by 
Όλοι γνωρίζουμε ότι οι συγκλίνοντες φακοί σχηματίζουν και πραγματικά και φανταστικά είδωλα, αλλά το φανταστικό είδωλο σχηματίζεται μόνο όταν το αντικείμενο βρίσκεται μεταξύ της εστίας και του φακού. Τα πραγματικό είδωλο σχηματίζεται σε πέτασμα όταν το αντικείμενο πίσω από το φακό απέχει απ΄ αυτόν απόσταση >f και το πέτασμα είναι από την άλλη πλευρά και απέχει, επίσης, απόσταση >f. Τι συμβαίνει όμως αν δεν υπάρχει το πέτασμα αλλά βάλουμε το μάτι μας σε απόσταση, ας πούμε, 30 εκ. από το σημείο που υποτίθεται ότι πρέπει να βρίσκεται το είδωλο; Αφού το είδωλο είναι το σημείο συγκέντρωσης των ακτινών, οι ακτίνες συνεχίζουν την πορεία τους σαν να εκπέμπονταν από εκείνο το σημείο. Άρα, όταν αυτές φτάσουν στο μάτι μας, το μάτι μας θα εκλάβει αυτό το σημείο σαν φωτεινό σημείο, άρα πρέπει να δει το είδωλο σ΄ αυτό ακριβώς το σημείο που «σχηματίζεται» (έστω και χωρίς πέτασμα).
Τι θα συμβεί όμως αν έχουμε έναν φακό με f της τάξης των 0,1 μ., τον βάλουμε μπροστά από το αντικείμενο σε απόσταση 0,5 μ. και το μάτι μας είναι σε απόσταση 0,5 μ. από την άλλη πλευρά; Θα δούμε το είδωλο του αντικειμένου, και μάλιστα ανεστραμμένο όπως θάπρεπε, αλλά θα έχουμε την αίσθηση ότι το είδωλο δεν είναι «από τη δικιά μας μεριά του φακού» αλλά από την άλλη, από την πλευρά του αντικειμένου. Μήπως πρόκειται για οφθαλμαπάτη;
Πάντως σε ένα ανάλογο πείραμα που έκανα πριν λίγο διαπίστωσα ότι, το είδωλο μπορεί να φαίνεται από την άλλη πλευρά του φακού, και μάλιστα κοντά στο αντικείμενο, αλλά όταν συγκέντρωνα το μάτι μου στο αντικείμενο, το είδωλο δεν ήταν καθαρό. Ομοίως, συγκέντρωνα το μάτι μου στο είδωλο, το αντικείμενο δεν ήταν καθαρό.
(Θα δώσω στην Τίνα καμιά ιδέα για «πείραμα με απλά υλικά»;)
Νίκο εννοείς κάτι τέτοιο;
Αντεστραμμένα είδωλα.
Εννοώ το εξής: όταν το αντικείμενο είναι μακριά από το φακό και το μάτι μας μακρυά από το φακό, το είδωλο το βλέπουμε, για την ακρίβεια έχουμε την αίσθηση ότι το είδωλο είναι, από την πλευρά του φακού που είναι το αντικείμενο. Αλλά δεν σχηματίζεται εκεί είδωλο. Το είδωλο σχηματίζεται από την πλευρά του φακού που είναι το μάτι μας. Γιατί, όμως, το βλέπουμε από την άλλη μεριά;
Δεν κατάλαβα.
Η τελευταία περίπτωση του βίντεο (αυτή με τον φακό και τον αριθμό) δεν είναι αυτό που λες;
Εε ναι. Και η φωτογραφία που έβαλα στην κορυφή της ανάρτησης, αυτό ακριβώς δείχνει. Το θέμα προς συζήτηση είναι αν πρόκειται για οφθαλμαπάτη.
Θέλω φυσικά τη θέση σου.
Θεωρώ πως δεν είναι οφθαλμαπάτη. Και τα αντικείμενα που βλέπουμε είδωλα στον αμφιβληστροειδή είναι.
Οι ακτίνες μετά τον σχηματισμό του πραγματικού ειδώλου πέφτουν στο μάτι.
Ως εάν το πραγματικό είδωλο είναι αντικείμενο.
Τι πιστεύεις;
Πιστεύω ότι δεν βλέπουμε φανταστικό είδωλο αλλά πραγματικό. Αυτό που δεν μπορώ να εξηγήσω είναι γιατί νομίζουμε ότι είναι πίσω από το φακό, ενώ στην πραγματικότητα είναι μπροστά. Με μια ανάλυση που έκανα, αν φωτογραφήσουμε το αντικείμενο χωρίς το φακό και το ξαναφωτογραφήσουμε με το φακό, συγκρίνοντας τα μεγέθη στη φωτογραφία μπορούμε να διαπιστώσουμε αν το είδωλο σχηματίζεται μπροστά ή πίσω από το φακό. Αν κάνω το σχετικό πείραμα και πετύχει, θα το δημοσιεύσω.