Δημοσιεύτηκε από το χρήστη Διονύσης Μάργαρης στις 3 Ιούλιος 2013 στις 9:44 στην κατηγορία Γενικά θέματα
Στην προηγούμενη συζήτηση είχα αναρωτηθεί πώς γίνεται μια ανόητη ιστορία να γίνει δεκτή σαν ενδεχόμενο και να δημιουργήσει τόσο θόρυβο. Θα μπορούσε κάποιος να υποστηρίξει ότι σε μια κοινωνία κρίσης, σήψης, έλλειψης αξιών, το φαινόμενο είναι «λογικό» να συμβαίνει. Κανένας δεν έχει εμπιστοσύνη στον διπλανό του, η διαφθορά ανθεί και η παροιμία «δεν υπάρχει φωτιά χωρίς καπνό», βρίσκει πλήρη δικαίωση. Και λέγοντας αυτό να κλείσει το θέμα.
Θα μου επιτρέψετε όμως, να θέσω μερικά ζητήματα που αφορούν τον μικρόκοσμο τον δικό μας. Το μικρόκοσμο των εκπαιδευτικών που, με τον ένα ή άλλο τρόπο, εμπλέκονται στις εξετάσεις και ας περιοριστώ στους Φυσικούς, είτε διδάσκουν σε σχολεία είτε σε Φροντιστήρια.
Όσο πλησιάζουμε στις εξετάσεις, αρχίζει μια κουβέντα να σέρνεται και να διαχέεται παντού και να μας κατακλύζει. Ποιοι θα είναι στην επιτροπή των εξετάσεων; Τι θέματα θα πέσουν; Ποια θέματα είναι sos;
Πώς θα πιάσουμε τα θέματα;
Αυτό μπορεί να ξεκινάει από ένα ανθρώπινο συναίσθημα του δάσκαλου προς τους μαθητές του, τους οποίους προσπαθεί να καλύψει πλήρως, ώστε να πάνε πανέτοιμοι στις εξετάσεις τους, με αντάλλαγμα μια καλή κουβέντα στο τέλος.
-Μπράβο Κύριε, τα πιάσατε τα θέματα…
Μπορεί όμως, να υποκρύπτει και μικρά ή μεγάλα συμφέροντα, που συνδέονται με ατομικά ιδιαίτερα μαθήματα συναδέλφων και φτάνουν στις μεγάλες φροντιστηριακές μονάδες, που θα βγάλουν τα επόμενα διαφημιστικά τους φυλλάδια διαφημίζοντας ότι «έπιασαν τα θέματα» ή τουλάχιστον «εμείς διδάξαμε το θέμα». Αποκορύφωμα της προσπάθειας να διαφημίσουμε ότι εμείς τα κάναμε όλα καλά είναι τα θέματα της ΟΕΦΕ. Πότε συνάδελφοι των φροντιστηρίων θα καταλάβετε ότι οι ιστορίες αυτές μόνο κακό κάνουν; Θέλετε να τσεκάρετε τους μαθητές σας, ώστε τις τελευταίες μέρες να κάνετε τις τροποποιήσεις στην διδασκαλία σας και να τους καλύψετε; Κάντε το. Βάλτε εσείς ένα κριτήριο αξιολόγησης, ήρεμα, χωρίς τυμπανοκρουσίες και μπορείτε να έχετε σημαντικά συμπεράσματα. Βέβαια, προσωπικά ούτε και σε αυτό συμφωνώ. Διαγωνίσματα ένα μήνα πριν τις εξετάσεις μάλλον κακό μπορεί να κάνουν στους μαθητές.
Και φτάνουμε στις εξετάσεις. Και διαβάζω το απόγευμα συναισθηματικά ξεσπάσματα και από αγαπητούς φίλους:
«Είμαι ένας κακός καθηγητής δεν είχα διδάξει το Δ θέμα».
