
Ο οριζόντιος ομογενής δίσκος μπορεί να περιστρέφεται, χωρίς τριβές γύρω από κατακόρυφο άξονα z, ο οποίος περνά από το κέντρο του Ο. Γύρω από τον ίδιο άξονα μπορεί να στρέφεται, επίσης χωρίς τριβές και η ομογενής ράβδος ΟΑ, μάζας m=6kg και μήκους ℓ=2m, η οποία στηρίζεται πάνω στο δίσκο. Το σύστημα ηρεμεί.
Κάποια στιγμή t=0 ασκούμε στο άκρο Α της ράβδου μια σταθερού μέτρου δύναμη F=5Ν, η οποία αρχίζει να περιστρέφει τη ράβδο, παραμένοντας διαρκώς κάθετη σε αυτήν, όπως στο σχήμα (το κάτω σε κάτοψη). Εξαιτίας της τριβής η οποία αναπτύσσεται μεταξύ ράβδου και δίσκου, ο δίσκος αρχίζει και αυτός να στρέφεται γύρω από τον άξονα z. Αν ο ρυθμός μεταβολής της στροφορμής της ράβδου ως προς τον άξονα z έχει μέτρο 8kg∙m2/s2, ζητούνται:
i) Να σχεδιαστεί στο σχήμα το διάνυσμα του ρυθμού μεταβολής της στροφορμής της ράβδου και να υπολογιστεί η ροπή της τριβής που ασκείται στη ράβδο, από τον δίσκο.
ii) Ο ρυθμός μεταβολής της στροφορμής του συστήματος ως προς τον άξονα z, καθώς και ο αντίστοιχος, ρυθμός μεταβολής της στροφορμής του δίσκου, ως προς τον ίδιο άξονα.
iii) Η στροφορμή ως προς τον άξονα z, τη χρονική στιγμή t1=5s:
α) της ράβδου, β) του δίσκου.
iv) Αν η ροπή αδράνειας του δίσκου ως προς τον άξονα z έχει τιμή Ιδ=2,5kgm2, να υπολογιστούν:
α) Η κινητική ενέργεια του δίσκου τη στιγμή t1.
β) Η μηχανική ενέργεια που μετατρέπεται σε θερμική από 0-t1 εξαιτίας της τριβής.
Για τη ράβδο Ιcm= mℓ2/12.
ή
Η ράβδος περιστρέφει και το δίσκο.
Η ράβδος περιστρέφει και το δίσκο.
![]()
Καλημέρα και καλό ΣΚ σε όλους.
Ελπίζοντας να μην επιστρέψουμε ξανά σε καραντίνες και σε εξ αποστάσεως διδασκαλία, ας πιάσουμε το νήμα από το σημείο που το αφήσαμε.
Η παραπάνω άσκηση ήταν να δημοσιευτεί πέρσι το Μάρτη.
Ήρθα τα μέτρα για τον Covid, κρατήθηκε, κόπηκε η ύλη… και έμεινε για την επόμενη χρονιά.
Αλλά φευ, και η επόμενη χρονιά ήταν μια από τα ίδια, οπότε έμεινε και πάλι…
Με την ελπίδα τη νέα χρονιά να διδαχτεί όλο το στερεό λοιπόν…
Διονύση καλημέρα
Η ανάρτηση σου με βρίσκει να περιφέρομαι με τον σκύλο μου.Δεν έχω χαρτί ούτε μολύβι.Διατυπωνεις όμως το θέμα με μια διαδοχή στα ερωτήματα τέτοια που διαβάζοντας την εκφώνηση αμέσως σχημάτιζα στο μυαλό μου την λύση. Μοιαζει απαιτητικό θέμα.Ναι ,αν κανείς δεν έχει κατανοήσει εντελώς τις έννοιες και τους νόμους.Πολυ απλή και προβλέψιμη για τους μαθητές που κατέχουν σε βάθος την ύλη.Υπο την έννοια αυτή αποτελεί υποδειγματικό θέμα.Εξεταζει το σύνολο σχεδόν των εννοιών με τα οποία μελετάται η στροφική κίνηση.Αποκλειει τον παπαγάλο.
Υ.Γ
Για τον υπολογισμό της απώλειας μηχανικής ενέργειας πήρα το γινόμενο του μέτρου της ροπής της τριβής επί την διαφορά των γωνιών στροφής δίσκου -ραβδου
Διονύση δημιουργείς <<ανακατωσούρα>> ο τυφλοσούρτης λέει η ράβδος κολλημένη στο δίσκο.
Πολύ καλή άσκηση για γνώση και σκέψη.
Νομίζω στο iii ερώτημα ο ρυθμός μεταβολής στροφορμής δίνεται και δεν χρειάζεται να τον ξαναβρούμε, αν πρόκειται για θέμα εξέτασης, αν πρόκειται όμως για διδασκαλία στην τάξη γουάι νοτ που λέμε και εμείς στην ελλάδα του φρίντομ πας.
Καλησπέρα Παρμενίων και Γρηγόρη, σας ευχαριστώ για το σχολιασμό.
Η άσκηση ασχολείται με την στροφορμή συστήματος και τον γενικευμένο νόμο.
Θα μπορούσαμε να ασχοληθούμε και με την απλή μορφή του 2ου νόμου για κάθε σώμα χωριστά και τότε Παρμενίων, θα μπορούσαμε να δουλέψουμε με την βοήθεια γωνιακής επιτάχυνσης, γωνία στροφής και έργο ροπής.
