by 
Πραγματικά πειράματα και εικονικά “πειράματα”
επειδή πολύς λόγος γίνεται…
η θέση μου έχει κατατεθεί πολλές φορές: πειράματα είναι τα πραγματικά πειράματα, μακάρι τα μετωπικά, “ζωντανά”, εντός τάξης ή σχολικού εργαστηρίου, με καθοδήγηση και παρέμβαση του διδάσκοντος, καλύτερα να είναι δύο, όπου χρειάζεται, με τροποποίηση του προγράμματος και συνεχόμενο 2ωρο, όπου οι μαθητές παρατηρούν, συναρμολογούν, συμμετέχουν, καταγράφουν, περιγράφουν, συμπεραίνουν, είναι συνυπεύθυνοι της επιτυχίας ή μη,
αλλά έστω και τα επίδειξης, 5 τον χρόνο τουλάχιστον, δεν είναι και για χόρταση, υπάρχουν δυσκολίες, τις γνωρίζω, προτίθεμαι να βοηθήσω, απολύτως δωρεάν εννοείται, 33 χρόνια ήμουν στο κουρμπέτι
τα εικονικά δεν είναι, κατά την άποψή μου, πειράματα, είναι σαν πειράματα, βοήθεια ναι, μια κάποια λύση ναι, κυρίως χρόνου και ακρίβειας, αλλά ετοιματζίδικα κατασκευάσματα είναι, από καθέδρας γνώση είναι, αφήνουν, όμως, τους μαθητές παθητικούς αναγνώστες, στο περιθώριο, είναι όπως ένα διάγραμμα ή μια θεωρία ή ένας μαθηματικός τύπος
έχουν, όμως και ένα πολύ μεγάλο, θεωρώ, ελάττωμα, που προσωπικά δεν έχω διαπιστώσει να σημειώνεται από κανέναν, και που φαίνεται κατ΄ αρχήν ως μεγάλο προτέρημα:
δεν κάνουν λάθος!
ενώ στην πράξη το απόλυτα σωστό δεν το γνωρίζει κανείς, διότι όλα είναι στο περίπου, κατά προσέγγιση είναι, διότι το δείχνει η εικόνα είναι
προσωπική εμπειρία: πριν κάπου 25 χρόνια σε μεγάλο σεμινάριο πειραμάτων σε σχολείο της Δυτικής Αθήνας, δεν θυμάμαι ποιο, ο Σχολικός Σύμβουλος της περιοχής, εξαιρετικός Φυσικός, παρουσίασε πειράματα στατικού ηλεκτρισμού, εγώ ήμουν Πειραματικός ναι, αλλά απλός “μαθητής” τότε
σε ένα από αυτά έτριψε με το ίδιο μάλλινο ύφασμα, δύο ίδια καλαμάκια, κρεμασμένα από το ταβάνι με μονωτική βυσίνα και αυτά μετά, αντί να απωθούνται, έλκονταν, το θυμάμαι ακόμη,
γύρισε και μου είπε “Βαγγέλη τί γίνεται εδώ”;
φάγαμε κάπου μισή ώρα για πιθανές εξηγήσεις της παραξενιάς, διότι κατά πως έλεγε ο συγχωρεμένος φίλος και Δάσκαλος Ανδρέας Κασσέτας πήραμε το λάθος αγκαλιά…
αφιερώνεται στον καλό συνάδελφο και φίλο, Γιώργο Φασουλόπουλο, διότι αυτός ήταν ο τότε Σχολικός Σύμβουλος της Δυτικής Αθήνας
Γεια σου Βαγγέλη.
Ας μην τα ονομάσουμε πειράματα ή “πειράματα”.
Ας τα λέμε προσομοιώσεις ή οπτικοποιήσεις ή με όποιον άλλο όρο.
Είναι κάτι άλλο. Ας μην τα βλέπουμε σαν φτωχά υποκατάστατα.
Παρακολούθησα σήμερα το διαδικτυακό σεμινάριο για τη διερευνητική μάθηση όπου αναφέρθηκαν στο σπουδαίο ρόλο που μπορούν να παίξουν στην διερεύνηση από παιδιά και συνεπώς στη διερευνητική μάθηση.
Αναφέρθηκε και το ότι κάποιες φορές τα πραγματικά πειράματα διολισθαίνουν από τη διερεύνηση σε μηχανική εκτέλεση οδηγιών. Τέτοιες εμπειρίες είχαμε όλοι σαν φοιτητές αλλά και σαν διδάσκοντες.
Μπορούμε και να εντοπίσουμε και να αναφέρουμε που υστερούν και που υπερτερούν τα λεγόμενα “εικονικά πειράματα”..
Μπορούμε επίσης να προτείνουμε σενάρια συνεργασίας πραγματικών πειραμάτων, οπτικοποιήσεων-προσομοιώσεων, παρουσιάσεων (ppt και άλλων) και κλασικού πίνακα.
