Γιατί μας ενδιαφέρει Επειδή σε γεννήτρια με αντιστάτη υπάρχει εναλλασσόμενο – μεταβαλλόμενο – ρεύμα, εμφανίζεται ΗΕΔ από αυτεπαγωγή. Ισχύει ο νόμος του Οhm;
![]()
Στο Σχήμα φαίνεται ένα αγώγιμο πλαίσιο σχήματος ορθογωνίου παραλληλογράμμου και εμβαδού Α. Το πλαίσιο στρέφεται με σταθερή γωνιακή ταχύτητα ω, μέσα σε ομογενές μαγνητικό πεδίο, γύρω από άξονα που είναι κάθετος στις δυναμικές γραμμές του πεδίου. Επειδή το πλαίσιο έχει τη μορφή πηνίου (με ορθογώνιες σπείρες), όταν διαρρέεται από εναλλασσόμενο – μεταβαλλόμενο – ρεύμα i, εμφανίζεται ΗΕΔ από αυτεπαγωγή . Ο συντελεστής αυτεπαγωγής L εξαρτάται από τα γεωμετρικά χαρακτηριστικά του πλαισίου και από τη μαγνητική διαπερατότητα του υλικού που βρίσκεται στο εσωτερικό του. Στα άκρα του πλαισίου έχει συνδεθεί αγωγός αντίστασης R.
Να αποδείξετε ότι όταν η τιμή της R είναι πολύ μεγαλύτερη από την ποσότητα Lω, ισχύει ο νόμος του Ohm.
Η απάντηση υπάρχει εδώ: Πότε ισχύει ο νόμος του Ohm στο εναλλασσόμενο ρεύμα; – Πρότυπα Θέματα Φυσικής
.
![]()
Καλημέρα σε όλους.
Βρισκόμαστε την παραμονή της εξέτασης στη Φυσική και ευθύνη όλων είναι να οδηγηθούν οι υποψήφιοι στις εξετάσεις τους σε ένα κλίμα ηρεμίας με όσο το δυνατόν λιγότερο άγχος.
Οι μαθητές πρέπει να οργανώσουν λίγο, όσα έχουν μάθει και ψύχραιμα να πάνε να γράψουν.
Δεν είναι ώρα να μάθουν νέα πράγματα, νέες ασκήσεις τη στιγμή αυτή. Η προσπάθεια να αντιμετωπίσουν άγνωστα αντικείμενα, το μόνο στο οποίο θα οδηγήσει, θα είναι μια κατακόρυφη αύξηση του άγχους τους.
Το υλικονέτ, σαν ένας δημόσιος χώρος που επισκέπτονται μαθητές και καθηγητές, οφείλει να συμβάλει στην ηρεμία αυτή και στην προσπάθεια των μαθητών. Γι΄ αυτό κρίνω ότι δεν πρέπει, μέρες εξετάσεων, να μπαίνουν νέα θέματα και μάλιστα «πρωτότυπα» με τα οποία δεν έχουν εξοικειωθεί οι μαθητές.
Κάνω έκλυση λοιπόν στον Ανδρέα να κατεβάσει άμεσα την ανάρτηση αυτή.
Ας την επαναφέρει σε μερικές μέρες, όταν θα έχουν τελειώσει οι εξετάσεις.
………………………
Αν δεν το κάνει, έχω να δώσω μια συμβουλή στα παιδιά.
Παιδιά μακριά από εδώ.
Είναι μια συζήτηση στο φόρουμ του δικτύου που δεν έχει να κάνει με τις αυριανές εξετάσεις σας…
Επειδή όμως μπορεί να μην εισακουστούν οι παραπάνω προτάσεις μου, να καταθέσω μια γνώμη, επί της ουσίας του θέματος.
Διαβάζουμε στην φυσική Β΄ τάξης για το νόμο του Οhm.
Ο νόμος του Οhm ισχύει για έναν αντιστάτη και συνδέει την τάση στα άκρα του και την ένταση του ρεύματος που τον διαρρέει. Είναι ένας πειραματικός νόμος για τμήμα κυκλώματος. (Στη συνέχεια έρχεται, μετά από θεωρητική απόδειξη και ένας νόμος με το ίδιο όνομα για κλειστό κύκλωμα, που συνδέει την ένταση του ρεύματος που διαρρέει ένα κύκλωμα, αν σε αυτό υπάρχουν μόνο αντιστάσεις και μια ΗΕΔ συνεχούς ρεύματος. Αν στο κύκλωμα υπάρχει και κάτι άλλο, πλην αντιστάσεων, δεν μελετάται με την αναφορά σε “νόμο του Οhm σε κλειστό κύκλωμα”).
Και ερχόμαστε στην Γ΄ τάξη. Διαβάζουμε:
Στα άκρα ενός αντιστάτη εφαρμόζουμε εναλλασσόμενη τάση. Μπορεί η τάση αυτή να οφείλεται σε έναν εναλλακτήρα, όπως αυτόν που περιγράφει το βιβλίο στην προηγούμενη παράγραφο, μπορεί να είναι από μια πρίζα, μπορεί να είναι ένα τμήμα ενός κυκλώματος, όπως στο σχήμα:
Αλήθεια αναρωτιέμαι, το παραπάνω κύκλωμα, με πηνίο, είναι στην ύλη που εξετάζονται οι μαθητές; Μπορεί στις εξετάσεις να δούμε μελέτη κυκλώματος RLC;
Να κλείσω με το εξής.
