Ένα επίπεδο στερεό ουδεμία δύναμη δέχεται. Βρίσκεται ας πούμε στο διάστημα.
Η κίνησή του γίνεται στο επίπεδο που ορίζει η πλάκα.
Κάποια στιγμή δύο σημεία του, Α και Β, έχουν ταχύτητες παράλληλες, οι οποίες όμως δεν είναι κάθετες στο τμήμα ΑΒ.
Θα είναι παράλληλες κάποια μεταγενέστερη χρονική στιγμή;
- Ναι θα είναι.
- Δεν θα είναι.
- Εξαρτάται από την χρονική στιγμή.
- Δεν γνωρίζουμε διότι λείπουν πληροφορίες.
Δεν μπήκε στο φόρουμ διότι θα παρατεθεί λύση. Ενδεχομένως να παρατεθεί προηγουμένως λύση οικεία σε μαθητές από κάποιον φίλο.
Αφιερωμένη σε όλους τους φίλους που έγραψαν ή σχολίασαν την “Η ράβδος πέφτει κατακόρυφα”.
![]()

Καλησπέρα Γιάννη, δεν πρότεινα κινηματική μέσω κέντρου μάζα,φοβάμαι όμως ότι περιμένοντας "τον μερακλή" με το μη ομογενές σώμα θα χάσουμε από αυτούς που κάνουν "business as usual".
Ξενοφώντα λες:
Δεν πρότεινα κινηματική μέσω κέντρου μάζας…..
Γράφεις ότι προκειμένου να εξοικειωθούν μα την ελεύθερη κίνηση, πρέπει να συνηθίσουν να επιλέγουν άξονα διερχόμενο από το κέντρο μάζας. Φυσικά δεν θα διαφωνήσω. Όμως για να αντιμετωπίσουν την ελεύθερη κίνηση και να μην μπερδέψουν Κινηματική με Δυναμική τους υποδεικνύουμε έναν μακροσκελή πλην τυποποιημένο δρόμο.
Ξέρουμε όλοι ότι οι μαθητές δεν διαβάζουν αποδείξεις.
Έτσι δεν συνειδητοποιούν ότι η απόδειξη υ=ω.R εμπλέκει το γεωμετρικό κέντρο και όχι αναγκαστικά το κέντρο μάζας.
Παπαγαλίζουν το ότι η παραπάνω σχέση συνδέει την ταχύτητα του κέντρου μάζας με την γωνιακή ταχύτητα και λύνουν ασκήσεις.
Ασκήσεις τυποποιημένες μα πολλές πράξεις. Επιβραβεύονται οι προπονημένοι.
-Όταν κάτι είναι μακρουλό <=> Αδουσού (ούτε καν διατήρηση στροφορμής). Όταν δεν είναι <=> Άδο (άδεις, άδει,…).
Έτσι καθίστανται ανίκανοι να απαντήσουν σε ένα απλό θέμα στο οποίο δεν γνωρίζουν την θέση του κέντρου μάζας. Όπως το παρόν και ακόμα ευκολότερο.
Δεν καταλαβαίνω ποιους εννοείς με τις μπίζνες, όμως γιατί να χάσουμε μαθητές;
Ένας μαθητής πολλές φορές θα ξαφνιαστεί και πρέπει να ξαφνιαστεί. Διαφορετικά δεν θα μάθει. Πολλά παιδιά όντως θεωρούν ότι μπορούν να αντιμετωπίσουν οτιδήποτε τους ζητηθεί στην τάξη, διότι έχουν προετοιμαστεί μεθοδικώς και μεθοδολογικώς. Σοκάρονται όταν δεν απαντούν και δουν ότι η απάντηση είναι δυο σειρές ή λιγότερο. Αυτό είναι θετικό ή πρέπει να είναι.
Πιστεύω πως τα θέματα πρέπει να περιέχουν και κάτι που τα "δουλευτάρικα" παιδιά δεν θα απαντήσουν. Έτσι με 18 δεν θα έχεις χάσει την Ιατρική ή το Πολυτεχνείο, ούτε θα καθορίζει την επιτυχία ή Έκθεση, στην οποία όλοι ξέρουμε τι γίνεται.
Αυτό το "και κάτι" δεν θα το απαντήσουν παιδιά στα οποία δεν έχει παρουσιαστεί "όλη η αλήθεια".
