by Πανελλαδικές εξετάσεις Χημείας 2026 – Ανάλυση επίδοσης ανά θέμα και ενότητα
Έχοντας εικόνα από αρκετά γραπτά σκέφτηκα να παρουσιάσω μια διαφορετική μελέτη της επίδοσης των μαθητών που εξετάστηκαν στο μάθημα της Χημείας στις πανελλαδικές εξετάσεις των ΓΕΛ του 2026. Μακριά από τα ποσοστά των επιδόσεων ανά βαθμολογική ζώνη ( που σε 15 μέρες θα έχουμε την απόλυτη εικόνα ) σκέφτηκα να δω πως εκφράστηκε αυτή η επίδοση ανά ερώτημα. Το δείγμα είναι 100 τυχαίοι μαθητές. Σταμάτησα να εισάγω δεδομένα στους 100 μαθητές μιας που τόσο το ChatGPT όσο και το Claude θεωρεί ότι το δείγμα είναι αρκετό και ήδη έχει εκφραστεί ως τάση για τα ερωτήματα που είχα θέσει.
Πάμε λοιπόν :
| Θέμα | Μέγιστα μόρια | Μέσος όρος μαθητών | Ποσοστό επιτυχίας |
| Α (Α1–Α5) | 25 | 20,31 | 81,25% |
| Β (Β1–Β5) | 25 | 13,11 | 52,45% |
| Γ (Γ1–Γ3) | 25 | 8,71 | 34,85% |
| Δ (Δ1–Δ3) | 25 | 9,65 | 38,60% |
Συνοπτική εικόνα
- Α θέμα: 81,25% → πολύ καλή επίδοση.
- Β θέμα: 52,45% → μέτρια επίδοση.
- Γ θέμα: 34,85% → το δυσκολότερο θέμα.
- Δ θέμα: 38,60% → επίσης αρκετά δύσκολο, αλλά ελαφρώς καλύτερο από το Γ.
Αν το παρουσιάσουμε ως «απώλεια μορίων»:
- Α: χάθηκαν κατά μέσο όρο 4,69/25 μόρια.
- Β: χάθηκαν 11,89/25 μόρια.
- Γ: χάθηκαν 16,29/25 μόρια.
- Δ: χάθηκαν 15,35/25 μόρια.
Για κάθε ερώτημα θέματος ξεχωριστά :
| Θέμα | Μέγιστα μόρια | Μέσος όρος | Ποσοστό επιτυχίας |
| Α1 | 5 | 4,25 | 85,00% |
| Α2 | 5 | 4,44 | 88,75% |
| Α3 | 5 | 3,50 | 70,00% |
| Α4 | 5 | 4,29 | 85,75% |
| Α5 | 5 | 3,84 | 76,75% |
| Β1 | 5 | 3,40 | 68,00% |
| Β2 | 4 | 1,90 | 47,50% |
| Β3 | 6 | 2,99 | 49,79% |
| Β4 | 4 | 2,41 | 60,31% |
| Β5 | 6 | 2,41 | 40,21% |
| Γ1 | 11 | 4,41 | 40,11% |
| Γ2 | 10 | 3,59 | 35,88% |
| Γ3 | 4 | 0,71 | 17,81% |
| Δ1 | 11 | 3,85 | 35,00% |
| Δ2 | 8 | 3,51 | 43,91% |
| Δ3 | 6 | 2,29 | 38,13% |
Ευκολότερα θέματα
- Α2 → 88,75%
- Α4 → 85,75%
- Α1 → 85,00%
- Α5 → 76,75%
- Α3 → 70,00%
Δυσκολότερα θέματα
- Γ3 → 17,81%
- Δ1 → 35,00%
- Γ2 → 35,88%
- Δ3 → 38,13%
- Γ1 → 40,11%
Δείκτης διάκρισης
Τι είναι όμως ο δείκτης διάκρισης ;
Ο δείκτης διάκρισης (discrimination index) μετράει πόσο καλά ένα θέμα ξεχωρίζει τους καλούς από τους αδύναμους μαθητές. Η λογική είναι:
” ένα καλό θέμα πρέπει να το πετυχαίνουν περισσότερο οι μαθητές με υψηλή συνολική επίδοση παρά εκείνοι με χαμηλή”
Διαχωρισμός σε ομάδες:
- Ομάδα Υψηλών (Top): το πάνω ~27% των μαθητών (στην ανάλυση που έκανα, με N=80, αυτό ήταν 22 μαθητές)
- Ομάδα Χαμηλών (Bottom): το κάτω ~27%
Θέμα Δείκτης Β3 0.90 Γ1 0.88 Β2 0.80 Δ2 0.85 Β4 0.84 Β5 0.83 Γ2 0.81 Δ1 0.80 Β1 0.77 Δ3 0.78 Α3 0.59 Α4 0.52 Γ3 0.51 Α1 0.45 Α2 0.36 Α5 0.34
( Το 27% είναι μια κλασική σύμβαση από την εκπαιδευτική στατιστική (μεγιστοποιεί τη στατιστική αξιοπιστία της σύγκρισης).
