Δημοσιεύτηκε από τον/την ΓΙΩΡΓΟΣ ΦΑΣΟΥΛΟΠΟΥΛΟΣ στις 26 Ιανουάριος 2014 και ώρα 11:00
Σκέψεις μετά την Ημερίδα της ΕΛΜΕ Καλλιθέας – Νέας Σμύρνης – Μοσχάτου, για τη Διδασκαλία της Φυσικής στην Α Γυμνασίου
Οι μαθητές της Α’ Γυμνασίου οφείλουν να απαντήσουν υποχρεωτικά σε τέσσερα από τα εννέα προτεινόμενα θέματα. Αυτά χωρίζονται σε δύο ζεύγη «πειραματικών θεμάτων», που η απάντηση στο δεύτερο, σχετίζεται με την απάντηση στο πρώτο θέμα του ζεύγους.
Η τροποποίηση του τρόπου αξιολόγησης, δεν φαίνεται να ευνοεί την ενδυνάμωση των πειραματικών δραστηριοτήτων στην τάξη, αφού ενισχύει την απομνημόνευση και μάλιστα όχι δικτύου εννοιών, αλλά διαδικασιών, που είναι δυσκολότερη, επειδή:
1)Η φύση των πειραματικών δραστηριοτήτων που προβλέπονται, δεν ευνοούν μετωπικό χειρισμό σε ομάδες. Εξελίσσονται, στην καλύτερη περίπτωση, ως πειράματα επίδειξης. Έτσι, περιορίζεται η ενεργός συμμετοχή των μαθητών και η επεξεργασία των πειραματικών τεκμηρίων δεν θα γίνει με αυθεντικό τρόπο ώστε να παραχθούν ενδιαφέροντα συμπεράσματα, κατάλληλα να αξιολογηθούν στις τελικές εξετάσεις.
2)Τα περιβάλλοντα με διαγράμματα, που αποτελούν υποχρεωτικό θέμα αξιολόγησης, είναι περιορισμένα, άρα και προβλέψιμα.
Μπορούμε τότε να κάνουμε πρόβλεψη για το απόλυτο θέμα στις τελικές εξετάσεις της Α’ Γυμνασίου 2013-14;
Υποθέτω ότι θα ζητείται η χάραξη διαγράμματος μάζας – επιμήκυνσης σε ελατήριο που εφαρμόζεται αυτή η μάζα. Ως συμπέρασμα θα ζητείται η τιμή μιας μάζας για συγκεκριμένη επιμήκυνση.
Δηλώνω με έμφαση και χωρίς καμία δόση χιούμορ, ότι αυτή η πρόβλεψη δεν πρέπει είναι επιθυμητή, αλλά περιγράφεται ως ενδεχόμενη παρενέργεια μιας αδοκίμαστης αξιολογικής διαδιακασίας αγκιστρωμένης ισχυρά σε επίσης αδοκίμαστο διδακτικό υλικό. Η προηγούμενη δήλωση ας καταγραφεί, ώστε να μη δημιουργηθούν στο φιλόξενο “ylikonet” προβλήματα παρόμοια με αυτά του προηγούμενου καλοκαιριού για θέματα εξετάσεων.
Θεωρώ ότι η πρώτη εφαρμογή της πειραματικής διδασκαλίας της Φυσικής σε μικρές ηλικίες και σε εκπαιδευτικό σύστημα χωρίς σχετική παράδοση, θα έπρεπε να είναι περισσότερο ελαστική. Η μέσω αξιολόγησης θεσμική «θωράκισή» της, μπορεί να καταστεί πανοπλία χωρίς πολεμιστή. Η απαίτηση να είναι τα 4/6 θέματα «πειραματικά», δηλαδή το καθοριστικό 66% της βαθμολογίας να προκύπτει από την αξιολόγηση αδοκίμαστων στην ελληνική εκπαιδευτική πραγματικότητα θεμάτων, φαντάζει ως «βίαια» συμμόρφωση εκπαιδευτικών και εκπαιδευομένων. Θα ευνοούσε την ομαλή εξέλιξη του μαθήματος η ύπαρξη ενός μόνο υποχρεωτικού ζεύγους θεμάτων ή δυο ζευγών, που όμως θα ήταν επιλέξιμα.
