Ένα ιδανικό ελατήριο (απόλυτα ελαστικό με αμελητέο βάρος), κρέμεται από το ταβάνι, όπως στο σχήμα, έχοντας το φυσικό μήκος του l0=20cm Ασκώντας με το χέρι μας στο κάτω άκρο του, μια κατακόρυφη δύναμη F1 μέτρου F1=5Ν, το ελατήριο αποκτά μήκος l1=25cm.
- Γνωρίζοντας ότι για την παραμόρφωση του ελατηρίου ισχύει ο νόμος του Ηοοke F=k∙Δl, να βρεθεί η σταθερά k του ελατηρίου.
- Αυξάνουμε το μέτρο της ασκούμενης δύναμης, οπότε το ελατήριο αποκτά μήκος 28cm. Ποιο το μέτρο της δύναμης F2 που ασκήσαμε;
- Παύουμε να τραβάμε το ελατήριο και δένουμε στο άκρο του ένα σώμα Σ, το οποίο αφήνουμε να ηρεμήσει, οπότε βλέπουμε το ελατήριο να έχει ξανά μήκος l1. Λαμβάνοντας υπόψη ότι αν το σώμα Σ ασκεί μια δύναμη F=k∙Δl στο ελατήριο, τότε το ελατήριο ασκεί μια αντίθετη δύναμη, με το ίδιο μέτρο, την οποία ονομάζουμε δύναμη του ελατηρίου |Fελ|=k∙|Δl|, στο σώμα Σ, να υπολογιστεί το βάρος του σώματος Σ.
Υποστηρίζεται ότι «ένα σώμα, όπως το σώμα Σ, μπορεί να ασκεί στο ελατήριο δύναμη ίση με το βάρος του». Για να δούμε αν η πρόταση αυτή είναι σωστή ή όχι, τραβάμε το σώμα προς τα κάτω και σε μια στιγμή το αφήνουμε να κινηθεί. Παίρνουμε το σώμα στις θέσεις Β και Γ, όπου τα μήκη του ελατηρίου είναι lΒ=30cm και lΓ=16cm.
α) Να υπολογίσετε τις δυνάμεις που το σώμα ασκεί στο ελατήριο, στις θέσεις αυτές, σχεδιάζοντάς τις πάνω στο σχήμα.
β) Να σχεδιάσετε και τις δυνάμεις που ασκούνται στο σώμα Σ και να βρείτε την συνισταμένη τους, στις θέσεις Β και Γ.- Ελευθερώνουμε το ελατήριο και κρατώντας με το χέρι μας το πάνω άκρο του, δένουμε το σώμα Σ στο κάτω άκρο του. Να βρείτε το σταθερό μήκος του ελατηρίου, αν τραβάμε προς τα πάνω, με αποτέλεσμα το σώμα να κινείται κατακόρυφα με σταθερή ταχύτητα υ=0,4m/s.
Η απάντηση με κλικ ΕΔΩ ή και ΕΔΩ.
![]()

Δεν ξέρω τι απάντηση περιμένεις Γιάννη, αλλά την μια φορά μιλάμε για την αύξηση του μήκους ενός σύρματος και την άλλη για την ελαστικότητά του, για το πόσο εύκολα λυγίζει, αλλάζει σχήμα.
Διονύση σκέφτομαι τη ροπή στρέψης.
Όταν απομακρύνονται δύο σπείρες έχω την αίσθηση ότι το σύρμα παραμορφώνεται στροφικά. μικρότατη γωνία κάθε σπείρα αλλά πολλές σπείρες.
Πείραμα Κάβεντις:

Οι μικρότατες βαρυτικές δυνάμεις στρίβουν ελάχιστα το σύρμα.
πολύ σωστά, Διονύση,
μια εύκολη, παρόμοια, πειραματική επιβεβαίωση που μπορούν να κάνουν όλοι με το χαλί του διαδρόμου,
άλλη η ευκολία αύξηση μήκους αν έχει λοφάκια και άλλη αν είναι ξετυλιγμένο πλήρως
Μπορεί κατά την διαδικασία να υπάρχει και κάποια στρέψη Γιάννη.
Αλλά για μένα είναι κυρίως αλλαγή σχήματος, όπως στο σχήμα:
Σωστά.

