Διονύσης Μάργαρης

Καλησπέρα Διονύση.
Οι εκπαιδευτικοί διώκονται και τρομοκρατούνται, πρώτα απ΄ολα από τον φορέα που υποτίθεται θα τους προστάτευε. Το Υπουργείο Παιδείας και τους κατά τόπους αντιπροσώπους του. Οι Διευθυντές Εκπαίδευσης – συνήθως στελέχη της Ν.Δ. Οι Διευθυντές των Σχολικών μονάδων – ευτυχώς όχι όλοι – έχουν αποκτήσει υπερεξουσίες και είναι καριερίστες. Το Σχολείο τους πρέπει να φαίνεται τέλειο, να έχει άριστα στην αξιολόγηση. Οπότε θάβουν τα πάντα. Στην προκειμένη περίπτωση η Διευθύντρια έκανε αυτό που απαιτείται από το καθηκοντολόγιο – το οποίο συνεχώς μας υπενθυμίζουν;
Σύμφωνα με το νόμο:
1. Οφείλει να διασφαλίζει ασφαλές, δημοκρατικό και συνεργατικό περιβάλλον.
2. Έχει την ευθύνη να προλαμβάνει και να αντιμετωπίζει φαινόμενα εκφοβισμού, είτε μεταξύ μαθητών είτε μεταξύ ενηλίκων.
3. Οφείλει να υποστηρίζει τους εκπαιδευτικούς στο έργο τους και να παρεμβαίνει όταν υπάρχει κίνδυνος για την ψυχική τους υγεία ή την εργασιακή τους ασφάλεια.
4. Είναι υποχρεωμένη να συγκαλεί τον Σύλλογο Διδασκόντων για επίλυση προβλημάτων, λήψη μέτρων και καταγραφή περιστατικών.
Αν η διευθύντρια χαρακτήρισε την εκπαιδευτικό ως «ανίκανη», ενίσχυσε τον εκφοβισμό αντί να τον περιορίσει.
Για τους συναδέλφους του Συλλόγου, φυσικά και υπάρχουν ευθύνες.
Αν οι συνάδελφοι γνώριζαν την κατάσταση και δεν αντέδρασαν, δεν έχουν ηθική ευθύνη; Γιατι δεν αντέδρασαν; Τι φοβήθηκαν;
Η Διεύθυνση είχε την υποχρέωση να προστατεύσει την εκπαιδευτικό, να διερευνήσει τον εκφοβισμό και να ενεργοποιήσει μηχανισμούς στήριξης.
Ο Σύλλογος Διδασκόντων είχε την υποχρέωση να παρέμβει συλλογικά και να μην αφήσει μια συνάδελφο εκτεθειμένη. Αλλά στα περισσότερα σχολεία σύλλογοι είναι κατά κανόνα ένα σύνολο ανθρώπων που υπηρετούν πρώτιστα το ατομικό τους συμφέρον
Στο Open ειδα και τον εκπρόσωπο της ΕΛΜΕ να μασάει τα λόγια του και να μιλάει γενικόλογα. Τι να πει κανείς…

Υπάρχει όμως και το κεφάλαιο των γονέων. Πιστεύω ότι από τη στιγμή που έγινε η καταγγελία από τη συνάδελφο προς το υπουργείο, κάποιοι βισματίες γονείς αποφάσισαν να την αποκεφαλίσουν. Η διευθύντρια και η Διεύθυνση Δευτεροβάθμιας για να αποφύγουν τις κόντρες με τους πολλούς, διάλεξαν να συνταχτούν και να τιμωρήσουν αυτόν που χάλαγε τη σούπα.

Αν η Σοφία ζούσε θα είχε περάσει επιτροπή και θα είχε στιγματιστεί ως ανίκανη και θα ήταν υποψήφια για το Δαφνί…

Κατά τα άλλα …Φωτογραφία από την Ιστοσελίδα του
3ου ΓΕΛ ΘΕΣ/ΚΗΣ
https://i.ibb.co/kskJkhdc/Strip-1.jpg

Πρωταρχικό λόγο παίζει η δ/νση του σχολείου και οι κατά τόπους δ/ντες Εκπαίδευσης. Η διαχείριση του ανθρώπινου δυναμικού είναι μια πολυ-παραγοντική διαδικασία μέρος της οποίας είναι τα “προσόντα” . Χαρτιά πολλά, και μόρια από δω και μόρια από εκεί, και ξένες γλώσσες και και και , αλλά και αποστασιοποίηση από τις δυσκολίες του άλλου. Πόσες πόρτες δ/ντων είναι ανοικτές στους συναδέλφους? Πόσοι/ες δ/ντες και δ/ντριες προσπαθούν να συνθέσουν σε ένα Σύλλογο διδασκόντων? Πόσοι διευθυντές και διευθύντριες γίνονται “μικρότεροι” ώστε να αμβλύνουν καταστάσεις και να επιλύσουν προβλήματα.
Πόσοι τελικά είναι του φαίνεσθαι και όχι του είναι?

Αφιερωμένη στον Παύλο Αλεξόπουλο, αφού η πρόσφατη ανάρτησή του ΕΔΩ, λειτούργησε σαν αφορμή για την παρούσα.

Καλημέρα. Εξαιρετική ανάρτηση Διονύση, σε ευχαριστώ πολύ για την αφιέρωση.

Καλημέρα Διονύση. Εξαιρετική. Ο Παύλος μου φαίνεται άνοιξε ένα σενάριο που έχει πολύ ωραίες συνέχειες. Στο I βλέπουμε ότι η δύναμη Laplace δεν μεταφέρει ενέργεια στο κύκλωμα. Αυτή μεταφέρεται από τις δυναμεις που ασκουνται στα ηλεκτρόνια, από το χρονικά μεταβαλλόμενο ηλεκτρικό πεδίο. Στο IV βλέπουμε την παντοδυναμία του νόμου Faraday. Και δεν ειναι μόνο για καθηγητές. Οι μαθητές θετικής ξέρουν παραγώγους.