Γιατί οι εκπαιδευτικές μεταρρυθμίσεις, σε όλο των κόσμο, έχουν μέλλον κυρίως ως τέκνα συναίνεσης.
Σχόλια
Σχόλιο από τον/την Κυριακόπουλος Γιάννης στις 26 Ιανουάριος 2014 στις 15:13
Ας γίνω προβοκάτορας:
Θέλετε να σκοτώσετε κάθε εργαστηριακή δραστηριότητα στα σχολεία;
Αν ναι βάλτε εργαστηριακά θέματα.
Μιλώ για οιαδήποτε τάξη Γυμνασίου ή Λυκείου. Ακόμα και ο πιο μερακλής με τα πειράματα θα τα “ευνουχίσει” και θα αρχίσει στον πίνακα φροντιστήριο περί του πως απαντάμε σε συναφή θέματα.
Μοιάζει παράδοξο αλλά δεν είναι.
Σχόλιο από τον/την Τίνα Νάντσου στις 26 Ιανουάριος 2014 στις 17:16
Γιώργο δεν συμφωνώ ότι το πείραμα με το θερμό νερό είναι επικίνδυνο. Το κάνω πάνω από 15 χρόνια με μικρότερα παιδιά. Δες παρακάτω:
http://tinanantsou.blogspot.se/2011/11/blog-post_3269.html
http://tinanantsou.blogspot.se/2011/11/blog-post_401.html
Το θέμα , κατά την γνώμη μου , είναι ο αριθμός των παιδιών που κάνουν το πείραμα.
Δεν πρέπει να είναι πάνω από 20 μαθητές αυστηρά ή θέλει 2 διδάσκοντες σε διαφορετικούς χώρους. Ο ένας διδάσκει την θεωρία φυσικής και ο άλλος κάνει το πείραμα σε ομάδες εργασίας των 4 ή 5 παιδιών.
Το σίγουρο είναι ότι μπορεί να γίνει ως πείραμα επίδειξης και να περάσουν κυκλικά οι μαθητές ωστε να κρατήσουν τις τιμές της θερμοκρασίας.
Σχόλιο από τον/την ΓΙΩΡΓΟΣ ΦΑΣΟΥΛΟΠΟΥΛΟΣ στις 26 Ιανουάριος 2014 στις 17:49
Η μεγάλη πείρα σου και οι συστηματική σου μέριμνά για εργαστηριακές υποδομές καθιστά τα πειράματα που περιγράφονται στα links που παραθέτεις, απόλυτα ασφαλή.
Δηλαδή η εξασφάλιση ηλεκτρικών “ματιών”, όσων και οι ομάδες εργασίας (6 ή 7), η χρήση γαντιών κουζίνας για να αποφύγεις την αγορά ορθοστατών, η εξασφάλιση αντίστοιχου αριθμού ηλεκτρικών παροχών σε μια τάξη, που να αντέχουν σε παράλληλη λειτουργία, καθιστούν αυτά τα μετωπικά εργαστήρια εφικτά.
Αυτοί οι όροι είναι δεδομένοι για τις τάξεις του Ελληνικού Γυμνασίου σήμερα;
Η κυκλική διαχείριση είναι μια καλή απάντηση.