Η αλλαγή στο σχήμα είναι στρέψη. Ένας στοιχειώδης κύλινδρος παραμορφώνεται και οι γεννέτηρές του παύουν να είναι ευθείες:
Δηλαδή Βαγγέλη το ελαφρά τραβηγμένο ελατήριο θα έχει μια σταθερά Κ διαφορετική απο τη σταθερά που έχει το ελατήριο αρχικά στο φυσικό του μήκος (απο κατασκευή) αν καταλαβαίνω καλά.
Αν δώσω την παρακάτω ερμηνεία στον προβληματισμό μου: Αν τοποθετήσω την 1ημάζα (π.χ. 50 gr) στο ελατήριο, η μάζα του ελατηρίου και της μάζας έχουν μεγάλη διαφορά αλλά δε μπορούμε να θεωρήσουμε αμελητέα τη μάζα του ελατηρίου.Με τη 2η μάζα(άλλα 50 gr), η μάζα του ελατηρίου γίνεται αρκετά μικρή σε σύγκριση με τις δύο μάζες άρα προσεγγίζει το ιδανικό ελατήριο περισσότερο, δηλαδή μπορούμε να τη θεωρήσουμε αμελητέα(σχετικά) σε σύγκριση με τις 2 μάζες που τοποθετώ,άρα το ελατήριο θα ακολουθεί το νόμο του Χουκ για τις ελαστικές παραμορφώσεις. Έχει βάση αυτή η ερμηνεία;
βέβαια διαφορετική,
το νέο ελατήριο είναι διαφορετικό από το αρχικό ελατήριο ως προς τις ελαστικές του ιδιότητες, διότι έχει αλλάξει το μήκος του ως ελατήριο όχι ως σύρμα, η απόσταση ανάμεσα στις σπείρες του, η ακτίνα και το σχήμα των σπειρών του
η σταθερά ενός ελατηρίου είναι κατασκευαστικό στοιχείο, εξαρτάται βασικά από τα γεωμετρικά στοιχεία του, το υλικό κατασκευής του και λίγο από τη θερμοκρασία και κατά κανόνα προσδιορίζεται πειραματικά, δεν γνωρίζω να υπάρχει μαθηματικός τύπος
Καλημέρα σας ημέρα Βαγγέλη,Γιάννη ,Διονύση. Σας ευχαριστώ.
Καλημέρα Γιάννη.
Από την Wikipedia:
Δεν το ήξερα ότι ο λυγισμός είναι υποπερίπτωση της στρέψης…

Μιλώντας για στρέψη, στο μυαλό μου είχα την περίπτωση που έδωσες παραπάνω:
Γηράσκω αεί…
Καλημέρα Διονύση.

Σκέφτομαι ότι είναι θέμα της Γεωμετρίας της έλικας που σχηματίζει το ελατήριο. Η διατομή του σύρματος στρίβει όταν αλλάζει η το μήκος.
Ας το δούμε από το πλάι:
Μεγαλώνει η γωνία θ μεγαλώνει και το δχ.
Για μικρή γωνία θ το δχ είναι ανάλογο της γωνίας θ.
Μικρές επιμηκύνσεις σημαίνουν μικρές γωνίες στροφής, Η εφαπτομένη είναι περίπου ίση με τη γωνία και έτσι η δύναμη είναι ανάλογη της επιμήκυνσης.
Όταν έχουν απομακρυνθεί οι σπείρες τότε η εφαπτομένη αυξάνεται με μεγαλύτερο ρυθμό από τη γωνία και ο νόμος του Χουκ δεν ισχύει.
Πρακτικά αν πειραματιζόμενος μεγαλώσεις τη γωνία θ πάνω από 5 μοίρες δεν θα ισχύει ο νόμος του Χουκ.