13 Σεπτεμβρίου του 1987, δυο φτωχοδιάβολοι στην πόλη Γκοϊάνια της Βραζιλίας έκλεβαν ένα παράξενο μεταλλικό πράγμα, δεν είχαν ιδέα τι θα προκαλούσαν…
Το Instituto Goiano de Radioterapia ένα ιδιωτικό ινστιτούτο ακτινοθεραπείας στη Γκοϊάνια, βρισκόταν ένα χιλιόμετρο βορειοδυτικά της Πράτσα Σιβίκα, του διοικητικού κέντρου της πόλης. Όταν η Μονάδα μετακόμισε στις νέες εγκαταστάσεις της, το 1985, άφησε πίσω της μια συσκευή θεραπείας εξωτερικής ακτινοβολίας (τηλεθεραπεία) που λειτουργούσε με βάση το καίσιο-137 ( ραδιενεργό ισότοπο του καισίου που αποτελεί ένα από τα συνηθέστερα προϊόντα σχάσης του ουρανίου-235). Οι ιδιοκτήτες του IGR έστειλαν αρκετές επιστολές στην Εθνική Επιτροπή Πυρηνικής Ενέργειας, προειδοποιώντας τους για τον κίνδυνο που ενέχει η παρουσία μονάδας τηλεθεραπείας σε εγκαταλελειμμένο χώρο, δεδομένου του ότι ένα δικαστήριο τους είχε απαγορεύσει να μετακινήσουν οι ίδιοι τα εξαρτήματά και τα μηχανήματά τους.
Στις 13 Σεπτεμβρίου του 1987, ο φρουρός που είχε αναλάβει την προστασία του χώρου δεν εμφανίστηκε στον χώρο του εγκαταλελειμμένου θεραπευτηρίου. Ο Ρομπέρτο ντος Σάντος Άλβες και ο Βάγκνερ Μότα Περέιρα μπήκαν με όλες τις προφυλάξεις στον μισογκρεμισμένο χώρο· αποσυναρμολόγησαν τη μονάδα τηλεθεραπείας και τοποθέτησαν το εξάρτημα της σε ένα καροτσάκι για να το μεταφέρουν αργότερα στο σπίτι του Άλβες· σκέφτηκαν ότι μπορεί να κερδίσουν κάποια χρήματα πουλώντας για παλιοσίδερα τη μονάδα. Οι δυο κλέφτες άρχισαν να αποσυναρμολογούν τον εξοπλισμό· από το ίδιο βράδυ κιόλας, άρχισαν και οι δύο να νοιώθουν περίεργα και να κάνουν εμετό· η έκθεση στην ακτινοβολία τους είχε αρρωστήσει!
Την επόμενη μέρα, ο Περέιρα άρχισε να έχει διάρροιες και ιλίγγους και το αριστερό του χέρι άρχισε να πρήζεται. Αργότερα εμφάνισε έγκαυμα στο χέρι του και υποβλήθηκε σε μερικό ακρωτηριασμό πολλών δακτύλων. Στις 15 Σεπτεμβρίου, ο Περέιρα επισκέφτηκε κλινική, όπου διαγνώστηκαν συμπτώματά τροφικής δηλητηρίασης· του συνέστησαν να επιστρέψει σπίτι και να ξεκουραστεί. Ο έτερος συνένοχος, ο Άλβες, συνέχισε τις προσπάθειές του να αποσυναρμολογήσει τον εξοπλισμό και τελικά απελευθέρωσε την κάψουλα καισίου από την προστατευτική περιστρεφόμενη κεφαλή της. Η παρατεταμένη έκθεσή του στο ραδιενεργό υλικό του προκάλεσε πληγή στο χέρι που απαιτούσε ακρωτηριασμό.
Στις 16 Σεπτεμβρίου, ο Άλβες τρύπησε το κάλυμμα του ανοίγματος της κάψουλας με ένα κατσαβίδι, και εντυπωσιάστηκε από ένα βαθύ μπλε φως που προερχόταν από την μικρή οπή που είχε δημιουργήσει· τοποθέτησε το κατσαβίδι και έβγαλε με επιτυχία λίγη από τη λαμπερή ουσία.