1.Απαιτεί όμως σχεδιασμό που θα προβλέπει με τι θα ασχολούνται οι μαθητές που δεν θα μετέχουν στην τουλάχιστον πεντάλεπτη μελέτη της θερμικής ισορροπίας ή του βρασμού και
2.πόσος αλήθεια χρόνος θα μείνει για την εννοιολογική διαπραγμάτευση των ζητημάτων που αναδείχθηκαν στο πείραμα που έκαναν; αν λάβουμε υπόψη την πλειοψηφία των ομιλητών της χθεσινής Ημερίδας, η εννοιολογική διαπραγμάτευση των δεδομένων αποτελεί την μεγάλη αδυναμία του προγράμματος που συζητήθηκε και συζητάμε και τώρα μαζί.
Οπωσδήποτε ευχαριστώ για τις παρατηρήσεις σου.
Βοηθούν πολύ στο να βρεθούν εναλλακτικές για να μην μιλάμε για μια ακόμα χαμένη ευκαιρία.
Σχόλιο από τον/την Τίνα Νάντσου στις 26 Ιανουάριος 2014 στις 19:54
Για το θερμό νερό μία λύση είναι ο χρήση βραστήρα. Τα τελευταία χρόνια την χρησιμοποιώ σε όλα τα πειράματα θερμότητας εκτός από το πείραμα του βρασμού που θέλει ηλεκτρική εστία.
Εναλλακτικά θα μπορούσε κανείς να χρησιμοποιήσει δοκιμαστικούς σωλήνες και κεράκι. Το πείραμα είναι απολύτως επιτυχές, το έχω κάνει δεκάδες φορές με μαθητές μου.
Τα γάντια κουζίνας που είδες στην φωτογραφία τα φέρνουν οι μαθητές από το σπίτι τους όπως και τα γυαλιά εργαστηρίου ( έχω μερικά στο εργαστήρι για όποιον δεν έχει). Είναι πολύ φτηνά γύρω στα 3 ευρώ.
Καταλαβαίνω απολύτως τα θέματα που θέτεις , όπως και το τεράστιο οικονομικό θέμα που προκύπτει με τα υλικά, αλλά πιστεύω ότι δοκιμάζοντας και έχοντας διάθεση να πετύχει το πείραμα ο κάθε καθηγητής βρίσκει λύσεις. Στην αρχή και εγώ είχα τις ίδιες ανησυχίες και φοβίες αλλά τα παιδιά είναι πιο ικανά από όσο πιστύεουμε .
Σχόλιο από τον/την ΓΙΩΡΓΟΣ ΦΑΣΟΥΛΟΠΟΥΛΟΣ στις 26 Ιανουάριος 2014 στις 20:04
με τις εναλλακτικές που περιγράφεις
και αυτές που θα συνεισφέρουν όσοι έχουν σχετική εμπειρία και διάθεση
θα πορευτούμε φέτος,
στο τέλος της χρονιάς θα δούμε τι πετύχαμε,
στην υλοποίηση των δραστηριοτήτων
και στην εννοιολογική διαπραγμάτευση.
Αλλά ενώ αναζητούμε εναλλακτικές για αξιοπρεπή εφαρμογή,
αυτό που έλειπε ήταν αξιολόγηση των πειραμάτων των φύλλων εργασίας,
που μετωπικά δεν γίνονται με τους προτεινόμενους στα φ.ε. τρόπους;
Σχόλιο από τον/την Τίνα Νάντσου στις 26 Ιανουάριος 2014 στις 20:14
Συμφωνώ ότι μετωπικά αλλάζει τελείως ο τρόπος αξιολόγησης. Το πείραμα πρέπει να έχει γίνει από κάθε μαθητή ξεχωριστά μέσα στην ομάδα εργασίας.
Δεν έχω όμως προσωπικά πρόταση για την μετωπική διδασκαλία, γιατί πάντα δουλεύω σε ομάδες των 4, οπότε αξιολογώ τις επιδόσεις των μαθητών μου μελετώντας τα φύλλα εργασίας της ομάδας.
Τα κριτήρια αξιολόγησης που γράφουν οι μαθητές μου, στο τέλος της κάθε ενότητας έχουν πάντα ερωτήσεις κρίσεως και ζητούν αναλυτική περιγραφή των πειραμάτων καθώς και της διαδικασίας που ακολουθήσαμε κατά την εκτέλεση του πειράματος.