Θέλουμε κάτι τέτοιο ή θέλουμε το καλά προετοιμασμένο παιδί να γράψει όλα και εμείς να ικανοποιηθούμε διότι διδάξαμε "τα ακίνητα σημεία μεταξύ πηγών";
καλύτερα τότε, Γιάννη, να υπήρχαν και τρία "θα", ένα μετά το "Β", ένα μετά το "είτε" και ένα μετά το άλλο "είτε"
Αν και είναι αργά, Γιάννη και Βαγγέλη (χαιρετώ) ,με το "business as usual" εννοώ θέματα που έχουμε συνηθίσει να βλέπουμε όλα αυτά τα χρόνια που ασχολούμαστε με αυτή τη δουλειά, το "χάσουμε" θα μπορούσε να αφορά και την απώλεια μαθητών προς τις θετικές επιστήμες, αλλά εδώ έχει να κάνει με το να μην ανταποκριθούν οι μαθητές μας σε κοινότοπα θέματα.Προφανώς και δεν είμαι υπέρ των θεμάτων παπαγαλίας και θα ήθελα να επιλεγούν οι ευφυέστεροι , αλλά φοβάμαι ότι θα θέματα που θα ήθελες δεν θα βρεθούν στο προσκήνιο(θα περιμένω με ενδιαφέρον αν θα τα περιλαμβάνει μια μελλοντική τράπεζα θεμάτων, εκεί να δεις πως θα γίνουν και αυτά μανιέρα) και οι καλλίτερα προπονημένοι , όπως γράφεις, θα επικρατήσουν.
Καλό βράδυ.
Καλησπέρα σας
Βλέποντας ότι το γήπεδο της συζήτησης έχει ήδη αλλάξει και αφού ξεκινήσαμε με παράλληλες επιτρέψτε μου να το πάω λίγο παραπέρα.
Θα σας παρακαλέσω κάποια στιγμή να ζητήσετε από τους μαθητές σας να χαράξουν παράλληλη προς μία δοσμένη ευθεία η οποία έχει κλίση ως προς το οριζόντιο.Επίσης κάθετη προς την ίδια ευθεία.
Ύστερα από πολλά χρόνια σε τεχνικό λύκειο ( ΤΕΛ,ΤΕΕ,ΕΠΑΛ,όλη τη γκάμα της δημιουργικής ονοματοδοσίας) το ζήτησα από μαθητή της Α που ήταν στον πίνακα. Ανεξάρτητα από την κλίση της αρχικής ευθείας η "παράλληλη" ήταν οριζόντια και η "κάθετη" κατακόρυφη. Σε μια τάξη είκοσι περίπου μαθητων δεν βρέθηκε ένας ,καν ένας, να έχει άλλη άποψη. Θυμήθηκα ,για πολλοστή φορά αλλά παραδόξως απροετοίμαστος, τη σκηνή από το CATCH 22 όπου ο Γιοσάριαν ,ύστερα από διαδοχικές επαναλαμβανόμενες σκηνές να προσπαθεί να δέσει ένα σχετικα μικρό τραύμα του πυροβολητή, του ξεκουμπώνει το τζάκετ και αμέσως πετάγονται έξω και τον περιλούζουν όλα του τα εντόσθια.
Πριν σπεύσουμε να μιλήσουμε για "χαμηλό επίπεδο" και διάφορα άλλα επικριτικά (πολλά από αυτά περισσότερο ή λιγότερο αληθή) ας αναλογιστούμε ότι στα σταυρόλεξα το "καθέτως" ταυτίζεται με το κατακόρυφο.Στους χάρτες οι παράλληλοι είναι οριζόντιοι(σύμβαση με συζητήσιμες προεκτάσεις) . Στη φύση υπάρχουν δύο κύριες διευθύνσεις ,η οριζόντιες επιφάνειες των υγρών και ο ορίζοντας και η κατακόρυφη,κάθετη στην προηγούμενη, πτώση των σωμάτων.Στα κτίρια,με την εξαίρεση της στέγης,ό,τι ξεφεύγει από τις δύο αυτές διευθύνσεις δείχνει στραβό.Η οριζόντια ελέγχεται με το αλφάδι και η κατακόρυφη πάλι με το αλφάδι που έχει δεύτερο εξάρτημα κάθετο στην οριζόντια.Πολύ σπάνια με το ζύγι.