Στις 18 Σεπτεμβρίου, ο Άλβες πούλησε τα αποσυναρμολογημένα αντικείμενα σε έναν έμπορο μετάλλων. Εκείνο το βράδυ, ο Ντεβάιρ Άλβες Φερέιρα, ο αγοραστής των εξαρτημάτων, παρατήρησε τη μπλε λάμψη από την τρυπημένη κάψουλα· θεωρώντας ότι το περιεχόμενο της κάψουλας ήταν πολύτιμο ή ακόμα και υπερφυσικό, την μετέφερε αμέσως στο σπίτι του και τις επόμενες τρεις ημέρες κάλεσε φίλους και συγγενείς να δουν την παράξενη λαμπερή ουσία. Λίγες μέρες μετά ο Φερέιρα κατάφερε και έβγαλε λίγους κόκκους από εκείνο το λαμπερό υλικό και άρχισε να το μοιράζει στους δικούς του ως αξιοπερίεργη ουσία. Μέσα σε λίγες μέρες δεκάδες άνθρωποι είχαν έρθει σε επαφή με εκείνη την ουσία.
Η Μαρία Γκαμπριέλα Φερέιρα, σύζυγος του εμπόρου, ήταν η πρώτη που παρατήρησε ότι πολλοί άνθρωποι γύρω της είχαν αρρωστήσει βαριά εκείνες τις ημέρες, με περίεργα συμπτώματα. Στις 28 Σεπτεμβρίου του 1987 – 15 μέρες μετά την κλοπή του αντικειμένου – η Φερέιρα πήρε τα εξαρτήματα και τα πήγε σε ένα νοσοκομείο, όπου διαπιστώθηκε έκκληση ραδιενέργειας. Το γεγονός δημοσιεύτηκε στον τοπικό Τύπο.

Μέσα σε λίγες μέρες, σχεδόν 130.000 άνθρωποι στη Γκοϊάνια πλημμύρισαν τα τοπικά νοσοκομεία, ανησυχώντας ότι μπορεί να είχαν εκτεθεί στα ραδιενεργά εξαρτήματα. Από αυτούς, οι 249 βρέθηκαν πράγματι μολυσμένοι. Είκοσι άνθρωποι εμφάνισαν συμπτώματα ακτινοβολίας και χρειάστηκαν θεραπεία.
Και το τραγικότερο: τέσσερις άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους κι ανάμεσά τους η ανεψιά και η σύζυγος του εμπόρου των μετάλλων και δύο υπάλληλοί του. Οι τρεις γιατροί – ιδιοκτήτες του IGR κατηγορήθηκαν για εγκληματική αμέλεια, αλλά δεν καταδικάστηκαν ποτέ για το ραδιενεργό υλικό, αλλά κλήθηκαν να καταβάλλουν 100.00 ρεάλ για την ερειπωμένη κατάσταση του κτηρίου τους. Οι δυο κλέφτες δεν διώχθηκαν ποτέ!
Το 2000 η Εθνική Επιτροπή Πυρηνικής Ενέργειας κλήθηκε να καταβάλει αποζημίωση περίπου 750.000 δολαρίων και να εγγυηθεί ιατρική και ψυχολογική υποστήριξη για τα άμεσα και έμμεσα θύματα του ατυχήματος και τους απογόνους τους μέχρι την τρίτη γενιά.
ΠΗΓΗ: ΕΘΝΟΣ
Λεπτομέρειες για το συμβάν: Wikipedia
Το πυρηνικό ατύχημα δεν το είχα ακούσει και το έμαθα από την εξαιρετική μίνι σειρά στο Netflix
«Ραδιενεργός Κίνδυνος» (Radioactive Emergency)
Όποιος έχει δει το Τσερνόμπιλ αξίζει να δει και αυτή τη σειρά, που έχει αναπαραστήσει άριστα τα γεγονότα…
![]()
Αφιερωμένο στον Παναγιώτη Κουτσομπόγερα και για το άρθρο του ΕΔΩ
Ένας Έλληνας παλιατζής το 2026 θα έκανε κάτι διαφορετικό από το Βραζιλιάνο του 1987;
Ανδρεα καλησπέρα – φοβερη ιστορια δεν την ηξερα – θα την τσεκαρω – ευχαριστω για την αφιερωση και τις ιδεες σου! Ένας Έλληνας παλαιντζης και οι πιθανοι αγοραστες θα υπεφεραν σιγουρα ….