Γιατί βρε συνάδελφοι αυτή τη θέση; Ποιος σας είπε ότι ο ρόλος σας είναι να έχετε διδάξει την ΚΑΘΕ ΑΣΚΗΣΗ που μπορεί κάποιος να προτείνει και να μπει στις εξετάσεις; Κάνουμε μάθημα για να πιάσουμε τα θέματα; Υπάρχουν προβλήματα εντός ύλης, που πρέπει να διδάξουμε ατόφια ή στο περίπου, γιατί τότε μόνο οι μαθητές μας θα γράψουν;
Με συγχωρείτε, αλλά θα διαφωνήσω, ολοκληρωτικά!!!
Κάνω μάθημα, προσπαθώντας να κάνω ικανούς τους μαθητές μου να αντιμετωπίσουν, όποιο θέμα μπει στις εξετάσεις. Τους διδάσκουμε τη θεωρία και λύνουμε και έναν αριθμό ασκήσεων, που το ωράριο και οι συνθήκες επιτρέπουν, προσπαθώντας να τους εξασκήσουμε να μάθουν να κολυμπούν.
Ή μήπως έχετε την εντύπωση, συνάδελφοι, ότι αν διδάξετε μια άσκηση το Νοέμβρη και πέσει ατόφια τον Μάιο, οι μαθητές σας θα την γράψουν; Αν το πιστεύετε, κάντε ένα τεστ. Λύσετε τη μια μέρα μια άσκηση και την επόμενη εξετάστε την γραπτά! Έτσι απροειδοποίητα… Τότε θα δείτε πόσοι θα την θυμούνται!!! Την άλλη μέρα, όχι μετά από 5-6 μήνες.
Είναι πραγματικά λυπηρό για έναν διδάσκοντα που να προσπαθεί όλο το χρόνο να μάθει στους μαθητές του να δουλεύουν ουσιαστικά για να έχουν επιτυχία, να βλέπει ένα παιδί να παλεύει και στο τέλος να αποτυγχάνει. Ανθρώπινο. Αλλά η κατάσταση αυτή είναι και κάποιοι θα γράψουν καλύτερα, κάποιο άλλοι χειρότερα. Κάποια θέματα μπορούν να σπρώξουν προς την μια ή την άλλη κατεύθυνση, να «πηγαίνουν» ή να μην «πηγαίνουν» σε ένα μαθητή, αλλά η λύση δεν είναι να του έχουμε διδάξει τις τελευταίες μέρες τα θέματα!!!
Και σε τελευταία ανάλυση, αν με τα θέματα αυτά, ένα μαθητής έγραψε 17 Φυσική και έχασε την Ιατρική για 50 μόρια, μήπως θα την έχανε επίσης για 50 μόρια, αν τα θέματα ήταν ευκολότερα και έγραφε 19;
Ωραία, θα πει κάποιος, αλλά αυτό δεν πρόκειται να αλλάξει, και τι έγινε;
Είχα γράψει στην προηγούμενη τοποθέτησή μου:
«Την βρίσκω αποπροσανατολιστική για την καλή γνωστική προετοιμασία του υποψηφίου και υπονομευτική της ψυχολογίας του».
Να το διατυπώσω αναλυτικά:
Πέρα από το ότι χάνουμε την ουσία της διδασκαλίας μας -που είναι να περάσουμε ένα συγκεκριμένο γνωστικό αντικείμενο στους μαθητές μας και να τους οπλίσουμε με γνώσεις και δεξιότητες ώστε να αντιμετωπίσουν ΚΑΙ τις εξετάσεις τους-, κυνηγάμε «θέματα-φαντάσματα» και προσπαθούμε να τα οπλίσουμε με γνώση «κονσέρβα», με συγκεκριμένα κλειδιά που θα επιλύσουν συγκεκριμένα προβλήματα, υπάρχει και μια, επίσης σημαντική, παρενέργεια.
Η ΚΕΕ και οι συνάδελφοι που καλούνται να προτείνουν θέματα στις εξετάσεις θα πρέπει να προτείνουν «πρωτότυπα» θέματα, ώστε να μην τα έχει πιάσει κανένας!!!
