by 
Κεραυνός έπεσε στην Ακρόπολη, κατά την σημερινή (17-4-2019) ανοιξιάτικη κακοκαιρία. Από τα σπασμένα τζάμια του κοντινού στο αλεξικέραυνο φυλακίου, τραυματίστηκαν δυο φύλακες που βρίσκονταν μέσα και δυο επισκέπτες.
Με την σκέψη στην προχθεσινή πυρκαγιά στην Παναγιά των Παρισίων, αναζητώ ιστορικές καταστροφές από κεραυνούς και θύελλες των πλέον ευάλωτων κτισμάτων. Συνήθως πλήττονται τα ψηλά κωδωνοστάσια των ναών.
Το 1640 ένας κεραυνός έπληξε, όπως και σήμερα, τα Προπύλαια της Ακρόπολης, προκαλώντας καταστροφή, επειδή υπήρχαν αποθηκευμένα πυρομαχικά. Προκλήθηκε μετακίνηση αρχιτεκτονικών μελών του μνημείου και ακολούθησε κατεδάφιση των κιόνων απ’ τους Τούρκους, για να ενισχυθούν οι αμυντικές τους εγκαταστάσεις.
Αυτή η καταστροφή δεν θα πρέπει να συνδεθεί με την χειρότερη του 1687, που μια βόμβα των πολιορκητών Ενετών του Φ. Μοροζίνι, ανατίναξε τον Παρθενώνα, που και πάλι ήταν γεμάτος πυρομαχικά.
Το Παλάτι του Μεγάλου Μαγίστρου στη Ρόδο, είναι κτίσμα του 14ου αιώνα που κατασκευάστηκε από τους Ιωαννίτες ιππότες. Κατά την Οθωμανική περίοδο της πόλης, το 1856, έπεσε κεραυνός στον Άι Γιάννη του Κάστρου. Το υπόγειο και αυτού του ναού, λειτουργούσε ως πυριτιδαποθήκη. Η έκρηξη κατέστρεψε όλο το Παλάτι, που αναστηλώθηκε μόλις την Ιταλική περίοδο 1937-1940, με εργάτες επιταγμένους Ρόδιους πολίτες.
Τη νύχτα της 14ης Οκτωβρίου του 1852, η Αθήνα δέχτηκε ισχυρή καταιγίδα και οι θυελλώδεις άνεμοι ανέτρεψαν έναν από τους 16 στύλους του ναού του Ολυμπίου Διός. Η περιγραφή της εφημερίδας «Αιών», για το περιστατικό.
«Αλλά το λυπηρότερον πάντων δυστύχημα συνέβη η κατά γραμμήν ευθείαν κατάπτωσις μιας κολοσσιαίας στήλης του ναού του Ολυμπίου Διός. Είδομεν πρηνή τον γίγαντα τούτον αιώνων είκοσι δύο, φέροντα 18 σπονδύλους παμμεγέθεις και ησθάνθημεν τι δύναται η δύναμις του Θεού, ενεργούσα είτε φυσικώς, είτε ηθικώς …».
Η Αγία Αικατερίνη του 11ου αιώνα, βρίσκεται στην Πλάκα, πολύ κοντά στο Σύνταγμα. Οι αρχαίες κολώνες στην αυλή της, αποτελούν δομικά στοιχεία ρωμαϊκού ναού, τμήματα του οποίου χρησιμοποιήθηκαν για την οικοδόμησή της. Ένας κεραυνός έπεσε στην εκκλησία στις 9 Μαΐου του 1849, καταστρέφοντας κομμάτια του εσωτερικού της. Ο σημερινός ναός χάνεται μέσα σε ψηλότερα κτίρια. Την εποχή που τον χτύπησε ο κεραυνός θα πρέπει να ήταν κτίσμα που δέσποζε στην περιοχή.
Η συχνή πτώση κεραυνών στα κωδωνοστάσια των γοτθικών ναών στην Ευρώπη την περίοδο πριν την επινόηση του αλεξικέραυνου, είχε συνδεθεί με ανορθολογικές αιτιότητες. Η πιο δημοφιλής, συνέδεε την κρούση των καμπάνων που ειδοποιούσαν για επικείμενη θύελλα, με την πτώση κεραυνών στα κωδωνοστάσια. Γι’ αυτό υπήρξε σχετική απαγόρευση κρούσης πριν τις θύελλες.