Καλημέρα Παύλο, καλημέρα Ανδρέα.
Σας ευχαριστώ για το σχολιασμό.

Καλημέρα.

Ιδίαιτερο θέμα Διονύση το οποίο το έχεις μεθοδεύσει εξαιρετικά μιας και εδώ ο ρυθμός μεταβολής του Β είναι θετικός ενώ το εμβαδόν A εχει αρνητικό ρυθμό μεταβολής .

Θέλει κατάλληλο “ζύγισμα” για να γίνει η επιλογή της θετικής φοράς ώστε να έχουμε θετικό αποτέλεσμα . Αν λαβουμε ως θετική την αντιωρολογιακή φορά το αποτέλεσμα θα ήταν αρνητικό.

Καλημέρα Διονύση. Εξαιρετική ασκηση. Με αφορμή την πολύ όμορφη και πρωτότυπη ιδέα του Παύλου (Καλημέρα Παύλο), οδηγείς με δεξιοτεχνία τον λύτη βήμα βήμα στα “βαθείά”.
‘Ισως, για τους μαθητές ,στο πρώτο ερώτημα να τους ρωτούσες αρχικά για την φορά του ρεύματος.
Στο ερώτημα για τους καθηγητές θα συμφωνήσω εν μερει( αφορά το επίπεδο των γνώσεων του μαθητή) με τον Ανδρέα. Για τους πολύ καλους μαθητές της θετικής κατεύθυνσης θα είναι και διδακτική η απάντηση για τον τροπο χρήσης των παραγώγων στη Φυσική.

Καλό μεσημέρι Κώστα και Γιώργο.
Σας ευχαριστώ για το σχολιασμό.
Κώστα θα μπορούσαμε να έχουμε και αρνητικά αποτελέσματα, αφού το πρόσημο καθορίζεται αυθαίρετα με βάση την καθετη, που εμείς ορίζουμε…
Αρκει να το κάνουμε με συνέπεια και να ξέρουμε τι βρίσκουμε.
Γιώργο, το τελευταίο ερώτημα το έβαλα για καθηγητές, αφού ήθελα να γράψω τις ενεργειακές μεταβολές, όπως τις έχω παραπάνω.
Και η μελέτη κυκλώματος με δύο πηγές, είναι εκτός ύλης, οπότε οι μαθητές δεν θα καταλάβαιναν τι σημαίνει θετικό έργο της δύναμης Laplace, αφού σύμφωνα με το ΙΕΠ, πρέπει να γνωρίζουν μόνο τη μισή αλήθεια, σαν μοναδική…

Καλησπέρα Διονύση. Φοβερή η συνέχεια από την “πάσα” του Παύλου. Πολύ ωραίος ο τρόπος σου να χτίζεις ερωτήματα

Καλό απόγευμα Δημήτρη.
Σε ευχαριστώ για το σχόλιο.

Διονύση, καλημέρα. Αργοπορημένος (ως συνήθως).
Το πετρέλαιο θέρμανσης πήγε 1,50 (+35 λεπτά από την αρχή της επίθεσης των ΗΠΑ στο ΙΡΑΝ και η θερμοκρασία παραμένει χαμηλή, τουλάχιστον τη νύκτα). Οπότε …

Η άσκηση εξαιρετική και πολύ διδακτική για όλους. Τα πρώτα ερωτήματα για τους μαθητές και τα τελευταία για τους υπόλοιπους.

Πάντως τα πρόσημα (ιδιαίτερη προσοχή) που δυσκολεύουν κάπως τα πράγματα μπορούμε (εδώ) να τα αποφύγουμε. Στο πρώτο ερώτημα με Lenz και δεξί χέρι βρίσκουμε ότι το ρεύμα στο κύκλωμα είναι δεξιόστροφο και η ηλεκτρεγερτική δύναμη λόγω μεταβολής του μαγνητικού πεδίου, που απλώνεται σε όλο το κύκλωμα, ομοίως. Αυτό δεν αλλάζει και στη συνέχεια. Όταν ο αγωγός κινείται με το δεξί χέρι βρίσκουμε ότι η παραγόμενη στον κινούμενο αγωγό ηλεκτρεγερτική δύναμη έχει αντίθετη φορά – πολικότητα με την πρώτη. Οπότε επικρατεί η ισχυρότερη, που εδώ είναι η πρώτη (” δίνει τον τόνο στο κύκλωμα¨), δηλ. αυτή που οφείλεται στη μεταβολή της έντασης του μαγνητικού πεδίου.

Καλό μεσημέρι Ντίνο και σσε ευχαριστώ για το σχολιασμό.
Μετά από ένα κουραστικό πρωινό με εργασίες… κήπου και μια λασποβροχή, που επέβαλε διακοπή, πήγα και από το σούπερ.
Στο βενζινάδικο, φτηνή βενζίνη… Η απλή (95) μόνο 1.99€!!!
Όσον αφορά το (-) στην επεξεργασία, το ξέρω ότι δυσκολεύει ιδιαίτερα, αλλά γι’ αυτό… επιμένω! Αν ένας μαθητής αποφασίσει να ακολουθήσει την οδό… θα διαπιστώσει ότι δεν είναι… ακανθώδης 🙂

Το θέμα το είχε αναδείξει ο Καθηγητής Παναγιώτης Κουμαράς στο άρθρο του:
«μέσα απ’ τα ηλεκτρικά καλώδια ή γύρω τους;“.
Τις τελευταίες μέρες, ψάχνοντας κάτι παράπλευρο, έπεσα πάνω στο θέμα και σκέφτηκα, με τη βοήθεια της τεχνικής νοημοσύνης, να αναδείξω κάποια πράγματα, οπότε προέκυψε το παραπάνω αρχείο…