Ερμηνεία τιμής (κλίμακα -1 έως +1):- Κοντά στο 1: εξαιρετική διάκριση — μόνο οι καλοί μαθητές το πετυχαίνουν, ιδανικό θέμα για αξιολόγηση
- Κοντά στο 0: το θέμα δεν διαφοροποιεί — είτε το πετυχαίνουν όλοι (πολύ εύκολο, π.χ. Α1/Α2), είτε κανείς (πολύ δύσκολο)
- Αρνητικός: ανησυχητικό σημάδι — σημαίνει ότι αδύναμοι μαθητές τα πάνε καλύτερα από τους καλούς σε αυτό το θέμα (πιθανό λάθος βαθμολόγησης, διφορούμενη ερώτηση, ή τυχερή απάντηση πολλαπλής επιλογής)
Συσχέτιση με τον τελικό βαθμό
Τα υποερωτήματα που σχετίζονται περισσότερο με τον συνολικό βαθμό είναι:
Θέμα Συσχέτιση Β3 0,88 Δ2 0,83 Γ1 0,82 Β5 0,80 Β4 0,72 Αυτά είναι τα θέματα που ουσιαστικά καθόρισαν την τελική κατάταξη των μαθητών.
Ερμηνεία (κλίμακα -1 έως +1):
- r κοντά στο 1: η επίδοση στο θέμα συμβαδίζει στενά με τον συνολικό βαθμό — όσοι τα πάνε καλά γενικά, τα πάνε καλά και εδώ
- r κοντά στο 0: η επίδοση στο θέμα είναι ανεξάρτητη από τον συνολικό βαθμό — δεν προβλέπει τίποτα
- r αρνητικό: ασυνήθιστο — σημαίνει ότι όσοι έχουν χαμηλό συνολικό βαθμό τείνουν να τα πάνε καλά σε αυτό το θέμα (σπάνιο, αλλά πιθανό σε π.χ. πολύ εύκολα θέματα όπου όλοι παίρνουν την πλήρη βαθμολογία ανεξαρτήτως επιπέδου, οπότε δεν υπάρχει διακύμανση να συσχετιστεί)
Συσχέτιση κάθε θέματος με τον τελικό βαθμό (N=100):
Θέμα r Α1 0.51 Α2 0.50 Α3 0.49 Α4 0.61 Α5 0.62 Β1 0.82 Β2 0.78 Β3 0.89 Β4 0.69 Β5 0.80 Γ1 0.83 Γ2 0.89 Γ3 0.64 Δ1 0.88 Δ2 0.82 Δ3 0.81 Παρατηρήσεις:
- Τα θέματα της ενότητας Α έχουν τη χαμηλότερη συσχέτιση (0.49-0.62) — λογικό, αφού τα πετυχαίνουν σχεδόν όλοι, οπότε δεν “προβλέπουν” καλά τη συνολική επίδοση.
- Τα θέματα Β3, Γ2, Δ1 (r ≈ 0.88-0.89) είναι τα πιο “αντιπροσωπευτικά” του συνολικού βαθμού — η επίδοση εκεί συμβαδίζει σχεδόν τέλεια με το πώς πήγε γενικά ο μαθητής.