Εκεί που θέλω να καταλήξω είναι ότι πολλές φορές προσπαθούμε να συνεννοηθούμε με τους μαθητές χρησιμοποιώντας λέξεις που έχουν διαφορετική έννοια στην εκτός "Φυσικής" ζωή τους. Δύναμη,Ισχύς,Ορμή είναι ένα μπερδεμένο κουβάρι ακόμα και για πολλούς που μπορούν να πουν νεράκι τους ορισμούς.
Καλημέρα Βαγγέλη, Ξενοφώντα, Απόστολε,
Βαγγέλη ίσως. Για κάθε φράση υπάρχει καλύτερη αναγραφή της.
Ξενοφώντα υπάρχει ο φόβος της μανιέρας. Σχετικά έγραψα το "Πρώην πρωτότυπα θέματα".
Απόστολε δυστυχώς δίκιο έχεις.
Καλησπέρα κ.Γιάννη,
Είστε πάντοτε πρωτότυπος με όμορφες ασκήσεις!
Στο μυαλό μου το έκανα με τον τέταρτο τρόπο, αλλά και οι υπόλοιποι τρεις είναι ένας και ένας……
Καλή συνέχεια!
Ευχαριστώ Σπύρο.
Καλησπέρα Γιάννη, παρά τον χαρισματικό τρόπο που προσεγγίζεις το ερώτημα , θα συνεχίσω στο μυαλό μου και στη διδασκαλία μου να υπερασπίζομαι την χρήση του κέντρου μάζας…..
Η κινηματική είναι ένα μικρό μέρος όσων πρέπει να διδάξουμε….Είναι ένα μικρό υποσύνολο της συνολικής γνώσης που πρέπει να αποκτήσει ο μαθητής.. Και η αποσπασματική μελέτη υποσυνόλων οδηγεί σε παρανοήσεις…
Δύο ερωτήσεις-τοποθετήσεις
-Αν η απουσία δυνάμεων και ροπών ήταν παρουσία θα ίσχυαν τα ίδια;
Αν όχι ποιο σημείο του ανομοιογενούς ελεύθερου στερεού θα είχε μόνο μεταφορική ταχύτητα; Αν είναι το κέντρο μάζας, που είναι, οφείλουν να δώσουν στοιχεία για να μπορώ να το βρω…..Σε άλλη περίπτωση, το θέμα δεν αφορά την Λυκειακή Φυσική
-Αρμονική γραμμική κίνηση που περιγράφεται από την εξίσωση χ=Αημ(ωt+φ) είναι ΑΑΤ; Έχει δυναμική ενέργεια που συνδέεται με συντηρητική δύναμη και της οποίας το άθροισμα με την κινητική είναι σταθερό σε κάθε θέση της τροχιάς;
Η κινηματική γίνεται προκλητικά γοητευτική γιατί σωστά είναι γεωμετρία με χρόνο….Αλλά δεν είναι όλη η Φυσική….Και η αποσπασματική μελέτη αυτής οδηγεί σε παρανοήσεις και λάθη….
Αν πρέπει να επιλέξω τρόπο διδασκαλίας θα επιλέξω τον σίγουρο…..
Το 2004-06 πήγαινα Τρίπολη-Στεμνίτσα…..Υπήρχε η διαδρομή μέσω Δημητσάνας από τον δρόμο για Ολυμπία, περίπου 65 Km και η διαδρομή μέσα από το Μαίναλο γύρω στα 35 Km…..Φυσικά πήγαινα από το Μαίναλο…Ο άλλος ήταν για ατζαμήδες…..Το Δεκέμβρη χιόνισε….Εγώ από το Μαίναλο ξεκίνησα να πάω γιατί μου άρεσε η διαδρομή και σιγά τώρα μην….Βρέθηκα εκτός δρόμου για πλάκα…..
Καλησπέρα Θοδωρή.
Η Φυσική δεν είναι μόνο Κινηματική φυσικά. Το παρόν πρόβλημα είναι πρόβλημα Κινηματικής.
Υπάρχουν πολλά προβλήματα που είναι προβλήματα μόνο Κινηματικής.
Οριζόντια και πλάγια βολή.
Συναντήσεις κινητών, μεθ' ή άνευ διαγραμμάτων.
Πόση είναι η κεντρομόλος επιτάχυνση.
Η ερώτηση της μαθήτριας (κυκλοειδές)
Ταλαντωτικά θέματα που ζητούν αρχική φάση ή συναντήσεις ταλαντωτών.
Οι ασκήσεις του Διονύση που μοιάζουν με την παρούσα και την προηγούμενη.
