by 
Στις 37 διαφάνειες της ανάρτησης pptx θα βρείτε παρουσίαση της θεωρίας εμπλουτισμένη με προσομοιώσεις και εικόνες gif (με κίνηση), παραπομπή σε ιστοσελίδες άλλων συναδέλφων και πολλές ερωτήσεις – ασκήσεις για εξάσκηση.
(νέο) Περισσότερα ΕΔΩ.
Επειδή το να μοιράζεσαι πράγματα, είναι καλό για όλους…
Κατανοώ όσα λες Νίκο. Δοκίμασε όμως να γράψεις μια παρουσίαση ή έστω ένα κείμενο για τις φθίνουσες που θα απευθύνεται σε μαθητές.
Θα πρέπει η παρουσίαση της φύσης των απωλειών να είναι σύντομη και λιτή. Θα δεις ότι θα δυσκολευτείς να περιγράψεις την υστέρηση και το ρόλο της. Αυτό είναι μάλλον φανερό στα βιβλία που αναφέρθηκαν. Το να πεις ότι "υπεύθυνη για την απόσβεση είναι κυρίως η υστέρηση του ελατηρίου¨δεν είναι παρά μια δήλωση αν δεν επεκταθείς.
Διονύση, μια και θέτεις θέμα αναλυτικού προγράμματος, εγώ, να σου πω την αλήθεια, δεν είμαι υπέρ του να διδάσκουμε το ελατήριο σε τέτοια έκταση. Η φυσική είναι μεγάλη, δεν είναι μόνο οι ταλαντώσεις, η κυματική και ο Bernoulli του 1712. Ας κόψουν κάτι από τις ταλαντώσεις. Γιατί να μην κόψουν τις φθίνουσες ταλαντώσεις που έχουν εκθετικές συναρτήσεις που δυσκολεύουν τα παιδιά; Από την άλλη, αν μου έλεγαν να κόψουν τις φθίνουσες που έχουν την εκθετική συνάρτηση και να βάλουν το νόμο των ραδιενεργών διασπάσεων που πάλι έχει εκθετική συνάρτηση, θα έλεγα ναι, λόγω της μεγάλης σημασίας αυτού του νόμου. Γιατί η γενιά του πατέρα μου να κάνει εν έτει 1946 το νόμο των ραδιενεργών διασπάσεων και να μην τον κάνει η σημερινή;
Και μια άλλη λεπτομέρεια: εγώ, σαν μαθητής Β΄ Λυκείου (1977-78) διδάχτηκα τον βρόγχο υστέρησης σιδηρομαγνητικού υλικού. Σήμερα τα έχουν πετάξει όλα αυτά. Αφού επιμένουν στις ταλαντώσεις, δεν θα ήταν καλή ιδέα να μάθουν τον βρόγχο υστέρησης ταλαντούμενου σώματος σε ελατήριο;
Γράφεις:
Αν υπάρχει σοβαρός λόγος να μελετήσουμε τις φθίνουσες ταλαντώσεις, είναι ότι αυτές οφείλονται κατά κύριο λόγο στο υλικό του ελατηρίου και δεν υπάρχει το "μαγικό υλικό", δηλαδή αυτό που θα μας έδινε αμείωτες ταλαντώσεις.
Βλέπω ως σοβαρό ρόλο το ότι το πολύ ενδιαφέρον φαινόμενο του συντονισμού προϋποθέτει γνώση του τι είναι φθίνουσα ταλάντωση.
Γεια σας και πάλι.
Το σχολικό βιβλίο το μόνο που θέλει να πει και το λέει για τις φθίνουσες ταλαντώσεις είναι αυτό:
" Αν το σώμα συνεχίσει την ταλάντωσή του, χωρίς εξωτερική επέμβαση, το πλάτος της ταλάντωσης συνεχώς θα μειώνεται και μετά από ορισμένο χρόνο θα σταματήσει. …. Η απόσβεση (ελάττωση του πλάτους) οφείλεται σε δυνάμεις που αντιτίθενται στην κίνηση. Οι δυνάμεις αυτές μεταφέρουν ενέργεια από το ταλαντούμενο σύστημα στο περιβάλλον. Έτσι, η μηχανική ενέργεια του συστήματος με την πάροδο του χρόνου ελαττώνεται και το πλάτος της ταλάντωσης μειώνεται."