Γεια σας παιδιά. Ανδρέα ήξερα την ιστορία, αλλά δεν μπορώ να θυμηθώ από πού. Μου είχε κάνει εντύπωση. Μια παρόμοια ιστορία που δεν διαλευκάνθηκε ποτέ και αφορά κλοπή συσκευής στη Λαμία το 2013. Το δελτίο τύπου του ΤΕΕ για το ζήτημα.
Καλησπέρα παιδιά. Παναγιώτη είναι όντως τραγική και αληθινή απόδειξη αμάθειας και απουσίας ελέγχου από τους υπεύθυνους. Αποστόλη ο σύνδεσμός σου αναφερει
“μία ραδιενεργό πηγή αμερικίου, ενεργότητας 40 milliCurie, και μία ραδιενεργό πηγή καισίου, ενεργότητας 10 mCi”.
Η συσκευή της Βραζιλίας περιείχε 50,9 TBq (1.375 Ci) όταν ελήφθη και ότι περίπου 44 TBq (1.200 Ci) μόλυνσης είχαν ανακτηθεί κατά τη διάρκεια της επιχείρησης καθαρισμού!!!.
Δε θέλω να φανταστώ τι μπορεί να συμβεί αν φέρουν εδώ τους μικρούς ακτινωτούς αντιδραστήρες και κυκλοφορούν στην πιάτσα ουράνιο και πλουτώνιο.
Καλησπέρα
Εντυπωσιάστηκα απ’ το περιστατικό της ραδιενεργού μόλυνσης στην Γκοϊάνια της Βραζιλίας, το 1987, που κοινοποίησε ο Ανδρέας και αναζήτησα, όπως και ο Αποστόλης, παρόμοιες περιπτώσεις όπου ραδιενεργές πηγές ανακυκλώθηκαν ανεξέλεγκτα με θανατηφόρες επιπτώσεις.
Τα περιστατικά εξελίσσονται από το 1980 μέχρι και το 2000.
Το περιστατικό της Λαμίας, το 2013, είναι ακόμα ανεξερεύνητο, αφού δεν έχει ευτυχώς συνδεθεί με τις αποτρόπαιες συνέπειες της ραδιενέργειας.
Οι χώρες που σημειώθηκαν οι ανεξέλεγκτες ανακυκλώσεις Κεσίου 137 και Κοβαλτίου 60 ήταν η Ουκρανία, τότε μέλος της ΕΣΣΔ, η Βραζιλία, η Ισπανία και η Ταϊλάνδη.
Τότε που οι συσκευές με ραδιενεργές πηγές για ιατρική ή βιομηχανική χρήση είχαν ευρέως διαδοθεί σε όλη την οικουμένη.
Οι πληροφορίες αντλήθηκαν απ’ την ΤΝ.
Μικρή παρέμβαση μόνον στη μορφή στις επικεφαλίδες και στην έκταση.
Ουκρανία, Κραμιάτορσκ, 1980
Η Υπόθεση Κραμιάτορσκ (Kramatorsk radiological incident) ήταν ένα θανατηφόρο ατύχημα ραδιενεργού ρύπανσης που σημειώθηκε τη δεκαετία του 1980 στην πόλη Κραμιάτορσκ της τότε Σοβιετική Ένωση, σήμερα στην Ουκρανία. Μια πηγή καισίου-137 βρέθηκε εντοιχισμένη σε διαμέρισμα πολυκατοικίας, προκαλώντας ακτινοβολία υψηλής έντασης και θανάτους ενοίκων για χρόνια πριν εντοπιστεί.
