by 
Δίνεται η αντίδραση:
H3PO4 (aq) + PO43-(aq) ⇄ H2PO4–(aq) + HPO42-(aq)
α)Να προσδιοριστούν τα συζυγή ζεύγη οξέος-βάσης που συμμετέχουν στην παραπάνω αντίδραση.Ποιο επιπλέον συζυγές ζεύγος οξέος-βάσης σχηματίζεται από τα προϊόντα της αντίδρασης;
β)Nα υπολογιστεί η σταθερά χημικής ισορροπίας της παραπάνω αντίδρασης.Με βάση την τιμή που βρήκατε,να εξηγήσετε προς ποια κατεύθυνση είναι μετατοπισμένη η ισορροπία και αν η αντίδραση μπορεί να θεωρηθεί πρακτικά μονόδρομη (ποσοτική).
γ)Αναμιγνύονται 1L διαλύματος H3PO4 0,2Μ με 1L διαλύματος Na3PO4 0,2M,οπότε προκύπτουν 2L διαλύματος Δ.Με την παραδοχή ότι η αρχική αντίδραση είναι πρακτικά μονόδρομη (ποσοτική),να υπολογιστεί το pH του διαλύματος Δ.
δ)Πόσα mol αερίου HCl πρέπει να προσθέσουμε στο διάλυμα Δ,χωρίς να μεταβληθεί ο όγκος του,ώστε η συγκέντρωση των H3O+ του να μεταβληθεί κατά 50%;
- Όλα τα διαλύματα είναι υδατικά θερμοκρασίας 25οC στην οποία Κw=10-14.
- Για το H3PO4 δίνονται οι διαδοχικές σταθερές ιοντισμού Κa1=10-3,Κa2=10-8,Κa3=10-13.
- Τα δεδομένα των ερωτημάτων επιτρέπουν να γίνουν οι γνωστές προσεγγίσεις.
Καλησπέρα Ευθύμη και χρόνια πολλά. pH =8 και mol HCl=0,04; Καλά τα βρήκα;
Kc = 10^10 μονόδρομη. Μετά ρυθμιστικό και μετά προσθήκη HCl στο ρυθμιστικό οπότε προκύπτει νέο ρυθμιστικό.
Άριστα!
Μόνος μου τα βρήκα, όχι με ΑΙ, να το ξέρεις!
Θοδωρή Χρόνια Πολλά και σε σένα!
Δεν θα την έβαζα πάντως εύκολα σε μαθητες!
Oύτε εγώ θα την έβαζα σε διαγώνισμα ή εξέταση αλλά θα την έδινα στην τάξη για να δουν οι μαθητές και κάτι διαφορετικό από τα συνηθισμένα CH3COOH,HCOOH.Τα ερωτήματα όμως έχουν καθοδηγητικό χαρακτήρα και πιστεύω κάποιοι δυνατοί μαθητές θα την αντιμετώπιζαν,
Καλησπέρα και χρόνια πολλά Ευθύμη, πολύ ενδιαφέρουσα η ιδέα σου και ειδικότερα το διάγραμμα, άψογος
Xρόνια Πολλά και σε σένα Παναγιώτη!
Σε ευχαριστώ πολύ.
Δημήτρη Χρόνια Πολλά και Καλή Ανάσταση και σε σένα!
Ευθύμη καλησπέρα και Χρόνια Πολλά. Εξαιρετικά ενδιαφέρουσα άσκηση. Μπράβο. Συμφωνώ απόλυτα ότι καλοί μαθητές, με τον τρόπο που διατύπωσες τα ερωτήματα, θα μπορέσουν να την αντιμετωπίσουν. Η δική μου αναλυτική λύση είναι στη συνέχεια.
Δημήτρη εξαιρετική λύση με σαφήνεα,ακρίβεια,λιτότητα και κομψότητα!
Ευχαριστώ για το χρόνο σου!
Στη δική μου αντιμετώπιση τις αντιδράσεις τις έγραψα με την κλασική μορφή (με το νάτριο μέσα) και όχι ιοντικά γιατί οι μαθητές δεν είναι εξοικειωμένοι με τις ιοντικές αντιδράσεις.
Κύριε Μπανιά καλή σας μέρα και χρόνια πολλά. Να έχετε ΚΑΛΗ ΑΝΑΣΤΑΣΗ!
Πιστεύω ότι η/ο μαθήτρια/τής κερδίζει και από την εκφώνηση αλλά και από λύση.
Με την άσκηση προσωπικά δεν συμφωνώ , είναι όμως ΔΙΚΑΙΩΜΑ σας να την παρουσιάσετε και γιαυτό σας αξίζουν πολλά-πολλά συγχαρητήρια!
Θα επικεντρωθώ σε κάποια σημεία της ενδεικτικής λύσης που παρουσιάσατε , με την ιδιότητα του βαθμολογητή , επί τριάντα και πλέον χρόνια, αλλά και του συντονιστή χημείας σε 4 διαφορετικά βαθμολογικά κέντρα επί δέκα και πλέον χρόνια.
Συζυγές ζεύγος οξέος – βάσης παρουσιάζεται σε συγκεκριμένη χημική εξίσωση.
Βάση + Η+⇌ οξύ. Θα έπρεπε να ερωτηθεί: σε ποια αντίδραση τα δύο προϊόντα αποτελούν συζυγές ζεύγος; Απ. HPO4 = + Η+⇌ H2PO4-
η HPO4 = + Η3Ο+⇌ H2PO4- + H2O
(n/mol) H3PO4 + Na3PO4 → NaH2PO4 + Na2HPO4
αρχικά 0,2 0,2
αντ./παρ. 0,2 0,2 0,2 0,2
τελικά – – 0,2 0,2
Το γνωστό <πινακάκι> μοριοδοτείται, πρέπει να είναι πλήρες. Ειδικά το μείον χι
(-χ) τι δηλώνει;;
Προσωπική γνώμη το<μεταβάλλονται -χ > άνετα γράφεται και είναι ΣΩΣΤΟ . το<αντιδρούν -χ > που δυστυχώς γράφεται είναι ΛΑΘΟΣ ,γιατί στα ελληνικά οι δύο αρνήσεις κάνουν μια κατάφαση.
ή
NaH2PO4(aq) → Na+(aq) + H2PO4 – (aq)
** Η διάσταση της ιοντικής ένωσης γίνεται στο νερό ή στο τήγμα (αύξηση θερμοκρασίας) . Επιβάλλεται να αναφέρεται.
…. ή
Έχουμε pH=8 , με την προσθήκη HCl το pH γίνεται ίσο με (8+log2- log3) . Έχουμε πολύ μικρή μεταβολή , πρέπει η ποσότητα του HCl να είναι μικρή σε σχέση με τις ποσότητες του Ρ.Δ. , οπότε με βάση την ιδιότητα του Ρ.Δ. το HCl αντιδρά πλήρως. ……….
Εσείς αυθαίρετα πήρατε ότι το HCl αντιδρά πλήρως!! Βαθμολογούνται με τον ίδιο βαθμό;;
ΠΡΟΦΑΝΩΣ ΟΧΙ.
……..1,5(0,2-χ)=0,2+χ => χ=0,04.
Ενώ εσείς γράφεται 1,5(0,2-χ)=0,2+χ => χ=0,04mol HCl.
Είναι το ίδιο; Η πρόσθεση γίνεται μεταξύ ομοειδών μεγεθών. (Να ήσασταν μόνο εσείς που το γράφεται!!!) ΚΑΛΗ ΣΥΝΕΧΕΙΑ….