- Το Γ3, παρόλο που έχει εξαιρετικά χαμηλό μέσο όρο (17%), έχει σχετικά μέτρια συσχέτιση (0.64) — πιθανώς γιατί τόσοι λίγοι το πετυχαίνουν που δεν υπάρχει πολλή διακύμανση να συσχετιστεί.
Μηδενικά στο Γ3 και σχέση με υπόλοιπη επίδοση
- 77/100 μαθητές πήραν 0 στο Γ3.
- Από αυτούς, ~44-47% πήραν 0 και σε Β5, Δ1, Δ2 — δηλαδή σχεδόν οι μισοί έχουν γενικευμένο πρόβλημα στα δύσκολα θέματα, όχι μόνο στο Γ3.
- Πιο εντυπωσιακό: οι μαθητές με 0 στο Γ3 έχουν Μ.Ο. συνόλου 39.14, ενώ όσοι πήραν >0 στο Γ3 έχουν Μ.Ο. 84.09 — τεράστια διαφορά (45 μονάδες!).
Το Γ3 λειτουργεί ουσιαστικά ως “δείκτης-καθρέφτης”: το αν κάποιος πάρει έστω και 1 βαθμό εκεί προβλέπει εξαιρετικά καλά αν είναι από τους καλούς ή τους αδύναμους μαθητές της τάξης — πρακτικά λειτουργεί σαν ένα φυσικό σημείο διαχωρισμού (split point) της τάξης σε δύο ομάδες.
Μπράβο Αντώνη εξαιρετική ανάλυση.
Ευχαριστώ Νικόλα,
η δύναμη του ΑΙ είναι αναμφισβήτητη ΑΛΛΑ μέχρι εκεί.
Όσο ο άνθρωπος δίνει την κατεύθυνση και θέτει τα ερωτήματα μπορεί ( το ΑΙ ) να λειτουργήσει ως εξαιρετικό εργαλείο.
Αντώνη συγχαρητήρια, πολύ ενδιαφέρουσα η οπτική γωνία που έδωσες – καλά αποτελέσματα στα παιδιά
Εντυπωσιακό, συγχαρητήρια.
Δεν αντιλαμβάνομαι πλήρως τους δείκτες (θέλει χρόνο για μελέτη και κατανόηση) μένω όμως στο εξής σημείο
Για το Γ3 γράφετε στη συγκεκριμένη ανάρτηση:
“Το Γ3 λειτουργεί ουσιαστικά ως “δείκτης-καθρέφτης”: το αν κάποιος πάρει έστω και 1 βαθμό εκεί προβλέπει εξαιρετικά καλά αν είναι από τους καλούς ή τους αδύναμους μαθητές της τάξης — πρακτικά λειτουργεί σαν ένα φυσικό σημείο διαχωρισμού (split point) της τάξης σε δύο ομάδες.”
Πριν λίγες μέρες στον σχολιασμό των θεμάτων χημείας, είχατε γράψει:
Γ3 : Στο χωριό μου αυτά τα θέματα τα λένε «παπαρ(γ)ιές». ( Sorry για την έκφραση ).
Είναι συμβατά αυτά τα δύο;;;
@ Παναγιώτης … ευχαριστω πολύ. Καλά αποτελέσματα σε όλους.
@ Θοδωρής …
Εξακολουθώ να πιστεύω στην αρχικό χαρακτηρισμό μου ( ή του χωριού μου ). Το θέμα είναι κακοδιατυπωμένο και με περιττές πληροφορίες. Αρκούσε το ¨μοναδικό” προϊόν ή η συγγραμμικότητα των ατόμων άνθρακα για να λυθεί.
Τι δείχνει ( στα μάτια μου ) η σύνδεση που κάνει το ΑΙ ανάμεσα στην “επιτυχία” στο Γ3 και τη συνολική επιτυχία στο διαγώνισμα ( έβαλα στη λέξη επιτυχία σε εισαγωγικά γιατι το 1 στα 4 ή 2 στα 4 που αρκεί ως φίλτρο δεν θα το έλεγα επιτυχία ).
