
Η ακαδημαϊκή κοινότητα του Τμήματος Φυσικής είναι συγκλονισμένη από την απροσδόκητη απώλεια του Ομότιμου Καθηγητή Θεόδωρου Τομαρά.
Ο Θεόδωρος Τομαράς συμμετείχε ενεργά στις εκπαιδευτικές και ερευνητικές δραστηριότητες του Τμήματος καθ’ όλη τη διάρκεια του ακαδημαϊκού έτους, ολοκλήρωσε την εξέταση του βασικού μαθήματος σύγχρονης φυσικής που δίδασκε το εαρινό εξάμηνο, την εξέταση της 7ης διδακτορικής διατριβής που επέβλεψε, αλλά δυστυχώς σύντομα υπέκυψε σε μια άκρως επιθετική ασθένεια.
Απέκτησε Πτυχίο Φυσικής από το Πανεπιστήμιο Αθηνών το 1975 και Διδακτορικό Δίπλωμα (PhD) στη Φυσική από το Πανεπιστήμιο Harvard, ΗΠΑ, το 1980.
Ακολούθησαν θητείες Ερευνητή στο Τεχνολογικό Ινστιτούτο της Καλιφόρνιας (Caltech), Επίκουρου Καθηγητή στο Rockefeller University, Νέα Υόρκη και Επισκέπτη Καθηγητή στην École Normale Supérieure στο Παρίσι.
Στο Τμήμα Φυσικής Παν. Κρήτης υπηρέτησε για 31 έτη, ως Αναπληρωτής Καθηγητής από το 1989 έως το 1995 και ως Καθηγητής από το 1995 έως το 2020 που συνταξιοδοτήθηκε και εξελέγη Ομότιμος Καθηγητής.
Διετέλεσε Πρόεδρος (1995-99) και Αναπληρωτής Πρόεδρος (1992-94, 1999-2001 και 2015-19) του Τμήματος Φυσικής, Διευθυντής του Ινστιτούτου Θεωρητικής και Υπολογιστικής Φυσικής (1995-2006 και 2014-20), Πρόεδρος του Τεχνικού Συμβούλιου του Παν. Κρήτης (2003-09) και Πρόεδρος της Επιτροπής Βιβλιοθήκης του Παν. Κρήτης (1990-2000).
Ο Θεόδωρος Τομαράς επεδείκνυε ιδιαίτερο ενδιαφέρον και ζήλο για την ποιότητα και αρτιότητα της εκπαίδευσης των φοιτητών, οργάνωσε το βασικό μάθημα Εισαγωγή στη Σύγχρονη Φυσική ΙΙ με πρωτοποριακά οπτικοακουστικά βοηθήματα για τη μελέτη των φοιτητών, υπήρξε ένα χαρισματικός δάσκαλος και βραβεύθηκε με το βραβείο Εξαίρετης Πανεπιστημιακής Διδασκαλίας «Στέλιου Πηχωρίδη» 2016.
Προσπάθησε επίσης για την αλληλεπίδραση του πανεπιστημίου με την κοινωνία, με αξιοσημείωτη ενέργεια την πρόσκληση του διακεκριμένου φυσικού Stephen Hawking και την διοργάνωση της ιστορικής ομιλίας του στο Παν. Κρήτης στο Ηράκλειο, τον Σεπτέμβριο 1998.
Η απώλεια του Θεόδωρου Τομαρά δημιουργεί ένα δυσαναπλήρωτο κενό στο Τμήμα Φυσικής και το Πανεπιστήμιο Κρήτης. Αφήνει πίσω του τη σύζυγο και την κόρη του.
Συλλυπητήρια ανακοίνωση της Πρυτανείας του Παν. Κρήτης
Η Πρυτανεία του Πανεπιστημίου Κρήτης πληροφορήθηκε σήμερα τον θάνατο του Θεόδωρου Τομαρά, Ομότιμου Καθηγητή του Τμήματος Φυσικής, γεγονός το οποίο προκαλεί θλίψη.
Ο Θεόδωρος Τομαράς ήταν ένας διακεκριμένος επιστήμονας, Φυσικός με διεθνή ακτινοβολία, αφοσιωμένος δάσκαλος, ο οποίος αγαπούσε ιδιαίτερα αυτό που έκανε, όσο οι δυνάμεις του επέτρεψαν μέχρι και λίγο πριν το τέλος της ζωής του.
Το Πανεπιστήμιο Κρήτης έχασε έναν πολύτιμο συνεργάτη και φίλο.
Εκφράζουμε τα συλλυπητήρια μας, στη σύζυγο και στην κόρη του.
Από την Πρυτανεία του ΠΚ
Συλλυπητήρια ανακοίνωση του Συλλόγου Φυσικών Κρήτης
Πληροφορηθήκαμε σήμερα τον απροσδόκητο θάνατο του Ομότιμου καθηγητή του Τμήματος Φυσικής Θεόδωρου Τομαρά.
