web analytics

Το μπαλάκι και το δοχείο.

Στο διαδίκτυο βρίσκω εξαιρετικό θέμα κρούσεων. Το παραθέτω, αρχικά χωρίς απάντηση και χωρίς παραπομπή ώστε να κρυφτούν για λίγο οι λύσεις.

4567

Φυσικά θα γίνει στο τέλος η δέουσα παραπομπή.

Απευθύνεται και σε μάθητές, ή καλύτερα κυρίως σ’ αυτούς.

Loading

Subscribe
Ειδοποίηση για
24 Σχόλια
Inline Feedbacks
Όλα τα σχόλια
Κώστας Ψυλάκος
Αρχισυντάκτης
08/05/2022 3:30 ΜΜ

Εχει την ανάλυση του το θεμα …..

comment image
comment image

Κωνσταντίνος Καβαλλιεράτος

Αν δεν εδινε σχεση μαζων τοτε η απαντηση ειναι προφανης και δεν απαιτει να γραψουμε απολυτως τιποτα.Γιατι? Διοτι με αγνωστη σχεση μαζων οι απαντησεις i και ιι ειναι ισοδυναμες.Αν ειναι σωστη η μια,σωστη πρεπει να ειναι και η αλλη.Ατοπον.Η αν θελεις δεν υπαρχει κανενας τροπος να διακρινουμε μεταξυ τους ποια ειναι η σωστη .Αρα σωστη ειναι η iii.Tι λες Γιάννη συμφωνεις?

Τελευταία διόρθωση3 έτη πριν από Κωνσταντίνος Καβαλλιεράτος
Σπύρος Τερλεμές
08/05/2022 4:17 ΜΜ

Ας δούμε κάτι άλλο σχετικό – έστω ότι κλείναμε το δοχείο και από την άλλη πλευρά. Τότε κλασικά το σώμα θα πηγαινοέρχεται επ’άπειρον και θα έχει μια ορισμένη κινητική ενέργεια. Αν μάλιστα η ταχύτητα του είναι μηδενική, τότε και η ενέργεια του θα είναι μηδενική.

Είναι όμως αυτό σωστό θεμελιακά – κβαντομηχανικά ?

Σαφώς και δεν είναι. Αν είχαμε αυτό ακριβώς το πρόβλημα και το μελετούσαμε κβαντομηχανικά, οι ιδιοτιμές της ενέργειας θα προέκυπταν κβαντισμένες (δευτεροτάξια – δηλαδή ανάλογες με n^2 για n=1,2,…), που συνεπάγεται ότι η ελάχιστη ενέργεια είναι πεπερασμένη και άρα δεν μπορεί να μηδενιστεί.

Γιατί όμως στον μακρόκοσμο επιτρέπεται να έχουμε μηδενική ενέργεια? Πολύ απλά γιατί οι μη εκφυλισμένες ιδιοτιμές είναι και ανάλογες του h^2, τιμή τόσο μικρή που καμία πειραματική διεργασία δεν μπορεί να έχει τόση ακρίβεια ώστε να εντοπίσει αυτή τη διαφορά.

Παρόλα αυτά τίθεται και το εξής ερώτημα. Αν ήμασταν στον κλασικό κόσμο και είχαμε ας πούμε μια μπάλα 1kg και της δίναμε ταχύτητα 1m/s, θα είχαμε μια ενέργεια 0.5J – τεράστια αν σκεφτούμε ότι η σταθερά του Planck h είναι της τάξεως 10^(-34). Θα μπορούσαμε να δώσουμε ότι ταχύτητα θέλουμε και να πάρουμε ότι ενέργεια θέλουμε – άρα να έχουμε ένα συνεχές ενεργειακό φάσμα.

Όμως η ενέργεια στο συγκεκριμένο μας πρόβλημα είναι κβαντισμένη και άρα για να συμφωνεί με τον μακρόκοσμο θα πρέπει για μεγάλους κβαντικούς αριθμούς (ώστε να προκύψουν ενέργειες των μερικών Joule), το ενεργειακό φάσμα να είναι συνεχές, κάτι το οποίο φυσικά δεν ισχύει γιατί η διαφορά ΔΕ=Ε(n+1)-E(n) απειρίζεται για μεγάλα n. Μοιάζει με παράδοξο!

Στην πραγματικότητα όμως μας ενδιαφέρει ο λόγος ΔΕ/Ε, ο οποίος για μεγάλα n πηγαίνει στο μηδέν και άρα μας λέει ότι η διακριότητα σε σύγκριση με την ίδια την ενέργεια είναι αμελητέα – έτσι αποκαθίσταται η κλασική ορθότητα και το συνεχές ενεργειακό φάσμα.

Αν δεν κλείναμε από την άλλη πλευρά το δοχείο, τότε το ενεργειακό φάσμα θα ήταν εξαρχής συνεχές αλλά καμία ιδιοσυνάρτηση δεν θα μπορούσε να κανονικοποιηθεί, οπότε θα έλεγε κανείς ότι είναι άσκοπο να το μελετάμε – ας σκεφτούμε όμως ότι το ίδιο κάνουμε και για τρέχοντα κύματα που εκτείνονται απείρως και άρα έχουν άπειρη ενέργεια, και αποτελούν “μη φυσικά” συστήματα, τα οποία όμως μας βοηθούν να καταλάβουμε καλύτερα πολλά πράγματα.

Αυτά ως κάτι συμπληρωματικό από μια πιο βαθιά σκοπιά του ωραίου αυτού προβλήματος.

Παντελεήμων Παπαδάκης
Αρχισυντάκτης

Καλημέρα Γιάννη.
Ωραία η ψαριά σου και η ποικιλία στο ‘’μαγείρεμα’’…
με τις εκτός εντός και επι τα αυτά… προτάσεις ,
σχετικής ταχύτητας στην ουσία η 5.5 του σχολικού
υ1 +υ2=υ1΄+υ2΄ που αν την δούμε έτσι …υ1-υ2=-(υ1΄-υ2΄)
μας λέει υσχ1,2=- υ΄σχ1,2 ,(αυτό που κάποτε χρησιμοποιούσαμε στη διδασκαλία)
οπότε ορθά εν προκειμένω δίνει υ2΄-υ1΄=υ0 και βέβαια εννοείται πως
προκύπτει από των δύο αρχών την εφαρμογή που τελικά δίνει τις εντός σχέσεις
υ1΄=(m1-m2)u0/m1+m2  και υ2΄=2m1u0/m1+m2 για υ2=0 και όπως θα δούμε παρακάτω
η υ2΄-υ1΄=υ0 ισχύει ανεξάρτητα από τη σχέση μαζών.
Στο πρόβλημα τώρα:
Θεωρώ δυό υλικά σημεία m1 kai m2 (απλά γιά να μην μας μπερδεύουν σχηματικά οι διαστάσεις του δοχείου) που συγκρούονται ελαστικά μετωπικά στη θέση χ=0 .
Και θέλω μετά την κρούση να βρώ τη χρονική διάρκεια μέχρι η απόσταση μεταξύ τους να γίνει d.
comment image
Υπ’όψιν ότι η ζητούμενη χρονική διάρκεια θα είναι ίδια έστω και αν η φορά κίνησης του m1 μετά την κρούση είναι αντίθετη 
Τα παραπάνω …μαθητικά όπως ο Ψυλάκος …
Καθυστερημένο το σχόλιο αλλά καλιο αργά… και βέβαια δεν πρόσθεσε και τίποτα μετά τα τόσα σχόλια παρά μόνο ίσως την ιδέα των υλικών σημείων.
Καλή εβδομάδα