Τι θέμα με την έλξη όμοιων φορτίων το έχουμε συζητήσει αλλά για μεταλλικά αντικείμενα και είδωλα φορτία. Για τα καλαμάκια βρίσκω ότι έχει παρατηρηθεί πολλές φορές διότι έχουν σχετικά μεγάλο μέγεθος (δεν είναι μπαλάκια) και υπεύθυνη είναι η πόλωση που το ένα προκαλεί στο άλλο.
σε ευχαριστώ που με διαβάζεις και με σχολιάζεις φίλε Γιάννη
την απόλυτη αλήθεια δεν την κατέχει κανείς…
«Βαγγέλη, τι γίνεται εδώ;»
Σφάλμα μου που δεν προσέφυγα σε σένα Βαγγέλη!
Με την εργαστηριακή σου πείρα θα είχαμε «καθαρίσει» γρηγορότερα.
Στον έτερο πειραματιστή προσέφυγα, τον Παύλο Τζαμαλή, και είδαμε χαΐρι από μετά μισή ώρα, όπως προανέφερες.
Άσε που δεν υπήρξα ποτέ Σχολικός Σύμβουλος, όχι της Δυτικής αλλά κανενός εκπαιδευτικού διαμερίσματος της Αττικής.
Το περιστατικό που αναφέρεσαι, συνέβη όταν υπηρετούσα σε γυμνάσιο της Καλλιθέας.
Απολαμβάνω όμως την αφιέρωση από έναν επίτιμο του συναφιού, έστω για λόγους ελεγχόμενους.
Να είσαι καλά!
Γιώργο, ίσως έχω ξεκουτιάνει εντελώς,
νομίζω εμένα είχες ρωτήσει,
ας παρέμβει και ο συνάδελφος Τζαμαλής,
να με συγχωρέσει, δεν τον θυμάμαι,
καθόμουν στο πρώτο θρανίο,
και θυμάμαι και τις απαντήσεις μου:
α. πιθανόν υπήρχε προηγούμενο αντίθετο φορτίο στο ένα καλαμάκι, από άλλο πείραμα, μεγαλύτερο από το αποκτηθέν λόγω τριβής
β. πιθανόν το ύφασμα είχε ήδη αντίθετο φορτίο από την προηγούμενη τριβή από το αποδοθέν λόγω επαφής και τριβής στο δεύτερο καλαμάκι
΄νταξ, άμα περνάς τα 75, ξεχνάς νομότυπα, λέγω…
σε κάθε περίπτωση πάντως, το αλάθητο “εικονικό” πείραμα “πάσχει”,
λέω εγώ τώρα,
(αλλά “σάματις βλέπω;, αόμματος”
Μίμης Φωτόπουλος, από την ταινία “η κάλπικη λίρα”)
Βαγγέλη,
ούτε ο Παύλος θα παρεξηγηθεί που τον εξαιρέσαμε απ’ την αφήγηση της ανάρτησης, ούτε οι υποθέσεις σου μπορούν να ελεγχθούν στα ούτως ή άλλως ευαίσθητα ηλεκτροστατικά πειράματα.
Πειράματα ευαίσθητα και αναξιόπιστα όσο και η ανθρώπινη μνήμη – την αναλογία την διατυπώνω αποκλειστικά με προσωπικές εμπειρίες και για τα ηλεκτροστατικά πειράματα και για τη μνήμη.
Στα πρώτα φταίει η υγρασία
στην δεν θυμάμαι πως την λένε
η … ηλικία
ας συνεχίσουμε να προσπαθούμε χωρίς μεμψιμοιρίες
και με τα μεν και με την «δεν θυμάμαι πως την λένε»
καλό βράδυ Βαγγέλη!
Καλημέρα Βαγγέλη και καλή Κυριακή.
Διαβάζω τις τελευταίες μέρες τα πάμπολλα σχόλια πάνω στην διαφωνία μεταξύ πραγματικών και εικονικών πειραματικών διαδικασιών.
Δεν διακρίνω βέβαια το λόγο για τόσο μεγάλη συζήτηση, αφού κανένας δεν υποστήριξε ότι είναι καλύτερα να δείχνουμε προσομοιώσεις και να μην κάνουμε πραγματικά πειράματα…
Αλλά μιας και έβαλες νέα συζήτηση, να κρατήσουμε την διάσταση του λάθους, που βάζεις Βαγγέλη.
