by 
Μια Άσκηση και ένας προβληματισμός
Αφορμή για να γράψω τα παρακάτω στάθηκε η άσκηση που επέλεξε ως θέμα Β2, ο καλός συνάδελφος Παρμενίων Μανδραβέλης* στο προτεινόμενο διαγώνισμα της Η/Μ επαγωγής αλλά και ερώτηση που δέχθηκα από μαθητή.
Ανάλογες ασκήσεις πιθανά να δοθούν και σε γραπτές δοκιμασίες σε σχολεία ή φροντιστήρια.
Καταρχήν να ξεκαθαρίσω, πως η άσκηση είναι πολύ καλή, «γεμάτη» φυσικής σκέψης…
Αλλά…..
Η προτεινόμενη λύση (και από τον Παρμενίωνα), παρακάμπτει την ύπαρξη δύο ΗΕΔ στο αγώγιμο κύκλωμα ΚΜΝΛ και έτσι «ντριμπλάρει» την «απαγόρευση» ασκήσεων με δύο ΗΕΔ
Συνοπτικά
Στον ΚΛ αναπτύσσεται ΗΕΔ, το κύκλωμα ΚΜΝΛ διαρρέεται από ρεύμα, ο ΚΛ δέχεται FL αντίρροπη της ταχύτητάς του, άρα επιβραδύνεται και η ταχύτητα του υ1 μειώνεται. Ο ΜΝ θα αρχίσει να επιταχύνεται λόγω της FL που θα δεχτεί και η ταχύτητά του υ2 θα αυξάνει.
Όσο υ1>υ2, ο ΚΛ απομακρύνεται από τον ΜΝ και το εμβαδόν του πλαισίου ΚΛΜΝ αυξάνει, οπότε αυξάνει και η μαγνητική ροή και έχουμε επαγωγική ΗΕΔ και αντίστοιχα ρεύμα Ιεπ.
Κάποια στιγμή, υ1=υ2, οπότε σταθεροποιείται η μεταξύ τους απόσταση και το εμβαδόν, οπότε δεν υπάρχει πλέον μεταβολή μαγνητικής ροής από το πλαίσιο και μηδενίζεται η επαγωγική ΗΕΔ και αντίστοιχα το ρεύμα. Άρα συνεχίζουν να κινούνται με υ1=υ2=υκ , οι οποίες υπολογίζονται κατά τα γνωστά με διατήρηση ορμής….
Δεν ξέρω όμως, αν μια τέτοια λύση πρέπει να μας καλύπτει… αφού ο μαθητής που τη διατυπώνει, μπορεί να θεωρεί πως η στιγμιαία ένταση του ρεύματος δίνεται από τη σχέση I=BυL/Rολ , λαμβάνοντας υπόψη μόνο την ταχύτητα του ΚΛ….. κάτι που ελάχιστη σχέση έχει με την πραγματικότητα…… Και έτσι ο ΚΛ επιβραδύνεται και το ρεύμα μειώνεται ….
Τελικά, θα αποκτήσουν κοινή ταχύτητα υ1=υ2=υκ , το εμβαδόν του ΚΛΜΝ θα σταθεροποιηθεί, ΔΦ=0 οπότε Εεπ=0 και Ιεπ=0 …. Η απορία όμως μένει αφού στον ΚΛ υπάρχει Εεπ
Διάφορη από μηδέν
Προφανώς η έλλειψη του 2ου Κανόνα Kirchhoff είναι προφανής…..
‘Όμως, μπορούμε να δεχτούμε, ένα τέτοιο θέμα;
Το θέτω σε συζήτηση, για να δω και άλλες γνώμες….
Προσωπικά εκτιμώ, πως μια τέτοια λύση δεν καλύπτει το φαινόμενο και σίγουρα δεν θα ήθελα να δω σε πανελλαδικές
(*) Παρμενίωνα, ελπίζω να είσαι καλά και εύχομαι γρήγορη επάνοδο στην κανονικότητα ….