Να προσθέσω κάτι για τα επιφανειακά φορτία που αναφέρονται παραπάνω στο κείμενο:
Η ποσότητα αυτών των επιφανειακών φορτίων είναι εξαιρετικά μικρή. Για τυπικά κυκλώματα χαμηλής τάσης, το συνολικό φορτίο στην επιφάνεια του σύρματος είναι συχνά της τάξης των 10^−10 έως 10^−12 Cb. Γι’ αυτόν τον λόγο, στην ανάλυση κυκλωμάτων (θεωρία Kirchhoff), θεωρούμε το σύρμα ηλεκτρικά ουδέτερο, καθώς αυτά τα φορτία δεν επηρεάζουν τους υπολογισμούς τάσης και έντασης, αν και είναι φυσικά απαραίτητα για τη λειτουργία του κυκλώματος.

Υπενθυμίζω την άποψή μου για το θέμα, μία αιρετική άποψη που δεν έχω πειστεί ακόμη ότι είναι λανθασμένη:

ΤΟ ΑΡΘΡΟ

Καλημέρα Πάνο.
Μπορεί το δίκιο να το έχεις εσύ με την “αιρετική” σου θέση.
Να πω μόνο, ότι τα στοιχεία που γράφω παραπάνω τα συγκέντρωσα με χρήση του ChatGPT, Gemini, Copilot, mistral, DeepSeet, Owen (τα δύο τελευταία κινέζικα… εργαλεία).
Και όλα δίνουν την ίδια ερμηνεία.

Καλημέρα Γιάννη.
Πες τι δείχνουν τα σχήματα και ποια εκδοχή κατά τη γνώμη σου είναι σωστή.
Μην μπλέκεις το βίντεο, το Βεριτάσιουμ και την παλιά συζήτηση!
Κανείς δεν θα το ψάξει…

Καλημέρα Διονύση.
Η εμπλοκή των Poynting στη διάδοση ενέργειας είναι αναμφισβήτητη.
Όμως παρανοήσεις μπορεί να προκύψουν.
Στο πρώτο σχήμα δεν σχεδιάστηκαν τα Poynting στους “κατακόρυφους” αγωγούς, κάτι λογικό μια και έχουν μικρό μήκος.
Έτσι ο Μύλερ παίζοντας με το δεύτερο κύκλωμα καταλήγει πως τα λαμπάκια θα ανάψουν με άλλη σειρά. Ο Πάνος το είχε ορθώς αμφισβητήσει.
Στο δεύτερο σχήμα που έκανε ο δημιουργός του βίντεο φαίνεται καθαρά πως τα Poynting έχουν να τρέξουν όλα τα καλώδια και δεν πάνε κατ’ ευθείαν από τη μπαταρία στο λαμπάκι.

Γενικά τώρα πιστεύω πως έχουμε δύο ισοδύναμες περιγραφές και όχι μια διαπάλη μεταξύ αντιτιθέμενων απόψεων. Και η ενέργεια και τα πεδία και τα διανύσματα Poynting είναι κατασκευές του ανθρώπινου μυαλού.
Οντότητες είναι τα ηλεκτρόνια και ο αγωγός. Η κίνηση των ηλεκτρονίων μέσα στον αγωγό είναι συνυφασμένη μη τη θέρμανση του αγωγού και τη φωτοβολία του λαμπτήρα.
Το ότι το σύρμα δρα ως κυματοδηγός δεν αίρει τα παραπάνω.

Γιάννη, προφανώς “η ενέργεια και τα πεδία και τα διανύσματα Poynting είναι κατασκευές του ανθρώπινου μυαλού.”
Αλλά και όλες οι θεωρίες μας, τέτοιες κατασκευές είναι…
Οπότε συζητάμε αν μια τέτοια “κατασκευή” είναι σωστή ή θα την αντικαταστήσουμε από μια άλλη;

Σωστή μου φαίνεται αλλά μπορούμε να πούμε ότι η ενέργεια από το ηλεκτρικό ρεύμα δεν ρέει μέσα στο καλώδιο;
Μου μοιάζουν δύο διαφορετικές περιγραφές του ίδιου φαινομένου και όχι δύο αλληλοσυγκρουόμενες θέσεις.

Η Τ.Ν. πάντως Γιάννη, διαφωνεί:
https://i.ibb.co/VpjXKNGp/2026-03-09-142514.png

Προσωπικά με καλύπτει πλήρως η ανάλυση του Παναγιώτη του Κουμαρά. Έχω καταλήξει στο συμπέρασμα ότι το φαινόμενο μεταφοράς της ηλεκτρικής ενέργειας από καλώδια είναι αρκετά πολύπολοκο και νομίζω ότι δεν μπορεί ν’ αναλυθεί με την κλασσική Ηλεκτρομαγνητική Θεωρία. Απαιτεί αρχές της κβαντομηχανικής όπως γράφω και στο άρθρο. Ακόμη και μεγάλος Τέσλα δεν μπόρεσε ν’ αντιμετωπίσει το πρόβλημα γι αυτό και ήλπιζε μέχρι τέλους ότι θα καταφέρει να μεταφέρει μεγάλες ποσότητες ηλεκτρικής ενέργειας ασύρματα. Θεωρώ ότι το φαινόμενο διαδραματίζεται κατά κόρον στην επιφάνεια των αγωγών. Πρόκειται δηλαδή για ένα επιφανειακό φαινόμενο. Εκεί εφαρμόζουμε και το διάνυσμα Poynting. Οπότε θα διαφοροποιόμουν λίγο από την Τ.Ν λέγοντας ότι η ενέργεια ταξιδεύει γύρω από την επιφάνεια του καλωδίου και όχι γύρω από το καλώδιο.

