by 
Στο διπλανό σχήμα βλέπετε μια περιοχή ενός γραμμικού ελαστικού μέσου, στην οποία έχουμε μια κυματική αρμονική διαταραχή, κάποια χρονική στιγμή t0. Στο σχήμα έχουν σημειωθεί οι ταχύτητες ταλάντωσης δύο σημείων Β και Γ του μέσου, τη στιγμή αυτή.
i) Το στιγμιότυπο αυτό ανήκει σε τρέχον ή στάσιμο κύμα;
ii) Στο παρακάτω σχήμα δίνονται τρία άλλα στιγμιότυπα του μέσου κάποιες επόμενες χρονικές στιγμές, μικρότερες της περιόδου.
α) Ποιο στιγμιότυπο αντιστοιχεί στη χρονική στιγμή t1=t0+5Τ/12;
β) Να σημειωθούν πάνω στο σχήμα οι ταχύτητες των σημείων Β και Γ και στα τρία στιγμιότυπα.
γ) Αν τη στιγμή t0 η φάση της απομάκρυνσης του σημείου Β είναι ίση με 4,2π (rad) τότε η φάση του σημείου Γ την ίδια στιγμή έχει τιμή:
γ1) 5,4π (rad) γ2) 4,2π (rad), γ3) 3,2π (rad), γ4) 2,8π (rad)
Να δικαιολογήσετε τις απαντήσεις σας.
ή
Πληροφορίες από ένα στιγμιότυπο
Πληροφορίες από ένα στιγμιότυπο
Ένας τελευταίος "αποχαιρετισμός" στα κύματα…
Τελικά Διονύση, θέλεις να μας πείσεις ότι κύματα μπορείς να εξετάσεις σε βάθος χωρίς τριγωνομετρία και έτοιμες σχέσεις….
Έχεις δίκιο….Πού να το βρεις;;;;;
Άντε όμως τώρα να βαθμολογήσεις ακριβοδίκαια ένα τέτοιο θέμα που θα διαβάσεις 10 διαφορετικές εκδοχές….αιτιολόγησης….
Οπότε και ο θεματοδότης που θα επιλέξει πιο κλασική εξέταση…δίκιο θα έχει και αυτός….
Αρκεί μόνο να μην δούμε πάλι ως δυναμική ενέργεια ταλάντωσης το 1/2Δmω^2y^2 ……..
Καλημέρα και από εδώ Θοδωρή και σε ευχαριστώ.
Τι να σας πείσω; Αν πέρασε η λογική ότι κύματα είναι οι τριγωνομετρία, δεν πρόκειται να πεισθεί κανείς.
Άλλωστε πονάει κεφάλι, κόβει κεφάλι είναι η κυρίαρχη λογική.
Αλλά μπορούμε να σκεφτούμε τη διάσταση που έχει η διδασκαλία των κυμάτων; Είναι δευτερεύον θέμα τα κύματα;
Συχνά συζητάμε για σύγχρονη φυσική και σκεφτόμαστε ότι πρέπει να διδαχτεί π.χ. η σχετικότητα. Και καλά κάνουμε.
Μπορούμε όμως να δούμε παράλληλα κύματα και σχετικότητα και, αφήνοντας στην άκρη το θαυμασμό μας για τον Αλβέρτο, να συγκρίνουμε τη βαρύτητα κάθε αντικειμένου σε αυτό που ονομάζουμε Φυσική;
Καλησπέρα Διονύση.
Ρωτάς: "Αλλά μπορούμε να σκεφτούμε τη διάσταση που έχει η διδασκαλία των κυμάτων; Είναι δευτερεύον θέμα τα κύματα;"
Η απάντηση είναι προφανής. Τα κύματα δεν είναι δευτερευούσης σημασίας και δεν θα έπρεπε
να φύγουν από την ύλη
Όμως….σκέφτομαι πως επιτέλους θα γλυτώσουμε από ανάλογες λύσεις όπως στο ερώτημα
Γ2 και Γ5…. Σχολικό έτος όχι 2008-09, αλλά 2018-19
Και είναι πολλά τα χρόνια….που πονάνε τα μάτια μας….
Γεια σου Θοδωρή.
Προς το παρόν … μια αφιέρωση:
μέχρι να γράψω κάτι…
Διονύση, μέχρι να γράψεις το..κάτι που θα έχεις ξαναγράψει δεκάδες φορές,
αλλά ποιος ακούει….ζητάω βοήθεια…
Δεν ξέρω να απαντήσω τα ερωτήματα Α3β και Β2
Τι να κάνω;;;;;
Για πόσο θα πρέπει να κάνουμε ότι δεν βλέπουμε;;;
Θοδωρή, μπορεί να σου φάνηκε …κάπως η προηγούμενη αφιέρωση.
