Πανελλαδικές εξετάσεις Χημείας 2026 – Ανάλυση επίδοσης ανά θέμα και ενότητα
Έχοντας εικόνα από αρκετά γραπτά σκέφτηκα να παρουσιάσω μια διαφορετική μελέτη της επίδοσης των μαθητών που εξετάστηκαν στο μάθημα της Χημείας στις πανελλαδικές εξετάσεις των ΓΕΛ του 2026. Μακριά από τα ποσοστά των επιδόσεων ανά βαθμολογική ζώνη ( που σε 15 μέρες θα έχουμε την απόλυτη εικόνα ) σκέφτηκα να δω πως εκφράστηκε αυτή η επίδοση ανά ερώτημα. Το δείγμα είναι 100 τυχαίοι μαθητές. Σταμάτησα να εισάγω δεδομένα στους 100 μαθητές μιας που τόσο το ChatGPT όσο και το Claude θεωρεί ότι το δείγμα είναι αρκετό και ήδη έχει εκφραστεί ως τάση για τα ερωτήματα που είχα θέσει.
Πάμε λοιπόν :
| Θέμα | Μέγιστα μόρια | Μέσος όρος μαθητών | Ποσοστό επιτυχίας |
| Α (Α1–Α5) | 25 | 20,31 | 81,25% |
| Β (Β1–Β5) | 25 | 13,11 | 52,45% |
| Γ (Γ1–Γ3) | 25 | 8,71 | 34,85% |
| Δ (Δ1–Δ3) | 25 | 9,65 | 38,60% |
Συνοπτική εικόνα
- Α θέμα: 81,25% → πολύ καλή επίδοση.
- Β θέμα: 52,45% → μέτρια επίδοση.
- Γ θέμα: 34,85% → το δυσκολότερο θέμα.
- Δ θέμα: 38,60% → επίσης αρκετά δύσκολο, αλλά ελαφρώς καλύτερο από το Γ.

Αν το παρουσιάσουμε ως «απώλεια μορίων»:
- Α: χάθηκαν κατά μέσο όρο 4,69/25 μόρια.
- Β: χάθηκαν 11,89/25 μόρια.
- Γ: χάθηκαν 16,29/25 μόρια.
- Δ: χάθηκαν 15,35/25 μόρια.
Για κάθε ερώτημα θέματος ξεχωριστά :
| Θέμα | Μέγιστα μόρια | Μέσος όρος | Ποσοστό επιτυχίας |
| Α1 | 5 | 4,25 | 85,00% |
| Α2 | 5 | 4,44 | 88,75% |
| Α3 | 5 | 3,50 | 70,00% |
| Α4 | 5 | 4,29 | 85,75% |
| Α5 | 5 | 3,84 | 76,75% |
| Β1 | 5 | 3,40 | 68,00% |
| Β2 | 4 | 1,90 | 47,50% |
| Β3 | 6 | 2,99 | 49,79% |
| Β4 | 4 | 2,41 | 60,31% |
| Β5 | 6 | 2,41 | 40,21% |
| Γ1 | 11 | 4,41 | 40,11% |
| Γ2 | 10 | 3,59 | 35,88% |
| Γ3 | 4 | 0,71 | 17,81% |
| Δ1 | 11 | 3,85 | 35,00% |
| Δ2 | 8 | 3,51 | 43,91% |
| Δ3 | 6 | 2,29 | 38,13% |

Ευκολότερα θέματα
- Α2 → 88,75%
- Α4 → 85,75%
- Α1 → 85,00%
- Α5 → 76,75%
- Α3 → 70,00%
Δυσκολότερα θέματα
- Γ3 → 17,81%
- Δ1 → 35,00%
- Γ2 → 35,88%
- Δ3 → 38,13%
- Γ1 → 40,11%
Δείκτης διάκρισης
Τι είναι όμως ο δείκτης διάκρισης ;
Ο δείκτης διάκρισης (discrimination index) μετράει πόσο καλά ένα θέμα ξεχωρίζει τους καλούς από τους αδύναμους μαθητές. Η λογική είναι:
” ένα καλό θέμα πρέπει να το πετυχαίνουν περισσότερο οι μαθητές με υψηλή συνολική επίδοση παρά εκείνοι με χαμηλή”
Διαχωρισμός σε ομάδες:
- Ομάδα Υψηλών (Top): το πάνω ~27% των μαθητών (στην ανάλυση που έκανα, με N=80, αυτό ήταν 22 μαθητές)
- Ομάδα Χαμηλών (Bottom): το κάτω ~27%
Θέμα Δείκτης Β3 0.90 Γ1 0.88 Β2 0.80 Δ2 0.85 Β4 0.84 Β5 0.83 Γ2 0.81 Δ1 0.80 Β1 0.77 Δ3 0.78 Α3 0.59 Α4 0.52 Γ3 0.51 Α1 0.45 Α2 0.36 Α5 0.34
( Το 27% είναι μια κλασική σύμβαση από την εκπαιδευτική στατιστική (μεγιστοποιεί τη στατιστική αξιοπιστία της σύγκρισης).
