προσεγγίσεις με λάθη σύμφωνα με το σχολικό

Παυλάρα καλησπέρα και καλή χρονιά! Θέλω να εκφράσω κάποιες σκέψεις μου σχετικά με την πολύ όμορφη και ιδιαίτερη – ως συνήθως – ανάρτησή σου.

Ουσιαστικά εστιάζεις σε δύο θέματα: α) Στο πότε μπορούμε να κάνουμε προσέγγιση όταν υπάρχει ΕΚΙ π.χ. ΗΑ/ΝαΑ- και β) στο πως πρέπει να μελετάμε ένα διάλυμα ΗΑ/Α-.

Έχεις απόλυτο δίκιο που λες ότι το κριτήριο για να γίνει προσέγγιση είναι πάντα το α<=0,1 ή χ<=0,1 C. Όταν έχουμε ΕΚΙ μπορεί το Ka/C να είναι >0,01 αλλά λόγω ΕΚΙ να είναι τελικά α<=0,1 οπότε ισχύει η προσέγγιση c-x=c για το ΗΑ. Επίσης λες το πλέον σωστό: Όταν έχουμε ΕΚΙ κάνουμε πάντα (ακόμα κι αν Ka/C>0,01) τις προσεγγίσεις C-x=C και C+x=C και τις ελέγχουμε στο τέλος.

Ο ενδοιασμός που έχω για το πρώτο θέμα είναι ότι λες ότι κάποιος θα μπορούσε να χρησιμοποιήσει το Κα/C για να κάνει προσέγγιση στη συγκέντρωση του Α-. Θεωρώ ότι το Κα/c το χρησιμοποιούμε μόνο για να κάνουμε προσέγγιση στη συγκέντρωση του ΗΑ και όχι του Α-. Το πηλίκο Κα/C εκφράζει ουσιαστικά το τετράγωνο του βαθμού ιοντισμού του ΗΑ όταν ισχύει ο προσεγγιστικός τύπος του Ostwald. Γιατί να χρησιμοποιήσω αυτό το πηλίκο αντικαθιστώντας την Κα του ΗΑ και την C του Α- για να κάνω προσέγιση στο Α-; Θεωρώ ότι κάτι τέτοιο δεν έχει λογική. Υποθέτω ότι το βιβλίο το αναφέρει για την προσέγγιση στη συγκέντρωση του ΗΑ και όχι του Α-. Για το ΗΑ φυσικά αν ισχύει Ka/C <0,01 ισχύει πάντα η προσέγγιση C-x=C. Εαν μάλιστα έχω και ΕΚΙ ο βαθμός ιοντισμού θα είναι ακόμη μικρότερος απότι δείχνει το πηλίκο Ka/C.

Η δική μου προσέγγιση στο θέμα είναι η εξής: Αν Ka/C <0,01 θα ισχύει πάντα η προσέγγιση C-x=C για το ΗΑ αλλά η C+x=C για το Α- μπορεί να μην ισχύει στην περίπτωση που η C του Α- είναι αρκετά μικρότερη από αυτή του ΗΑ. Αυτό συμβαίνει και στο πρώτο σου παράδειγμα.

Όσον αφορά στο δεύτερο θέμα που πραγματεύεσαι, διαισθάνομαι ότι το πρόβλημα που προκύπτει όταν μελετάς στο παράδειγμά σου με βάση την υδρόλυση του Α-, είναι ότι επειδή εμφανίζεται στην ισορροπία η [ΟΗ-] η οποία είναι πολύ μικρή θα πρέπει ίσως να λάβεις υπόψη σου τον αυτοιοντισμό του νερού για να οδηγηθείς στο σωστό  αποτέλεσμα για την [Η3Ο+]. Δηλαδή η μέθοδος δεν έχει κάποιο πρόβλημα (και δεν είναι λογικό να έχει αφού οι Κα,Κb του συζυγούς ζεύγους είναι αλληλοεξαρτώμενες) αλλά μάλλον πρέπει να την εφαρμόσουμε πιο σχολαστικά.

Περιμένω με ενδιαφέρον την άποψή σου για αυτά καθώς και άλλων συναδέλφων.

Παύλο έκανα μία πάντηση σε αρχείο pdf. Αν θες δες το εδώ.