Το λάθος που υπεισέρχεται σε κάθε πειραματική διαδικασία, ειναι ένας σοβαρός παράγοντας που γέρνει τη ζυγαριά, υπέρ του πειράματος. Οι μαθητές διδασκόμενοι και ασχολούμενοι μονιμα με σχέσεις και εξισώσεις, πείθονται ότι τα πράγματα είναι πάντα έτσι απλά, ακριβή και ιδανικά. Αλλά ο κόσμος μας, εκεί έξω είναι απείρως πιο σύνθετος και οι μετρήσεις μας συνήθως απέχουν πολύ από αυτό που υπολογίζουμε θεωρητικά. Και αυτό πρέπει να το βιώσουν οι μαθητές, για να το αποδεχθούν.
Βέβαια όλα αυτά, όχι για να “πάρουμε το λάθος αγκαλιά”. Αλοίμονο την ώρα που μπαίνει ο καθηγητής στο εργαστήριο και δείχνει ένα πείραμα ή που βάζει τους μαθητές τους να το πραγματοποιήσουν, προκύψουν κενά στις ερμηνείες ή αντίθετα αποτελέσματα από τα ζητούμενα. Το παιχνίδι χάθηκε…
Καλημέρα, Διονύση
δες, και όποιος άλλος θέλει, την 8η εντολή μου
https://ekountouris.blogspot.com/2024/09/blog-post_11.html
και την απάντηση στο 1ο Θέμα
https://ekountouris.blogspot.com/2021/05/blog-post_10.html
(άσχετο, αλλά κατά σύμπτωση, αυτήν την ώρα πραγματοποιώ ένα πείραμα στην κουζίνα: κόψιμο λαχανικών, άνοιγμα φύλου, κατασκευή και ψήσιμο σπανακόπιτας…)
Πολύ καλές οι οδηγίες …προς ναυτιλλομένους μαθητές Βαγγέλη.
Μακάρι να εφάρμοζαν το 50% οι μαθητές…
Ελπίζω να εφαρμόζεις ανάλογες οδηγίες και στην παρασκευή της σπανακόπιτας 🙂
ΥΓ
Δανείζομαι μια φράση που διάβασα κάπου:
“Όσοι από εσάς (τους εκπαιδευτικούς) δεν έχετε δει ούτε μία φορά εφιάλτη κατά τη διάρκεια του οποίου χάνετε τον έλεγχο της τάξης σας, δεν έχετε λόγο να διαβάσετε αυτό το κείμενο.”
Καλημέρα Βαγγέλη, καλημέρα και καλή Κυριακή σε όλους!
Πόσο “προφανείς” και “διαχρονικές” οι Δέκα Εντολές Πορείας σου…
Θα συμφωνήσω με τον Διονύση, το 50% φαντάζει ικανοποιητικό…
Επειδή, Διονύση, ο Φίλιππος διαθέτει χιούμορ, αλλά είναι και ειδικός, μπορεί να με συμβουλέψει;
διαθέτω έναν υπολογιστή εντελώς ζουρλό, που κάνει ό,τι θέλει και όποτε θέλει
πώς είναι πιο σίγουρο να τον σπάσω, με πέτρα αγκωνάρι ή με σφυρί σιδερένιο;
Καλημέρα Μίλτο
ευχαριστώ
έδινα σε φωτοτυπίες τρεις “δέκα εντολές”
https://ekountouris.blogspot.com/2019/09/blog-post_97.html
https://ekountouris.blogspot.com/2020/11/blog-post_19.html
https://ekountouris.blogspot.com/2020/11/blog-post_20.html
Πες τα Βαγγελη μου! Εγώ απολαμβάνω πάντα την κουβέντα που κάνουν μεταξύ τους τα παιδιά σε ένα hands-on πείραμα, όταν γίνει λάθος κατά τον πειραματισμό και δεν βγει αυτο που περίμενε η ομαδα πειραματισμού. Είναι μια απο τις απολαύσεις που δεν θα χαρούν ποτέ οσοι κάνουν προσομοιώσεις. Και κυριώς δεν θα χαρούν ποτέ οι μαθητές τους. Ωραία αναρτηση ευχαριστούμε.
Σε ευχαριστώ θερμά, φίλη Τίνα, για τα καλά σου λόγια,
γνωρίζεις, υποθέτω, τη μεγάλη εκτίμηση που έχω για τη δουλειά σου,
οι Πειραματικοί Φυσικοί, πράγματι είμαστε άλλη ομοταξία,
και αδέλφια, συνάδελφοι, φίλοι, αυστηροί κριτές ναι, μακάρι
συγκρίνεται αυτή η πειραματική δραστηριότητα
https://ekountouris.blogspot.com/2024/03/blog-post_27.html
ημετέρας κατασκευής και προελεύσεως,
δεν υπάρχει σε κανένα βιβλίο,
με οποιαδήποτε ετοιματζίδικη,, παθητική δουλειά;
έλεος μετά συγχωρήσεως…
Βαγγέλη τι ωραία πειραματική δραστηριότητα στην αυλή του σχολείου. Μου δινεις ιδεες. Σε ευχαριστω για τα καλά λόγια.