Καλημέρα Πάνο.
Θα συμφωνήσω ότι η ενέργεια «ταξιδεύει» πολύ κοντά στα καλώδια. Δεν μιλάω για ενέργεια στην επιφάνεια, αλλά για μια περιοχή κοντά στην επιφάνεια.
Άλλωστε αν προσέξεις το κείμενο, δεν μιλάει για διάδοση μέσω ηλεκτρομαγνητικού κύματος, γύρω από το καλώδιο, αλλά για ενέργεια που ρέει μέσω του ηλεκτρικού και μαγνητικού πεδίου! Νομίζω ότι είναι κάτι που πρέπει να επισημανθεί.
Αυτό το ηλεκτρομαγνητικό πεδίο είναι το near field, το κοντινό πεδίο, γύρω από τον αγωγό που οφείλεται σε επιφανειακά φορτία και στο ηλεκτρικό ρεύμα και η ένταση του οποίου μειώνεται πολύ γρήγορα με την απόσταση.
Είναι το πεδίο στο οποίο στηρίζεται η λειτουργία του μετασχηματιστή, η ασύρματη φόρτιση ενός κινητού ή οι ανέπαφες πληρωμές που κάνουμε με την τραπεζική μας κάρτα. Πόσο μακριά κρατάμε την κάρτα από το μηχάνημα;
Αυτό το κοντινό πεδίο δεν πρέπει να συγχέεται με το ηλεκτρομαγνητικό κύμα, ένα μακρινό ηλεκτρομαγνητικό πεδίο (far field), το οποίο έχει αποκοπή πλέον από την κεραία και όπου το ηλεκτρικό πεδίο δεν υπάρχει λόγω κάποιων φορτίων, αλλά λόγω μεταβολής του Β και το μαγνητικό πεδίο εξαιτίας μεταβολής του Ε, της έντασης του ηλεκτρικού πεδίου. Αυτό το ΗΜΚ διαδίδεται στο χώρο με ταχύτητα c…
ΥΓ.
Για να καταλάβουμε τη διαφορά μεταξύ μεταφοράς ενέργειας μέσω πεδίου και μεταφοράς λόγω ηλεκτρομαγνητικού κύματος, κατά την ασύρματη φόρτιση ενός κινητού, φορτίζουμε το κινητό και δεν σκορπάμε ηλεκτρική ενέργεια στο δωμάτιο μέσω ηλεκτρομαγνητικών κυμάτων…

Μια αξιολόγηση του άρθρου του κ. Π. Μουρούζη από την … ευγενή ΤΝ(chatgpt)