Δυο περιστατικά της περιόδου, μετά την επινόηση του αλεξικέραυνου απ’ τον Φραγκλίνο, το 1752.
Ο ναός του Αγίου Μάρκου στην Βενετία, ταλαιπωρημένος επανειλημμένα από κεραυνούς, είναι ο πρώτος ναός, στον πύργο του οποίου τοποθετείται αλεξικέραυνο το 1766, παρά την μεσαιωνικής αντίληψης αντίθεση των εκκλησιαστικών αρχών της εποχής, που χαρακτήριζαν το αλεξικέραυνο, «αιρετική ράβδο».
Πιο πουριτανές οι αρχές της Μπρέσκια απέτρεψαν την αντίστοιχη χρήση αλεξικέραυνου στον ναό Σαν Ναζάρο, που στο υπόγειο του οι αρχές της Γαληνότατης Δημοκρατίας της Βενετίας είχαν αποθηκεύσει πολλές χιλιάδες λίβρες πυρίτιδας. Το 1767, ένας κεραυνός έπληξε τον ναό καταστρέφοντας το ένα έκτο της πόλης και σκοτώνοντας 3000 πολίτες.
Το 2019, οι αλχημιστικές και συνωμοσιολογικές παραδόσεις που συνδέονται με την Παναγιά των Παρισίων, αναζωπύρωσαν θεωρίες συνωμοσίας που συνδέθηκαν με την προχθεσινή καταστροφική πυρκαγιά που έπληξε τον ναό, επαναφέροντας στο διαδίκτυο συμπεριφορές του Μεσαίωνα, και προκαλώντας όσους φιλοδοξούν να βιοποριστούν απ’ τα αποφάγια του Νταν Μπράουν
Αυτό Γιώργο, δεν το είχε προβλέψει ο Νοστράδαμος;;;;
τα πάντα-όλα ο αθεόφοβος,
ακόμα και αυτό!
καλά, αφού ο Κριός είναι στον Δία και τον Κρόνο…
("αφού αυτές τά πανε και τ΄αποφασίσανε…"
ατάκα από την ταινία "η δε γυνή να φοβήται τον άνδρα")
Καλημέρα Γιώργο.
Πολύ καλές συνδέσεις…με ενδιαφέρον!
Ευχαριστούμε Γιώργο.
Πολύ ωραία χωροχρονική διαδρομή .
Και μερικά ερωτήματα (που τώρα δεν μπορώ να επιβεβαιώσω τις υποψίες που έχω για την απάντησή τους )…
Πού πρέπει να φθάνει η γείωση ενός αλεξικέραυνου ; Αρκεί στο Βράχο ή πρέπει να βρεί χαλαρό και υγρό έδαφος ;
Πόση είναι η μέγιστη επιτρεπτή αντίσταση αλεξικέραυνου -γείωσης.
Γιατί δεν χρειάζεται να περάσουμε ότι και οι Γάλλοι προχτές
καλημέρα Μήτσο,
επιβεβαιώνω με μικρό ψάξιμο, τις παραμέτρους που ανέφερες.
Η απόσταση της ακίδας του αλεξικέραυνου από την έδρα του ιστού της είναι συνάρτηση της γεωμετρίας του προστατευόμενου κτιρίου. Το υλικό του ιστού, επιψευδαργυρωμένος τελεσκοπικός, κυλινδρικός χάλυβας.
Ο αγωγός καθόδου, χάλκινος διαμέτρου 50 τετραγωνικά χιλιοστά και η γείωση με αντίσταση <10Ω.
Το μήκος του γειωτή, ανάλογο της ειδικής αντίστασης του εδάφους.
Οι τιμές των παραμέτρων καθορίζονται από πίνακες.
Κάποιοι δεν τηρούν τις προδιαγραφές, όπως προκύπτει από τα δύο πρόσφατα περιστατικά.
