by 
Δημοσιεύτηκε από το χρήστη gavrilos στις 5 Μάρτιος 2016 στις 18:49 στην ομάδα Θέματα Εξετάσεων
Τα θέματα του σημερινού διαγωνισμού.
Επειδή το να μοιράζεσαι πράγματα, είναι καλό για όλους…
Δημοσιεύτηκε από το χρήστη gavrilos στις 5 Μάρτιος 2016 στις 18:49 στην ομάδα Θέματα Εξετάσεων
Τα θέματα του σημερινού διαγωνισμού.
Κάποιο σχόλιο συνάδελφοι;
Θυμίζουν αρκετά θέματα πανελλαδικών…..
Στο Α8 η απάντηση που πρέπει να δοθεί είναι προφανώς Λ
Η ράβδος με τις τιμές δυνάμεων που δίνονται δεν ισορροπεί αφού Στ(Κ.Μ) διάφορο από μηδέν
Άρα θα ανατραπεί. Ως προς ποιο από τα δύο σημεία στήριξης;;;
Θα προτιμούσα το ερώτημα:
Κάποιος ισχυρίζεται ότι οι δυνάμεις στα σημεία στήριξης έχουν τις παραπάνω τιμές
Είναι σωστός ή λάθος ο ισχυρισμός;
Μπορώ να σού δώσω σύντομα τις απαντήσεις μου στα δυο πρώτα ερωτήματα: Α. Στο ίδιο βάθος η πίεση στα δύο πηγάδια είναι διαφορετική γιατί αφενός μεν στην ελεύθερη επιφάνεια του υγρού στο πηγάδι της Γης υπάρχει η ατμοσφαιρική πίεση, ενώ στον πλανήτη Χ είναι 0. Αφετέρου δε η επιτάχυνση της βαρύτητας στους δύο πλανήτες δεν είναι η ίδια. Β. Εύκολα μπορεί κανείς να αποδείξει ότι: gx=2gΓ.
Για το Γ ερώτημα σε λίγο ή για κάποια αναλυτική απάντηση στα προηγούμενα…
Παναγιώτης Κουμαρας είπε:
Εγώ έχω μεγαλύτερο πρόβλημα Φυσικής: Αν η πίεση είναι μηδέν το υγρό θα είναι υγρό στον πλανήτη χ;
το υγρό μας είναι ένα υγρό που βγαίνει σε πηγάδια και έχει πυκνότητα 1.Εκ πρώτης όψεως φαίνεται να είναι νερό, και δεν φαίνεται να είναι κάποιο παράξενο υγρό που έχει μηδενική τάση ατμών. Το νερό θα παραμένει υγρό;
Ο προβληματισμός σου έχει σίγουρα βάση! Για έναν φανταστικό πλανήτη “όλα επιτρέπονται” και φυσικά το περίεργο αυτό υγρό να παραμένει υγρό. Θα μπορούσε να έχει κι αυτός ατμοσφαιρική πίεση- διαφορετική απ΄αυτή της γης – ίσως και ανθρώπινα όντα με μεγάλα αυτιά!
Με την ευκαιρία, υπάρχουν κάποια σχόλια των θεμάτων κυρίως του Λυκείου; Λόγω Αποκριάς κι αυτά, προς το παρόν, είναι λιγοστά!
Παναγιώτης Κουμαρας είπε:
κατ’ αρχήν σωστός ο προβληματισμός σου αν “στέκει” υγρή φάση σε κενό,
αλλά νομίζω το θέμα “σώζεται”
επειδή δεν αναφέρει μηδενική πίεση αλλά αμελητέα
(βέβαια και η λέξη αμελητέα “πάσχει”,
κατά τις παρακαταθήκες Διονυσίου Μαρίνου,
διότι δεν αναφέρει σε σύγκριση με τι,
μια καλή προσέγγιση θα ήταν η έκφραση:
“…η πίεση της ατμόσφαιρας είναι αμελητέα
σε σύγκριση με την αντίστοιχη πίεση της ατμόσφαιρας της Γης
Νομίζω ότι ο Παναγιώτης Κουμαράς έχει δίκιο….
Το θέμα δεν σώζεται αφού αν η εξωτερική πίεση είναι μικρή, μόλις η τάση ατμών γίνει ίση με αυτή, θα αρχίσει ο βρασμός.
Συνεπώς αμελητέα ή “πολύ μικρή” ατμοσφαιρική πίεση, σημαίνει εύκολη μετάβαση σε αέρια φάση.
Προφανώς για μηδενική ατμοσφαιρική πίεση, δεν μπορεί να υπάρξει υγρό, σε ανοικτό δοχείο.
Εκτός… και αν κλείσουμε το πηγάδι με αβαρές έμβολο!
Για όσους γνωρίζουν αρκετά καλά Ελληνικά,
όπως έχει τεθεί το ερώτημα,
οποιαδήποτε επιλογή θα πρέπει να αξιολογηθεί με Άριστα,
διότι ζητείται απλά η γνώμη, χωρίς αιτιολογία (!).
Η ερώτηση δηλαδή έπρεπε να διατυπώνεται κάπως έτσι:
“να επιλέξετε… δικαιολογώντας την επιλογή σας”
Σ’ αυτή την περίπτωση οι απαντήσεις είναι:
α. και στις τρεις μετρήσεις το μήκος του εκκρεμούς 1m, η γωνία εκτροπής 10ο και η μάζα 1, 2 και 3kg
β. και στις τρεις μετρήσεις η μάζα 2kg, η γωνία εκτροπής 15ο και το μήκος του εκκρεμούς 1, 2 και 3m
διότι όταν προσπαθούμε να βρούμε αν και πώς ένα μέγεθος Α εξαρτάται από ένα άλλο μέγεθος Β, καταγράφουμε τις τιμές του Α αλλάζοντας τι τιμές του Β φροντίζοντας ώστε οι τιμές όλων των άλλων μεγεθών, Γ, Δ, …που τυχόν συμμετέχουν στο φαινόμενο να παραμένουν σταθερές
Ειρηνη Σιμ είπε:
Έτσι για την μάζα επιλέγουμε τις μετρήσεις 1η ,4η,8η και για το μήκος 6η,7η,9η.
