by 
Στην εισαγωγή που κάνει το σχολικό βιβλίο (παράγραφος 5-14, 2ου τεύχους) αναφέρεται σε ένα πείραμα επίδειξης (σχήμα 5.34). Λέει πως αν ανοίξουμε τον διακόπτη, το λαμπάκι συνεχίζει, για λίγο, να φωτοβολεί και μάλιστα πιο έντονα από πριν. Σε πείραμα που κάνω στο σχολείο (video), πράγματι επιβεβαιώνεται αυτό που λέει.
Η ερώτηση: μήπως αυτό που λέει (για την εντονότερη φωτοβολία) δεν είναι πάντα σωστό; (και το πείραμά μου απλά τυχαίνει να το επιβεβαιώνει, λόγω τυχαίας εκλογής λαμπτήρα και πηνίου…)
Το σκεπτικό μου: το πηνίο δεν είναι ιδανικό. Άρα έχει αντίσταση, Rπ. Ο λαμπτήρας έχει επίσης αντίσταση, RΛ. Δεν ξέρουμε αν Rπ > , < , = RΛ. Πριν το άνοιγμα του διακόπτη, τα ρεύματα που διαρρέουν την κάθε συσκευή είναι σταθερά και εξαρτώνται (αντιστρόφως ανάλογα) από τις αντιστάσεις τους. Ακριβώς μετά το άνοιγμα του διακόπτη (t=0), λόγω του αυτεπαγωγικού φαινομένου το πηνίο διατηρεί το ρεύμα του, άρα ακαριαία το ρεύμα στο λαμπάκι αλλάζει και φορά και τιμή, Το ρεύμα το υποκύκλωμα πηνίο-λαμπάκι είναι το ρεύμα που αρχικά διέρρεε το πηνίο. Όμως αυτό το ρεύμα δεν ξέρουμε αν ήταν μεγαλύτερο, μικρότερο ή ίσο με το ρεύμα που αρχικά διέρρεε το λαμπάκι. Επομένως το λαμπάκι δεν αυξάνει υποχρεωτικά τη φωτοβολία του.
Καλημέρα Θοδωρή. Μου κάνει εντύπωση που δέχτηκες τέτοια ερώτηση από μαθητές!
Ωραία η ανάλυσή σου, όπως και του Θρασύβουλου, παραπάνω. Έχεις δίκιο για το διάγραμμα. Ήταν η πρώτη εντύπωση που μου δημιουργήθηκε… Φαντάζομαι ότι ένα σωστότερο διάγραμμα θα ήταν αυτό (ή το ανάποδό του, ανάλογα με το ποια φορά ρεύματος λαμπτήρα, αρχική ή τελική, θα θεωρήσουμε θετική)
Ναι Τάσο, έτσι αντιλαμβάνομαι το διάγραμμα του ρεύματος στο λαμπτήρα με το χρόνο.
Η ερώτηση ήταν ακριβώς αυτή:
” Καταλαβαίνω πως θα φωτοβολεί ο λαμπτήρας, γιατί όμως εντονότερα από πριν; ”