Ένα κυλινδρικό δοχείο είναι γεμάτο με νερό, ενώ στην άνω βάση του υπάρχει μια μικρή τρύπα με άνοιγμα Α1=5cm2. Το ύψος του δοχείου είναι h=1m, ενώ σε απόσταση y=0,4m από την βάση του, υπάρχει άνοιγμα στο οποίο έχει συνδεθεί ένα έμβολο εμβαδού Α2=10cm2. Το έμβολο, μπορεί να κινείται χωρίς τριβές και για να παραμένει ακίνητο, του ασκούμε μια οριζόντια δύναμη F, όπως στο πρώτο σχήμα (πολλές φορές σχεδιάζουμε τη δύναμη όπως στο μεσαίο σχήμα…),

i) Θεωρώντας το νερό ασυμπίεστο ιδανικό ρευστό και το ύψος του εμβόλου αμελητέο σε σχέση με το ύψος του δοχείου, να βρείτε το μέτρο της ασκούμενης στο έμβολο δύναμης F, καθώς και την πίεση στο σημείο Α του πυθμένα του δοχείου.
ii) Ένας συμμαθητής σας υποστηρίζει ότι αν αυξήσουμε το μέτρο της ασκούμενης δύναμης, στην σταθερή τιμή F1=8Ν, μπορούμε να φέρουμε το έμβολο σε μια νέα θέση αριστερότερα της αρχικής, όπου να ισορροπεί. Να εξετάσετε αν αυτό είναι σωστό ή όχι.
iii) Κλείνουμε την τρύπα με μια τάπα (αμελητέου βάρους), προσέχοντας να μην παραμείνει αέρας μέσα στο δοχείο, ενώ ασκούμε διαρκώς τη δύναμη F στο έμβολο. Στη συνέχεια αφήνουμε ελεύθερο το έμβολο, παύοντας να του ασκούμε δύναμη.
α) Θα μετακινηθεί ή όχι το έμβολο από την αρχική του θέση;
β) Να υπολογιστεί η πίεση στον πυθμένα (σημείο Α) καθώς και η δύναμη που το νερό ασκεί στην τάπα.
iv) Αν η μέγιστη δύναμη στατικής τριβής μεταξύ τάπας και τοιχώματος (η οποία διατηρεί την τάπα στη θέση της) έχει μέτρο 10Ν, πόση δύναμη πρέπει να ασκήσουμε στο έμβολο, ώστε να βγάλουμε την τάπα;
Δίνεται η ατμοσφαιρική πίεση pατ=105Ρα, η πυκνότητα του νερού ρ=1.000kg/m3 και η επιτάχυνση της βαρύτητας g=10m/s2.
ή
Μεταβάλλοντας την δύναμη στο έμβολο
Μεταβάλλοντας την δύναμη στο έμβολο
Μεταβάλλοντας την δύναμη στο έμβολο
![]()

Καλημέρα και καλό ΣΚ σε όλους.
Παντελή, Χρήστο, Θοδωρή και Ανδρέα, σας ευχαριστώ για το σχολιασμό και τον καλό σας λόγο.
Όσον αφορά το εμπόδιο Θοδωρή, να εξηγήσω την …παρουσία του.
Μπήκε για να αποτρέψει τον "εξυπνάκια" μαθητή να διαλύσει το μάθημα. Εκεί που εσύ έχεις αρχίσει το κολύμπι στα …ρευστά, πετάγεται ο "εξυπνάκιας" και σε ρωτάει:
– Κύριε αφού ασκούμε την δύναμη F δεν επιταχύνεται το δοχείο προς τα αριστερά;
Σαν να του δείχνεις το φεγγάρι και αυτός κοιτάει το δάκτυλο και θέτει και …ερωτήματα για τις δυνάμεις που το κρατάνε τεντωμένο!!!
Τώρα εσύ τι κάνεις;
Αν νιώθεις σίγουρος για τον εαυτόν σου και έχεις εξασφαλίσει την αναγνώριση των μαθητών σου, τότε τον παρακάμπτεις (ευγενικά ή και αγενώς…) και συνεχίζεις το μάθημά σου.