Ειρηνη Σιμ είπε:
δεν γνωριζόμαστε, είμαι ο δημιουργός της άσκησης. Πριν την εκδόσω, συμβουλεύτηκα γνωστό καθηγητή Πανεπιστημίου (Αστρφυσικό) ότι γίνεται. Αλλά ακόμα και αν δεν γίνεται, σημασία έχει να δούμε το γεγονός ότι η άσκηση αυτή κεντρίζει το ενδιαφέρον των μαθητών και κερδισμένη βγαίνει η Φυσική. Εξάλλου η επιστήμη μας έχει το προνόμο να κερδίζει το ενδιαφέρον των παιδιών κι αυτό που πρέπει να επιδιώκουμε είναι όλο και περισσότερα παιδιά να αγκαλιάζουν τη Φυσική. Τα παιδιά πρέπει να είναι ο σύμμαχος μας, τώρα που η Φυσική δέχεται πόλεμο και συρικνώνονται οι ώρες διδασκαλίας στα σχολεία.
Με τιμή
Σαμαράς Σταύρος
Η μειωμένη πίεση όντως είναι κάτι που πρέπει να προσέχεται όταν αναφερόμαστε στο νερό.
Αυτό συζητήθηκε και κάποιοι συνάδελφοι υπεστήριξαν ότι σώζεται ενώ άλλοι πως όχι.
Σε ανάλογο θέμα συνάδελφος Χημικός έκανε ανάλογη παρατήρηση σε άσκηση-ανάρτηση που μηδένιζε την ατμοσφαιρική πίεση.
Συμφωνώ στα άλλα που είπες για τα παιδιά και την Φυσική. Μια συζήτηση πάνω στο θέμα αυτό δεν διαταράσσει τις σχέσεις παιδιών-Φυσικής.
να ξέρεις ότι καλοπροαίρετα δέχτηκα την κριτική. Απλά πιστεύω ότι πολλές φορές μέχρι τώρα τα θέματα ήταν τέτοια που “φόβιζαν” τη μεγάλη πλειοψηφία των μαθητών και έκαναν την επιστήμη μας απόμακρη στα παιδικά τους μάτια.
Το ερώτημα είναι τι θέλουμε. Θέλουμε τους 100 κορυφαίους μαθητές μαζί μας και όλους τους άλλους μαθητές απέναντι; Δεν ακούς το φόβο για τη δυσκολία των θεμάτων των Πανελλαδικών; Δεν διεκδικώ δάφνες για την άσκησή μου. Είμαι σίγουρος όμως πως όταν την διάβαζαν ένα χαμόγελο σχηματίστηκε στο πρόσωπό τους. Είναι μια καλή αρχή…
ότι είχα μάθει κάποια λίγα σε υδροστατική…….
Διαβάζω:
Διαβάζω “Σε βάθος h1=10m στο πηγάδι του πλανήτη Χ” και θεωρώ ότι το βάθος του πηγαδιού μετριέται από την επιφάνεια του εδάφους…..
Οπότε προσπαθώ να βρω στοιχεία για να καταλάβω ποιο είναι το βάθος από την επιφάνεια του υγρού….αλλά πουθενά….
Διαβάζω μετά “Μόνο σε βάθος h2=20m και στα δύο πηγάδια η πίεση είναι ίδια” Λέω κάτι θα βγει από εδώ,
αλλά πάλι τίποτα…….
Κοίτα να δεις σκέφτομαι που δεν μπορείς να λύσεις το θέμα της Β’ Γυμνασίου….
Μετά βέβαια σκέφθηκα, ότι δεν μπορεί, θα εννοεί και στις δύο περιπτώσεις
“βάθος από την επιφάνεια του υγρού μέσα στο πηγάδι” …….
η οποία μπορεί να βρίσκεται στα τάρταρα…..
Προσωπική εκτίμηση, δεν είναι επαρκής η εκφώνηση…….και κάτι τέτοιο μάλλον
δεν βοηθά στην αξιοπιστία ούτε της Φυσικής, ούτε των Φυσικών προς τους μαθητές μας….
Θεωρώ ότι έτσι επανέρχεται το θέμα της κατασκευής περιβαλλόντων που θα προκαλέσουν ενδιαφέρον κατά τη διδασκαλία και θα διευκολύνουν τον έλεγχο της ικανότητας των μαθητών να αναπλαισιώνουν αυτά που ξέρουν κατά την αξιολόγηση.
Αυτή η (γοητευτική) προσπάθεια εγκυμονεί κινδύνους σχετικά με τη συνέπεια της τελικής κατασκευής, αφού τα ανοιχτά περιβάλλοντα προϋποθέτουν την ισορροπημένη λειτουργία πολλών μοντέλων ταυτόχρονα. Εδώ πρέπει να συνυπάρξουν το μοντέλο της υδροστατικής πίεσης με αυτό της μεταβλητής ατμόσφαιρας ως ανεξάρτητης από τις μεταβολές της έντασης βαρύτητας, αλλά και των βιολογικών λειτουργιών ενός εξωγήινου με ακουστικά τύμπανα συγκρίσιμα με ανθρώπινες βιολογικές λειτουργίες.
Τα επόμενα σχόλια δεν αφορούν μόνο το συγκεκριμένο θέμα.
Ποιος από τους συμμετέχοντες στο ylikonet δεν έχει καταφύγει σε σχετικές ακροβασίες, χωρίς να πέσει;
1.Σύμφωνα με την πρώτη συνθήκη του θέματος,
στη θέση h1 =10m, ρgxh1 = Pατμ
και σύμφωνα με τη δεύτερη συνθήκη,
στη θέση h2 = 2 h1 ισχύει Px= PΓ
Τότε,
ρgx 2h1= Pατμ+ ρgΓ 2h1, Pατμ + ρgx h1= Pατμ+ρgΓ 2h1, gx = gΓ 2
Δηλαδή, ο άγνωστος πλανήτης έχει διπλάσια ένταση βαρύτητας απ’ τη Γη.
2.Επειδή όμως η Pατμ είναι περίπου ίση με την υδροστατική πίεση μιας στήλης νερού περίπου h1= 10m, Pατμ = ρgx h1= ρNEΡΟΥ gΓ h1,
δηλαδή, ρgx = ρNEΡΟΥ gΓ
αλλά, επειδή gx = gΓ 2, η ρ του άγνωστου υγρού είναι (περίπου) ρNEΡΟΥ /2.
