Γύρω από έναν κύλινδρο ακτίνας R=0,1m τυλίγουμε ένα νήμα, το άλλο άκρο του οποίου δένουμε στο ταβάνι. Αφήνουμε τον κύλινδρο να πέσει, όποτε έχουμε τη δημιουργία ενός γιο-γιο, το οποίο στρέφεται αριστερόστροφα, ενώ πέφτει κατακόρυφα και σε μια στιγμή το κέντρο Κ του κυλίνδρου, έχει ταχύτητα μέτρου υcm=2m/s.
i) Για την θέση αυτή να υπολογιστούν:
α) Η ταχύτητα του σημείου Α του κυλίνδρου, όπου αρχίζει να ξετυλίγεται το νήμα.
β) Η γωνιακή ταχύτητα του κυλίνδρου.
γ) Η ταχύτητα του σημείου Β, του αντιδιαμετρικού σημείου του Α.
δ) Η επιτάχυνση του σημείου Α.
ii) Ελευθερώνουμε το νήμα από το ταβάνι και πιάνουμε με το χέρι μας το άκρο Ο του νήματος. Αφήνουμε ξανά τον κύλινδρο να πέσει, ενώ τραβάμε προς τα πάνω το άκρο Ο του νήματος. Τη στιγμή που ξανά το κέντρο Κ του κυλίνδρου έχει ταχύτητα υcm=2m/s, με φορά προς τα κάτω, έχει και κατακόρυφη επιτάχυνση αcm=4m/s2, επίσης με φορά προς τα κάτω, το άκρο Ο του νήματος έχει ταχύτητα προς τα πάνω με μέτρο υο=4m/s (η ταχύτητα που κινούμε το χέρι μας) και επιτάχυνση αο=8m/s2 με κατεύθυνση επίσης προς τα πάνω. Για τη στιγμή αυτή:
α) Να βρεθεί η γωνιακή ταχύτητα του κυλίνδρου.
β) Να υπολογισθεί η ταχύτητα και η κατακόρυφη επιτάχυνση του σημείου Β, του αντιδιαμετρικού σημείου του Α.
ή
Η σύνθετη κίνηση ενός γιο- γιο!
Η σύνθετη κίνηση ενός γιο- γιο!
![]()
Έθιξες ένα θέμα, το γιο γιο, που αν και είναι το πιο απλό κατασκευαστικό στερεό, μπορεί να δώσει πάρα πολλά θέματα!
Εσύ Διονύση έκανες μερικές περιπτώσεις που σχετίζονται με την κινηματική, πού να είχες και τη δυναμική στροφορμή και ενέργεια!
Πρέπει ο υποψήφιος να μάθει να διαχειρίζεται τα κινηματικά στοιχεία, θεωρώντας το σημείο επαφής του νήματος, να έχει αφενός την ταχύτητα και την επιτάχυνση του νήματος, αλλά και την ταχύτητα και επιτάχυνση του κέντρου μάζας και της γραμμικής ταχύτητας η της επιτρόχιας επιτάχυνσης.
Υπάρχουν αρκετές περιπτώσεις, αλλά ο υποψήφιος πρέπει να μάθει τον τρόπο, και όχι παπαγαλία όλες τις περιπτώσεις, καταναλώνοντας αρκετό μέρος του “σκληρού δίσκου”!
Πρόδρομε το γιο- γιο βγάζει πολύ ωραία θέματα.
Έχω αναρτήσει στο παρελθόν μερικές παραλλαγές.
Τώρα ασχολήθηκα υποχρεωτικά, μόνο με την κινηματική.
Προφανώς ο μαθητής δεν πρέπει να μπλεχτεί με περιπτώσεις.
Το ζήτημα δεν είναι το γιο – γιο. Είναι η σύνθετη κίνηση. Αυτή πρέπει να κατανοήσει και η παραπάνω άσκηση είναι μια εφαρμογή της…
Είναι άσκηση που πρέπει να διδαχθεί.
Παρατηρώ σε πολλά θέματα συναδέλφων (και δικά μου) μια τροποποίηση παλαιότερων ιδεών-θεμάτων. Αφαιρείται το (εκτός ύλης) δυναμικό τμήμα και δίδεται μια επιτάχυνση, ενός σώματος. Ζητούνται κινηματικά στοιχεία στη συνέχεια.
Αυτό μάλλον πρέπει να ληφθεί υπ’ όψιν από όσους διδάσκουν-προετοιμάζουν τα παιδιά.
Γειά σου Διονύση. Η χαρά της κινηματκής!
Γιάννη και Αποστόλη, καλό μεσημέρι.
Σας ευχαριστώ για το σχολιασμό.
Μια κινηματική …μας έμεινε 🙂
Καλημέρα Διονύση
Απαραίτητη άσκηση στο προπονητικό πρόγραμμα.
Η περίπτωση ii) προσφέρεται και για άλλα κινητικά αποτελέσματα του γιογιό όπως π.χ μεταφορική ακινησία
Καλημέρα Παντελή και καλή Αποκριά!