Αν νιώθεις ανασφάλεια και φοβάσαι ότι στο διάλειμμα ή στο φροντιστήριο το απόγευμα, ο "εξυπνάκιας" θα σε κάνει ρεζίλι, αφού θα υπερηφανεύεται για την …σπουδαία ερώτηση που σου έκανε και σε … κόλλησε στον πίνακα!, τότε αφήνεις τα ρευστά και αρχίζεις να εξηγείς την ισορροπία στερεού…
Άρα του πετάς ένα εμπόδιο και του κόβεις την …όρεξη για ενστάσεις, αφού στην πραγματικότητα δεν σκέφτεται με όρους ροπής…
Τώρα για τον μαθητή που ξέρει και την ισορροπία στερεού, επί της ουσίας, δεν χρειάζεται καν εμπόδιο.
Μπορεί να σχεδιάσει τις δυνάμεις, όπως στο σχήμα:
και να εξασφαλίσει την ισορροπία.
Ευχαριστώ Διονύση, η πλειοψηφία των μαθητών έχει δουλέψει στερεό και ισορροπία
Όχι μόνο στο φροντιστήριο….αλλά και σε σχολεία που έχουν ξεκινήσει στερεό
από τη Β' λυκείου και ενώ το υπουργείο χρόνια τώρα κάνει πως "δεν ξέρει"
Αυτό το διαπιστώνεις και από ερωτήσεις μαθητών στο δίκτυο
Η μετατόπιση της κάθετης δύναμης στήριξης Ν από την κατακόρυφη του βάρους
ομολογώ πως δεν το σκέφτηκα αφού στο στερεό είμαι "ντεφορμέ" μια και έχω
να ασχοληθώ από την περσινή χρονιά…
Δεν θα τον παρέκαμπτα.
Θα του ζητούσα να σπρώξει τον πάγκο του εργαστηρίου με δύναμη μερικών Νιούτον και να τον ανατρέψει.
Όταν αποτύχει θα τον ρωτούσα αν κουνήθηκε ο πάγκος.
Στη συνέχεια θα τον ρωτούσα αν ο πάγκος είναι βαρύτερος από το δοχείο αυτό που έχει ύψος 1 μέτρο.
Ξέρουμε φυσικά ότι αν τους ρωτήσουμε (εκτός άσκησης) πόσο ζυγίζει ένα κυβικό νερό, θα δεχθούμε ευτράπελες απαντήσεις.
Διονύση, πολύ καλή με ερωτήματα που ανιχνεύουν την κατανόηση των φαινομένων στην ισορροπία ρευστού. Και ειδικά πως υπολογίζεται η πίεση σε διάφορες περιπτώσεις.
Κάποια ερωτήματα μπορούν να απαντηθούν, κατ αρχήν, ποιοτικά, χωρίς υπολογισμούς, αρκεί να έχει υπολογιστεί αυτόνομα η πίεση που δημιουργεί το βάρος του υγρού στο βάθος του εμβόλου που είναι αρκετά μικρότερη της ατμοσφαιρικής (και ειδικά για το νερό που απαιτούνται 10m περίπου για να εξισορροπήσουν την ατμοσφαιρική).
Στο σχολείο μας (στο μικρό μέρος) φαινόμενα εξυπνακισμών δεν υπάρχουν. Μια μικρή «ασέβεια» (προτεραιότητας έναντι των ασχολιών τους με το φροντιστήριο) εκδηλώνεται που και που. Ίσως, να μην φταίνε και τα παιδιά, όταν τους φορτώνουν μα πάρα πολύ δουλειά ( 7 ώρες στο σχολείο, 8 ώρες στο φροντιστήριο) και αυτά βλέπουν το χρόνο να τρέχει και να μην προλαβαίνουν. Τα αποτελέσματα στα διαγωνίσματα εντός του σχολείου τα βλέπουν, αλλά δεν ξέρω αν συνειδητοποιούν πως πορεύονται.
Να είσαι καλά.