Το υγρό που προκαλεί την υδροστατική πίεση και στους δυο πλανήτες είναι πολύ πιο αραιό απ’ το νερό.
Τα πολύ αραιά υγρά είναι (συνήθως) πτητικά.
Επομένως ενισχύεται η άποψη του Παναγιώτη σχετικά με την αστάθεια της υγρής φάσης σε πλανήτη με ελαττωμένη ατμόσφαιρα.
3. Με το δεδομένο ότι ο έμβιος οργανισμός που φιλοξενείται στον άγνωστο πλανήτη μοιάζει με τον ανθρώπινο (έχει ακουστικά τύμπανα) μπορούμε με σχετική ασφάλεια να υποθέσουμε ότι αυτός ο πλανήτης ανήκει σε πλανητικό σύστημα παρόμοιο με το δικό μας.
Τότε, προβλέπεται η ύπαρξη ατμόσφαιρας και μάλιστα πιο πυκνής απ’ αυτήν της Γης, αφού τα λογιστικά δεδομένα προβλέπουν διπλάσια ένταση βαρύτητας απ’ αυτήν που επικρατεί στη Γη.
κύριε Σαμαρά,
αγαπητέ Σταύρο,
φίλοι,
Οι αντιφάσεις που περιέγραψα, γίνονται από την προνομιακή θέση να μη με δεσμεύουν οι κατασκευαστικές υποθέσεις του εξωτικού περιβάλλοντος του άγνωστου πλανήτη, ούτε το άγχος του διαγωνιζόμενου. Με αυτή την επίγνωση, παρακαλώ να μην εκληφθούν ως «εξυπνάδες» αλλά ως αφορμή να επαναφέρω σε συζήτηση το «δόγμα» πως όποιος επιχειρεί να εισάγει καινούργια τεχνητά περιβάλλοντα στη διδασκαλία ή την αξιολόγηση, που συνδυάζουν μοντέλα, βαδίζει επί ξηρού ακμής. Και βέβαια, με την ευχή ότι οι διαγωνιζόμενοι δεν απασχολήθηκαν με όσα συζητάμε εδώ και όντως ευχαριστήθηκαν τη διατύπωση του θέματος.
Πάντα διατηρώ, βέβαια, την κρυφή ελπίδα πως κάποιοι αυθάδεις δαίμονες δεκατεσσάρων ετών «εξάτμισαν» στο γραπτό τους το αραιό υγρό που τους πρότεινε ο Σταύρος!
Από την άλλη, ο Θόδωρος θέτει ένα άλλο θέμα, που και ‘γω θέλω να γράψω δυο γραμμές, ξεκινώντας απ’ τα λιγότερο σημαντικά.
Νομίζω ότι το «ανοικτό δοχείο ύψους Η= 9 m» (Γ Θέμα), το λέμε δεξαμενή.
Δυσκολεύομαι να αποδεχτώ ότι οι φυσικοί νόμοι «δουλεύουν» για μας, όπως υποδηλώνουν οι διατυπώσεις:
«η τριβή είναι υπαίτια για το περπάτημα» ή «οι κωπηλάτες αξιοποιούν τον Τρίτο Νόμο»
Και κάτι που, ενδεχομένως, δεν είναι έλασσον.
Θεωρήθηκε ως επιτυχές format αξιολόγησης αυτό των τεσσάρων σταδίων που εφαρμόζεται στο Λύκειο και τις Πανελλαδικές;
Δηλαδή, Α Θέμα: πολλαπλή επιλογή, Β Θέμα: Ερωτήσεις που απαιτούν αιτιολόγηση, Γ Θέμα: Άσκηση που απαιτεί επεξεργασία ψευδοπειραματικών δεδομένων, Δ Θέμα: πρόβλημα.
Νομίζω, ότι το πέρασμα των αξιολογικών πρακτικών του Λυκείου και στο Γυμνάσιο – έστω μέσω ενός διαγωνισμού- μπορεί να εκληφθεί ως ένδειξη ότι δεν υπάρχει επίγνωση της κρίσης του Ελληνικού Σχολείου, με το Λύκειο να εμφανίζει τον υψηλότερο πυρετό.
Τελικά η θέση από την οποία μιλάει ο καθένας μας έχει πολύ μεγάλη σημασία ανεξαρτήτως της επιστημονικής εγκυρότητας των λεγομένων του. Όταν η ΝΑΣΑ ανακοίνωσε ότι βρέθηκε νερό στον Άρη κανένας δεν αμφισβήτησε την είδηση μολονότι η ατμοσφαιρική πίεση του Άρη είναι πάρα πολύ μικρή. Συγκεκριμένα είναι 636Ν/m2 δηλαδή Pάρη=0,0061Pγης. Παρόλα αυτά όπως φαίνεται και από το παραπάνω διάγραμμα μπορεί να υπάρχει νερό οριακά ( στην πραγματικότητα μπορεί άνετα γιατί δεν είναι καθαρό αλλά διάλυμα αλάτων με αποτέλεσμα να αλλάζει αισθητά το παραπάνω διάγραμμα) αφού σε αυτή την πίεση και σε κατάλληλες θερμοκρασίες κοντά στο μηδέν, μπορεί το νερό να βρίσκεται σε υγρή μορφή.
Όσο για το θέμα της Β’ Γυμνασίου, συντάσσομαι με τη θέση του Πάνου Μουρούζη. Πείτε μου ποιος μαθητής μπερδεύτηκε; Στην εκφώνηση αναφέρεται ότι η ατμοσφαιρική πίεση στην επιφάνεια του Πλανήτη να θεωρηθεί αμελητέα, δεν λέει ότι δεν υπάρχει ατμόσφαιρα, όπως π.χ. στη Σελήνη.
Δεν συνηθίζουμε στο δίκτυο στην παραπάνω προσφώνηση, αλλά είμαι υποχρεωμένος να την ακολουθήσω, απαντώντας σε αντίστοιχη δική σας τοποθέτηση.
Νομίζω ότι απευθυνθήκατε σε μένα, ως διαχειριστή και όχι επειδή άσκησα κριτική στην άσκησή σας.
