Ένα σφαιρίδιο μάζας m=0,3kg βρίσκεται πάνω σε λείο οριζόντιο τραπέζι, δεμένο στο ένα άκρο αβαρούς νήματος μήκους l=1m. Το νήμα αφού περάσει από μια τρύπα Ο, στην επιφάνεια του τραπεζιού στο άλλο του άκρο Α, όπου (ΟΑ)=0,4m, μπορούμε να ασκούμε μια κατακόρυφη δύναμη F. Κάποια στιγμή προσδίδουμε στο σφαιρίδιο μια αρχική οριζόντια ταχύτητα μέτρου υ1=2m/s, με διεύθυνση κάθετη στο νήμα, ενώ ταυτόχρονα ασκούμε στο άκρο Α του νήματος, κατακόρυφη δύναμη μέτρου F1=3N.
i) Να υπολογισθεί η αρχική επιτάχυνση την οποία θα αποκτήσει το σφαιρίδιο.
ii) Τι πρόκειται να κάνει το άκρο Α του νήματος:
α) Θα παραμείνει ακίνητο,
β) θα κινηθεί προς τα πάνω,
γ) θα κινηθεί προς τα κάτω.
iii) Αυξάνοντας το μέτρο της ασκούμενης δύναμης F, κατεβάζουμε το άκρο Α του νήματος κατά h=0,3m, διατηρώντας το σταθερό στην τελική θέση, ασκώντας του δύναμη μέτρου F2.
α) Να υπολογιστεί η τελική ταχύτητα υ2 του σφαιριδίου.
β) Να βρεθεί το μέτρο της δύναμης F2.
γ) Πόσο είναι το έργο της δύναμης κατά την διάρκεια της μετακίνησης του άκρου Α του νήματος;
Δεν αναπτύσσεται τριβή μεταξύ νήματος (κατά το πέρασμά του από την τρύπα) και της επιφάνειας τους τραπεζιού.
ή
![]()
Καλημέρα Διονύση.
Πολύ καλή προσέγγιση και χωρίς αδρανειακές δυνάμεις.
Καλημέρα Διονύση, καλημέρα Γιάννη (επέστρεψα μια και σε είδα …)
Το ii) με την ανάλυση που δίνεις ,…χαϊδεύω σαν φυλακτό!
Λόγω σύμπτωσης …από τις τρύπες
Να είσαι καλά
Καλημέρα παιδιά. Διονύση πολύ δυνατό διδακτικά το 2ο ερώτημα!
Καλημέρα συνάδελφοι.
Γιάννη, Παντελή και Αποστόλη σας ευχαριστώ για το σχολιασμό.
Γιάννη η αποδεικτική πορεία που χρησιμοποίησα στο 2ο ερώτημα (πάνω σε αυτό το ζήτημα “στήθηκε” η ανάρτηση) ήταν μια πορεία που θα μπορούσε να χρησιμοποιήσει ο διδάσκων στην τάξη. Οπότε “δεν υπάρχουν” αδρανειακές δυνάμεις…
Παντελή, ευχαριστώ και για το άσμα!
Διονύση καλησπέρα.
Όπως λέει και ο Αποστόλης πολύ δυνατό διδακτικά το 2ο ερώτημα. Απέφυγες και ενδιάμεσα στάδια στην κίνηση για να μην έχεις τα της ακτίνας καμπυλότητας.
Καλησπέρα Διονύση
Συμφωνώ κι εγώ
Πολύ δυνατό διδακτικά το 2ο ερώτημα!
Καλησπέρα Διονύση. Το 2ο ερώτημα το έχεις λύσει αριστοτεχνικά, όσον αφορά την καμπύλη τροχιά που θα ακολουθήσει η σφαίρα. Η σφαίρα κάνει μια καμπύλη τροχιά, όχι ακριβώς σπείρα, ενώ άκρο του νήματος εκτελεί ταλάντωση. Από προσομοίωση του Γιάννη σε παλιότερη συζήτηση, με

F = 3N, R = 0,6m, m = 0,3kg, v = 2m/s
Τραπέζι με τρύπα 1
Στην ίδια προσομοίωση έβαλα F = 16N, R = 0,3m, v = 4m/s και η σφαίρα κάνει τέλεια κυκλική τροχιά.

Τραπέζι με τρύπα 2
Για να κάνω κόντρα στον Παντελή, που δεν ήξερα ότι ακούει Τρύπες…
Τερμίτες
Τις τρύπες στο τηλέφωνο να τις φοβάσαι, κρύβουν αόρατα σχοινιά για να σ΄αρπάξουν…
Καλημέρα συνάδελφοι και καλό ΣΚ σε όλους.
Χρήστο, Δημήτρη και Ανδρέα σας ευχαριστώ για το σχολιασμό.
Ανδρέα ευχαριστώ για τις εικόνες, αλλά και για τους τερμίτες!
Από την εποχή εκείνη…
Διονύση, καλησπέρα.
Πολύ καλή και ιδιαίτερα η ανάλυσή σου στο ιι. Προσαρμογή του mυ^2/r στην ακτινική δύναμη με μείωση της ακτίνας της τροχιάς που λόγω διατήρησης της στροφορμής απαιτεί μεγαλύτερη ταχύτητα.
Στο «οι κατακόρυφες δυνάμεις βάρος και κάθετη αντίδραση από το τραπέζι (μηδενικής συνισταμένης), οι οποίες δεν έχουν ροπή ως προς το Ο» μήπως είναι προτιμότερο «……οι οποίες έχουν αλληλοαναιρούμενες ροπές ως προς Ο».
Να είσαι καλά
Καλημέρα Ντίνο και καλό μήνα.
Σε ευχαριστώ για το σχολιασμό. Έκανα την τροποποίηση που πρότεινες.