Γρηγόρη στο iii) δεν υπολογίζουμε ρυθμό μεταβολής της στροφορμής. Την στροφορμή ζητάμε.
Διονύση την στροφορμή την βρίσκουμε απο τον ρυθμό μεταβολής της ράβδου που τον ξαναβρίσκεις απο το αλγεβρικό άθροισμα των ροπών.
Καλημέρα!
Διονυση πολυ καλό θέμα .
Χρειαζεται προσοχη μιας και τα σωματα κινουνται με διαφορετικες γωνιακες επιταχυνσεις οι οποιες ομως ειναι σταθερες.
Τα δεδομενα σου ειναι τετοια ωστε τον ρυθμο μεταβολης της στροφορμης του δισκου να τον βρει κανεις αναγκαστικά με τον τροπο σου οπως επισης και η εφαρμογη του ΔL= τ * Δt για την ευρεση της στροφορμης του καθενος την t1 μιας και η ροπη αδράνειας του δισκου δινεται μονο για το ερωτημα (iv) .
Εξεταζει σε εξαιρετικο βαθμο την γενικευση του δευτερου νομου του Νευτωνα για την στροφικη κινηση σε ενα συστημα σωματων που εμφανιζει την ιδιαιτεροτητα της “ανεξαρτησιας” στην κινηση των μελων του .
Καλο Σαββατοκυριακο!
Εννοείς στο α) υποερώτημα να μην αναφερθούμε στις ροπές αλλά στο ρυθμό μεταβολής της στροφορμής;
Ναι, θα μπορούσαμε να το κάνουμε και έτσι.
Καλημέρα Διονύση.
Μας θύμισες το στερεό που αφήσαμε εδώ και 20 μήνες!
Χωρίς να είναι υπερπαραγωγή με νήματα, διπλές τροχαλίες, σώματα να κρέμονται από ράβδους, ισορροπία αρχική του συστήματος, κόψιμο νήματος, και ότι μπορεί να χωρέσει, προκειμένου να είναι όλα μέσα,
έκανες μια άσκηση , ένα φαινόμενο, απλά υλικά, και βαθιά γνώση του στερεού, που εξετάζει ουσία!
Συγχαρητήρια.
έδωσες το εναρκτήριο λάκτισμα επανεκκίνησης του στερεού με μια πολύ όμορφη και μεστη ανάρτηση ουσίας .Διονύση πολύ καλή
Πολύ καλή.
Καλό απόγευμα σε όλους.
Κώστα, Πρόδρομε, Μανόλη και Γιάννη, σας ευχαριστώ για το σχολιασμό.
Ας ελπίσουμε ότι επιστρέφοντας στην “κανονικότητα” θα επιστρέψουμε και στη διδασκαλία του στερεού, που κόπηκε τα δύο τελευταία χρόνια…
Δεν ξέρω αν εννοούμε το ίδιο. Στο iii ερώτημα ζητάμε στροφορμή της ράβδου. 8=ΔL/Δt => ΔL=8Δt =>L-0=8(5-0). => L=40
Αυτό εννοούσα στο προηγούμενο σχόλιο Γρηγόρη.
Το 8 που χρησιμοποιείς είναι ο ρυθμός μεταβολής της στροφορμής και μέσω αυτού ξέροντας το χρόνο υπολογίζεις την τελική στροφορμή, χωρίς αναφορά σε ροπές.
Γι΄ αυτό έγραψα:
Ναι, θα μπορούσαμε να το κάνουμε και έτσι.
Φέτος τη χρονική στιγμή που αποφασίστηκε η περικοπή ύλης σχεδόν κανένα σχολείο δεν είχε μπει στα ρευστά. Νομίζω το πιο λογικό θα ήταν να αφαιρεθούν τα ρευστά και να είναι στην ύλη όλο το στερεό. Ο λόγος που δεν έγινε αυτό προφανώς είναι ότι τα παιδιά είχαν κάνει ήδη τα ρευστά στο φροντιστήριο. Ειλικρινά δεν ξέρω τι θα ήταν πιο καλό να γίνει πάντως αν τελικά ο λόγος ήταν αυτός είναι μια κατάσταση άσχημη.
Καλημέρα Διονύση. Στροφορμή! Είναι στην ύλη; Την είχαμε “ξεχάσει”…
Το ό,τι την έβαλες πρώτη μετά τις Πανελλαδικές ας ελπίσουμε ότι με βάση τη θεωρία του χάους, θα προκαλέσει κυματισμούς στη ροή των γεγονότων και θα δούμε εντός ύλης ξανά τα Κύματα και όλο το Στερεό.
Το περιεχόμενο της ανάρτησης εξαιρετικό και διδακτικό για τους ρυθμούς μεταβολής στροφορμής σε συστήματα σωμάτων και τη σχέση μεταξύ τους. Η αλληλεπίδραση εδώ γίνεται με τις ροπές των τριβών ολίσθησης!
Στην απάντηση iiia πριν το πρώτο βέλος, νομίζω λείπει +τ(Τ).
Μακάρι να μπορούσα να είμαι εκεί σήμερα, να σας δω όλους από κοντά… Ο Πρόδρομος παραμένει προς το παρόν η μόνη μου “δια ζώσης” επαφή, αλλά ελπίζω ότι θα βρεθούμε κάποια στιγμή.
Να είσαι καλά!