Το θέμα το ανέδειξε ο Καθηγητής Παναγιώτης Κουμαράς και πάνω σε αυτό μέλη του δικτύου μας άρχισαν να τοποθετούνται. Ομολογώ ότι γράφοντας το σχόλιο, απάντηση σε τοποθέτηση του Βαγγέλη Κουντούρη, δεν είχα καν διαβάσει τα θέματα. Αν κάποιος διαβάσει την τοποθέτησή μου, μπορεί να το διαπιστώσει. Η τελική πρότασή μου δε, για κλείσιμο με αβαρές έμβολο, ερχόταν σαν συνέχεια της μεσημεριανής παρουσίασης που είχα κάνει σε εκδήλωση στην οποία ήταν παρών ο Βαγγέλης. Υπάρχουν και άλλα πράγματα που δικαιούται ο καθένας μας να τον απασχολούν, πέρα από το τι συμβαίνει σε γεγονότα, όπως τα θέματα του διαγωνισμού…
Από κει και πέρα, πολλά δεν καταλαβαίνω.
1) Δεν θα πρέπει να συζητηθούν τα θέματα και να τοποθετηθεί κάθε συνάδελφος;
2) Η όποια κριτική σε κάποιο θέμα υποδηλώνει «δεύτερες σκέψεις» και διάθεση απόρριψης;
3) Επιχειρήματα, όπως:
«Το ερώτημα είναι τι θέλουμε. Θέλουμε τους 100 κορυφαίους μαθητές μαζί μας και όλους τους άλλους μαθητές απέναντι; Δεν ακούς το φόβο για τη δυσκολία των θεμάτων των Πανελλαδικών; Δεν διεκδικώ δάφνες για την άσκησή μου. Είμαι σίγουρος όμως πως όταν την διάβαζαν ένα χαμόγελο σχηματίστηκε στο πρόσωπό τους.»
Νομίζω ότι απευθύνονται σε αυτούς που είχαν την ευθύνη των προηγούμενων διαγωνισμών και έμμεσα ασκείται και κριτική για την ανάληψη εκ μέρους τους και τώρα, ανεξάρτητα από την ΕΕΦ, της διενέργειας διαγωνισμών…
4) Όσον αφορά τη διαμάχη που έχει ξεσπάσει μεταξύ ΕΕΦ και του κ. Καλκάνη (με όλο το εργαστήριο και το κτίσιμο της νέας ένωσης), να με συγχωρείτε…. Δεν πρόκειται να πάρω το μέρος του ενός ή του άλλου.
Δεν με απασχολεί ένας πόλεμος μεταξύ ομάδων που στοιχίζονται για την επίτευξη συγκεκριμένων στόχων, οι οποίοι δεν μου είναι σαφείς και δεν με αφορούν.
Δεν υπήρξα ποτέ συνεργάτης ούτε της ΕΕΦ, ούτε της ομάδας Καλκάνη, όλα τα προηγούμενα χρόνια. Ούτε διεκδικώ να υποκαταστήσει το Υλικό Φυσικής-Χημείας, τον έναν ή τον άλλο φορέα…
Διεκδικώ λοιπόν το δικαίωμα να σχολιάζω θέματα που απευθύνονται σε μαθητές από οργανωμένους φορείς και τα οποία δημιουργούν εκπαιδευτικές τάσεις και έμμεσα καθοδηγούν και τους συναδέλφους στη διδασκαλία τους. Και αυτό ανεξάρτητα από το ποιος προτείνει το θέμα…
ΥΓ.
Η καθυστέρηση στην απάντησή μου, οφείλεται και σε ένα ταξίδι που μεσολάβησε.
Καλό μεσημέρι λοιπόν από… «εκτός έδρας»…
Μερικές παρατηρήσεις για τα θέματα του διαγωνισμού της Β΄ Γυμνασίου
(συμβαίνει να έχω υπηρετήσει σε Γυμνάσιο, συνεχώς, τα τελευταία 28 χρόνια της θητείας μου στη Μέση Δημόσια Εκπαίδευση, και να γνωρίζω, άρα, σε ικανοποιητικό βαθμό τις δυνατότητες των μαθητών του
συμβαίνει, επίσης, να ήμουν μέλος της Επιτροπής του Διαγωνισμού για δεκαετίες και, προφανώς, οι εξελίξεις που σημειώνονται, θεωρώ αναμενόμενες που, ίσως, και άργησαν, να με “αγγίζουν”
συμβαίνει, τέλος, να έχω, συνειδητά και έλλογα, διακόψει κάθε σχέση με την οργανώτρια αυτού του διαγωνισμού, εδώ και μία δεκαετία, περίπου, και άρα, σχολιάζω “καθ’ υπέρβαση” και δεν θα το ξανακάνω…)
Γενική γνώμη:
αρκετά δύσκολα μερικά θέματα και με κάποιες όχι ιδιαίτερα επιτυχημένες διατυπώσεις, εκτιμώ μικρή ικανοποιητική ανταπόκριση των μαθητών
Ειδικά:
Α. 2 : η σωστή απάντηση είναι και Σ και Λ (!), διότι αν πρόκειται για συμπαγείς σφαίρες από το ίδιο υλικό πιο γρήγορα πέφτει η βαρύτερη (!), έχω γράψει και παλιότερα αναλυτικά, διότι, προφανώς, κενό πάνω από το έδαφος δεν υπάρχει
7. “Ένα σώμα όταν μεταφέρεται στην κορυφή του Ολύμπου μειώνεται το βάρος του και αυξάνεται η μάζα του”. Η πρόταση “πάσχει” στη σύνταξη, σωστή θα ήταν: “Όταν ένα σώμα…, τότε…”
9. “ Η επιμήκυνση ενός ελατηρίου είναι αντιστρόφως ανάλογη της δύναμης που ασκείται σ’ αυτό.” Η ερώτηση είναι σωστή, αλλά έλα που ο εργαστηριακός οδηγός επιμένει να μιλά για εξάρτηση της δύναμης από την επιμήκυνση (!)
