by Καλημέρα φίλοι, χρόνια πολλά σε όσες και όσους γιορτάζουν.
Η σημερινή ανάρτηση αφιερώνεται στους δασκάλους, όλων των βαθμίδων, για το λειτούργημα αυτό της διδασκαλίας, που ειδικά τώρα είναι εξαιρετικά δύσκολο λόγω των συνθηκών.
Η λέξη δάσκαλος προέρχεται από το αρχαίο ρήμα δάω, που σημαίνει φωτίζω (εξού και δάδα-δαδί), το οποίο με ενεστωτικό αναδιπλασιασμό γίνεται δαδάσκω, διδάσκω= διδάσκαλος=δάσκαλος. Την περίοδο της Τουρκοκρατίας οι Δάσκαλοι του Γένους ονομάζονταν φωτιστές. Η αμάθεια ισοδυναμούσε με το σκοτάδι.
Το αντίθετο μάλιστα είναι αδαής < αρχαία ελληνική ἀδαής < ἀ- + *δάω, αυτός που δεν ξέρει και επομένως δε μπορεί να σε φωτίσει.
Εύχομαι να είναι φωτεινή η ζωή σας.
Καλημέρα και Χρόνια πολλά Βασίλη.
Επίκαιρη “υπενθύμιση” αφού οι καιροί που ζούμε προβάλλουν άλλες αξίες!
Καλή μας φώτιση…
Καλημέρα και χρόνια πολλά Βασίλη , πολύ όμορφη η παρέμβαση σου !
Καλημέρα Βασίλη, σε ευχαριστούμε για το ουσιαστικό πρωινό καλωσόρισμα …
Τίτλος τιμής η προσφώνηση “Δάσκαλε”….
Ο δάσκαλος δίνει στίγμα σε κάθε του δραστηριότητα….
Και ο δάσκαλος δεν χαϊδεύει αυτιά αλλά λέει αλήθειες
Συναφές από το βιβλίο “Η εποχή μας” του 1961 ποίημα του Ασημάκη Γιαλαμά:
Το ποίημα συνοδευόταν από γελοιογραφία του Μποστ:
Χρόνια Πολλά.
Καλή φώτιση σε όλους, μαθητές και διδάσκοντες (αεί διδασκομένους)
Καλησπέρα σε όλους.
Διονύση, Παναγιώτη, Θοδωρή, Γιάννη, Χριστόφορε σας ευχαριστώ για τα σχόλια.
Καλησπέρα Βασίλη.
Πάντα φως στο μυαλό και την ψυχή…
Βασίλη, ναι
Γιάννη, τα αντιστρόφως ανάλογα ποσά
γαμώ το…
Καλησπέρα Παντελή και Βαγγέλη!
Φίλε Βασίλη, συνάδελφοι
Μου αρέσει η σύνδεση και επικροτώ το πνεύμα της ανάρτησης και των σχολίων που ακολούθησαν
Αλλά …
Αν και σημασιολογικά συγγενεύουν δεν σημαίνει ότι δυο όροι συγγενεύουν και ετυμολογικά
Ξέρω ότι οι διορθώσεις τέτοιων ψευδών ετυμολογήσεων και άλλων παρετυμολογήσεων είναι λερναίοι μύθοι ( Κόβεις ένα κεφάλι βγαίνυν άλλα 2) ωστόσο θα επιμείνω σε αυτήν την λεπτομέρεια
Το διδάσκω είναι ότως από το δάω ( διδάσκω ) αλλά η δάδα από το δαίω ( καίω ) διαφορετικής ινδοευρωπαϊκής ρίζας
Και παραθέτω τα τεκμήρια από Το LSJ Λεξικό για τους δύσπιστους και σωστούς
δάω (Α)
1. μαθαίνω
2. γνωρίζω
3. αντιλαμβάνομαι
4. εξετάζω, αναζητώ
5. διδάσκω.
[ΕΤΥΜΟΛ. Το δάω είναι άχρηστος ενεστ. του αορ. εδάην, απαρμφ. δαήναι < (θ.) δα– (< ΙΕ dns-, συνεσταλμένη βαθμίδα της ρίζας dens– «διδάσκω, μαθαίνω»), το οποίο στον Όμηρο εμφανίζεται επαυξημένο με επίθημα –η (πρβλ. μέλλ. δαήσεαι «θα μάθεις», παρακμ. δεδάηκα κ.λπ.). Από το θέμα αυτό σχηματίστηκε και ο θαμιστικός ενεστ. διδάσκω].
η (Α δαΐς, δαΐδος και αττ. δᾴς, δαδός)
1. δαυλός από δαδί
2. πυρσός, λαμπάδα
νεοελλ.
1. σχίζα κλαδιού από δέντρο που έχει ρετσίνι (συνήθ. πεύκο), το δαδί
2. κάθε μέσο που μεταδίδει φως ή φωτιά
3. φωτιστικό πυροτέχνημα
4. κάθε μέσο φωτισμού ή μεταδόσεως φωτιάς («η δάδα του πολιτισμού», «η δάδα του εμφύλιου πολέμου»)
αρχ.
1. περιληπτικό όνομα για τα δαδιά, τα πεύκινα ξύλα από τα οποία γίνονταν οι πυρσοί
2. ασθένεια τών πεύκων
3. ρετσίνι από ένα είδος πεύκου, με θεραπευτικές ιδιότητες (Ιππ.)
4. φρ. «ἐπὶ τὴν δᾴδα προελθεῑν» — πλησιάζω στις επικήδειες λαμπάδες, πλησιάζω στο τέλος της ζωής μου.
[ΕΤΥΜΟΛ. Ο τ. δαΐς < δaFίς (πρβλ. δαίω «καίω»), ενώ ο τ. δᾴς πιθ. < δaı–Fίς (πρβλ. δαίω)].
Καλημέρα Δημήτρη. Ζητώ συγγνώμη για την καθυστέρηση, αλλά είτε είναι πιστευτό, είτε όχι τώρα είδα το σχόλιο! Σε ευχαριστώ πολύ για την θετική παρέμβαση, τη διόρθωση και τη συμπλήρωση, που είναι άλλωστε και ο σκοπός αυτής της νησίδας.