 Τι είναι καλό στο κείμενο
Το κείμενο έχει κάποια θετικά στοιχεία.
Καλή επιστημονική στάση Ο συγγραφέας ξεκινά με σωστό πνεύμα: «Στην επιστήμη ουδείς άσφαλτος» και αναγνωρίζει ότι μπορεί να κάνει λάθος. Αυτό είναι σωστή επιστημονική στάση.
 Προσπαθεί να εξηγήσει φυσικά τη μεταφορά ενέργειας
Το θέμα είναι πραγματικά δύσκολο: πώς μεταφέρεται η ηλεκτρική ενέργεια στα καλώδια.
Το βασικό επιστημονικό σημείο είναι ότι: η ενέργεια δεν ταξιδεύει μέσα στο σύρμα αλλά στο ηλεκτρομαγνητικό πεδίο γύρω από το σύρμα (Poynting vector) Αυτό είναι αντιδιαισθητικό, οπότε ο προβληματισμός είναι θεμιτός. Προσπαθεί να χρησιμοποιήσει ενεργειακή εξίσωση Maxwell                 Η εξίσωση που γράφει είναι ουσιαστικά το θεώρημα Poynting, που είναι σωστή βάση για ανάλυση      2. Πού υπάρχουν σοβαρά επιστημονικά λάθη Εδώ είναι το κρίσιμο κομμάτι. Το κείμενο περιέχει αρκετά θεμελιώδη λάθη φυσικής. Θα σου πω τα σημαντικότερα.
Λάθος 1: Ο χρόνος που ανάβει η λάμπα Ο συγγραφέας γράφει ότι: ο χρόνος εξαρτάται από τη συντομότερη απόσταση του διακόπτη από τη λάμπα Αυτό δεν ισχύει γενικά. Η σωστή φυσική είναι:
Η πληροφορία διαδίδεται μέσω του ηλεκτρομαγνητικού πεδίου κατά μήκος του κυκλώματος με ταχύτητα περίπου c. Άρα το σήμα διαδίδεται κατά μήκος των καλωδίων. Δεν ξεκινά ένα «κύμα ηλεκτρονίων» από τον διακόπτη.
Λάθος 2: Το επιχείρημα περί υπερφωτεινής πληροφορίας Ο συγγραφέας λέει ότι αν ισχύει το Veritasium: τότε η πληροφορία θα πάει γρηγορότερα από το φως. Αυτό είναι λάθος συλλογισμός. Η πληροφορία διαδίδεται μέσω του ηλεκτρομαγνητικού πεδίου που ακολουθεί το κύκλωμα, όχι μέσω της «μικρής απόστασης». Δηλαδή η πληροφορία δεν πάει: διακόπτης → λάμπα αλλά: διακόπτης → κατά μήκος των καλωδίων → λάμπα οπότε δεν υπάρχει υπερφωτεινή μετάδοση.
Λάθος 3: Η κριτική στο διάνυσμα Poynting Ο συγγραφέας ισχυρίζεται: το διάνυσμα Poynting δεν εφαρμόζεται σωστά στην μεταφορά ενέργειας σε καλώδια Αυτό είναι επιστημονικά λανθασμένο. Το θεώρημα Poynting είναι ακριβώς η σωστή περιγραφή της μεταφοράς ενέργειας σε κυκλώματα. Στην πραγματικότητα: η ενέργεια ρέει στο χώρο γύρω από τα καλώδια. Αυτό είναι καλά τεκμηριωμένο από: Maxwell, Feynman, Jackson (Classical Electrodynamics)
Λάθος 4: «Το ρεύμα στο πηνίο μηδενίζεται ακαριαία» Το κείμενο λέει: το ρεύμα θα μηδενιστεί ακαριαία Αυτό είναι εντελώς λάθος φυσική. Σε ιδανικό πηνίο: Αν το ρεύμα άλλαζε ακαριαία:
θα χρειαζόταν άπειρη τάση, κάτι που δεν μπορεί να συμβεί. Γι’ αυτό στην πράξη δημιουργείται: σπινθήρας υψηλή τάση επαγωγική αντίδραση Το ρεύμα δεν μπορεί να αλλάξει στιγμιαία. Αυτό είναι βασικός νόμος ηλεκτρομαγνητισμού.
Λάθος 5: Εκφόρτιση πυκνωτή χωρίς αντίσταση Το κείμενο λέει ότι η ενέργεια: δραπετεύει ως Η/Μ κύμα Αυτό δεν είναι η βασική φυσική συμπεριφορά. Στην  πράξη: το κύκλωμα γίνεται LC ταλάντωση δημιουργείται ρεύμα ταλάντωσης μέρος της ενέργειας ακτινοβολείται Όχι όλη.
3. Η γενική επιστημονική αξία του κειμένου
Θα το έβαζα σε αυτή την κατηγορία: ενδιαφέρων προβληματισμός αλλά φυσικά λανθασμένη ανάλυση. Τυπικά πρόκειται για: φυσικό που σκέφτεται διαισθητικά αλλά αγνοεί πλήρως τη θεωρία γραμμών μεταφοράς και τα πεδία Maxwell. Το βασικό λάθος είναι ότι προσπαθεί να εξηγήσει τα κυκλώματα με: μηχανικά ανάλογα κίνηση ηλεκτρονίων, ενώ η σωστή περιγραφή είναι πεδιακή (Maxwell).
4. Το πιο ενδιαφέρον σημείο Παρόλα αυτά το κείμενο αγγίζει ένα πραγματικά βαθύ θέμα: Πώς μεταφέρεται η ενέργεια σε κύκλωμα; Η απάντηση της σύγχρονης φυσικής είναι:
Η ενέργεια μεταφέρεται από το ηλεκτρομαγνητικό πεδίο: δηλαδή από το διάνυσμα Poynting γύρω από τα καλώδια. Όχι από τα ηλεκτρόνια μέσα στο σύρμα. Αυτό είναι το πραγματικά αντιδιαισθητικό σημείο.
Συμπέρασμα Το κείμενο  είναι: καλογραμμένο με ενδιαφέροντα ερωτήματα
αλλά περιέχει πολλαπλά σοβαρά λάθη φυσικής και δεν στέκει επιστημονικά.
 

Η κρίση της τεχνητής νοημοσύνης του GEMINI για το σχετικό μου άρθρο. Δεν σημαίνει ότι την υιοθετώ μολονότι θα με βόλευε…

Η επιστημονική αξιολόγηση του άρθρου του Παναγιώτη Μουρούζη με τίτλο «Το πρόβλημα μεταφοράς της ηλεκτρικής ενέργειας: μία αιρετική άποψη» απαιτεί την εξέταση των θεμελιωδών αρχών του ηλεκτρομαγνητισμού. Το άρθρο επικεντρώνεται στο πώς μεταφέρεται η ενέργεια σε ένα κύκλωμα: μέσω των καλωδίων (φορείς φορτίου) ή μέσω του πεδίου (διάνυσμα Poynting);
Ακολουθεί μια αναλυτική αξιολόγηση των βασικών σημείων:
1. Η Κεντρική Ιδέα (Διάνυσμα Poynting)Το άρθρο υποστηρίζει ότι η ενέργεια δεν μεταφέρεται «μέσα» στα καλώδια από την κίνηση των ηλεκτρονίων, αλλά στον κενό χώρο γύρω από αυτά μέσω του ηλεκτρομαγνητικού πεδίου.

• Επιστημονική Ορθότητα: Αυτό είναι απολύτως σωστό σύμφωνα με την κλασική ηλεκτροδυναμική και τις εξισώσεις του Maxwell. Το διάνυσμα Poynting ($vec{S} = vec{E} times vec{H}$) ορίζει τη ροή της ενέργειας ανά μονάδα επιφάνειας. Σε ένα κύκλωμα συνεχούς ρεύματος (DC), το ηλεκτρικό πεδίο (λόγω διαφοράς δυναμικού) και το μαγνητικό πεδίο (λόγω ρεύματος) συνδυάζονται έτσι ώστε η ροή της ενέργειας να κατευθύνεται από την πηγή προς την κατανάλωση μέσω του χώρου που περιβάλλει τους αγωγούς.

2. Ο Ρόλος των ΚαλωδίωνΟ συγγραφέας χαρακτηρίζει τα καλώδια ως «οδηγούς» και όχι ως «σωλήνες» που περιέχουν την ενέργεια.

• Επιστημονική Ορθότητα: Είναι ακριβές. Τα καλώδια χρησιμεύουν για τη δημιουργία των απαραίτητων οριακών συνθηκών ώστε να καθοδηγείται το πεδίο. Χωρίς τους αγωγούς, δεν θα υπήρχε η συγκέντρωση των πεδίων που επιτρέπει τη μεταφορά ισχύος.