11, 12. Για την αποφυγή απομνημόνευσης θα ήταν καλύτερα να δίδονται άγνωστα υγρά, αλλά και η σχέση των πυκνοτήτων τους
14. “το ύψος του σώματος” δεν είναι τίποτα, θα έπρεπε να είναι “το ύψος από την επιφάνεια του εδάφους στο οποίο βρίσκεται το σώμα”
17. σωστή ερώτηση, αλλά δύσκολα συνάγεται η απάντηση από το σχολικό βιβλίο
23. σωστή ερώτηση, αλλά δύσκολα συνάγεται η απάντηση από το σχολικό βιβλίο
Β1. αντί η μπάλα (1), τη μπάλα (2) και η μπάλα (3) ήταν καλύτερα να ήταν μια σε όλες τις περιπτώσεις, διότι τα πρώτα άρθρα υποννοούν μοναδικότητα
Β2. Πολύ καλό λόγω του “να δικαιολογήσετε..”
Γ. καλό θέμα, που θα ήταν καλύτερο αν: i. αντί για δοχείο (;) ανέφερε τσιμεντένια “δεξαμενή ποτίσματος” και ii. αντί “με τουλάχιστον ένα υγρό”, ανέφερε “το πολύ δύο υγρά”, λόγω του ότι: “ Οι παραπάνω μετρήσεις περιέχουν κάποια μικρά σφάλματα ”
δ. κακώς δεν ζητείται αιτιολογία στην απάντηση
Δ. έχω ήδη τοποθετηθεί ότι, κατά την άποψή μου, το θέμα “σώζεται”, επειδή αναφέρει ότι η πίεση είναι ασήμαντη, (βέβαια και έπρεπε να αναφέρει ως προς ποιαν πίεση ασήμαντη), διότι το της εξάτμισης εξαρτάται και από την εξωτερική πίεση, αλλά και από το είδος του υγρού, καθώς και από τη θερμοκρασία του, θα ήταν, όμως, απαραίτητο να αναφέρεται ότι τα όποια πηγάδια είναι “τίγκα”, γεμάτα μέχρις επάνω δηλαδή.
(Ε, ναι…
όσοι τελειώσαμε Κλασσικό Σχολείο, με παράτυπα, ίσως, τα δύο “σ”, κάποιοι μάλιστα και με εξωπραγματικά 19+, και περάσαμε στη συνέχεια “απέναντι” στις Θετικές Επιστήμες, δεν μπορούμε να αποδεχτούμε τη Φυσική χωρίς αυτή να είναι σωστά διατυπωμένη, δεν μπορούμε…)
Θα ήθελα να αναφερθεί ότι και η σπόντα είναι λεία. Διαφορετικά….
Με συντελεστή τριβής 0,2:
Με συντελεστή τριβής 0,5
Η γωνία πρόσπτωσης είναι ίση με την γωνία ανάκλασης μόνο σε λεία τοιχώματα.
Προσωπικά σε σας κ. Μάργαρη θα ήθελα να δώσω τη διευκρίνηση πως ούτε εγώ ανήκω σε ομάδες. Υπηρετώ μόνο τη Φυσική. Όμως έχω διαπιστώσει πως τα θέματα διαγωνισμών -κυρίως των Πανελλαδικών Εξετάσεων- έχουν τέτοια φύση και δυσκολία που απομακρύνει τους μαθητές και η Φυσική σιγά σιγά περνάει στα αζήτητα. Νομίζω πως αυτό πρέπει να αλλάξει κι ο καθένας μας να κάνει αυτό που του αναλογεί.
καλημέρα Πρόδρομε,
καλώς ήλθατε στη συζήτηση.
Η τεχνογνωσία και η πείρα σας και σε θέματα θεματοδοσίας σχετικών διαγωνισμών θα με προφυλάξει από αυθαίρετες εκτιμήσεις.
1.Προτάσεις Πάνο, ότι «η θέση από την οποία μιλάει ο καθένας μας έχει πολύ μεγάλη σημασία ανεξαρτήτως της επιστημονικής εγκυρότητας των λεγομένων του». Επειδή γνωριζόμαστε και προσωπικά, δεν εκλαμβάνω ότι αυτή τη θέση σου επιχειρεί «δίκη προθέσεων», αλλά επιχειρεί να οριοθετήσει το ζήτημα. Γι’ αυτό επαναλαμβάνω ότι με τον σχολιασμό του συγκεκριμένου Θέματος σκοπεύω αποκλειστικά να υπογραμμίσω τα προβλήματα συνέπειας που προκύπτουν όταν επιχειρείται να κατασκευαστεί ένα «εξωτικό» διδακτικό ή αξιολογικό περιβάλλον, με πολλές στοχεύσεις .
2.Αφού μπήκατε Πρόδρομε και Πάνο στη συζήτηση με αφορμή μια περίπτωση -την ελαττωμένη πίεση στον «άγνωστο πλανήτη»- σας παρακαλώ να σχολιάσετε και την επιλογή να επεκταθεί και στο Γυμνάσιο το λυκειακό πρότυπο αξιολόγησης των τεσσάρων θεμάτων με τη γνωστή μορφή, καθώς και την υπόθεση ότι αξιολογείται η ικανότητα εξαγωγής συμπερασμάτων από πειραματικές διαδικασίες μόνο με την φορμαλιστική επεξεργασία τεχνητά κατασκευασμένων μετρήσεων. Θεωρώ ότι εδώ βρίσκεται το «ζουμί». Δεν αφορά τόσο την ποιότητα του διαγωνισμού αλλά ενδεχόμενες προθέσεις και κατευθύνσεις καινοτομιών “που έφαγαν τα ψωμιά τους” για τη διδασκαλία και τη μάθηση των Φ.Ε, που δοκιμάζονται και επιχειρούνται αρχικά μέσω των διαγωνισμών.
3. Σχετικά με την περίπτωση του «άγνωστου πλανήτη».
Πάνο,
η θέση σου, που την συμμερίζεται και ο Πρόδρομος αλλά και ο επίσης έμπειρος Βαγγέλης Κουντούρης, συνοψίζεται στο ότι «μπορεί να υπάρχει νερό οριακά …. αφού σε αυτή την πίεση και σε κατάλληλες θερμοκρασίες κοντά στο μηδέν, μπορεί το νερό να βρίσκεται σε υγρή μορφή». Δηλαδή ένα γοητευτικό, αλλά και συνάμα οριακό περιβάλλον για υδροστατικούς λογισμούς, θα μπορούσε να εκληφθεί ως αποδεκτό στην εκδοχή της σχολικής επιστήμης.
Η θέση σου δεκτή, ως υπόθεση εργασίας.
