Ένα σώμα ηρεμεί σε λείο οριζόντιο επίπεδο, δεμένο στο άκρο οριζόντιου ιδανικού ελατηρίου, στη θέση Ο, όπως στο (α) σχήμα.
i) Να εξηγήσετε γιατί το ελατήριο έχει το φυσικό μήκος του.
ii) Εκτρέπουμε το σώμα προς τα δεξιά κατά d και αφήνοντάς το, αυτό εκτελεί απλή αρμονική ταλάντωση. Στο (γ) σχήμα φαίνεται το σώμα σε μια τυχαία θέση.Γράφοντας την εξίσωση της απομάκρυνσης x=Α∙ημ(ωt+φ0), ποια ακριβώς είναι η απομάκρυνση x; Να σχεδιαστεί το διάνυσμά της πάνω στο σχήμα.
iii) Σε μια άλλη περίπτωση το σώμα εκτρέπεται κατά d προς τα δεξιά, αλλά αφήνοντάς το, αυτό εκτελεί φθίνουσα ταλάντωση, αφού δέχεται δύναμη απόσβεσης της μορφής F=-bυ. Στη θέση Κ (σχήμα (δ)) Fελ=Fαπ, όπου Fελ το μέτρο της δύναμης από το ελατήριο και Fαπ το μέτρο της δύναμης απόσβεσης. Μας δίνεται τώρα η εξίσωση της απομάκρυνσης, η οποία έχει τη μορφή:
x= Α0∙e-Λt∙ημ(ωt+φ0)
Ποια είναι τώρα η απομάκρυνση x, με βάση το διπλανό σχήμα (ε), το διάνυσμα x1 ή το διάνυσμα x2;
iv) Το ίδιο σώμα, τίθεται σε εξαναγκασμένη ταλάντωση, με την επίδραση οριζόντιας εξωτερικής δύναμης της μορφής Fεξ=F0∙ημ(ωδt), ενώ ταυτόχρονα δέχεται και δύναμη απόσβεσης Fαπ=-bυ. Αν η απομάκρυνση του σώματος δίνεται από την εξίσωση x=Α∙ημ(ωδt+φ0), τότε η απομάκρυνση x αντιστοιχεί:
α) στο διάνυσμα x1, β) στο διάνυσμα x2, γ) σε άλλο διάνυσμα
του σχήματος (ε).
v) Ποια θα ήταν η απάντηση στο προηγούμενο ερώτημα, αν η εξωτερική δύναμη είχε τη μορφή:
Fεξ=F0∙συν(ωδt);
ή
Η απομάκρυνση στις ταλαντώσεις
Η απομάκρυνση στις ταλαντώσεις
![]()
Μια ακριβής προσομοίωση εξαναγκασμένης ταλάντωσης χωρίς απόσβεση:
Φαίνεται καθαρά πως η συνισταμένη των επί του σώματος δυνάμεων μηδενίζεται σε θέσεις διαφορετικές από την
x =0.
Γεια σου Γιάννη.
Αν αποδεχθούμε τη λογική, ότι άλλο πράγμα είναι ότι ένα σώμα ισορροπεί και άλλο η θέση ισορροπίας, μπορούμε να ανιχνεύσουμε από κει και πέρα, πότε θα ορίζουμε μια θέση, ως θέση ισορροπίας.
Έτσι η διάκριση περί ευσταθούς, ασταθούς ή αδιάφορης ισορροπίας, έρχεται στο προσκήνιο, όπως την είχα γράψει στη συζήτηση του 2009:
Στο πάνω σχήμα, ισορροπία στερεού.

Στο κάτω ισορροπία σώματος σε πεδίο δυναμικού.
Η ευσταθής ισορροπία συνδέεται με θέση ελάχιστης δυναμικής ενέργειας. Εκεί λοιπόν, η θέση αυτή, έχει ιδιαίτερη αξία, αφού αν εκτραπεί λίγο το σώμα, θα επιστρέψει ξανά, κατάσταση που παραπέμπει στην ταλάντωση…
Έτσι μου φαίνεται και εμένα τώρα.
Θέση ισορροπίας συντηρητικών (ήτοι πεδιακών δυνάμεων).
Ευσταθής <=> ελάχιστη δυναμική ενέργεια.
Ασταθής <=> μέγιστη δυναμική ενέργεια.
Αδιάφορος <=>σταθερή τοπικά δυναμική ενέργεια.
Στην εξαναγκασμένη ταλάντωση η δύναμη του διεγέρτη δεν είναι πεδιακή. Είναι χρονοεξαρτώμενη.
Στην φθίνουσα η αντίσταση δεν είναι πεδιακή δύναμη.
Σκέφτομαι ότι όλα αυτά υπονοούνται.
Πρόβλημα υφίσταται και φάνηκε από την ερώτηση του Ξενοφώντα.
Κάποιες δε συνταγές πρέπει να ξανακοιταχτούν. Για παράδειγμα:
-Αναζητήσατε την μέγιστη ταχύτητα στην θέση ευσταθούς ισορροπίας.
Εν τη ευρεία εννοία, μπορούμε να πούμε ότι το θέμα ανήκει στα καλοκαιρινά παρότι παρενέβαινε και ο Γιάννης ο Κυριακόπουλος ακόμη και άρα δεν είχαν αρχίσει οι διακοπές του YLIKONET. Τώρα το είδα το θέμα και λέω μερικά επιχειρήματα που νομίζω κάνουν σαφές ότι είναι σωστή η άποψη του Διονύση.
Συνέχεια εδώ
Καλημέρα Άρη.
Σε ευχαριστώ για το σχολιασμό και την παρέμβαση … επί της ουσίας.