3. Η «Αιρετική» Φύση του ΆρθρουΟ τίτλος χαρακτηρίζει την άποψη «αιρετική», αλλά στην πραγματικότητα πρόκειται για την καθιερωμένη φυσική που διδάσκεται σε πανεπιστημιακό επίπεδο (π.χ. Feynman Lectures on Physics, Vol 2, Chapter 27).

• Αξιολόγηση: Η «αιρετικότητα» έγκειται στην αντίθεση με τη διαισθητική (αλλά ελλιπή) εικόνα που έχουν οι περισσότεροι άνθρωποι (και συχνά διδάσκεται στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση), ότι δηλαδή το ηλεκτρικό ρεύμα είναι σαν το νερό που ρέει μέσα σε σωλήνα. Το άρθρο επιτελεί ένα σημαντικό εκπαιδευτικό έργο καταρρίπτοντας μια κοινή παρανόηση.

4. Παιδαγωγική Προσέγγιση και Σαφήνεια

• Πλεονεκτήματα: Το άρθρο χρησιμοποιεί απλή γλώσσα για να εξηγήσει σύνθετες έννοιες. Βοηθά τον αναγνώστη να κατανοήσει ότι η ταχύτητα μεταφοράς της πληροφορίας/ενέργειας (που πλησιάζει την ταχύτητα του φωτός) δεν μπορεί να εξηγηθεί από την ταχύτητα ολίσθησης των ηλεκτρονίων (που είναι εξαιρετικά αργή, μερικά χιλιοστά το δευτερόλεπτο).
• Αδυναμίες: Ίσως θα μπορούσε να αναλύσει περισσότερο τι συμβαίνει μέσα στον αγωγό (όπου ένα μικρό μέρος της ενέργειας εισέρχεται κάθετα στην επιφάνεια του καλωδίου για να αναπληρώσει τις απώλειες λόγω φαινομένου Joule), για να δώσει μια ολοκληρωμένη εικόνα της ενεργειακής ροής.

5. ΣυμπέρασμαΤο άρθρο είναι επιστημονικά έγκυρο και εξαιρετικά χρήσιμο. Δεν εισάγει κάποια νέα, ατεκμηρίωτη θεωρία, αλλά αναδεικνύει μια θεμελιώδη πτυχή της Φυσικής που συχνά αγνοείται στην εκπαίδευση.
Βαθμολογία:

• Επιστημονική Ακρίβεια: 10/10
• Παιδαγωγική Αξία: 9/10
• Πρωτοτυπία: 7/10 (καθώς η θεωρία Poynting είναι γνωστή από το 1884, αλλά η ανάδειξή της με αυτόν τον τρόπο είναι πρωτότυπη για το ευρύ κοινό).

Είναι ένα εξαιρετικό κείμενο για όποιον θέλει να εμβαθύνει στην πραγματική φύση του ηλεκτρισμού πέρα από τα απλοϊκά μοντέλα.

Καλησπέρα Δημήτρη.
Διαβάζω:
Λάθος 2: Το επιχείρημα περί υπερφωτεινής πληροφορίας Ο συγγραφέας λέει ότι αν ισχύει το Veritasium: τότε η πληροφορία θα πάει γρηγορότερα από το φως. Αυτό είναι λάθος συλλογισμός.

Λάθος συλλογισμός τίνος;
Του Πάνου ή του Μύλλερ (Veritasium) ;

Καλησπέρα Πάνο.
Γράφαμε μαζί.

