web analytics

Σφαιρίδιο δεμένο σε μη ελαστικό νήμα

Το σφαιρίδιο Σ μάζας m εκτελεί κυκλική ομαλή κίνηση ακτίνας R = 0,3 m με ταχύτητα μέτρου υ0 = 10 m/s πάνω σε λείο οριζόντιο τραπέζι. Το σφαιρίδιο είναι δεμένο στο ένα άκρο (Α), νήματος μήκους ℓ = 0,5 m που διέρχεται από λεία μικρή τρύπα του τραπεζιού, το άλλο άκρο του οποίου συγκρατείται ακίνητο. Το άκρο του νήματος που κρατάμε φέρει κόμπο που δεν μπορεί να περάσει από την τρύπα. Το τμήμα του νήματος κάτω από το τραπέζι είναι κατακόρυφο. Την t0 = 0 αφήνουμε ελεύθερο το νήμα με αποτέλεσμα τελικά ο κόμπος να σφηνώσει στην τρύπα και το σώμα να εκτελεί κυκλική ομαλή κίνηση. Nα βρεθούν:

α. H τελική ταχύτητα του σώματος.

β. Η μέση ταχύτητα του κόμπου στην χρονική διάρκεια της κίνησής του.

Δίνονται:

οι διαστάσεις του τραπεζιού είναι μεγάλες

το νήμα θεωρείται αβαρές και μη ελαστικό (τεντώνει και παραμένει τεντωμένο)

Η άσκηση και η λύση της.

Loading

Subscribe
Ειδοποίηση για
15 Σχόλια
Inline Feedbacks
Όλα τα σχόλια
Τάσος Τζανοπουλος
12/01/2024 6:16 ΜΜ

Είναι μια ωραία άσκηση Γιώργο, απλή και λιτή. Να προσθέσω δύο σκέψεις:

  1. Νομίζω ότι το (τεντώνει και …) δεν χρειάζεται, αρκεί το μη ελαστικό. Ίσως να είναι προτιμότερο το: η διάρκεια του τεντώματος στο νέο μήκος είναι αμελητέα.
  2. Μπορεί η μεταβολή του μέτρου και της κατεύθυνσης της ταχύτητας στη διάρκεια του νέου τεντώματος να συνεπάγεται εφαρμογή εξωτερικής μη κεντρικής δύναμης, άρα και εξωτερική ροπή στην κίνηση του σφαιριδίου (ως προς την τρύπα), αλλά αυτή μπορεί να θεωρηθεί στιγμιαία (dt -> 0) και σύμφωνα με τη σχέση Στdt = dL είναι και dL = 0.
Θοδωρής Παπασγουρίδης

Καλημέρα Γιώργο, ελπίζω το ταξίδι της επιστροφής να ήταν ξεκούραστο
και ευχάριστο.

Μόλις διάβασα την ανάρτησή σου, με την ωραία ιδέα, αλλά με προβληματίζει το γεγονός πως σε λείο οριζόντιο δάπεδο και με αβαρές νήμα, δεν βλέπω σε τι μπορεί
να μετατράπηκε η κινητική ενέργεια που έχασε το σφαιρίδιο.

Αν δεχθούμε ότι ο κόμπος έχει μάζα και η μείωση της κινητικής του σφαιριδίου ισούται με την αύξηση της δυναμικής του κόμπου, τότε δεν μπορούμε να υποθέσουμε μηδενισμό της τάσης του νήματος, άρα ευθύγραμμη κίνηση. Θα πρέπει να δεχθούμε
σπειροειδή τροχιά αυξανόμενης ακτίνας.