31/12/ 2018, σοβαρές ζημιές προκλήθηκαν στην εκκλησία της Αναστάσεως στο Ημεροβίγλι της Σαντορίνης, καθώς κεραυνός σημάδεψε καμπαναριό. Δεν υπήρχε αλεξικέραυνο.
26/5/2018, ολοσχερώς καταστράφηκε λεωφορείο του ΚΤΕΛ Έβρου, το οποίο χτυπήθηκε από κεραυνό, έξω από το χωριό Μοναστηράκι Φερών. Οι επιβάτες είναι όλοι καλά στην υγεία τους.
09/12/2014, ούτε το αλεξικέραυνο που υπήρχε στο καμπαναριό της εκκλησίας του Αγίου Νικολάου στον Όρμο Καρλοβάσου στη Σάμο, κατάφερε να εξουδετερώσει τη μανία της φύσης! Η ισχυρή ηλεκτρική εκκένωση που δέχθηκε τη νύχτα της Κυριακής, προκάλεσε ζημιές στο ναό και τα γύρω σπίτια.
Κεραυνοί: “Αρχή της Ελάχιστης Αντίστασης”
Η τεθλασμένη ή κυματοειδής πορεία των κεραυνών ακολουθεί διαδρομές όπου η ηλεκτρική αντίσταση έχει την μικρότερη τιμή στον ατμοσφαιρικό αέρα. Αυτό θα συμβεί όταν ο ξηρός μονωτικός αέρας υγρανθεί και ιονιστεί. Σημαντικός παράγων είναι οι πνέοντες υγροί άνεμοι. Έτσι, το καλοκαίρι περισσότεροι κεραυνοί χτυπούν τα ηπειρωτικά τμήματα της Βόρειας Ελλάδας, από τη Χαλκιδική μέχρι και την Ξάνθη. Στη θάλασσα εκδηλώνονται ελάχιστοι κεραυνοί, ενώ ειδικά από το ύψος της Αθήνας και κάτω είναι ελάχιστοι. Το φθινόπωρο η κεραυνική δραστηριότητα στο μεγαλύτερο μέρος της χώρας μοιράζεται πάνω από την ξηρά και τη θάλασσα. Τα πρωτοβρόχια, κάνουν το Ιόνιο, να λαμπυρίζει σαν πυροτέχνημα. Οι ξηροί χειμωνιάτικοι άνεμοι δεν ευνοούν την πτώση κεραυνών στην ξηρά. Η κεραυνική δραστηριότητα παρατηρείται στο Ανατολικό και το Νοτιοανατολικό Αιγαίο. Την άνοιξη ο αριθμός των κεραυνών μοιράζεται σχεδόν ισομερώς σε ολόκληρη τη χώρα, καθώς και ανάμεσα σε ξηρά και θάλασσα. Οι περιοχές με τους περισσότερους κεραυνούς είναι η Βόρεια Ελλάδα, ειδικά η Ανατολική Μακεδονία και η Ξάνθη, το Ιόνιο και το Βόρειο Αιγαίο.
Καταγράφονται κεραυνοί και σε ξηρές καταιγίδες, όταν δηλαδή η ποσότητα της υγρασία είναι μικρή και η βροχή από το σύννεφο δεν προκάνει να φτάσει στη Γη, γιατί εξατμίζεται κατά την πτώση. Αυτοί οι κεραυνοί συνοδεύονται από πυρκαγιές.
Οι εποχιακές μεταβολές του ιονισμού της ατμόσφαιρας στην Ελλάδα, μπορούν να συναχθούν από τις μεταβολές στην υγρασία της ατμόσφαιρας, που προκαλούνται από το γεωμορφολογικό της ανάγλυφο και την γειτνίαση της με νότιες και δυτικές θάλασσες.
Η αύξηση όμως της παγκόσμιας καταγραφής κεραυνών κατά 20% τα τελευταία οκτώ χρόνια, συνδέεται με το φαινόμενο της κλιματικής αλλαγής. Επισημαίνω ότι τα μοντέλα προβλέπουν για άνοδο της παγκόσμιας θερμοκρασίας κατά 1 βαθμό Κελσίου, αύξηση της κεραυνικής δραστηριότητα μόνον 10%!