Ερμηνεία τιμής (κλίμακα -1 έως +1):- Κοντά στο 1: εξαιρετική διάκριση — μόνο οι καλοί μαθητές το πετυχαίνουν, ιδανικό θέμα για αξιολόγηση
- Κοντά στο 0: το θέμα δεν διαφοροποιεί — είτε το πετυχαίνουν όλοι (πολύ εύκολο, π.χ. Α1/Α2), είτε κανείς (πολύ δύσκολο)
- Αρνητικός: ανησυχητικό σημάδι — σημαίνει ότι αδύναμοι μαθητές τα πάνε καλύτερα από τους καλούς σε αυτό το θέμα (πιθανό λάθος βαθμολόγησης, διφορούμενη ερώτηση, ή τυχερή απάντηση πολλαπλής επιλογής)
Συσχέτιση με τον τελικό βαθμό
Τα υποερωτήματα που σχετίζονται περισσότερο με τον συνολικό βαθμό είναι:
Θέμα Συσχέτιση Β3 0,88 Δ2 0,83 Γ1 0,82 Β5 0,80 Β4 0,72 Αυτά είναι τα θέματα που ουσιαστικά καθόρισαν την τελική κατάταξη των μαθητών.
Ερμηνεία (κλίμακα -1 έως +1):
- r κοντά στο 1: η επίδοση στο θέμα συμβαδίζει στενά με τον συνολικό βαθμό — όσοι τα πάνε καλά γενικά, τα πάνε καλά και εδώ
- r κοντά στο 0: η επίδοση στο θέμα είναι ανεξάρτητη από τον συνολικό βαθμό — δεν προβλέπει τίποτα
- r αρνητικό: ασυνήθιστο — σημαίνει ότι όσοι έχουν χαμηλό συνολικό βαθμό τείνουν να τα πάνε καλά σε αυτό το θέμα (σπάνιο, αλλά πιθανό σε π.χ. πολύ εύκολα θέματα όπου όλοι παίρνουν την πλήρη βαθμολογία ανεξαρτήτως επιπέδου, οπότε δεν υπάρχει διακύμανση να συσχετιστεί)
Συσχέτιση κάθε θέματος με τον τελικό βαθμό (N=100):
Θέμα r Α1 0.51 Α2 0.50 Α3 0.49 Α4 0.61 Α5 0.62 Β1 0.82 Β2 0.78 Β3 0.89 Β4 0.69 Β5 0.80 Γ1 0.83 Γ2 0.89 Γ3 0.64 Δ1 0.88 Δ2 0.82 Δ3 0.81 Παρατηρήσεις:
- Τα θέματα της ενότητας Α έχουν τη χαμηλότερη συσχέτιση (0.49-0.62) — λογικό, αφού τα πετυχαίνουν σχεδόν όλοι, οπότε δεν “προβλέπουν” καλά τη συνολική επίδοση.
- Τα θέματα Β3, Γ2, Δ1 (r ≈ 0.88-0.89) είναι τα πιο “αντιπροσωπευτικά” του συνολικού βαθμού — η επίδοση εκεί συμβαδίζει σχεδόν τέλεια με το πώς πήγε γενικά ο μαθητής.
- Το Γ3, παρόλο που έχει εξαιρετικά χαμηλό μέσο όρο (17%), έχει σχετικά μέτρια συσχέτιση (0.64) — πιθανώς γιατί τόσοι λίγοι το πετυχαίνουν που δεν υπάρχει πολλή διακύμανση να συσχετιστεί.
Μηδενικά στο Γ3 και σχέση με υπόλοιπη επίδοση
- 77/100 μαθητές πήραν 0 στο Γ3.
- Από αυτούς, ~44-47% πήραν 0 και σε Β5, Δ1, Δ2 — δηλαδή σχεδόν οι μισοί έχουν γενικευμένο πρόβλημα στα δύσκολα θέματα, όχι μόνο στο Γ3.
- Πιο εντυπωσιακό: οι μαθητές με 0 στο Γ3 έχουν Μ.Ο. συνόλου 39.14, ενώ όσοι πήραν >0 στο Γ3 έχουν Μ.Ο. 84.09 — τεράστια διαφορά (45 μονάδες!).