Υπάρχει ένα ποσοστό μαθητών ( εκεί που περίπου το έχουμε σταθμίσει και στις τάξεις μας ) που είναι “παντός καιρού”. Είναι προετοιμασμένο ΚΑΙ για την κακή εκφώνηση. Θα προτιμούσα αυτό το 10 – 15 % να αναδείξει το διάβασμά του / την προετοιμασία του / την εξυπνάδα του σε ένα θέμα που κρύβει περισσότερη χημεία από το συγκεκριμένο.
Εχω την αίσθηση ότι ούτε οι θεματοδότες είχαν αυτήν την πρόσθεση ( αλλιως μιλάμε για ένα Γ θέμα “κτήνος” ).
Λυπάμαι – λοιπόν – που ένα κακοδιατυπώμένο θέμα συγκέντρωσε αυτά τα χαρακτηριστικά. Θα προτιμούσα κάτι “πιο χημικό” ( νομίζω ότι έχεις αντίστοιχη θέση αν θα μιλούσαμε για θέματα φυσικής ).
ΥΓ … για να εξηγήσω πως προέκυψε αυτό το 10 – 15 % έθεσα στη μηχανή το παρακάτω ερώτημα :
“Πως πάει η απόδοση βαθμών στο Γ3 ?”
“Βαθμός – Πλήθος μαθητών ( % )
0 77%
1 6%
2 1%
3 3%
4 (πλήρες) 13%
Η κατανομή είναι έντονα διπολική: είτε μηδέν (77%) είτε πλήρες/σχεδόν πλήρες (13% πήραν τα 4/4, σύνολο 16/100 πήραν ≥3). Σχεδόν κανείς δεν παίρνει “ενδιάμεσο” βαθμό (μόνο 7% πήραν 1-2).
Αυτό σημαίνει ότι το θέμα είναι ουσιαστικά “το λύνεις ολόκληρο ή καθόλου” — δεν υπάρχει σταδιακή βαθμολόγηση μερικής λύσης, κάτι που ταιριάζει με την εικόνα του “φίλτρου” που είδαμε πριν”.
( για να μην υπάρχει καμία αμφιβολία )
Σε ευχαριστώ, συμφωνούμε:
“Θα προτιμούσα αυτό το 10 – 15 % να αναδείξει το διάβασμά του / την προετοιμασία του / την εξυπνάδα του σε ένα θέμα που κρύβει περισσότερη χημεία από το συγκεκριμένο.”
όπου στη θέση της χημείας είναι το οποιοδήποτε εξεταζόμενο μάθημα
Αντώνη εξαιρετική και πρωτότυπη παρουσίαση.Τέτοιες αναλύσεις θα έπρεπε να κάνει κάθε χρόνο η επιτροπή θεμάτων ώστε να εντοπίσει τις χρονιές που τα θέματα ήταν πιο “δίκαια” και να γίνεται καλύτερη διάκριση μεταξύ μαθητών. Το επίπεδο δυσκολίας ανα χρονιά και ανα μάθημα δεν πρέπει να έχει μεγάλες διαφορές.
Ευχαριστώ Άγγελε για τον σχολιασμό και τα καλά λόγια.
Επιστρέφω στην ανάλυση των επιδόσεων του διαγωνίσματος με ένα ιδιαίτερο στατιστικό που αφορά το υποερώτημα Δ1.β. Το υποερώτημα αφορά το κεφάλαιο της Θερμοχημείας και θεωρώ ότι είναι μια δυσάρεστη έκπληξη του διαγωνίσματος.
Το πρόβλημα δίνει 3 μόρια και τα στατιστικά μου λένε :
0 μονάδες : 65 %
1 μονάδα : 14
2 μονάδες : 8 %
3 μονάδες : 13 %
Το 80 % των μαθητών δεν γράφειπαίρνει σχεδόν τίποτα ( θεωρώ ότι 1 μονάδα παίρνουν από τον σχέση του ΔΗ αντ ( προϊόντα – αντιδρώντα ).