(θα μου πεις, τι αποκριά, κλεισμένη μέσα…)
Σε ευχαριστώ για το σχολιασμό.
Το γιο- γιο έχει καλή Φυσική και πράγματι μπορούν να στηθούν διάφορα ερωτήματα σε μια μελέτη του…
Διονύση καλημέρα.Πάντοτε με δυσκόλευε η παρουσίαση της λύσης αυτής της άσκησης καθώς έμπλεκα με πολλά σχήματα ,διαδοχικές θεσης του δίσκου και των νημάτων πολλά “βελάκια”.Εδώ παραθέτεις μια απλή σχετικά επίλυση την οποία υιοθετώ στο εξής και θα επαναλάβω την λύση στην τάξη.Σευχαριστώ πολυ.
Παρεπιπτόντως ,άρεσε πολύ στα παιδιά η άσκηση με τη κατακόρυφη επιτάχυνση του σημείου που απέχει απόσταση R από το έδαφος.
Καλημέρα Διονύση. Πολύ καλή ιδέα. Αναβαθμίζεις τη σύνθετη κίνηση του δημοφιλούς παιχνιδιού, ώστε η περικοπή της αιτίας που την προκαλεί, να μην επηρεάσει τα κινηματικά ερωτήματα!
Δεν μπαίνουν βέβαια στο παιχνίδι όλες οι ασκήσεις στερεού, αφού ροπή αδράνειας, στροφορμή, στροφική κινητική ενέργεια κ.λ.π. δε μπορούν να εξεταστούν, αλλά κρατάμε ένα επίπεδο στο κεφάλαιο…
Ανδρέα θα διαφωνήσω. Λες:
Δεν μπαίνουν βέβαια στο παιχνίδι όλες οι ασκήσεις στερεού, αφού ροπή αδράνειας, στροφορμή, στροφική κινητική ενέργεια κ.λ.π. δε μπορούν να εξεταστούν.
Μπαίνουν όλες με μικρές διασκευές. Οι μόνες που (ίσως) δεν μπαίνουν είναι αυτές με διατήρηση στροφορμής. Ας μην είμαι όμως κατηγορηματικός διότι μπορεί να δούμε κάποιες από αυτές με κάποια διασκευή.
Διονύση καλημέρα, Το έχεις ξανακάνει, το 2016, χωρίς να υπάρχουν τότε περιορισμοί στην ύλη
Κινηματική μελέτη σύνθετης κίνησης, σε μοντέλο διαφορετικό
της κύλισης σε οριζόντιο δάπεδο…..
Απαραίτητο στη διδασκαλία της κινηματικής στερεού
Αν ήμουν μαθητής, θα ήθελα στην εκφώνηση να έβλεπα:
“ενώ πέφτει επιταχυνόμενο κατακόρυφα….” διότι, αν δεν έχω καταλάβει
πως όλα τα σημεία του νήματος έχουν μηδενική ταχύτητα, άρα και το σημείο Α
της περιφέρειας του κυλίνδρου, κάτι που καθιστά αναγκαία τη σχέση
υcm=υγρ=ωR και εφόσον δεν έχω διδαχτεί 2οΝΝ περιστροφικής κίνησης,
ίσως δεν κατανοούσα για ποιο λόγο επιταχύνεται περιστροφικά ….
Είμαι βέβαιος, πως σε ένα τέτοιο πολύ καλό θέμα, διορθώνοντας
θα διάβαζα στο πρώτο ερώτημα λύσεις, όπως:
“Ο κύλινδρος κυλίεται χωρίς να ολισθαίνει πάνω στο τεντωμένο νήμα,
άρα ισχύει υcm=ωR….. και σύμφωνα με όσα ξέρουμε υ(Α)=0 και υ(Β)=2υcm
Επίσης σύμφωνα με όσα ξέρουμε α(Α)=0 ”
Και δυστυχώς θα έπρεπε να θεωρήσω σωστά τα 3από τα 4, ενώ θα ήξερα
πως μάλλον ελάχιστα έχει καταλάβει από την κίνηση…
Διονύση, έχω παρατηρήσει πως τελευταία όταν ψάχνω από τις επιλογές
“ΙΣΤΟΛΟΓΙΑ” στην κορυφή της αρχικής σελίδας, δεν ανοίγει τα ιστολογία
των μελών και δεν μπορώ να βρω τις αναρτήσεις που έχει κάνει ο καθένας
Έχει αλλάξει κάτι;
Καλό μεσημέρι σε όλους.
Παρμενίωνα, Ανδρέα, Γιάννη και Θοδωρή σας ευχαριστώ για το σχολιασμό και την κατάθεση της σκέψης σας.
Δεν έχει αλλάξει κάτι Θοδωρή.

Μόλις το άνοιξα…
Διονύση καλημέρα, πολύ ωραία άσκηση (άσκηση από το πάλαι ποτέ Στερεό). Ένα παράπονο μόνο, έχω συνηθίσει σε ονομαστικές λίστες να είμαι πρώτος άντε το πολύ 2ος, εδώ στα Ιστολόγια είμαι 3ος. Κάνε κάτι.