Παρακάμπτετε όμως φίλοι, ότι το Θέμα δεν αναφέρεται σε νερό αλλά σε υγρό με τη μισή σχεδόν πυκνότητα απ’ το νερό, που γι’ αυτό τον λόγο είναι ύποπτο για αυξημένη πτητικότητα. Δηλαδή η οριακή αποδοχή της υγρής φάσης στον πλανήτη εξασθενεί περισσότερο.
Επίσης, οι υπολογισμοί με τα βάση τις δυο συνθήκες που υποθέτει ο θεματοδότης, αποδίδουν στον πλανήτη διπλάσιο βαρυτικό πεδίο από τη Γη. Με επιπλέον υπόθεση ότι η συμπεριφορά του υγρού θεωρείται παρόμοια με αυτήν στη Γη, ο «άγνωστος πλανήτης» πρέπει να έχει ατμόσφαιρα και μάλιστα πυκνότερη απ’ αυτήν της Γης.
Επιπλέον ο «εξωγήινος» κάτοικος έχει ακουστικά τύμπανα συμβατά με τα γήινα (συγκρινόμενα με αυτά της γήινης Μαρίας), δηλαδή διαθέτει όργανα που μπορούν να ισοσταθμίζουν την εξωτερική υδροστατική με την πίεση που επικρατεί στο εσωτερικό του τυμπάνου του. Αυτός ο βιολογικός οργανισμός δεν μπορεί να επιβιώσει στον «άγνωστο πλανήτη», ακόμα και αν η πίεση εκληφθεί στην επιφάνειά του ίση με 0,0061Pατμ, χωρίς προστατευτική στολή. Αν πάλι η ισοστάθμιση γίνεται σε τιμές της τάξης του 0,0061Pατμ απαιτείται σκάφανδρο μέσα στο πηγάδι, γιατί θα επικρατεί στα τύμπανά του πίεση 2Ρατμ. Τότε όμως δεν έχει νόημα η ερώτηση σχετικά με την πιεστική δύναμη που δέχονται τα τύμπανά του.
Ζητώ συγνώμη που σας κουράζω, αλλά δεν βρήκα πιο ευσύνοπτο τρόπο για να επισημάνω ότι το πουλόβερ της υδροστατικής στον «άγνωστο πλανήτη» απ’ όπου και να το πιάσω, το νοιώθω να ξηλώνεται.
4. Τέλος, δεν είναι απόλυτη αλήθεια ότι «Όταν η ΝΑΣΑ ανακοίνωσε ότι βρέθηκε νερό στον Άρη κανένας δεν αμφισβήτησε την είδηση μολονότι η ατμοσφαιρική πίεση του Άρη είναι πάρα πολύ μικρή».
Αναζητήστε π.χ., λήμματα με λέξεις – κλειδιά «Aliens bacteria – NASA», σχετικά με την άκριτη αρχική αποδοχή ότι ανιχνεύτηκε εξωγήινη ζωή στην υπέρκορη σε άλατα αρσενικού λίμνη Mono και τη συνακόλουθη επιστημονική αναίρεση του «ευρήματος».
Αλλά και κάτι που μας ενδιαφέρει περισσότερο ως εκπαιδευτικούς. Αναφέρομαι στην δυναμική φιλολογία που αναπτύσσεται γύρω από το ζήτημα που κωδικά περιγράφεται με την έκφραση «bad science in movies». Αυτή η κριτική στάση οδήγησε (και) στην επιλογή του εξέχοντα θεωρητικού φυσικού Kip Thorne, ως επιστημονικού συνεργάτη με μεγάλες αρμοδιότητες, στην ταινία «Interstellar».
Τι απαντάμε στην ερώτηση 22 Γυμνασίου;
Τα κύματα που δημιουργούνται από ένα μεγάλο πλοίο ταξιδεύουν γρηγορότερα από τα κύματα μιας βάρκας
(ο ερωτών περιμένει απάντηση ΣΩΣΤΟ; στα εν λόγω κύματα ο διασκεδασμός – και η καθημερινή παρατήρηση – δείχνουν ότι τα μεγάλα σε μήκος κύματα ταξιδεύουν γρηγορότερα)
Δημήτρη Καλησπέρα
Εγώ το διάβασα κάπως διαφορετικά
Μάλλον δεν θέλει διαφοροροποίηση συχνότητας ή μήκους κύματος ή …
μόνο διαφοροποίησης στο πλάτος ταλάντωσης …
Ο θεματοδότης νομίζω περιμένει την απάντηση Λάθος. Η ταχύτητα διάδοσηςκύματος δεν εξαρτάται από το πλάτος της ταλάντωσης…
νομίζω με κάθε επιφύλαξη
Καλησπέρα και από μένα. Επί των θεμάτων.
Α4) Λάθος γιατί τα γερμανικά υποβρύχια δεν αντέχουν την αυξημένη πίεση;
Β3) Με εφαρμογή F=Δp/Δt, F(d-R)=ΔL/Δt και υ=ωR βγαίνει d=7R/5;
Β5) Γράφει:"Αν το αρχικό ύψος του δοχείου, που περιείχε τον αέρα, ήταν h1=0,3m". Μήπως εννοεί "το αρχικό ύψος του αέρα μέσα στο δοχείο"; Υπάρχει δηλαδή "τελικό ύψος δοχείου";
Έβγαλα 12m/s, 1,95m, 8,05.10^5Pa.
hm
Ανδρέα δεν έχω καταλάβει την ερώτηση με το υποβρύχιο. Τι θέλει να πει;
Α4
Η πρόταση είναι λανθασμένη
Σε μεγάλα βάθη επειδή η υδροστατική πίεση είναι μεγάλη σε σχέση με την ατμοσφαιρική έχουμε ( P=Po+ρgh )…
μεγαλύτερη πίεση στη Μεσόγειο όπου το ρ είναι μεγαλύτερο λόγω υψηλής αλατότητας ( στο S.I. περίπου 1024 ) έναντι του Ατλαντικού όπου η πυκνότητα είναι λίγο μικρότερη (1020 ) . Έτσι υπάρχει ρεύμα από την υψηλότερη πίεση Μεσόγειο προς την χαμηλότερη πίεση ( Ατλαντικό ) Τα υποβρύχια θα μπορούσαν να περάσουν από την Μεσόγειο προς τον Ατλαντικό με σβηστές μηχανές αλλά όχι αντίστροφα
Το Γιβλαρτάρ έχει βάθη 300 ως 900 μέτρα. Ένα υποβρύχιο σημερινό κατεβαίνει περισσότερο από 250 μέτρα.