Θέματα από την Διδακτική της Φυσικής.
Δεν είναι όλη η Φυσική. Ούτε ο Ηλεκτρομαγνητισμός είναι όλη η Φυσική. Ούτε τα ρευστά, ούτε οι ταλαντώσεις.
Τι σημαίνει αυτό;
Διαφωνώ με τη φράση:
Αν είναι το κέντρο μάζας, που είναι, οφείλουν να δώσουν στοιχεία για να μπορώ να το βρω…..Σε άλλη περίπτωση, το θέμα δεν αφορά την Λυκειακή Φυσική.
Όταν υπολογίζουμε την γωνιακή ταχύτητα ενός τροχού ποδηλάτου μας απασχολεί η ταχύτητα του κέντρου του τροχού και όχι η ταχύτητα του κέντρου μάζας του. Ο μαθητής πρέπει να δει στον πίνακα, να κατανοήσει και να μάθει την απόδειξη. Πρέπει κάθε συνάδελφος να του τονίσει ότι σε κανένα σημείο δεν ενεπλάκη η ομογένεια του τροχού και το κέντρο μάζας του.
Διαφορετικά κατασκευάζουμε μαθητές που δεν σκέπτονται. Διεκπεραιωτές ασκήσεων που είναι συρραφή διδαγμένων προτύπων ασκήσεων. Το θέλουμε;
Οι αριστεύοντες στην Φυσική είναι περισσότεροι από τις θέσεις της Ιατρικής. Μας αρέσει να καθορίζει την εισαγωγή τους η Έκθεση;
Γιάννη εδώ τα έχουμε ξεκαθαρίσει νομίζω αυτά:
"Όταν υπολογίζουμε την γωνιακή ταχύτητα ενός τροχού ποδηλάτου μας απασχολεί η ταχύτητα του κέντρου του τροχού και όχι η ταχύτητα του κέντρου μάζας του"
Δεν μου απάντησες όμως για τον κινηματικό ορισμό της ΑΑΤ και το μπάχαλο που έχει
χρόνια δημιουργήσει σε γενιές διδασκόντων και διδασκομένων….
Τα έχουμε όμως ξεκαθαρίσει;
Δηλαδή όσα έγραψες λέγονται σε κάθε τάξη;
Για την ΑΑΤ ουδείς θα σου δώσει σοβαρή απάντηση. Σοβαρή απάντηση θα έπαιρνες αν ρωτούσες για τον ΑΑΤ.
Ας δούμε εδώ:
Απλή αρμονική ταλάντωση.
Εγώ γνώριζα τι; "γραμμικές αρμονικές ταλαντώσεις" και τον "απλό αρμονικό ταλαντωτή".
Δεν γνώριζα την "απλή αρμονική ταλάντωση". Ουδέποτε κατάλαβα αν σημαίνει:
1. Η κίνηση την οποία συναντάμε στον απλό αρμονικό ταλαντωτή.
2. Το φαινόμενο που συναντάμε στον απλό αρμονικό ταλαντωτή.
3 Ταλάντωση μίας συχνότητας, δηλαδή απλή και όχι διπλή.
Έτσι δεν προσάπτω σε κάθε αρμονική ταλάντωση κάποια ενέργεια ταλάντωσης. Μιλάω για γραμμικές αρμονικές ταλαντώσεις ώστε όλοι να καταλάβουν το ίδιο, όποιο ορισμό και αν δέχονται.
Προσέχω (και έχω γράψει) για την ενέργεια κύματος που δεν είναι η ίδια ταυτόχρονα σε όλα τα σημεία.
Μία κίνηση δεν έχει ενέργεια. Ενέργεια έχει το σύστημα, μέλος του οποίου εκτελεί την κίνηση.
Η Κινηματική δεν ασχολείται με δυνάμεις και ενέργειες. Ταυτίζει δύο κινήσεις με ίδιες εξισώσεις θέσης.
Έτσι θα μπορούσα να δεχθώ ότι ΑΑΤ δεν είναι η κίνηση αλλά το φαινόμενο. Αυτό που εξελίσσεται αν διεγερθεί ένας ΑΑΤ. Το φαινόμενο έχει πολλές πτυχές. Την κίνηση, την χρονική εξέλιξη των δυνάμεων, την χρονική εξέλιξη των ενεργειών.
Άλλο η κίνηση και άλλο το φαινόμενο.