Οπότε ας περάσουμε σε μια καλύτερη, που άκουσα πριν λίγο
Και που μου έφερε στο μυαλό μια παλιότερη ερώτηση μαθητή μου και την απάντηση που έδωσα. Ήταν κάπως έτσι:
-Καθώς κατεβαίνει ο Δούναβης στην επιφάνεια του «βλέπεις» να σχηματίζονται κυματισμοί.
-Τι ακριβώς σημαίνει «βλέπεις»; Πώς γίνεται αυτό;
-Τα κύματα αυτά του νερού παράγουν πυκνώματα και αραιώματα, στον αέρα, που φτάνουν σε έναν περιηγητή που στέκεται στην όχθη. Τι ακούει αυτός ο περιηγητής; Τι ακριβώς σημαίνει «ακούει»; Πώς μεταδόθηκε αυτή η πληροφορία από την επιφάνεια του ποταμού στον άνθρωπο;
-Και η ορχήστρα που ακούς τη στιγμή αυτή, τι κάνει; Έχει όργανα που σε κάποιες χορδές σχηματίζονται στάσιμα κύματα και σε κάποιους ηχητικούς σωλήνες, άλλα επίσης στάσιμα κύματα. Και όλα αυτά έχουν σαν αποτέλεσμα να παράγεται μια μελωδία, η οποία διαδίδεται (δηλαδή τι ακριβώς γίνεται;) και φτάνει στο τύμπανο του αυτιού σου, ή στο μικρόφωνο ενός μέσου εγγραφής.
-Το μικρόφωνο μετατρέπει την ηχητική σύνθετη κυματομορφή σε αντίστοιχη μορφή ενός μικροφωνικού ρεύματος, το οποίο από κει και πέρα, με τη βοήθεια της ηλεκτρονικής μετατρέπεται σε ένα σήμα ψηφιακής μορφής το οποίο αποθηκεύεται σαν αρχείο σε ένα cd ή σε ένα δίσκο υπολογιστή. Κάποιο ειδικό πρόγραμμα μετατρέπει αυτό το αρχείο σε ήχο, στο Γ΄ πρόγραμμα (αν έχεις ακουστά και δεν βλέπεις μόνο Sky…) το οποίο εκπέμπει ένα σήμα fm…. Το οποίο φτάνει στο ραδιόφωνο που έχουμε στο σπίτι μας. Τι ακριβώς εκπέμπει; Τι έρχεται;
-Το ραδιόφωνο κάνει το αντίθετο μετατρέποντας το σήμα σε ηλεκτρικό ρεύμα και στη συνέχεια σε ήχο, που ενεργοποιεί το σύστημα ακοής μας, μέσω του αυτιού …
Αν σε όλα αυτά βλέπεις «κύματα» ίσως αξίζει να μάθεις δυο πράγματα γι΄ αυτά.
Αλλά επειδή, μάλλον κανείς δεν "βλέπει" όλα αυτά, αφού από την μια μεριά έχουμε άκρατη τριγωνομετρία και από την άλλη, έχουμε αγώνα για να μην καταστραφεί η επιστήμη μας με τραγικά σφάλματα, τα οποία διδάσκουμε, τι κάνουμε;
Αφαιρούμε τα κύματα!!!
Είναι αλήθεια ότι στην εισήγηση του ΙΕΠ προς το υπουργείο, κατατέθηκε σαν επιχείρημα το ότι, έσταξε η ουρά του γαϊδάρου (συγνώμη η ουρά στο κύμα)!
Είναι δυνατόν να αφαιρούνται τα κύματα επειδή η μορφή του κύματος στην πραγματικότητα δεν είναι η πάνω δεξιά εικόνα, αλλά η κάτω δεξιά;
Είναι δυνατόν να μην μπορεί να σταλεί ένα αρχείο στην αρχή της χρονιάς, στα σχολεία από το ΙΕΠ, που να λέει:
– Μην μετατρέψετε τη διδάσκαλία σας σε τριγωνομετρία. Στο ελάχιστο δυνατό σημείο.
-Μη παίρνετε δυναμική ενέργεια ταλάντωσης στα κύματα. Δεν είναι αατ.
Είναι δύσκολο οι οδηγίες αυτές να αναγιγνώσκονται το βράδυ των εξετάσεων στην ΚΕΕ, τα μέλη της οποίας θα είναι υποχρεωμένα να συμμορφωθούν; Ο κάθε καθηγητής στη τάξη του "δικαιούται"!!! να κάνει ό,τι του κατέβει στο μυαλό (αφού έλεγχος δεν υπάρχει…), αλλά τα μέλη της ΚΕΕ δεν κλήθηκαν εκεί για να εξετάσουν, ούτε ό,τι τους αρέσει, ούτε ό,τι αυτοί δίδαξαν. Κλήθηκαν να εξετάσουν τα παιδιά σε αυτά που η πολιτεία απαίτησε να μάθουν…
Και όμως όλα αυτά είναι αδύνατον να γίνουν…
Οπότε δεν μένει παρά να θυμηθώ:
Καληνύχτα σε όλους. Αυτός ο κόσμος δεν θα αλλάξει ποτέ…
Καλησπέρα παιδιά.