Κύρια στοιχεία
Το περιστατικό
Η πηγή ραδιενέργειας προερχόταν από μετρητή βιομηχανικής χρήσης που χάθηκε γύρω στο 1978. Η κάψουλα που περιείχε καισίο-137 ανακαλύφθηκε κατά την ανέγερση πολυκατοικίας και, εν αγνοία των εργατών, ενσωματώθηκε μέσα σε τσιμεντόλιθο. Όταν το διαμέρισμα κατοικήθηκε, οι ένοικοι εκτέθηκαν σε ακτινοβολία χωρίς να γνωρίζουν την πηγή.
Εντοπισμός και Διαχείριση
Κατά τη δεκαετία του 1980, αρκετοί ένοικοι πέθαναν από μυστηριώδεις ασθένειες και λευχαιμία. Μόνο το 1989 ειδικοί ραδιολόγοι εντόπισαν την πηγή, χρησιμοποιώντας μετρητές ακτινοβολίας. Ο τοίχος που την περιείχε ξηλώθηκε και το ραδιενεργό υλικό απομακρύνθηκε με ειδικά πρωτόκολλα ασφαλείας.
Ισπανία, στο εργοστάσιο Acerinox, 1998
Το Ατύχημα στο εργοστάσιο Acerinox (1998) ήταν ένα σοβαρό περιστατικό ραδιενεργού μόλυνσης στην Ισπανία, που συνέβη όταν μια ραδιενεργή πηγή λανθασμένα ανακυκλώθηκε σε χαλυβουργείο. Θεωρείται ένα από τα σημαντικότερα βιομηχανικά ατυχήματα ραδιενέργειας στην Ευρώπη της δεκαετίας του 1990.
Κύρια στοιχεία
Το περιστατικό
Τον Μάιο του 1998, ραδιενεργή πηγή καισίου-137 από ιατρικό ή βιομηχανικό εξοπλισμό εισήλθε κατά λάθος στη γραμμή ανακύκλωσης μετάλλου του εργοστασίου Acerinox.
Εντοπισμός και Διαχείριση
Κατά τη διαδικασία τήξης, η πηγή διαλύθηκε στους φούρνους, απελευθερώνοντας ραδιενέργεια στα φίλτρα και στην ατμόσφαιρα. Οι αρχές ανίχνευσαν το περιστατικό μέσω αυξημένων μετρήσεων ακτινοβολίας σε διεθνή σταθμό στην Ελβετία.
Η μόλυνση περιορίστηκε κυρίως στις εγκαταστάσεις του εργοστασίου και σε φορτία σκόνης φίλτρων που μεταφέρθηκαν σε άλλες περιοχές της Ισπανίας. Αν και δεν υπήρξαν θύματα, σημαντικές ποσότητες ραδιενεργού υλικού χρειάστηκαν απορρύπανση και αποθήκευση. Το γεγονός προκάλεσε ανησυχία για τα πρωτόκολλα ελέγχου απορριμμάτων μετάλλου και την ιχνηλασιμότητα ραδιενεργών πηγών.
Ταϊλάνδη, Σαμούτ Πράκαν, 2000
Πηγή κοβαλτίου-60 βρέθηκε σε κέντρο ανακύκλωσης μετάλλων. Το γεγονός προκάλεσε θανατηφόρες εκθέσεις σε ακτινοβολία και ανέδειξε κενά στη διαχείριση ραδιενεργών υλικών στη χώρα.
Κύρια στοιχεία
Το περιστατικό
Το ατύχημα σημειώθηκε όταν μια βιομηχανική πηγή ακτινοβολίας κοβαλτίου-60, που είχε χρησιμοποιηθεί σε ιατρικό εξοπλισμό ακτινοθεραπείας, απορρίφθηκε χωρίς επαρκή σήμανση ή απομόνωση. Εργάτες σε μάντρα ανακύκλωσης την άνοιξαν, απελευθερώνοντας έντονη ιονίζουσα ακτινοβολία.
Εντοπισμός και Διαχείριση
Επτά άτομα εκτέθηκαν σε επικίνδυνα επίπεδα, με τρεις να πεθαίνουν από οξεία ακτινοβολία.
Η κυβέρνηση της Ταϊλάνδης και το International Atomic Energy Agency ανέλαβαν την απορρύπανση και την εκτίμηση των επιπτώσεων. Η περιοχή απομονώθηκε, και το ραδιενεργό υλικό συλλέχθηκε με ασφάλεια. Το περιστατικό οδήγησε σε αυστηρότερη νομοθεσία για τη διαχείριση ραδιενεργών πηγών και ενίσχυσε τους ελέγχους από την Office of Atoms for Peace.