Από κει και πέρα, διαλέγει και κάποια περίπτωση που "βολεύει" και χωρίς μαθηματική επεξεργασία (πολύ καλά κάνει) παριστάνει αυτό που είχε γράψει νωρίτερα. Βέβαια, η κάθε πρόταση κουβαλάει συνήθως και πολύ περισσότερες εξηγήσεις, που όταν κάποιος έχει ασχοληθεί ειδικά με το θέμα, θα μπορούσε να γράψει βιβλίο μόνο γι' αυτό! Γι' αυτό Νίκο, νομίζω ότι ο Γιάννης και ο Διονύσης που έχουν άμεση σχέση με τη σχολική τάξη, βάζουν καλά το ζήτημα. Όλα τα υπόλοιπα σίγουρα δεν αφορούν την καλύτερη διδασκαλία των φθινουσών ταλαντώσεων στην τάξη. Καλό βράδυ παιδιά.
Δεν συμφωνώ σ΄ αυτό που λες Γιάννη. Αν έγραφα εγώ ένα κεφάλαιο ταλαντώσεων και δεν υπήρχε μέσα η έννοια τη φθίνουσας ταλάντωσης θα έγραφα πάνω-κάτω ότι: "Αν η δύναμη διέγερσης είχε συχνότητα ίση με την ιδιοσυχνότητα του συστήματος, η απομάκρυνση θα αυξάνονταν με το χρόνο χωρίς όριο (στην πράξη όμως αυτό δεν συμβαίνει γιατί, όταν η απομάκρυνση φθάσει κάποιο όριο, λόγω των απωλειών ενέργειας που υπάρχουν σε κάθε σύστημα, όλη η ενέργεια του διεγέρτη μετατρέπεται σε θερμότητα και η απομάκρυνση δεν υπερβαίνει το όριο)"
Μερκούρη, σίγουρα ο Γιάννης και ο Διονύσης, παλαίμαχοι εκπαιδευτικοί και οι δυο, ξέρουν καλύτερα. Άλλωστε εγώ λίγο δίδαξα σε τάξη και πολύ λίγο σε λύκειο. Τα περισσότερα χρόνια είμουν στο τμήμα φυσικής του ΠΙ και στο ΕΚΦΕ Ιωαννίνων. Άλλωστε, αν πρόσεξες, οι εκπαιδευτικές μου παρεμβάσεις είναι ουσιαστικά ανύπαρκτες.
Αλλά, να: στο Λύκειο θα μπορούσαμε να διδάσκουμε ηλεκτρομαγνητισμό, οπτική, ακουστική, θεωρία σχετικότητας, πυρηνική φυσική… Αντί γι΄ αυτά πλακώνουμε τα παιδιά στις ταλαντώσεις, κι όταν πρέπει να τους εξηγήσουμε την απόσβεση, τους λέμε αλλ΄ αντ΄ άλλων.
Αλλά, να: στο Λύκειο θα μπορούσαμε να διδάσκουμε ηλεκτρομαγνητισμό, οπτική, ακουστική, θεωρία σχετικότητας, πυρηνική φυσική…
Θα έπρεπε να διδάσκονται όλα αυτά και όχι μόνο. Δεν το βλέπω όμως. Δεν θα παραξενευτώ αν δω ακόμα και περικοπές.
Ναι Γιάννη, θα δεις. Είναι καιρός να γίνει ένας "Εξορθολογισμός της ύλης".
Καλημέρα Νίκο, καλημέρα Γιάννη και Μερκούρη.
Νίκο έχω χρόνια να φωνάζω για αύξηση της διδασκόμενης ύλης, συνεπώς οι προτάσεις σου για την ύλη που πρέπει να διδάσκεται, με βρίσκουν σύμφωνο.