Εντυπωσιακό επίσης είναι ότι ενώ ενώ οι μαθητές παίρνουν από το Δ1 το 35 % των μορίων του , από το Δ1.β παίρνουν το 23 % των μορίων του ( 0,69/3 ). Είναι δηλαδή ένα τμήμα του Δ1 όπου οι μαθητές τα πηγαίνουν χειρότερα από ότι συνολικά στο Δ1.
Καλησπέρα σε όλους
Ένα σύντομο σχόλιο για το Γ3: δεν ήταν απαραίτητο το δεδομένο για την εθύγραμμη διάταξη των ατόμων C, οπότε ήταν ένα κάπως προβληματικό ερώτημα. Αυτό που μου έκανε εντύπωση είναι ότι είδα σε κουτάκια τετραδίου για το Γ3 βαθμολόγηση για το ίδιο παιδί: 0 και 4. Και αυτό όχι μόνο σε ένα γραπτό. Κάποιοι βαθμολογητές πιθανόν να μην έδωσαν μόρια αν οι ενώσεις ήταν σωστά γραμμένες αλλά όχι επαρκής η εξήγηση ενώ ταυτόχρονα άλλοι βαθμολογητές αρκέστηκαν σε μία ίσως κάπως ελλιπή αιτιολόγηση και έδωσαν το άριστα. Αυτό δεν συνέβη τόσο συχνά σε άλλα ερωτήματα.
Περι Γ3 :
1 μόριο για ν = 4 ( που βγαίνει μονο για καρβονυλική )
1 μόριο για το συμμετρικο ( είτε από το μοναδικό προϊόν είτε από την ευθύγραμμη διάταξη )
1 μόριο : 2 – βουτίνιο ( συντακτικός τύπος )
1 μοριο : βουτανόνη ( ( συντακτικός τύπος )
Για μένα το 0 από το 4 στο συγκεκριμένο ερώτημα σημαίνει ΜΟΝΟ ότι δεν το είδε λυμένο. Δεν μπορεί να βγαίνει αλλιώς.
κ. Μπαλτζόπουλε
και το μόριο του υβριδισμού πού είναι; Αν ο μαθητής “πετάξει” δύο σωστούς συντακτικούς τύπους χωρίς καμία αναφορά στο τι συμπέρασμα βγαίνει από το δεδομένο του μοναδικού προϊόντος ή των 12 σ δεσμών θα πρέπει να πάρει 2 μόρια (τα μισά από το άριστα); Νομίζω ότι δεν είναι σωστό. Απ΄ την άλλη θεωρώ ότι το δεδομένο της ευθύγραμμης διάταξης θα μπορούσε να μην ληφθεί υπόψη. Όμως οι περισσότεροι κόψαμε το μόριο αν δεν αναφερόταν ο sp υβριδισμός.
Όσον αφορά την διαφορά 0 και 4, προφανώς δεν ξέρω τι έγινε.
@ κα Ρούγγα
Εγώ δεν έκοψα 1 μόριο για τον υβριδισμό ( πειράζει ? ). Η συμμετρία του μορίου του αλκινίου προκύπτει από δύο τρόπους. Να την πληρώσει ο μαθητής που ο θεματοδότης έδωσε περιττή πληροφορία ? Εγώ δεν τιμωρώ .
Ναι έδωσα 2 μονάδες σε αυτούς που έγραψαν μονο τους συντακτικούς τύπους των οργανικών ενώσεων. Ξανα ρωτώ … πειράζει ?
Εκανα του κεφαλιού μου ? Προφανώς όχι. Το συζητήσαμε στο ΒΚ και έτσι αποφασίσαμε όλοι μαζί ( και η “κεντρική οδηγία ήταν η ίδια” ).
Εξαιρετική ανάλυση. Πρακτικά βλέπεις κάποια ερωτήματα σαν εκτιμητριες απόδοσης, ναι; Ο δείκτης διάκρισης πώς ορίζεται ποσοτικά;
Παίρνεις πχ τους τοπ ,27% στο σύνολο και ψάχνεις να δεις συντελεστή συσχέτισης με τους τοπ 27% σε κάθε θέμα ώστε να πας στο 1 και το ανάποδο για το -1?
Πραγματικά εξαιρετική και πρωτότυπη ανάλυση. Συγχαρητήρια!