Διαβάζω, για τις δύσκολες συνθήκες λόγω covid στην περιοχή σου….
Να προσέχεις
Καλημέρα σε όλους.
Θοδωρή κάποιος που καταφέρνει να ξεκινήσει μια συζήτηση που θα υπάρξουν καλοπροαίρετες διαφωνίες, από μένα είναι εξ’ ορισμού άξιος συγχαρητηρίων.
Εγώ θα σταθώ τώρα σε μια πρόταση του Κωνσταντίνου Καβαλλιεράτου:
Αν η απορριψη των προφανως λανθασμενων απαντησεων αφηνει μονο μια υποψηφια απαντηση ως σωστη τοτε αυτη ειναι επαρκης δικαιολογηση και βαθμολογειται με αριστα.
Αυτός είναι ένας ασκός που, κατά τη γνώμη μου θέλει πολλή κουβέντα, για το αν πρέπει να ανοιχτεί.
Δηλαδή αν βάλω τρεις προφανείς προτάσεις λάθος, μπορώ να βάλω και ερώτηση από τη σχετικότητα.
Άλλο να υπάρχει “παράκαμψη” δηλαδή δεύτερος τρόπος λύσης, εντός ύλης, ενώ υπάρχει και εκτός ύλης τρόπος και άλλο η “αρχή του αποκλεισμού”.
Σε τελική ανάλυση, άλλο ξέρω γιατί αποκλείω τις τρεις, αλλά την τέταρτη δεν ξέρω να την αποδείξω, αλλά ούτε φυσικά να την αποκλείσω, οπότε κλείνω τα μάτια και τη δέχομαι.
Πάντα με σεβασμό σε όλες τις γνώμες και πάντα με την πιθανότητα να έχω λάθος (έχω κάνει πάρα πολλά), οπότε αν το καταλάβω θα το παραδεχτώ, καταθέτω με σαφήνεια την άποψή μου:
Στα πολλαπλής επιλογής η σωστή πρόταση, πρέπει να έχει τουλάχιστον μια εντός ύλης αιτιολόγηση.
Καλή συνέχεια σε όλους στο εκπαιδευτικό μας λειτούργημα.
Καλημέρα Βασίλη.
“Σε τελική ανάλυση, άλλο ξέρω γιατί αποκλείω τις τρεις, αλλά την τέταρτη δεν ξέρω να την αποδείξω, αλλά ούτε φυσικά να την αποκλείσω, οπότε κλείνω τα μάτια και τη δέχομαι.”
Σοβαρή τοποθέτηση!
Το κλείνω τα μάτια και την δέχομαι, δεν αποτελεί γνώση…
Διονύση ευχαριστώ για το χρόνο και τα σχόλια!
καλημέρα σε όλους
κάποιος Βαγγέλης, η ταπεινότητά μου, έχει γράψει ότι στο Α θέμα, κακώς υπάρχουν τέτοιες ερωτήσεις, θα έπρεπε να είναι ερωτήσεις με μικρή ανάπτυξη, όπως ορισμοί, νόμοι, φαινόμενα, παρατηρήσεις, και αν παραμείνουν οι πολλαπλής, να είναι όχι της μορφής Σ=μία είναι η σωστή, αλλά Σ,Λ=καμμία μέχρι όλες σωστές, αλλά και καμμία έως όλες λάθος
Διονύση, ο υπολογιστής μου σε ευχαριστεί για την έγκαιρη διευκρίνηση των αλλαγών, αλλά η βαριοπούλα μες τη γκρίνια είναι “σκούριασα” λέει…
Eχω την πεποιθηση οτι αυτη ειναι γενικη τακτικη που ειναι και το πιο λογικο αλλοιως η βαθμολογηση δεν ειναι ισοτιμη και οι παννεληνιες δεν ειναι δικαιες.Εμεις στον Πειραια σε συννενοηση με τους συμβουλους και την επιτροπη για τον τροπο βαθμολογησης των γραπτων και των μοναδων καθε ασκησης αναλογα με τις σκεψεις, τις εξισωσεις και τις διατυπωσεις του υποψηφιου ακολουθουμε αυτη τη λογικη που ειναι και η μονη σωστη. Αλλοιως δεν θα ελεγε δικαιολογηστε τον τροπο επιλογης σας θα ελεγε βρειτε τα ολα απο την αρχη και εκ του μηδενος.
