by Μια και πρόσφατα είδαμε κείμενα για φωτεινότητα, λαμπρότητα κ.λ.π., για μέλαν σώμα και μη, ας κάνουμε ένα ταξίδι στη φωτομετρία για να αποσαφηνίσουμε τις έννοιες και να μην μπερδευόμαστε και μεταξύ μας. Είναι από τις λίγες περιπτώσεις που η μετάφραση google δίνει από τα αγγλικά κείμενα ένα ακαταλαβίστικο αποτέλεσμα. Τόσο μπέρδεμα υπάρχει στη σωστή χρήση των όρων σε όλη την ελληνική βιβλιογραφία ακόμα και σε πανεπιστημιακά κείμενα.
Η συνέχεια στο σύνδεσμο εδώ.
Χαράλαμπε ο κλάδος της φωτομετριας στην αστρονομία είναι κάτι διαφορετικό από τη φωτομετρια των λαμπτήρων. Φωτεινότητα L (luminosity) είναι η συνολική ισχύς που ακτινοβολεί το άστρο σε όλα τα μήκη κύματος. Φαινόμενη λαμπρότητα b (brightnes) είναι η ισχύς ανά μονάδα επιφάνειας (W/m^2) σε απόσταση r από το άστρο b = L/4πr^2. Φαινόμενο μέγεθος είναι το υποκειμενικό αίσθημα που αντιλαμβάνεται το μάτι μας και ειναι συνάρτηση της φαινόμενης λαμπρότητας. Απόλυτο μέγεθος είναι το φαινόμενο μέγεθος αν όλα τα άστρα τοποθετηθούν στην ίδια αποσταση(10 pc = 32,6 ε.φ). Για ζητήματα που αφορούν αστρονομία, αστροφυσική και διαστημική δεν ενδείκνυνται η Ελληνική βικιπαιδεια και οτιδήποτε Ελληνικό ενημερωτικό site η εφημερίδα πλην ορισμένων πολύ καλών πανεπιστημιακών βιβλίων κυρίως του ΑΠΘ και των πανεπιστημιακων εκδόσεων Κρήτης.
Προφανώς αγνόησα όλα τα ελληνικά site και βιβλία όταν έγραψα αυτά. Επίσης έγραψα ότι η αστρονομία ορίζει διαφορετικά το μεγέθος λαμπρότητα χωρίς να αναφερθώ στο τι είναι φαινόμενη λαμπρότητα (εδώ επενέβη ο αυτόματος διορθωτής κειμένου που έβαλα στο τέλος και μου έκανε την φαινόμενη λαμπρότητα.. φαινομενική λαμπρότητα κάτι που είδα τώρα) και απόλυτη λαμπρότητα στην Αστροφυσική που είναι κάτι διαφορετικό και ισχύει μόνο για τα άστρα. Έγραψα και τι ισχύει μόνο για λαμπτήρες καθώς και εκεί έχουμε διαφορετικές εκφράσεις. Από κει και μετά εκφράσεις που συναντάμε ακόμα και σε “εκλαικευτικά” βιβλία των πανεπιστημιακών εκδόσεων Κρήτης και λένε π.χ. το ένα σώμα είναι φωτεινότερο από κάποιο άλλο χωρίς να αναφέρονται σε άστρα είναι προφανώς λανθασμένες επιστημονικά καθώς η φωτεινότητα είναι σχετικό μέγεθος και εξαρτάται ανάμεσα στο άλλα και από τη γωνία θέασης. Δύο όμοιες πηγές φωτός μπορεί να φαίνονται με διαφορετική φωτεινότητα ανάλογα με το ποιά κυττάζουμε κάθετα. Γενικά σε πολλά ελληνικά βιβλία υπάρχει σύγχυση ανάμεσα στη λαμπρότητα και στη φωτεινότητα αλλά και σε πολλά άλλα μεγέθη π.χ. φωτεινή ένταση από αυτά που αναφέρω. Δεν ξέρω αν φταίνε κάποιοι μετφραστές
Καλημέρα Χαράλαμπε, καλημέρα Άρη.
Η όλη ορολογία αλλά και οι διαφορετικοί ορισμοί που αναφέρατε, ενίσχυσε την άποψη που είχα για την διδασκαλία στο σχολείο.
Οι συνάδελφοι πρέπει να μείνουν αυστηρά στην ένταση της ακτινοβολίας, όπως την αναφέρει το σχολικό. Στην ουσία ενασχόληση με την ενέργεια που εκπέμπεται ή και που απορροφάται από μια επιφάνεια.
Η χρήση κάθε άλλης ορολογίας, απλά θα συνεισφέρει στην Βαβέλ, χωρίς να προσφέρει κάτι στην ουσία της διδασκαλίας.
Γειά σου Διονύση. Ασφαλώς και η φωτομετρια λαμπτήρων και ειδικά άστρων είναι εκτός σχολείου. Η φωτομετρια στην αστρονομία είναι ένα ολόκληρο βιβλιο. Θα πας στο νησί; Εγώ επί ένα μήνα σχεδόν είχα μπέιμπι σίτινγκ. Χθες ελευθερώθηκα και λέω να αποδρασω λίγες μέρες προς το νησί αφού τελειώσω κάτι δουλίτσες στα περιβόλια.
Γεια σου Άρη.
Είμαι από προχθές στο νησί!
Όταν έρθεις, σε περιμένω να περάσεις από το χωριό…
Θα συμφωνήσω απόλυτα. Αυτός ήταν ένας από τους σκοπούς της εργασίας. Άλλωστε οι οδηγίες που αναφέρονται σε αυτά που έγραψα που αφορούν φωτομετρία γενικά και όχι εξειδικευμένα όπου υπάρχει άλλη ορολογία ασύμβατη λεκτικά π.χ. σε λαμπτήρες και άστρα αυτό ακριβώς αναφέρουν. Απλά αντιγράφω μέρος της δημοσίευσης
α) Η «φωτεινότητα» θα πρέπει τώρα να χρησιμοποιείται μόνο για μη ποσοτικές αναφορές σε αισθήσεις και αντιλήψεις του φωτός”
β) Λαμπρότητα: Είναι μια υποκειμενική αίσθηση ενός αντικειμένου που παρατηρείται. (ανέφερα και την εξαίρεση των άστρων και των λαμπτήρων που έχει συγκεκριμένη σημασία). Οι αναφορές π.χ. του παλιού βιβλίου Γενικής παιδείας της Γ Λυκείου για σώμα λαμπρότερο από άλλο, για λαμπρότητα laser ή για σώμα φωτεινότερο από άλλο είναι κατά τη γνώμη μου ατυχείς. Δυστυχώς βλέπω μια νέα ομάδα κειμένων σε βιβλία και διαδίκτυο να “φυτρώνει” με βαση το μέλαν σώμα παρά το ότι το σχολικό βιβλίο κατεύθυνσης (και πανεπιστημιακά βιβλία πρωτοετών φοιτητών που απλά προσθέτουν και την φασματική κατανομή της αφετικής ικανότητας Ι(λ) για συνεχή φάσματα) δεν αναφέρει τίποτα άλλο εκτός από τα μεγέθη ένταση ακτινοβολίας και ενέργεια που επαρκούν για να περιγράψουν το φαινόμενο. Ας περιοριστούμε σε αυτά που γραφουν τα πανεπιστημιακά βιβλία Α έτους όπως του Young και των Halliday Resnick.