Ό,τι και να υπάρχει στο εσωτερικό μιας πηγής ΕΤ, όσα πηνία και να περιέχει στο εσωτερικό της, όση αντίσταση και να παρουσιάζει, εμείς την αντιμετωπίζουμε σαν ένα «μαύρο κουτί» το οποίο μας παρέχει στην έξοδο, μια τάση της μορφής:
υ=Vημ(ωt).
Τίποτα παραπάνω…
Διονύση καλημέρα.
Επί του ουσίας, δηλαδή αναφερόμενος στο δεύτερο σχόλιό σου, ήδη έχω απαντήσει στον Γιάννη: Όταν δεν δίνονται τα χαρακτηριστικά της γεννήτριας όπως στην Άσκηση 5.46, και δίνεται μόνο η εναλλασσόμενη τάση, η ισχύς του νόμου του Ohm έχει εξασφαλιστεί και μπορούμε να τον εφαρμόσουμε άμεσα.
Σχετικά με την έκκληση του Διονύση: Σκοπός της παρούσας ανάρτησης καθώς και των σχετικών αναρτήσεων που υπάρχουν εδώ: Σε κινούμενη ράβδο, η ΗΕΔ από επαγωγή δεν είναι ίση με «Βυl» – Πρότυπα Θέματα ΦυσικήςΑυτεπαγωγή χωρίς πηνίο – Πρότυπα Θέματα ΦυσικήςΑντιστεκόμενο στην προσπάθειά του να αντισταθεί! – Υλικό Φυσικής – Χημείας είναι να φανεί ο ρόλος που μπορεί να παίξει η εξής επισήμανση του σχολικού βιβλίου:
“Ηλεκτρεγερτική δύναμη επαγωγικής προέλευσης δημιουργείται σε κάθε κύκλωμα στο οποίο μεταβάλλεται η ένταση του ρεύματος, συνήθως όμως
τη μελετάμε στα πηνία γιατί εκεί το φαινόμενο είναι εντονότερο.”
Δεν μπορώ λοιπόν να πάρω την ευθύνη να αφαιρεθεί η παρούσα ανάρτηση. Ας πάρουν την ευθύνη οι διαχειριστές.
Ανδρέα, εσύ έκανες την ανάρτηση, εσύ φέρεις την ευθύνη της απόσυρσής της.
Εγώ σου έκανα έκκληση να την κατεβάσεις.
Αν δέχεσαι έστω και στο ελάχιστο, το επιχείρημα για ηρεμία των παιδιών, μια μέρα πριν τις εξετάσεις, τότε πρεπει άμεσα να κατεβάσεις την ανάρτησή σου.
Μη ρίχνεις την ευθύνη στους διαχειριστές… Δεν την έχουν αυτοί…
Πάντα την ευθυνη την έχουν κάποιοι άλλοι…
Διονύση,
Έχω την ευθύνη για την παρούσα ανάρτηση.
Αν οι διαχειριστές συμφωνούν με τη δική σου άποψη, ας τη διατυπώσουν εμπράκτως φέροντες την ευθύνη της πράξης τους.
Ως ένας εκ των διαχειριστών, συμμερίζομαι την έκκληση του Διονύση και φυσικά φέρω ακέραια την ευθύνη που μου αναλογεί. Ας σκεφτούμε ότι πάνω από όλα είμαστε δάσκαλοι και λειτουργούμε με γνώμονα το καλό των μαθητών.
Καλημέρα παιδιά.
Αφού είναι στο φόρουμ και διατυπώθηκε πως “οι μαθητές ας την αποφύγουν” αισιοδοξώ πως δεν θα επηρεάσει τους υποψήφιους.
Ας δούμε δύο τμήματα του σχολικού βιβλίου:

Και τα δύο υποβάλλουν στο μαθητή να μη συμπεριλάβει την αυτεπαγωγή.
Δεν αναφέρεται ότι αυτό γίνεται λόγω μικρού συντελεστή αυτεπαγωγής.
Δεν υπάρχει παράδειγμα στο οποίο η αυτεπαγωγή να συνυπάρχει με την λόγω περιστροφής ΗΕΔ.
Αυτά ο μαθητής τα εκλαμβάνει ως οδηγίες επίλυσης.
Στα παρακάτω τμήματα:

φαίνεται η ταύτιση και όχι συνύπαρξη των δύο ΗΕΔ.
Τι θα κάνει λοιπόν ένας μαθητής;
Θα πάρει μία πηγή Ν.dΦ/dt και θα τη βάλει σε σειρά με δύο αντιστάσεις.
Θα βρει το ρεύμα.
Μετά θα γράψει ότι V=N.dΦ/dt – i.R
Δεν είναι ο μαθητής των Δεσμών που ήταν υποψιασμένος ότι η αυτεπαγωγή του πηνίου θα περιορίσει το ρεύμα.
Έτσι μεταφέρεται μία άσκηση άλλης κουλτούρας σε μάθημα που δεν έχει την κουλτούρα αυτήν.
Το θέμα γίνεται παγίδα για όσους μαθητές δεν έχουν προϊδεαστεί για τέτοια θέματα. Αντίθετα ευνοούνται μαθητές που για κάποιο λόγο διδάχτηκαν τέτοια. Δηλαδή εμφανίζεται μια ανισότητα στις Εξετάσεις.
Γιάννη
η εκφώνηση αναφέρεται και σε αυτεπαγωγή του πλαισίου:
“Επειδή το πλαίσιο έχει τη μορφή πηνίου (με ορθογώνιες σπείρες), όταν διαρρέεται από εναλλασσόμενο – μεταβαλλόμενο – ρεύμα i, εμφανίζεται ΗΕΔ από αυτεπαγωγή Εαυτ = L di/dt.“