Το Γ3 λειτουργεί ουσιαστικά ως “δείκτης-καθρέφτης”: το αν κάποιος πάρει έστω και 1 βαθμό εκεί προβλέπει εξαιρετικά καλά αν είναι από τους καλούς ή τους αδύναμους μαθητές της τάξης — πρακτικά λειτουργεί σαν ένα φυσικό σημείο διαχωρισμού (split point) της τάξης σε δύο ομάδες.
![]()
@ Ανάργυρος
… ευχαριστώ πολύ. Ήταν απολαυστική και για μένα τόσο η δημιουργία των κατάλληλων prompts ώστε να καταλήξω σε συγκεκριμένα αποτελέσματα όσο και η μελέτη των ίδιων των αποτελεσμάτων.
@ Μανώλης
Ο δείκτης διάκρισης (discrimination index) μετρά πόσο καλά ένα ερώτημα ξεχωρίζει τους μαθητές υψηλής επίδοσης από αυτούς χαμηλής επίδοσης.
Οι πιο συνηθισμένοι ποσοτικοί ορισμοί είναι οι εξής:
1. Κλασικός δείκτης διάκρισης (D)
Χωρίζεις τους μαθητές σε δύο ομάδες:
Τότε: D=pU−pLD όπου:
Παράδειγμα
Άρα:
D=0.92−0.35=0.57 που θεωρείται πολύ καλή διάκριση.
Ενδεικτικά:
Στο δείγμα που χρησιμοποίησα για την συγκεκριμένη παρουσίαση θα σου δείξω πως προέκυψαν οι τιμές για το ερώτημα Β3 ( τιμή διάκρισης 0,90 … σχεδόν τέλειο θέμα ) και το ερώτημα Α5 ( τιμή διάκρισης 0,34 )
Β3
Μέγιστη βαθμολογία: 6
Άρα δείκτης διάκρισης στο Β3 :
D = 0.9259 − 0.0185 = 0.9074
Α5
Μέγιστη βαθμολογία: 5
Άρα δείκτης διάκρισης στο Α5 :
D = 0.9407−0.6000 = 0.3407
Να προσθέσω ότι στις σύγχρονες αναλύσεις χρησιμοποιείται συχνότερα η συσχέτιση:
Ο δείκτης συσχέτισης ερωτήματος–συνολικής βαθμολογίας προκύπτει από τον συντελεστή συσχέτισης Pearson. Η λογική του είναι να απαντήσει στο ερώτημα:
Ενεκα των πληκτρολογίων δεν μπορώ να γραψω κατεβατά … μπορείς να χρησιμοποιήσεις διαφορες μηχανές για να δεις ακριβως πως προκύπτει αυτός.
Αντώνη σε ευχαριστώ.
Όταν λες ανώτερο και κατώτερο 27% τι εννοεις; Εννοείς σε συνολική επίδοση;
Έχω δουλέψει αρκετά με συσχέτιση , εκεί πρακτικά βάζεις όλα τα ερωτήματα και ψάχνεις να δεις ποιο κάνει καλύτερη συσχέτιση με την τελική βαθμολογία στο δείγμα σου. Το δικό σου όμως δεν το έχω ξαναδεί και μου άρεσε
Το 27% αφορά τους μαθητές με την καλύτερη/χειροτερη ΣΥΝΟΛΙΚΗ επιδοση.
Υπαρχει και μια “παραλλαγή” του δείκτη ( αποκαλειται διορθωμενος ) οπου αφαιρουμε την επιδοση των μαθητών στο συγκεκριμένο ερώτημα και κάνουμε ΝΕΑ ΣΥΝΟΛΙΚΗ κατάταξη.
Ειναι καλυτερο γιατί αποφεύγεις το εξής πρόβλημα: το ίδιο το ερώτημα συμμετέχει στο συνολικό σκορ με το οποίο επιλέγεις τους «καλούς» και τους «αδύναμους». Άρα λίγο-πολύ βοηθά να ταξινομηθούν οι μαθητές με βάση αυτό που μετά αξιολογείς.
Έτσι αποφεύγεται η αυτοσυσχέτιση του ερωτήματος με το κριτήριο ταξινόμησης.
Με τη διόρθωση το δειγμα κρίνεται απέναντι στην επίδοση στο υπόλοιπο διαγώνισμα. Αυτό είναι πιο δίκαιο.
ΥΓ … Το 27% δεν είναι αυθαίρεο. Προέρχεται από την κλασική θεωρία δοκιμασιών και προτάθηκε από τον Robert L. Ebel και άλλους ψυχομέτρες, επειδή:
Γι’ αυτό το 27%–27% έχει καθιερωθεί ως η κλασική μέθοδος υπολογισμού του δείκτη διάκρισης, αν και σε ορισμένες εφαρμογές χρησιμοποιούνται και άλλα ποσοστά (π.χ. 25% ή 33%).