Είναι κοινοτυπία να αναφέρω ότι δεν έχουν δώσει αποτελέσματα οι προσπάθειες να φυλακιστεί η ενέργεια των 8.000.000 κεραυνών που πέφτουν κατά μέσο όρο στη Γη, με μέση ισχύ 3.000.000 kW, ο ένας.
Η μπαταρία που λέγεται ατμόσφαιρα, μεταβάλει το δυναμικό της από την κοσμική ακτινοβολία. Η ηλιακή δραστηριότητα συνδέεται με την ελάττωση των κεραυνών, σε πλανητική κλίμακα και υποστηρίχθηκε από τον Δανό φυσικό Ένρικ Σβένσμαρκ, στις αρχές του 1980. Όταν ο Ήλιος έχει υψηλή δραστηριότητα και δημιουργούνται ηλιακές κηλίδες, τότε συνήθως η γαλαξιακή κοσμική ακτινοβολία με σωματίδια μεγάλης ενέργειας μειώνεται, λόγω του ηλιακού ανέμου, που έχει μεγάλη ένταση αλλά σωματίδια μικρότερης ενέργειας. Έτσι προκαλείται μείωση του ιοντισμού της χαμηλής ατμόσφαιρας που εξελίσσονται τα μετεωρολογικά φαινόμενα, και αυτό αντανακλάται στη μείωση των κεραυνών. Ο ερευνητής του ΕΛΚΕΘΕ, Δρ Θεμιστοκλής Χρόνης, διαπίστωσε ότι μετά από μια ηλιακή κηλίδα που μείωσε απότομα την εισερχόμενη γαλαξιακή κοσμική ακτινοβολία, παρατηρήθηκε, μετά από 3 – 4 ημέρες, ελάττωση και της κεραυνικής δραστηριότητας.
Ο ιονισμός της ατμόσφαιρας δεν προκύπτει μόνον από την εισερχόμενη κοσμική ακτινοβολία αλλά και από το ραδόνιο που εκλύεται από τη Γη, κυρίως σε περιόδους μεγάλων σεισμών.
Η υπόθεση Σβένσμαρκ, για την συσχέτιση της δράσης των κοσμικών ακτίνων με την δημιουργία κεραυνών, είχε απώτερο στόχο την συσχέτιση της κοσμικής ακτινοβολίας με την υπερθέρμανση του πλανήτη. Αυτή η θέση, αντιμετωπίζεται με σκεπτικισμό, από ποιόν άλλον; Από την skeptical science.
Δεν καταλήγουν όλες οι ατμοσφαιρικές ηλεκτρικές εκκενώσεις κατά της διάρκεια μιας καταιγίδας, στο έδαφος, αλλά μόνο το 1/5. Οι υπόλοιπες εξελίσσονται μεταξύ νεφών, μειώνοντας την ηλεκτρική ισχύ που γειώνεται.
Η γείωση του φορτίου των κεραυνών διευκολύνεται από τα δίκτυα μεταφοράς ηλεκτρισμού και της παλαιάς εναέριας τηλεφωνικής επικοινωνίας, αλλά και από τις κεραίες κινητής τηλεφωνίας. Στα σπίτια οι κεραίες τηλεόρασης, οι ηλεκτρικές παροχές και το υδραυλικό σύστημα είναι αγωγοί που πρέπει να γειώνονται για να απάγουν και το φορτίο των κεραυνών που επαγωγικά θα τις επηρεάσει. Έτσι προκύπτουν οι οδηγίες που προβλέπουν ότι κατά τις καταιγίδες είναι καλό να αποφεύγεται το μπάνιο, όχι μόνο σε πισίνες και θάλασσες, αλλά και στο οικιακό λουτρό. Και, να επιλέγεται η επικοινωνία με κινητό παρά με σταθερό τηλέφωνο.
Η γείωση του υδραυλικού και του οικιακού και ηλεκτρικού συστήματος θα πρέπει να είναι ανεξάρτητη από την γείωση του εγκατεστημένου αλεξικέραυνου.