Από την εμπειρία μου , στις ερωτήσεις που ζητούν περιγραφή των πειραμάτων καθώς και των συμπερασμάτων που προκύπτουν από το πείραμα, τα παιδιά σε ένα μεγάλο ποσοστό απαντούν σωστά .
Θα ανεβάσω απαντήσεις μαθητών σε κριτήρια αξιολόγησης,
με στόχο να βοηθήσω , ελπίζω, την κουβέντα.
Σχόλιο από τον/την Κορκίζογλου Πρόδρομος στις 27 Ιανουάριος 2014 στις 14:05
Φίλε Γιώργο γεια σου. Η αγωνία σου,και όχι μόνο δική σου, αλλά και των συναδέλφων που διδάσκουν το μάθημα, είναι προφανής, και περιμένεις τοποθετήσεις για εποικοδόμηση όλων των χαρακτηριστικών διδασκαλίας και αξιολόγησης του καινούργιου μαθήματος της Φυσικής Α’ Γυμνασίου. Η συνδιαμόρφωση θέσεων και απόψεων είναι για μένα το ζητούμενο από την κοινότητα των εκπαιδευτικών, και αυτό είχε να αναδείξει η πρωτοβουλία της ΕΛΜΕ Καλλιθέας ,Ν. Σμύρνης, Μοσχάτου με την ημερίδα του Σαββάτου. Το να εκτεθεί κάποιος συνάδελφος με κατάθεση της εμπειρίας του στην τάξη, είναι το πετραδάκι στο οικοδόμημα που πάει να γίνει. Γι αυτό και προτρέπω κάθε διδάσκοντα και μη, να καταθέσει τις απόψεις και την εμπειρία του για να φανεί στα πράγματα η κατεύθυνση που πάει το νεόφερτο και τόσα πολλά υποσχόμενο μάθημα της Φυσικής Α’ Γυμνασίου. Και το αξιοθαύμαστο είναι που σε επίπεδο ΕΛΜΕ λήφθηκε η πρωτοβουλία για ανάδειξη των οποιοδήποτε προβλημάτων και κατάδειξη αυτών προς κάθε φορέα, των τρωτών σημείων, με σκοπό τη βελτίωση και τίποτε άλλο. Ίσως αυτό θα’ πρεπε να γίνει και σε άλλα μαθήματα πριν χρόνια. Η άρνηση μιας κατάστασης χωρίς ταυτόχρονα μιας εμπεριστατωμένης πρότασης, δεν οδηγεί πουθενά!
Σχόλιο από τον/την ΓΙΩΡΓΟΣ ΦΑΣΟΥΛΟΠΟΥΛΟΣ στις 27 Ιανουάριος 2014 στις 14:59
Πρόδρομε,
η Ημερίδα με φόρτωσε ιδέες:
1.για πειράματα που γίνονται σε πραγματικές τάξεις, με λίγο(;) κόπο παραπάνω
2.για εννοιολογικούς τρόπους προσέγγισης των φαινομένων που πραγματεύονται τα πειράματα
3.για ερωτήματα που θα έχουν σχέση με τα ενδιαφέροντα των μαθητών
4.για περιβάλοντα αξιολόγησης που ακουμπάνε σ’ αυτά που έκαναν και οικοδόμησαν με το μυαλό τους οι μαθητές μου
5.για το πώς η πειραματική άσκηση των μαθητών μου μπορεί να εφαρμοστεί και σε άλλα περιβάλλοντα, έξω από το μάθημα
τα φύλλα εργασίας που θα παραχθούν, θα δείξουν αν αυτές οι ιδέες μπορούν να γίνουν διδακτική πράξη. Και πώς θα διορθωθούν και από τις παρεμβάσεις των αναγνωστών του δικτύου.
ευχαριστώ για τη συμπαράσταση!
![]()