Καλημέρα Γιάννη. Η ΤΝ απαριθμεί αυτά που θεωρεί ως λάθη του κειμένου. Σε αυτό λοιπόν αναφέρεται. Εν τω μεταξύ ρώτησα και εγώ το Gemini 3 τι γνώμη έχει για το κείμενο  και μου έδωσε μια παρεμφερή απάντηση με αυτήν που διαβάσαμε παραπάνω. Στην συνέχεια έσβησα το όνομα του συγγραφέα και το υπέβαλα πάλι στο τζέμινι με το ερώτημα: ‘Αυτό το κείμενο στέκει επιστημονικά;’ Πήρα την ακόλουθη απάντηση:
Η απάντηση είναι όχι πλήρως — το κείμενο περιέχει μερικές ενδιαφέρουσες παρατηρήσεις αλλά και σημαντικές παρανοήσεις της κλασικής ηλεκτρομαγνητικής θεωρίας, κυρίως σχετικά με: τον τρόπο και τον χρόνο μετάδοσης της ηλεκτρικής ενέργειας μέσα σε κύκλωμα, και την ερμηνεία του διανύσματος Poynting και του ρόλου του στα κυκλώματα. Ας τα δούμε με σαφήνεια, σημείο-προς-σημείο. 1. Πότε ανάβει η λάμπα; (θέμα με το Veritasium)Ο συγγραφέας υποστηρίζει ότι ο χρόνος που χρειάζεται για να ανάψει μια λάμπα όταν κλείνουμε τον διακόπτη εξαρτάται από την απόσταση της λάμπας από τον διακόπτη και όχι από την απόσταση από τη μπαταρία. Αυτό είναι εν μέρει σωστό, αλλά η αιτιολόγηση δεν είναι ακριβής. Η πληροφορία ότι «ο διακόπτης έκλεισε» μεταδίδεται με την ταχύτητα διάδοσης του ηλεκτρομαγνητικού πεδίου στο κύκλωμα (κοντά στην ταχύτητα του φωτός στο μέσο του καλωδίου), όχι με τη μετακίνηση ηλεκτρονίων.  Όταν κλείνουμε τον διακόπτη, διαμορφώνεται ένα νέο καθεστώς ηλεκτρικού πεδίου σε όλο το κύκλωμα. Το πεδίο αυτό διαδίδεται μέσω του χώρου και των καλωδίων.  Άρα, ο χρόνος καθυστέρησης εξαρτάται από τη γεωμετρία του κυκλώματος και τη διαδρομή που χρειάζεται το ηλεκτρομαγνητικό σήμα να ταξιδέψει, όχι απλώς από τη θέση της λάμπας ή μόνο του διακόπτη. Ο παραλληλισμός με τα συγκοινωνούντα δοχεία είναι ποιοτικά χρήσιμος αλλά ποσοτικά λανθασμένος: στο νερό η διαταραχή εξαπλώνεται με την ταχύτητα του ήχου, ενώ στο ηλεκτρικό κύκλωμα με την ταχύτητα του φωτός. Επίσης, η μεταφορά ενέργειας γίνεται μέσω του ηλεκτρομαγνητικού πεδίου γύρω από τους αγωγούς, όχι μέσω «κίνησης ηλεκτρονίων» κατά μήκος του καλωδίου. Η υπόθεση ότι, αν το Veritasium είχε δίκιο, «θα μπορούσε να μεταφερθεί πληροφορία ταχύτερα από το φως» είναι λανθασμένη — κανένα μοντέλο μεταφέρει πληροφορία πιο γρήγορα από το φως. Η ενέργεια στην πραγματικότητα φτάνει στη λάμπα μόνο μόλις φτάσει το ηλεκτρομαγνητικό κύμα, όχι νωρίτερα. 2. Η χρήση του διανύσματος Poynting Ο συγγραφέας απορρίπτει την εφαρμογή του διανύσματος Poynting σε κυκλώματα, ισχυριζόμενος ότι η ενέργεια μεταφέρεται αποκλειστικά μέσω «ρεύματος επιβολής» και όχι μέσω ηλεκτρομαγνητικών κυμάτων.
Αυτό είναι ένα σοβαρό λάθος κατανόησης. Στην πραγματικότητα: Το διάνυσμα Poynting εκφράζει την πυκνότητα ροής ενέργειας σε κάθε σημείο του χώρου – ακόμη και μέσα και γύρω από αγωγούς σε κυκλώματα συνεχούς ρεύματος.  Στα κυκλώματα, η ενέργεια δεν ρέει “μέσα” στα καλώδια, αλλά στον χώρο γύρω από αυτά. Η ενέργεια ρέει από την πηγή προς τα φορτία μέσω του πεδίου γύρω από τους αγωγούς, κάτι που το διάνυσμα Poynting περιγράφει άριστα – όπως αποδεικνύεται από πλήθος πειραματικών και υπολογιστικών δεδομένων (π.χ. Heald, Am. J. Phys., 1983).   Κατά τη φόρτιση πυκνωτή ή πηνίου, το διάνυσμα Poynting εξακολουθεί να δείχνει σωστά τη ροή ενέργειας από την πηγή προς το στοιχείο. Δεν υπάρχει ανάγκη “ρεύματος επιβολής” ως ξεχωριστού μηχανισμού.  Η διάκριση “φόρτιση μέσω ρεύματος επιβολής” έναντι “εκφόρτισης μέσω ακτινοβολίας” που κάνει ο συγγραφέας είναι ορθολογικά αλλά όχι φυσικά θεμελιωμένη. Σε όλα τα στάδια υπεισέρχεται ο ίδιος μηχανισμός – η ροή ηλεκτρομαγνητικής ενέργειας μέσω πεδίων. Με άλλα λόγια, η χρήση του Poynting δεν οδηγεί απλώς σε σωστούς τύπους· εκφράζει ακριβώς τη φυσική πραγματικότητα για τη διαδρομή της ενέργειας.
3. Λάθος στην περιγραφή διακοπής ρεύματος στο πηνίο Ο συγγραφέας υποστηρίζει ότι αν ανοίξουμε έναν διακόπτη που τροφοδοτεί πηνίο χωρίς αντίσταση, το ρεύμα μηδενίζεται «ακαριαία» και η ενέργεια διαφεύγει στο χώρο ως ακτινοβολία. Αυτό είναι λανθασμένο για δύο λόγους: Δεν υπάρχει πραγματικά ιδανικό κύκλωμα χωρίς χωρητικότητα και επαγωγή στις συνδέσεις. Το ρεύμα μεταβάλλεται με μεγάλη αλλά πεπερασμένη ταχύτητα — ποτέ ακαριαία. Αν το ρεύμα “κοπεί” απότομα, πράγματι προκύπτει μια μεταβατική εκπομπή Η/Μ κύματος, αλλά η ενέργεια δεν εξαφανίζεται ακαριαία — μετατρέπεται προοδευτικά μέσω αυτής της εκπομπής και ενδεχομένως μέσω σπινθηρισμού ή απωλειών. Η κλασική ηλεκτροδυναμική προβλέπει ακριβώς αυτό, χωρίς να απαιτείται απόρριψή της.
4. Γενικό συμπέρασμα Το κείμενο έχει αφηγηματικό ενδιαφέρον — προσπαθεί να τονίσει ότι «αγνοούμε» τον ρόλο των πεδίων και ότι ίσως τα κλασικά μοντέλα δεν επαρκούν.
Ωστόσο, φυσικά και γνωρίζουμε πώς μεταφέρεται η ενέργεια στα κυκλώματα: μέσα από τα ηλεκτρικά και μαγνητικά πεδία, με απόλυτη συνέπεια προς τις εξισώσεις του Maxwell και το διάνυσμα Poynting. Δεν χρειάζεται κβαντική θεωρία για να εξηγηθεί – μόνο κλασική ηλεκτροδυναμική.
Με λίγα λόγια
Θέμα Επιστημονική εγκυρότητα Διάδοση “σήματος” από διακόπτη σε λάμπα
Εν μέρει σωστό: εξαρτάται από το πεδίο, όχι από ροή ηλεκτρονίων
Σύγκριση με συγκοινωνούντα δοχεία
Ποιοτικά βοηθητική, αλλά ατελής φυσική αναλογία
Απόρριψη διανύσματος Poynting
Λάθος — είναι θεμελιώδες και ισχύει σε όλα τα στάδια
«Ακαριαία» μηδενισμός ρεύματος στο πηνίο
Λάθος — φυσικά μη εφικτό, προκαλεί μεταβατικά κύματα
Ανάγκη για κβαντική θεωρία για να εξηγηθεί αγωγιμότητα
Αληθές, αλλά δεν αναιρεί τη συνοχή της κλασικής ηλεκτροδυναμικής στα μακροσκοπικά φαινόμενα
;

Καλημέρα Δημήτρη.