Διονύση τα θέματα των κυμάτων δεν μου φέρνουν στο νου τον γαλάζιο Δούναβη. Μάλλον κάποιο τσιφτετέλι-παρωδία.
Μάλλον και στην παρωδία αυτή Γιάννη, εμπλέκονται ένα σωρό κύματα!!!
Αλλά στο τελευταίο σχόλιό μου, έγραψα και μια πρόταση επί του πρακτικού μέρους, πώς θα μπορούσε να αντιμετωπισθεί το θέμα της εξέτασης…
Διονύση είδα μετά το τελευταίο σου σχόλιο.
Το πρόβλημα των κυμάτων δεν είναι αυτές οι ασυνέχειες. Αυτές δεν αποτελούν λόγο κατάργησης ενός κεφαλαίου.
Τα κύματα διεσύρθησαν από τα θέματα που δόθηκαν γι αυτά. Θέματα που στάθηκαν στο εργαλείο (εξίσωση, στιγμιότυπα) και όχι στην ουσία τους. Θέματα που απέφυγαν την αντιδημοφιλή Γεωμετρία. Θέματα (όπως έγραψες) συγκεκαλυμμένης τριγωνομετρίας.
Πέραν όλων αυτών τα κύματα έπρεπε να είναι και στην Γενική Παιδεία. Ακριβώς διότι το επιβάλλει η καθημερινή ζωή με τις μουσικές της, τα κινητά της, την τηλεόραση, το ραδιόφωνο, τους σεισμούς.
Όμως τα θέματα που έπεφταν αντιγράφουν τα κυκλοφορούντα σε βιβλία εμπορίου και φυλλάδια, ώστε να "επιβεβαιωθούν" τα "εκπαιδευμένα παιδιά".
Ουδέποτε είδα ερώτηση σχετική με τα "τάστα" κιθάρας.
Ουδέποτε είδα ερώτηση σχετική με το κούρντισμά της.
Όταν θέτω τέτοιες ερωτήσεις, οι μαθητές κοιτάζουν σαν χαζοί. Ακόμα και τα μέλη της ορχήστρας.
Θέλουν να τους δώσεις το μήκος και την ταχύτητα διάδοσης και να επαναλάβουν την διαδικασία εύρεσης των αρμονικών.
Εκπαίδευση δηλαδή.
Όμως τα θέματα που έπεφταν αντιγράφουν τα κυκλοφορούντα σε βιβλία εμπορίου και φυλλάδια, ώστε να "επιβεβαιωθούν" τα "εκπαιδευμένα παιδιά".
Ακριβώς Γιάννη, αλλά αυτός δεν είναι λόγος αφαίρεσής τους.
Δεν ξέρω όμως, αν χρησιμοποιήθηκαν και άλλα επιχειρήματα… για το κόψιμό τους….
Δεν είναι λόγος για να κοπούν. Αν δεν βλέπουμε ότι είναι θέματα και γενικής παιδείας, ας σκεφτούμε και το Ντόπλερ που αξίζει.
Άσχετα με τις φιλότιμες προσπάθειες που κατεβλήθησαν και για τον διασυρμό του Ντόπλερ, όταν κάθε κύλινδρος που σέβεται τον εαυτό του φόρεσε μεγάφωνο.
Ο διασυρμός των κυμάτων μου επέτρεψε να στενοχωρηθώ λιγότερο για την κατάργησή τους. Περίπου μου φάνηκε ως ένας ακρωτηριασμός ενός μέλους προσβεβλημένου από γάγγραινα. Ελπίζω να είναι μεταβατικά όλα αυτά. Ελπίζω να συγκροτηθεί σοβαρό αναλυτικό πρόγραμμα και να μπουν και τα κύματα σ' αυτό.
Αν κάτσουμε να καταγράψουμε τι δεν διδάσκεται στην Γενική παιδεία και στον Προσανατολισμό, θα μελαγχολήσουμε.
Καλησπέρα συνάδελφοι. Εγώ αυτό που δεν καταλαβαίνω είναι με ποια λογική βγαίνει το κύμα αλλά μπαίνει το μαγνητικό πεδίο (ότι μπήκε από αυτό τέλος πάντων). Και δεν δέχομαι ως λόγο ότι τα κύματα έχουν κακοποιηθεί. Αυτός είναι λόγος για να αλλάξει ο τρόπος διδασκαλίας τους, όχι για να καταργηθούν.
Και αναφέρομαι στα κύματα γιατί είναι ένας από τους δύο πυλώνες της φυσικής, μαζί με τα υλικά σημεία. Προτιμώ κακοποιημένα κύματα και Η/Μ πεδίο και βαρυτικό πεδίο, ως βασικές γνώσεις. Αν έπρεπε δε να διαλέξω, περισσότερο και από το στερεό ή τα ρευστά.