗΓΗΤΟ το γεγονός ότι σε στο 25% των προτάσεων – τις οποίες μελετήσαμε – ο συντάκτης χρησιμοποιεί το 1 Kg ( με K κεφαλαίο ) και στο υπόλοιπο ο άλλος μάλλον συντάκτης χρησιμοποιεί το 1 kg ( με k πεζό ). Δεν δημιουργεί πρόβλημα στους μαθητές αλλά . . επιτέλους ποιο είναι το σύμβολο; Αντίστοιχο πρόβλημα υπάρχει και τις εμφανίσεις 1 Km και 1 km για τη μονάδα μήκους καθώς και για το 1 KW και 1 kW για τη μονάδα ισχύος . Στην περίπτωση αυτή το βιβλίο δεν ευθύνεται γιατί ο συμβολισμός παρουσιάζεται με τον σωστό τρόπο.
Η ποιότητα των θεμάτων
Αναμφίβολα έχουν καταχωρηθεί θέματα με ποιότητα και με αξιοπρεπή βαθμό δυσκολίας αλλά στο σύνολο της η ποιότητα των θεμάτων εμφανίζει αξιοσημείωτη ανομοιογένεια . Το ίδιο ισχύει και για τον βαθμό δυσκολίας. Ας συγκρίνουμε λόγου χάρη την πρόταση 5190 με την 5200 . Αυτό βέβαια είναι άποψη και χρειάζεται πολύ δουλειά για να καταδειχθεί η βασιμότητά της. Εξάλλου αυτό που μπορεί να βαθμολογήσει την ποιότητα και τη δυσκολία ενός θέματος για αξιολόγηση είναι το «κατά πόσο μοιάζει με αυτό που διδάχτηκαν οι μαθητές στους οποίους απευθύνεται»
Εκείνο που διακρίνει κανείς σε πρώτη ανάγνωση είναι ότι υπάρχουν προτάσεις για θέμα Β για τις οποίες σκέφτεσαι : Έχουν άραγε εμβαθύνει οι προτείνοντες στο «τι ακριβώς σημαίνει θέμα Β» ;
Για αρκετές πάλι από τις προτάσεις για θέμα Δ σκέφτεσαι : Τι θα κάνουν με αυτό οι μέτριοι μαθητές και όχι μόνον αυτοί ;» Πολύ φοβάμαι ότι μπορεί να δημιουργηθεί με τη Φυσική κοινωνικό πρόβλημα και ενδεχομένως «τρόμος». Και δεν μιλώ για τους εξαιρετικούς μαθητές που έτσι κι αλλιώς θα μπορέσουν να γράψουν. Μιλώ για τους δεκάδες χιλιάδες που δεν θα σπουδάσουν επιστήμες. Θέλω να ελπίζω ότι οι φυσικοί δεν θα καταφέρουν ότι κατάφεραν κάποιοι από μας με τις Πανελλήνιες. Και αυτό που κατάφεραν ήταν ότι σημάδεψε τη Φυσική Γενικής Παιδείας σε «μάθημα που πρέπει να το αποφύγουν» οι χιλιάδες υποψήφιοι.
Με την επίγνωση ότι “το να κρίνεις είναι πολύ πιο εύκολο από το να προτείνεις” θα επανέλθω
Ανδρέας Ιωάννου Κασσέτας
Τα σχόλια…