Και όταν έχεις 3,5 κεφάλαια για μια δεκαετία, προφανώς δεν είναι καθόλου εύκολο να βρεθούν τέτοια θέματα, που να μην τα έχει σκεφτεί κανείς!!! Αποτέλεσμα; Δείτε τα Δ΄ θέματα των τελευταίων ετών. Ό,τι πιο απίθανο μπορούσε να σκεφτεί κάποιος. Για να μην μπορεί να κατηγορηθεί ο θεματοδότης ότι δεν είναι πρωτότυπο. Για να μην θεωρηθεί ότι «τα έχει δώσει» στο Α ή Β φροντιστήριο, που θα βγει να διαφημίσει ότι τα είχε διδάξει…
Είχα γράψει, πριν 4 χρόνια, το 2009, σε ανάλογη ανάρτηση:
«Να αλλάζει η ύλη που διδάσκουμε και εξετάζουμε σε τακτά χρονικά διαστήματα.(4-5 χρόνων;). Αν όχι όλη η ύλη, ένα μεγάλο μέρος της, έτσι ώστε και οι διδάσκοντες να υποχρεώνονται (γιατί;;;) να διδάσκουν τα ΒΑΣΙΚΑ και η επιτροπή των εξετάσεων να μην νιώθει, ότι τα πάντα έχουν ειπωθεί και ψάχνει, το εξεζητημένο θέμα».
Η παραπάνω πρόταση προφανώς ισχύει. Αλλά επειδή δεν πρόκειται να γίνει εύκολα δεκτή και μάλλον θα χρειαστεί να την ξαναφέρω στην επιφάνεια μετά από άλλα 4 χρόνια, το 2017!!!, ας δούμε μια άλλη πλευρά.
Εξετάζουμε μια ορισμένη ύλη ή την ικανότητα των μαθητών μας να απαντήσουν σε θέματα που δυσκολεύονται οι καθηγητές τους;
Με το παραπάνω δεν εννοώ ότι πρέπει τα θέματα να είναι εύκολα ώστε να γράφουν όλοι οι μαθητές. Νομίζω ότι είναι φανερό πως ποτέ δεν έχω υποστηρίξει το εύκολο, την ελάσσονα προσπάθεια. Και για να μην πει κάποιος ότι μιλάω θεωρητικά, μπορείτε να δείτε τα θέματα που προσωπικά έβαλα στο σχολείο μου τα τελευταία χρόνια. Νομίζετε ότι οι μαθητές γράφουν 100; Όχι, συνάδελφοι, δεν γράφουν. Συνήθως οι πολλοί καλοί μαθητές μου φέρνουν μεγαλύτερο βαθμό στις Πανελλήνιες από τους βαθμούς που γράφουν στα διαγωνίσματα στο σχολείο.
Μπορούν να διατυπωθούν θέματα με συνηθισμένα φυσικά περιβάλλοντα, θέματα που τα βρίσκει κανείς παντού, σε φροντιστηριακά βιβλία, σε sites, εδώ στο δίκτυο, αλλά που τα ερωτήματα να είναι τέτοια, που να γίνεται η κατάταξη των μαθητών ανάλογα με τις γνώσεις και τις ικανότητές τους.