Μακάρι κάποια στιγμή, να ξεκινούσε ένας σχεδιασμός, από μηδενική βάση, που να οδηγούσε σε μια άλλη λογική…
Αλλά μέχρι τότε, αυτήν την ύλη έχουμε και αυτήν κουτσά-στραβά διδάσκουμε…
Αλλά τότε δεν μπαίνει στη ζυγαριά από τη μια μεριά η φθίνουσα και από την άλλη ο νόμος των ραδιενεργών διασπάσεων, αφού αν εξαιρεθεί η παράγραφος των φθινουσών, δεν πρόκειται να μπει καμιά ξεκάρφωτη παράγραφος από ραδιενεργές διασπάσεις!
Αλλά για να περάσουμε επί της ουσίας.
-Μπορούν να διδαχτούν ταλαντώσεις, χωρίς φθίνουσες και εξαναγκασμένες; Για μένα όχι.
– Χθες το απόγευμα πειραματιζόμουν
στο εργαστήριο της γειτονιάς με φθίνουσες ταλαντώσεις Νίκο. Και δεν υπήρχαν καθόλου ελατήρια, βρόγχοι υστέρησης κλπ. Ο αέρας την έκανε τη ζημιά Νίκο και θα έπρεπε να μην ξεχνιέμαι και να σπρώχνω το Διονύση, που έκανε κούνια…
Καλημέρα Διονύση.
Όταν διαβάζω για ραδιενέργεια μου έρχονται στο μυαλό συνειρμεί από τα παιδικά μου χρόνια.
Ο πατέρας μου είχε φροντιστήριο και δίδασκε φυσική και εγώ ήμουν σε προσχολική ηλικία. Μια καλή μέρα είχα πάει στο μάθημά του. Αυτό που θυμάμαι ήταν ότι τους μιλούσε για κάποιο "ράδιο" που δεν ήταν το ράδιο που ακούγαμε τραγούδια. Πέρα απ΄ αυτό δενκαταλάβαινα τίποτα από αυτά που τους έλεγε.
Όταν ήμουν στα 13-14 ξεφύλιζα ένα βιβλίο του Μάζη. Ήταν αυτό που διάβαζε ο πατέρας μου το 1947 για να δώσεις εξετάσεις στο φυσικό. Σε κάποια γραμμή είχε το νόμο των ραδιενεργών διασπάσεων και από πάνω έγραφε με κόκκινο στυλό: "Καλά. Θα μπει στο Πανεπιστήμιο" (σήμερα θα γράφαμε SOS).
Το 1979, στην Γ΄ Λυκείου, κάναμε πυρηνική φυσική. Με είχε ταλαιπωρήσει πολύ η ραδιενέργεια γιατί υπήρχαν πολλές μονάδες μέτρησης, το Μπεκερέλ, το Κιουρί και άλλες (άλλες μονάδες είχαν σχέση με την εκπομπή σωματιδίων γ, άλλες με τα αποτελέσματα στην υγεία, κλπ)
Σημέρα οι μαθητές δε διδάσκονται τίποτε από ραδιενέργεια και τίποτα από ηλεκτρομαγνητισμό. Πως θέλεις λοιπόν να ξέρουν ότι "τα κινητά δεν εκπέμπουν ραδιενέργεια";
Όσον αφορά τα αποτελέσματα του πειράματος της γειτονιάς, έχω να σου πω ότι η θεωρία της φυσικής βασίζεται στο πείραμα και σε ενα πείραμα ελέγχουμε τις συνθήκες. Όλα τα πειράματα με ελατήρια πρέπει να θεωρούμε ότι γίνονται σε κενό αέρα. Όμως, αν την πίεση του αέρα μπορούμε να την ελέγξουμε δραστικά, τις απώλειες του υλικού δεν μπορούμε. Χρησιμοποιούμε ατσάλινα ελατήρια που έχουν τις ελάχιστες απώλειες.
[…] πρόσφατη συζήτηση για τις φθίνουσες ταλαντώσεις έθεσα το εξής ερώτημα: Η […]