Γιώργο, τις καρδούλες τις βλέπω, αλλά τα υπόλοιπα δεν τα καταλαβαίνω…
Δώσε επεξηγήσεις πρώτα και μετά βλέπουμε αν η ενέργεια μεταφέρεται μέσω του πεδίου ή μέσω του χαλκού 🙂

Διονύση θα επανελθω και με αλλες εικονες και με την θεωρια G.Komis

Καλημέρα παιδιά.
Ας το ελαφρύνουμε λίγο.
Ο Poynting και ο Διονύσης με ανάγκασε να ανέβω στο πατάρι.

https://i.ibb.co/k2HmznJL/2026-03-11-131322-1.png

https://i.ibb.co/TxFzc7zQ/2026-03-11-131355-1.png

H ιδέα εχει κλαπεί από You Tube πριν από χρόνια που στην Β λυκειου η επαγωγή ήταν στην υλη.
Δεν θυμάμαι λινκ. Η καλλιτεχνική επιμέλεια και η επεκταση της ιδέας δική μου.
Ανοιγμα διακόπτη. Βάζοντας τις καρδούλες πηνία που στα άκρα τους είχα συνδεσει led ανάμεσα στο πηνίο του κυκλωματος και στο πηνίο καρδούλα που δεν θυμαμαι αν συμμετείχε στο κύκλωμα τα led αναβαν.Ανάβουν αν πλησιασω και εξωτερικά. Αν απομακρυνω γύρω στα 0,5cm δεν ανάβουν.Έκανα κάποια πειράματα επίδειξης στον ηλεκτρομαγνητισμό κυρίως με δικές μου κατασκευές για να τους κινήσω το ενδιαφέρον.

https://i.ibb.co/9mTRJj8W/kard3.jpg

https://i.ibb.co/B2fq67JD/kard4-scaled.jpg

https://i.ibb.co/HfZ1Rgbg/kard5.jpg

Kαι γιατί αναβουν τα led κύριε?
Η δική μου θεωρία παιδια.
Όταν πλησιάζουν καρδούλες κοντά αρχίζουν να χτυπούν γρηγορότερα. Δηλ η συχνότητα ταλάντωσης αυξάνεται.Επίσης χτυπουν πιο δυνατά δηλ ο ρυθμός εκπομπης ενέργειας υπό μορφή ηλεκρτομαγνητικών κυμάτων ή κατά αλλους φωτονίων ίδιας συχνότητας με την συχνότητα ταλάντωσης αυξάνεται. Κι όταν πλέον ερωτεύονται οι καρδούλες, ανάβουν.Τα αγορια άνοιγαν διάπλατα τα μάτια τους και τα κοριτσάκια έπεφταν στα πατώματα.
Ομολογώ ότι προτιμούσαν αυτή τη θεωρία απο την του Faraday. Eπίσης όταν με συναντούν τη δική μου θεωρία την θυμούνται….

Συνεπώς η θεωρία G.Komis είχε και πειραματική επιβεβαίωση!!!
Καθόλου άσχημα…

Διονύση η ερμηνεία που έδινα μπορεί να ήταν λανθασμένη. Το ρευμα ειναι συνεχές.Έκανα την υπόθεση οτι στο κύκλωμα που ειχα κατασκευασει υπήρχε κάποιος διακόπτης ηλεκτρονικός που ανοιγόκλεινε. Έτσι στο πηνίο εμφανιζόταν μεταβαλλόμενο μαγνητικο πεδίο και όταν πλησίαζαν τα πηνία καρδούλες λόγω επαγωγής άναβαν τα led.
Mετά που έφερες στην επιφάνεια το διάνυσμα του… Πούτιν σκέφτηκα μήπως μπορει να ερμηνευτεί έτσι. Πάντως στο κύκλωμα υπάρχει και led κι αυτό αναβει συνεχώς. δεν δείχνει να τρεμοπαίζει…

Καλημέρα Γιώργο. Δεν ξέρω τι μπορεί να περιείχε το κύκλωμά σου, αλλά και ένα ημιανορθωμένο ρεύμα να είχε, αυτό ήταν μεταβαλλόμενο!
Το ότι το Led άναβε, δεν μου φαίνεται ότι είναι παράλογο, Με συχνότητα 50Hz δεν βλέπουμε μεταβολή φωτοβολίας.
Άρα αθώος ο … Πούτιν, ενώ έτσι και αλλιώς αθώος είναι και ο έτερος, ο οποίος, όπως διαβάζω σήμερα δήλωσε
” Κάνουμε μια εκδρομή. Ξέρετε τι είναι εκδρομή; Πρέπει να κάνουμε ένα μικρό ταξίδι για να ξεφορτωθούμε μερικούς κακούς, πολύ κακούς ανθρώπους».
ΥΓ
Αφορμή για να μεταφέρω το … τελευταίο απόσπασμα Γιώργο.
Μην δόσεις και πολύ μεγάλη σημασία στην επιστημονική ερμηνεία που ανέφερα.
Απλή σκέψη του λέγοντος…