Στο ακόλουθο περιστατικό με παράπεμψε η ΤΝ αλλά δεν μπόρεσα να ανιχνεύσω ανεξάρτητες και παράλληλα αξιόπιστες πηγές για να το διασταυρώσω
Κίνα, Λιανγιουνγκάνγκ, 1990
Η Υπόθεση Λιανγιουνγκάνγκ αναφέρεται σε περιστατικό ραδιενεργής μόλυνσης που συνέβη στην κινεζική πόλη Λιανγιουνγκάνγκ (Lianyungang) της επαρχίας Τζιανγκσού, όταν χάθηκε ή απορρίφθηκε πηγή κοβαλτίου-60 — ενός ιδιαίτερα επικίνδυνου ραδιοϊσοτόπου που χρησιμοποιείται στη βιομηχανία και την ιατρική. Το γεγονός προκάλεσε εκτεταμένη δημόσια ανησυχία για την ασφάλεια ραδιενεργών υλικών στην Κίνα.
Κύρια στοιχεία
Το περιστατικό
Το κοβάλτιο-60 χρησιμοποιείται σε ιατρικούς επιταχυντές, βιομηχανική ακτινοβόληση και μετρήσεις πάχους μετάλλων. Στην περίπτωση της Λιανγιουνγκάνγκ, μια πηγή Co από παλαιό βιομηχανικό εξοπλισμό κατέληξε σε κέντρο ανακύκλωσης μετάλλων χωρίς σωστή απομόνωση ή καταγραφή. Το μέταλλο λειώθηκε και μπήκε στην αλυσίδα παραγωγής, προκαλώντας ραδιενεργή μόλυνση σε αρκετά προϊόντα.
Εντοπισμός και Διαχείριση
Οι αρχές εντόπισαν το περιστατικό όταν εργαζόμενοι ανέφεραν ασυνήθιστες μετρήσεις ακτινοβολίας. Ακολούθησαν εκτεταμένοι έλεγχοι, ανάκληση μολυσμένων παρτίδων και ενίσχυση των κανονισμών διαχείρισης ραδιενεργών υλικών. Η υπόθεση ανέδειξε τις αδυναμίες ελέγχου της ραδιενέργειας στη μεταβατική κινεζική βιομηχανία της εποχής.
Εξαιρετικά ενδιαφέρουσα ανάρτηση. Θα το ψαξω.
Γιώργο καλησπέρα. Σε ευχαριστώ για τις πληροφορίες, που προκαλούν …ψυχοπλάκωμα. Εντοιχισμένη ραδιενεργό συσκευή με Cs; Κοβάλτιο 60 σε μάντρα; 6 φορές πιο ραδιενεργό από το Καίσιο. Το ραδιενεργό Κάισιο έφτασε από Ισπανία σε Ελβετία; Και οι Γάλλοι δεν κατάλαβαν τίποτα; Πόσο εύκολο είναι να ξεφύγει ένα ραδιενεργό υλικό τελικά; Και δεν είναι ένα ατύχημα με Χ θανάτους, που σταματάει εκεί. Επιβαρύνονται τρεις γενιές και ολόκληρες περιοχές για χρόνια. Μήπως να έχουμε πρόχειρους μετρητές Γκάϊγκερ;
Καλημέρα Ανδρέα
Εκτός απ’ τον ανιχνευτή ραδιενεργών συσκευών που ανακυκλώνονται, απαιτείται και κάποιος “Geiger” για την ανίχνευση μη επαρκώς διασταυρωμένων πληροφοριών που παρέχει η ΤΝ, όπως η περίπτωση το κοβαλτίου-60 στη Λιανγιουνγκάνγκ της Κίνας.
Στη συνδυαστική πληροφορία που παρέχει η ΑΙ μπερδεύονται κρυμμένες και οι προπαγανδιστικές επιδιώξεις των χρηματοδοτών των εταιρειών ΤΝ.
Από κάθε πλευρά.