Ο Θεόδωρος Τομαράς ήταν ένας εξαιρετικός επιστήμονας, αφοσιωμένος τόσο στην έρευνα, όσο και στην διδασκαλία. Όσοι είχαμε την χαρά να τον έχουμε καθηγητή θα τον θυμόμαστε για την παραστατικότητα και το πάθος του κατά την διδασκαλία.
Είχαμε την τιμή να είναι μέλος του Συλλόγου Φυσικών Κρήτης. Το 2016 μας είχε τιμήσει, δίνοντας μια διάλεξη στο κοινό του Ηρακλείου με θέμα τα Βαρυτικά Κύματα σε ένα κατάμεστο ακροατήριο μαθητών και καθηγητών δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης.
Εκφράζουμε τα συλλυπητήρια μας στην οικογένεια του
Το Διοικητικό Συμβούλιο
![]()
Από δημοσίευση στο fb του Νίκου Σιδέρη.
“Ο ΘΟΔΩΡΗΣ ΤΟΜΑΡΑΣ ΠΕΘΑΝΕ
ΔΥΟ ΛΟΓΙΑ ΜΝΗΜΗΣ ΚΑΙ ΑΓΑΠΗΣ
Ο Θοδωρής Τομαράς πέθανε. Ήταν απομεσήμερο. Δίπλα του, όλη την ώρα, και μέχρι τη στιγμή της μοίρας, η Χαρά, αγαπημένη σύντροφός του από την εφηβεία και γυναίκα του.
Η Γη κινείται.
Ο Θοδωρής ξεψυχά.
Χαρά σε λένε.
Ήμασταν συμμαθητές. Κάθε πρωί διατρέχαμε μαζί τη διαδρομή από το τέρμα των λεωφορείων στο λιμάνι μέχρι την Ιωνίδειο Πρότυπο Σχολή Πειραιώς. Το μεσημέρι αντίστροφα. Ο Θοδωρής με το στακάτο, κοντό και γρήγορο βήμα του, εγώ αλλιώς.
Άνθρωπος με λαμπρό μυαλό, μπήκε πρώτος στο Φυσικό του ΕΚΠΑ, τελείωσε πρώτος, συνέχισε σε Χάρβαρντ, Στάνφορντ, Ροκφέλερ, CERN, Πανεπιστήμιο Κρήτης, ως θεωρητικός των στοιχειωδών σωματιδίων.
Η ευφυΐα του εκδηλωνόταν και στο απίστευτα πνευματώδες ύφος του κατά τις συζητήσεις μας και στο αμίμητο χιούμορ του. Ιδίως όταν παίζαμε τάβλι στην αμμουδιά, όλη μέρα μία παρτίδα στα 50, με σκορ σχεδόν πάντοτε 50-49.
Τραγουδούσε από τα βάθη της καρδιάς του τη “Δραπετσώνα”. Τέκνο οικογένειας από εκείνες που, στην Ελλάδα των ’50 και ’60, έστιβαν την πέτρα και δούλευαν ακάματα για την προκοπή του σπιτιού και για να ζήσουν τα παιδιά τους μια καλύτερη ζωή, κατά κύριο λόγο μαθαίνοντας γράμματα. Και τα δύο τέκνα αυτής της οικογένειας έγιναν καθηγητές πανεπιστημίου. Η αδελφή του είναι η γυναίκα της ζωής μου από τα εφηβικά μας χρόνια.
Θυμάμαι τον Θοδωρή να γυρνά το καλοκαίρι από το Χάρβαρντ στην Αθήνα και να συνοδεύει, ώρες ατελείωτες, τον πατέρα του στη σκληρή δουλειά, σίδερο και αλουμίνιο, στο εργαστήρι και στην οικοδομή. Τέτοιος χαρακτήρας, σε τέτοια εποχή.
Φίλε αγαπημένε, σου εύχομαι όμορφο νόστο στην κοσμική ενέργεια που τόσο σε μάγευε!”
Είχα παρακολουθησει από το mathesis τα βιντεομαθήματα που είχε ετοιμάσει για τα στοιχειώδη σωμάτια. Μεταδοτικός άνθρωπος,παραστατικός που φαινόταν να έχει μεγάλη αγάπη για το αντικείμενό του. Κρίμα, συλλυπητήρια στην οικογένεια και στους οικείους του.
Μου ήρθε στο μυαλό και η τελευταία ενότητα που παρακολούθησα παλι στο mathesis, Για τον υπολογιστή των Αντικυθήρων. Σε εκείνο εισηγητής ήταν ο αείμνηστος Σειραδάκης που είχα την χαρά να τον έχω καθηγητή στην σχολή. Ήταν στενάχωρο που τον έβλεπα ενώ ήξερα πως είναι πλέον στην ζωή. Ας μελετησουμε το έργο και των δύο τους.