Δεν χρειάζεται το «ούφο» θέμα που θα προκαλεί την έκπληξη. Ένα συνηθισμένο θέμα με ερωτήματα που να πρέπει ο μαθητής να αποδείξει ότι κατέχει την ύλη του και μπορεί να καταστρώσει και κάποια στρατηγική επίλυσης. Ας βάλουμε ένα πρόβλημα, που δεν θα το έχουμε διαλύσει σε 4-5 υποερωτήματα, όπου στην πραγματικότητα καθοδηγούμε το μαθητή και τον οδηγούμε στη λύση, έστω και αν δεν καταλαβαίνει τι ακριβώς κάνει και δεν διαθέτει καμιά ικανότητα κατάστρωσης στρατηγικής επίλυσης…
Αλλά η σωστή αξιολόγηση δεν θα γίνει με ένα Δ΄ θέμα. Ο μαθητής θα εξεταστεί σε 4 θέματα. Μπορεί να γίνει σωστότερη αξιολόγηση με σοβαρά ερωτήματα ΣΕ ΟΛΑ τα θέματα. Θα λύσει το Δ, αλλά θα χάσει το Β1 ή το Α2. Αλλά αυτά βέβαια, δεν θα είναι ερωτήματα στη λογική να δώσουμε τη δυνατότητα στους κακούς μαθητές να αντιγράψουν. Θα είναι θέματα σοβαρά που θα εξετάζουν γνώσεις και ικανότητες.
Στη βάση αυτή, μήπως θα πρέπει να ξανασκεφτούμε την κυρίαρχη λογική ότι κάθε θέμα που έχει γραφτεί σε βιβλίο ή που έχει οπουδήποτε δημοσιευτεί αποκλείεται από τις εξετάσεις;
Αυτή η λογική, πέρα από το αδιέξοδο που οδηγεί, (αφού κανείς δεν μπορεί να ξέρει ό,τιδήποτε δημοσιεύεται μιας και ο όγκος των ασκήσεων που συνεχώς βγαίνουν στην επιφάνεια και με την ανάπτυξη του internet αυξάνεται), οδηγεί και σε θέματα «εκτρώματα» όπως αυτό του 2011.
Και επιτέλους βρε παιδιά, προσωπικά έχω κάνει στα 4 χρόνια ύπαρξης του δικτύου μας, 1.150 αναρτήσεις (ας ληφθεί υπόψη ότι έχω άλλα 2,5 χρόνια αναρτήσεις στο παλιό μου Blog). Ούτε εγώ δεν τις θυμάμαι. Τι θα σημαίνει αν κάποια από αυτές μπει στις εξετάσεις; Θα μάθει ένας μαθητής όλες αυτές τις ασκήσεις; Μα, ούτε εγώ τις έκανα στους μαθητές μου! Ελάχιστες από αυτές τους δίδαξα. Τι θα σήμαινε, ποια διαρροή θα αποδείκνυε, μια εξέταση μιας παρόμοιας άσκησης; Και προφανώς δεν εννοώ να είμαι εγώ στην ΚΕΕ και να βάλω μια δική μου άσκηση. (Προσοχή: Ας μην ανησυχεί κάποιος, αυτό δεν πρόκειται να συμβεί…).
Συμπέρασμα; Δεν υπάρχουν sοs θέματα. Δεν αποκλείονται θέματα. Δεν ψάχνουμε για πρωτότυπα θέματα. Διατυπώνουμε και επιλέγουμε θέματα με μόνο κριτήριο την δυνατότητα σωστής εξέτασης και αξιολόγησης.
Τι θα κερδίσουμε;
Όπως έγραψε σε διπλανή συζήτηση ο Θοδωρής:
«Ας ξεφύγουμε λοιπόν από τη δέσμευση του «πρωτότυπου» θέματος και ας εστιάσουμε σε θέματα που θα πριμοδοτούν «την εμπιστοσύνη του μαθητή στους θεσμούς, στο σχολείο, στον καθηγητή».
Όσον αφορά αν «τα πιάσαμε τα θέματα», ας αφήσουμε τα «λαγωνικά» να ψάχνουν… Για δε τους επιχειρηματίες του χώρου (εδώ δεν αναφέρομαι στους συναδέλφους, που είτε εργάζονται σε φροντιστήρια, είτε είναι ιδιοκτήτες φροντιστηρίων και δίνουν καθημερινή μάχη μπροστά σ’ έναν πίνακα, προσπαθώντας να περάσουν πέντε πράγματα στα παιδιά), να δούμε τι θα έχουν να διαφημίσουν: ότι έπιασαν ένα «χιλιομασημένο» θέμα;
Τα σχόλια
![]()