Ένα τοτινό υποθέτω ότι κατέβαινε 100 μέτρα. Το ρεύμα έχει δύο σκέλη. Ένα εισόδου (λιγότερο αλμυρό προς μεσόγειο) και ένα εξόδου (πιο αλμυρό προς Ατλαντικό) σε διαφορετικά βάθη. Ποια βάθη όμως είναι αυτά;
Εκεί όμως πάει το ερώτημα;
Τι εννοούν λέγοντας “ωστε να αξιοποιήσουν τα στοιχεία που προαναφέρονται.”
Γκενές Δημήτρης είπε:
Είμαι σίγουρος ότι όλα τα υποθαλάσια ρεύματα οφείλονται κατά κύριο λόγο σε διαφορές αλατότητας και συντελούν στην εξομάλυνση ή την διατήρηση των θερμοκρασιακών βαθμίδων και όχι αντίστροφα.
Νομίζω πως ( αν θυμάμαι καλά )πως :
η Κεντρική Μεσόγειος φέρει στο πυθμένα δυο στρώμματα από πετρώματα πολύ μεγάλης περιεκτικότητας σε αλάτι ( σχεδόν καθαρό κρυσταλλικό αλογονούχο Νάτριο ) επειδή τα τελευταία 400 εκατομμύρια χρόνια έχει 2 φορές εξατμιστεί πλήρως …
και Υποθέτω ότι
Η Μεσόγειος χύνεται προς το Ατλαντικό και η Ερυθρά χύνεται στην Μεσόγειο κοκ
αλλά αυτά ισχύουν γα τα ρεύματα σε βάθη μεγαλύτερα των 60 μέτρων .
Έτσι, για παράδειγµα, η Μεσόγειος υφίσταται µια σηµαντική εξάτµιση που δεν µπορεί να εξισορροπηθεί από τις εκβολές των λίγων ποταµών που χύνονται σε αυτήν. Συνέπεια αυτού είναι να παρουσιάζει ένα σηµαντικό έλλειµµα νερού που αντισταθµίζεται από τον Ατλαντικό ωκεανό µέσον του στενού του Γιβραλτάρ. Στο στενό του Γιβραλτάρ δηµιουργείται ένα επιφανειακό ρεύµα που µεταφέρει στη Μεσόγειο ατλαντικά ύδατα αλατότητας 36,6% και ένα υπο-επιφανειακό ρεύµα που µεταφέρει στον Ατλαντικό ενδιάµεσα µεσογειακά ύδατα αλατότητας 38,6%. Το εισερχόµενο στη Μεσόγειο ρεύµα είναι ίσο µε 1.000.000 m3 /sec περίπου και το εξερχόµενο ίσο µε 950.000 m3 /sec, γεγονός που στην πράξη σηµαίνει ότι αν έκλεινε κανείς το στενό του Γιβραλτάρ το επίπεδο της Μεσογείου θα µειωνόταν κατά ένα µέτρο περίπου τον χρόνο….
Τι εννοεί “υποεπιφανειακό”;
Αυτό που λέει το θέμα “μεγάλα βάθη”;
Μήπως μικρά βάθη, λίγα μέτρα κάτω από την επιφάνεια;
Αφήνουμε την ράβδο χτυπά το Σ1 και αυτό με την σειρά του το Σ2 ανταλλάσσοντας ταχύτητες.
Μετά η ράβδος επιστρέφει στην αρχική της θέση.
Θα επαναληφθεί το μοτίβο;
Ξέρουμε από που ξεκινά το Σ2 ώστε να είμαστε σίγουροι ότι θα έχουμε επανάληψη των γεγονότων.
Να σταματούσαν τα σώματα μετά τις κρούσεις δεν θα υπήρχε πρόβλημα, αλλά με το Σ2 να ταλαντώνεται, τι δεδομένο έχουμε;
σε μικρά βάθη τα φαινόμενα μεταφοράς δεν οφείλονται σε διαφορά αλατότητας . Οφείλονται κυρίως σε παλιρροϊκά φαινόμενα ( έλξη κυρίως από Σελήνη ) και δευτερευόντως από μετεωρολογικά φαινόμενα. Σε μερικές περιπτώσεις φαίνεται να παίζει ρόλο και η περιστροφή της γής ( δεν νομίζω πως ισχύει αυτό για το Γιβραλτάρ ) αλλά και διαφορετικές υψομετρικές αποκλίσεις των δυο επιφανειών από το γεωειδές ( π.χ. Παναμάς )
Ανδρέα καλησπέρα,
Για τα θέματα Γ΄Λυκείου: Β3) Υπάρχει μόνο μια τιμή για το d; B5) Η τιμή της πίεσης p΄του εγκλωβισμένου αέρα, όταν σταματάει η εκροή του νερού, πρέπει να είναι μικρότερη από την αρχική p=1,5 10^5 Pa . Η τιμή που δίνεις είναι λανθασμένη. Μήπως αντί για 10^5 είναι 10^4 ; Δ ΘΕΜΑ: Δ1. F=75 Ν ; Δ2: 0,2 m από τη Θ.Ι.Τ. του Σ2 Δ3. Ναί …Με το Δ4) τι ακριβώς γίνεται με τις πολλαπλές κρούσεις σωμάτων και ράβδου;
ΑΝΔΡΕΑΣ ΡΙΖΟΠΟΥΛΟΣ είπε:
Γιάννη
Η Μεσόγειος έχει άλλες δυο διόδους επικοινωνίας ( Μαύρη Θάλασσα και Ερυθρά )
οπότε
μπορεί να έχει δίκιο ο κ. Κεντούρης η εγώ ή και οι δύο ( ή κανένας )
όμως
εδώ υποτίθεται ότι μας δίνουν προκείμενες.
α) μεγαλύτερη πυκνότητα νερού Μεσογείου
β) μεγάλα βάθη υποβρυχίου
γ) μεταφορά με σβηστές μηχανές
από α) και β) η διαφορά είναι μεγάλη πίεση στη Μεσόγειο και άρα ρεεύμα από Μεσόγειο προς Ατλαντικό.