Στα μικρά κτίρια και στις γραμμές μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας επιλέγεται το αλεξικέραυνο τύπου Franklin (του Φραγκλίνου της “αιρετικής ράβδου”). Για τα μοντέρνα και μεγάλα, προτιμάται αλεξικέραυνο τύπου «κλωβός Faraday». Παραλλαγή στα τύπου Franklin είναι αυτά που στην ακίδα έχουν συσκευή ιονισμού, ώστε η αυξημένη αγωγιμότητα να έλκει τον κεραυνό. Διάβασα και ενστάσεις για την χρήση των τελευταίων, σε διαδικτυακούς ιστοτόπους Ελλήνων μελετητών.
Έδαφος κατάλληλο για την γείωση του αλεξικέραυνου, είναι αυτό που εμφανίζει μικρή ειδική αντίσταση. Εδάφη με ειδικές αντιστάσεις μικρότερες από 1Ωm προσφέρονται ως γειώσεις, ενώ ακατάλληλα είναι εκείνα που εμφανίζουν τιμές μεγαλύτερες από 1000 Ωm. Τα υγρά εδάφη, το χώμα, η άμμος, τα κροκαλοπαγή και τα βραχώδη εδάφη διατάσσονται ως έδρανα αυξανόμενης ειδικής αντίστασης. Εδάφη με μεγάλους συντελεστές ειδικής αντίστασης, εμπλουτίζονται στην περιοχή της γείωσης με αλάτι, ώστε να είναι λειτουργική, όπως δείχνει η φωτογραφία (από την Διπλωματική της Αρτέμιδος Παντουρέλη, φοιτήτριας στη Σχολή Ηλεκτρολόγων του Πανεπιστημίου Πατρών).
Οι υγρές περιοχές κοντά στην θέση πτώσης κεραυνών, επηρεάζουν διαφορετικά ζώα και ανθρώπους, ανάλογα με το άνοιγμα της επαφής τους με το έδαφος, που καθορίζει την βηματική τάση. Όταν αυτή υπερβαίνει το 1m, ο οργανισμός κινδυνεύει, όπως περιγράφει το ακόλουθο δημοφιλές σχήμα.
Με βάση αυτό το σχήμα μπορεί να κατανοηθεί η ακόλουθη καταγραφή: «Στις 9-7- 2017, κοντά στη Σιάτιστα Κοζάνης, 28 πρόβατα σκοτώθηκαν ακαριαία από κεραυνικό πλήγμα, ενώ ο βοσκός τους τραυματίστηκε ελαφρώς».
Στη λίμνη Maracaibo της Βενεζουέλας (ακουστής από το ομώνυμο τραγούδι), όπου εκβάλει ο ποταμός Catatubo καταγράφεται η μεγαλύτερη πτώση κεραυνών ανά τετραγωνικό χιλιόμετρο (4.000.000 κεραυνοί/13.200 τετραγωνικά χιλιόμετρα) με διάρκεια 140-160 μέρες τον χρόνο, επί 10 ώρες κάθε ενεργό μέρα. Η αιτία αυτής της εξαιρετικά υψηλής κεραυνικής δραστηριότητας οφείλεται στη γεωμορφολογία της περιοχής. Ο ψυχρός και ξηρός άνεμος από τις Άνδεις συναντάει τον θερμό και υγρό αέρα που βρίσκεται πάνω από τη λίμνη και δημιουργεί νέφη σε χαμηλό ύψος (1km).
Στο επόμενο βίντεο (1:40), το Maracaibo καίγεται!
Ελέγχονται οι φήμες ότι το φαινόμενο αποτελεί έργο “μαδουριστών
Καλημέρα Γιώργο. Διάβασα με μεγάλο ενδιαφέρον τα περί κεραυνικής δραστηριότητας. Γέλασα με το σχόλιο στο τέλος. Να είσαι καλά!
καλημέρα Αποστόλη
AC/DC, αν δεν υπάρξει επιμέλεια στη γείωση … highway to hell!
Γιώργο το άρθρο σου ως συνήθως πολύ πλήρες κι με ξεχωριστό τρόπο γραφής ! Σε ευχαριστούμε ! …. Αλλά στο highway to hell με κέρδισες πολλαπλά ! Άψογος ! Καλή Κυριακή !
Εξαιρετικός όπως πάντα Γιώργο. Θα το μεταφέρω στα δίκτυά μου για να το διαβάσουν και άλλοι.