Εξαιρετικός επιστήμονας και δάσκαλος , τον είχα παρακολουθήσει στα διαδικτυακά προγράμματα μαθεσις στην κοσμολογία και σχετικότητα. Κρίμα που έφυγε νέος , είχε πολλά να δώσει ακόμα. Συλλυπητήρια στην οικογένειά του.
Mε αφορμή την ξαφνική απώλεια του καθηγητή Θοδωρή Τομαρά, ο διευθυντής του Mathesis Στέφανος Τραχανάς έγραψε τον παρακάτω αποχαιρετισμό.
Θοδωρής Τομαράς: Ένα λαμπρό μυαλό έφυγε
Όταν γνώρισα τον Θοδωρή Τομαρά πολλά χρόνια πριν στο Καίμπριτζ Μασσαχουσέτης, αυτό που μου εντυπώθηκε αμέσως είναι η «σπιρτάδα» του μυαλού του. Όσο «θολό» κι αν ήταν αυτό που τον ρωτούσες θα διέκρινε αμέσως την ουσία του και η απάντηση θα ήταν καθαρή σαν το φως. Κι αν δεν την ήξερε, δεν θα οπισθοχωρούσε στους ασφαλείς λιμένες της «οικείας γνώσης», αλλά θα ανοιγόταν μαζί σου στο πέλαγος. Όπου θα γνώριζες μια άλλη του πλευρά. Την ικανότητα να διαλέγεται με την διαφορετική άποψη, όντας διαρκώς έτοιμος να αναθεωρήσει και να αναδιατυπώσει τη δική του όσες φορές και αν χρειαστεί μέχρις ότου το πλατύ χαμόγελο στα πρόσωπα θα έδειχνε ότι φτάσαμε στον προορισμό μας. Βρήκαμε την απάντηση. Και συχνά κάτι ακόμα καλύτερο: Μία νέα ερώτηση.
Μαζί με τον μαθηματικό Στέλιο Πηχωρίδη, ο Θοδωρής Τομαράς ήταν το πιο διαλεκτικό μυαλό που είχα την τύχη να γνωρίσω στην ζωή μου. Με κοινό επίσης χάρισμα των δύο τον έρωτα της θεμελιώδους επιστήμης. Αυτής που εκπηγάζει από τη βαθειά ανθρώπινη ανάγκη να καταλάβουμε τον κόσμο. Από τα έγκατα της πυρηνικής ύλης -τον κόσμο των κουάρκς- έως τις εσχατιές του σύμπαντος και τον άγριο κόσμο των μελανών οπών, ο Θοδωρής Τομαράς ήταν ο καλύτερος «ξεναγός» που θα μπορούσες να έχεις. Θα σ΄έπαιρνε μαζί του σ’ ένα ονειρικό ταξίδι που δεν θα ξεχνούσες ποτέ.
Ένα τέτοιο ταξίδι, «σε αργή κίνηση», πρόσφερε επί τριάντα χρόνια στους φοιτητές φυσικής εδώ στην Κρήτη ο Θοδωρής Τομαράς στο μάθημα της σύγχρονης φυσικής. Κι αυτοί του το ανταπέδιδαν στις αξιολογήσεις τους αναγνωρίζοντάς τον ως έναν από τους κορυφαίους δασκάλους τους.
Η απονομή στον Θοδωρή Τομαρά του Βραβείου Εξαίρετης Πανεπιστημιακής Διδασκαλίας Στέλιος Πηχωρίδης, που έχει θεσπίσει το Πανεπιστήμιο Κρήτης, ήλθε έτσι να επισφραγίσει -το 2017- την αναγνώριση στο πρόσωπό του όχι μόνο ενός λαμπρού ερευνητή αλλά και ενός αφοσιωμένου και ταλαντούχου πανεπιστημιακού δασκάλου. Και να συνδεθούν με αυτόν τον τρόπο τα ονόματα δύο ανθρώπων που στο δικό μου μυαλό είχαν μια ειδική σχέση. Ενσάρκωναν τις πιο θεμελιώδεις επιστημονικές αξίες: Την αυθεντική επιθυμία της γνώσης και τον τρόπο να την αναζητούν· την διαλεκτική σκέψη.
Αποχαιρετώντας σε αγαπημένε φίλε, αισθάνομαι ότι αποχωρίζομαι και ένα κομμάτι του εαυτού μου που γνώρισα χάρις σ’ εσένα. Μένει η παρηγοριά ότι σε μας – τους ανθρώπους του Mathesis- τα δύο μαθήματα που πρόλαβες να δημιουργήσεις θα είναι πάντα εκεί ως ζωντανή σπονδή στη μνήμη σου. Και ένα διαρκές μέτρο των πραγμάτων για όλους μας. Καλό σου ταξίδι φίλε μου. Με το λύχνο του άστρου πάντα μαζί σου.