Ίσως κάτι δεν βλέπω ή δεν αντιλαμβάνομαι

Θοδωρής Παπασγουρίδης

Καλημέρα και πάλι Γιώργο, προσπαθώντας να βρω την “χαμένη” κινητική ενέργεια, σκέφτηκα πως τη στιγμή που σφηνώνει ο αβαρής κόμπος στην οπή, το νήμα καθώς τεντώνεται ακαριαία, τανύζεται και ελευθερώνεται θερμική ενέργεια στο περιβάλλον.
Αν αυτό εννοείς, θεωρώ πως με κάποιο τρόπο πρέπει να αφήνεται ως οδηγία στην εκφώνηση, διότι είναι πέρα από αυτό που διδάσκουμε

Γιάννης Κυριακόπουλος
Αρχισυντάκτης

Καλημέρα παιδιά.
Η υπόθεση μοιάζει μ’ αυτήν:
comment image
comment image
comment image

Πως κατασκευάστηκε;
Απλά άφησα την προεπιλογή “Ελαστικότητα νήματος μηδέν”.
Τι σημαίνει αυτό;
Σημαίνει ότι κατά τη διεύθυνση του νήματος η σχετική ταχύτητα σώματος-σημείου πρόσδεσης είναι μηδέν. Δηλαδή η ταχύτητα του σώματος κατά τη διεύθυνση του νήματος είναι μηδέν.
Οι εξισώσεις του προβλήματος είναι ακριβώς ίδιες με αυτές που θα είχαμε σε μια πλάγια πλαστική κρούση σε λείο τοίχο.
Εξήγηση μάλλον μαθηματική.
Ποια είναι η φυσική εξήγηση της απώλειας της ενέργειας;
Στο επόμενο σχόλιο.

Γιάννης Κυριακόπουλος
Αρχισυντάκτης

Όταν τανύζεται το νήμα ένα κύμα τρέχει σ’ αυτό και ανακλάται στο σημείο πρόσδεσης, στο σώμα, στο σημείο πρόσδεσης, στο σώμα κ.ο.κ.
Η ενέργεια του κύματος απορροφάται και θερμαίνει το νήμα.

Οι τοξότες άλλων εποχών γνώριζαν αυτή τη θέρμανση της χορδής μετά από αρκετές βολές.

Θοδωρής Παπασγουρίδης

Καλημέρα Γιάννη, εγώ σκέφτηκα την “πλαστική” κρούση τη στιγμή
που τεντώνεται το αβαρές νήμα όταν το σώμα στο ένα άκρο του κινείται
κατακόρυφα προς τα πάνω.

Εξακολουθώ να πιστεύω πως το γεγονός ότι το νήμα τανύζεται και εκλύεται θερμική ενέργεια, είναι έξω από τις διδακτικές νόρμες, εγώ δεν απαιτώ
να το γνωρίζει ο μαθητής, άρα κάπως πρέπει να δίνεται ως οδηγία σκέψης
ώστε να μην καταλήγει στο άτοπο της απώλειας ενέργειας σε άγνωστο αίτιο

Γιάννης Κυριακόπουλος
Αρχισυντάκτης
Τελευταία διόρθωση2 έτη πριν από Γιάννης Κυριακόπουλος
Γιάννης Κυριακόπουλος
Αρχισυντάκτης

Καλημέρα Θοδωρή.
Παλιά επί Δεσμών υπήρχαν τέτοια θέματα σε βιβλία του εμπορίου.
Δεν θυμάμαι θέμα τέτοιο σε Εξετάσεις, όμως κάναμε κάποια από αυτά καλού κακού.
Τώρα δεν ξέρω αν παίζουν. Καλού κακού θα έκανα ένα- δυο.

Γιάννης Κυριακόπουλος
Αρχισυντάκτης
Απάντηση σε  Γιώργος Σφυρής

Καλημέρα Γιώργο.
Χάρηκα που τα είπαμε από κοντά.
Δες τι γίνεται με συντελεστή 0,2:
comment image

Τι γίνεται με συντελεστή 0,1:
comment image

Με συντελεστή 0:
comment image

Γιάννης Κυριακόπουλος
Αρχισυντάκτης

Με συντελεστή 0,5:
comment image
Με συντελεστή 1:
comment image

Αποστόλης Παπάζογλου
Διαχειριστής

Γεια σου Γιώργο. Ενδιαφέρον θέμα και οι προβληματισμοί που προκάλεσε. Να είσαι καλά! Χθες δεν προλάβαμε να τα πούμε, αλλά για αυτό υπάρχει η επόμενη φορά.