συμπεραίνω : Ένα υποβρύχιο μπορεί να κατευθυνθεί με σβηστές μηχανές μόνο προς την κατευθυνση του ρεύματος όχι αντίστροφα. ( τελεία)
Καλησπέρα σε όλη την παρέα.
Για το Δ θέμα της Β γυμνασίου, για το οποίο έγινε αρκετή συζήτηση, δεν θα μπορούσα να προσθέσω κάτι επιπλέον, επί του επιστημονικού κομματιού, σε αυτά που ο Παναγιώτης Κουμαράς πρώτος έθιξε και στη συνέχεια και αλλοι φίλοι σχολίασαν.
Σχετικά με το σενάριο του θέματος, δε νομίζω οτι συμμερίζομαι, συνάδελφοι, την άποψη πως κεντρίζει το ενδιαφέρον ή την περιέργεια των μαθητών.
Δε βρίσκω κάτι δελεαστικό, ή έστω γοητευτικό, στο σενάριο αυτό, που θα μπορούσε να προκαλέσει σε ένα έφηβο διαγωνιζόμενο χαμόγελο ευχαρίστησης ή ικανοποίησης.
Θεωρώ οτι το στήσιμο του θέματος δεν προκαλεί κάποια ιδιαίτερη αίσθηση, αλλά πρόκειται για μια συνήθη, ασκησιολογικά στημένη υπόθεση, με σκοπό το συνδυασμό τύπων, που θα οδηγήσουν στο επιθυμητό αποτέλεσμα.
Δεν θεωρώ πραγματικά πως ένα τέτοιο θέμα θα μπορούσε να τραβήξει μαθητές προς τη φυσική, αν υποτεθεί ότι αυτός ήταν ο βασικός στόχος του, ώστε να "δικαιολογεί" την "ανοχή" στις επιστημονικές αντιφάσεις, που αμέσως εντοπίστηκαν.
Καλησπέρα σε όλους.
Μερικές λεπτομέρειες για το θέμα του υποβρυχίου.
Σύμφωνα με τις πληροφορίες απο ένα πρόγραμμα του ΤΕΙ Ιονίων Νήσων και ενος Ιταλικού πανεπιστημίου (δεν το θυμάμαι) πράγματι υπάρχει επιφανειακό ρεύμα απο τον ατλαντικό προς τη μεσόγειο και ένα αντίστροφα σε μεγαλύτερο βάθος κάτι το οποίο θεωρώ ότι θα μπορούσαν οι μαθητές να το σκεφτούν δεδομένης της διαφοράς συγκέντρωσης – πυκνότητας (δεν γίνεται το νερό μεγαλύτερης πυκνότητας να ρέει πάνω απο νερό μικρότερης πυκνότητας). Συγκεκριμένα η μέση εισερχόμενη παροχή είναι περίπου 780.000 m^3/s και η εξερχόμενη 670.000 m^3/s (τιμές παραπλήσιες με αυτές που παράθεσε ο Γιάννης Κυρ.). Υπάρχει δηλαδή ένα θετικό ισοζύγιο για τη μεσόγειο περίπου 110.000 m^3/s το οποίο απομακρύνεται με εξάτμιση.
Η δοθείσα πρόταση στο διαγωνισμό θεωρώ ότι έπρεπε να χαρακτηριστεί λανθασμένη.
Φίλε Γιώργο ( Φασουλόπουλε ). Έχω νομίζω την τύχη και την τιμή να σε αποκαλώ έτσι. Πριν μπω στην ουσία να ξεκαθαρίσω ότι είμαι στο ίδιο μήκος κύματος με το Διονύση το Μάργαρη, δηλαδή δεν θέλω σε καμία περίπτωση η γνώμη μου σε κάποιο επιστημονικό θέμα όπως εν προκειμένω, να ληφθεί ως υπεράσπιση του ενός ή του άλλου διαγωνισμού.
Στο θέμα τώρα.
1. Η πρόταση σχετικά με το ότι ανάλογα με τη θέση που κάποιος μιλάει έχει και διαφορετικό βάρος, νομίζω ότι είναι αληθινή και αναφερόταν βασικά στον εαυτό μου. Όταν η NASA ανακοίνωσε ότι βρέθηκε νερό στον Άρη, ούτε καν μου πέρασε από το μυαλό ότι αυτή η είδηση μπορεί να μην στέκει. (εδώ στο 4 αναφέρεσαι σε άλλη ανακοίνωση της NASA). Το ερώτημα μου το έθεσε ένας μαθητή λέγοντας «μα καλά κύριε με τόσο μικρή ατμοσφαιρική πίεση στον Άρη πως είναι δυνατό να υπάρχει νερό σε υγρή μορφή;». Λόγω του ερωτήματος το έψαξα περισσότερο και διαπίστωσα όπως ανάφερα και στο κείμενο ότι αυτό είναι δυνατό.
2. Θα διαφωνήσω στη θέση σου ότι μικρή πυκνότητα σημαίνει και μεγάλη πτητικότητα. Πχ το λάδι έχει μικρή πυκνότητα αλλά και μικρή πτητικότητα ενώ το αντίθετο συμβαίνει με τον υδράργυρο. Δεν έχω υπόψη μου κάποιο φυσικό νόμο που να συνδέει πυκνότητα με πτητικότητα. Μπορεί να κάνω και λάθος.
3. Όσον αφορά την προσαρμοστικότητα των τυμπάνων του εξωγήινου και εκεί έχω τις διαφωνίες μου, αφού δεν ξέρουμε από τι υλικά είναι φτιαγμένος. Μπορεί να είναι από ανθρακονήματα και να αντέχει σε πολύ μεγάλες μεταβολές πίεσης. Εδώ έχουμε βρει οργανισμούς στα βάθη των ωκεανών. Όταν τους φέρνουμε στην επιφάνεια πεθαίνουν ακαριαία; Δεν το γνωρίζω, αλλά δεν νομίζω οι φυσικοί νόμοι να απαγορεύουν τέτοιες δυνατότητες. Οι φυσικοί νόμοι άλλα απαγορεύουν. Όπως πχ να παίρνεις ενέργεια από το νερό 🙂