Γεια σας παιδιά.
Γενικά ο Κωνσταντίνος δεν έχει άδικο. Πρέπει βέβαια να μην μιλάμε γενικά. να έχουμε συγκεκριμένο παράδειγμα. Πολλές φορές σκέψεις που αποκλείουν απαντήσεις είναι πολύ πιο έξυπνες από αναλυτικές λύσεις-απαντήσεις. Υποδηλώνουν καλύτερες γνώσεις Φυσικής.
Παραδείγματα χρειαζόμαστε.
Βαγγέλη ο νόμος προέβλεπε τέτοια Β΄ θέματα. Δεν προέκυψαν όμως. Ακολουθείται η πεπατημένη.
Εξαρτάται Διονύση. Κάποιες φορές δηλώνει γνώση ο αποκλεισμός.
Γιάννη, όχι πάντα!
Πολλές φορές είναι ένας δόλιος τρόπος, να απαντηθεί κάτι σοβαρό, δίνοντας εξώφθαλμα λανθασμένες εναλλακτικές. Θέλεις παράδειγμα;
Όχι πάντα. Θα συμφωνήσω.
Συμφωνείς (σε γνωρίζω γαρ) ότι μια ερώτηση δεν μπαίνει διότι έχουμε αγωνία να μάθουμε την απάντηση. Θέλουμε μέσω ερώτησης να εξακριβώσουμε αν ο μαθητής γνωρίζει κάτι και μπορεί να το χειριστεί.
Έτσι μπορεί να υπάρξει ορθή επιλογή η οποία όμως δεν πιστοποιεί πως ο μαθητής έχει καταλάβει κάτι.
Όμως ευθύνη έχει ο κατασκευαστής του θέματος. Ας μην βάλει στις εναλλακτικές απαντήσεις δύο που είναι ηλίθιες και αποκλείονται χωρίς να γνωρίζουμε το θέμα. Ένα τέτοιο λάθος προκαλεί προβλήματα λογικής. Η διαδικασία με τον αποκλεισμό λανθασμένων επιλογών αν είναι δεδομένο το ότι μία είναι ορθή έχει έρεισμα στην Μαθηματική Λογική. Οπότε ποιος προκάλεσε το δίλημμα του βαθμολογούντος;
Η απάντηση ή ο θεματοδότης;
Γιαννη, αν απαντήσω: “σκατά από μαύρο βόϊδι” φταίω;
Όχι Βαγγέλη.
Παράδειγμα Διονύση:
Ποιος φταίει για το θέμα;
Εγώ που το έφτιαξα ή το ότι και ένας περαστικός (διαθέτων κοινή λογική) θα απαντήσει αποκλείοντας τα β και γ;
Αν στόχος μου ήταν το θεώρημα Τορικέλλι ας πρόσεχα και ας έβαζα άλλο ένα διάγραμμα με μείωση όγκου.
Αλλάζω την “μείωση” με την “μεταβολή του όγκου του νερού”.
Στο δια ταύτα όμως:
Δεν θα έλεγα ποτέ σε μαθητή να απαντά μέσω αποκλεισμού των δύο.
-Αφού οι β και γ είναι λανθασμένες και υπάρχει μία ορθή, αυτή είναι η α!
Επικίνδυνη συμβουλή θα ήταν.
Η στάση μου ως διδάσκοντος διαφέρει από αυτήν σε βαθμολογικό κέντρο.