web analytics

Πανελλαδικές 2025, Α1: Σωστή απάντηση;

2025-1

Το σχολικό εγχειρίδιο αναφέρει σχετικά: Ο νόμος της επαγωγής E_{\epsilon\pi} = -N\frac{\Delta\Phi_B}{\Delta t} γίνεται στην περίπτωση της αυτεπαγωγής

E_{\alpha\upsilon\tau}=-L\frac{\Delta i}{\Delta t} \,\,\,\,\,\,\,\,\,\, (5.10)

Από αυτή τη σχέση, όταν η ένταση του ρεύματος μεταβάλλεται από την τιμή I στην τιμή 2I, προκύπτει

E_{\alpha\upsilon\tau}=-L\frac{2I-I}{\Delta t}\Rightarrow

E_{\alpha\upsilon\tau}=-L\frac{I}{\Delta t}<0

Άρα, αν η μεταβολή της έντασης του ρεύματος γίνει γρήγορα, η ηλεκτρεγερτική δύναμη από αυτεπαγωγή που αναπτύσσεται στο πηνίο είναι μικρότερη (διότι παίρνει αρνητικές τιμές) και γι’ αυτό η πρόταση (α) είναι λανθασμένη.

Από τη συζήτηση που ακολουθεί προέκυψαν επίσης τα εξής:

Επειδή το ρεύμα Ι εξαρτάται από την ωμική αντίσταση και από την πηγή που τροφοδοτεί το κύκλωμα, από τη σχέση E_{\alpha\upsilon\tau}=-L\frac{I}{\Delta t}<0, που βρήκαμε, προκύπτει ότι η E_{\alpha\upsilon\tau} επίσης εξαρτάται από αυτά τα μεγέθη.

Άρα οι απαντήσεις (γ) και (δ) είναι σωστές.

Loading

Subscribe
Ειδοποίηση για
142 Σχόλια
Γιάννης Κυριακόπουλος
Αρχισυντάκτης

Και προς Θεού, η παρούσα συζήτηση δεν είναι οδηγίες βαθμολόγησης.
Γι’ αυτό και μου αρέσει ενώ δεν με ελκύουν οι συζητήσεις για το “διά ταύτα”.

Καραγιαννάκης Γιάννης

Kαλησπέρα συνάδελφοι. Ίσως θυμάστε οι περισσότεροι ότι το θέμα με αγγίζει προσωπικά οπότε επανέρχομαι διαρκώς. Έκανα μάλιστα κάποιες ενέργειες να φτάσει στα αυτιά των μελών της επιτροπής μήπως και επανεξεταστεί η εγκυρότητα της σωστής απάντησης (α) που δόθηκε ως οδηγία στους βαθμολογητές. 
Αναφορικά με τον συνάδελφο Σταύρο Παραδείση έχω να πω ότι δεν είναι ορθός ο παραλληλισμός της ΗΕΔ πηγής με την ΗΕΔ από επαγωγή και αυτεπαγωγή. Η ΗΕΔ πηγής όπως σωστά αναφέρει ο συνάδελφος είναι πάντοτε η ίδια σε όποιο κύκλωμα και αν συνδεθεί και η τιμή της δεν εξαρτάται από κάτι έξω από αυτήν (πχ. αντιστάτες του κυκλώματος). Η ίδια έχει χαρακτήρα δυναμικό με την έννοια ότι η ίδια είναι η αιτία δημιουργίας ρεύματος. Η ΗΕΔ αυτεπαγωγής όμως είναι αιτία ρεύματος; Σαφώς όχι.  
(Στο σχολικό βιβλίο παραλληλίζεται η ιδιότητα της αυτεπαγωγής με την αδράνεια των σωμάτων. Η αδράνεια επηρεάζει την κίνηση αλλά η ίδια δεν “παράγει” κίνηση)
 Και φυσικά επηρεάζεται από τον συντελεστή L αλλά και από τον ρυθμό μεταβολής του ρεύματος που είναι ένας παράγοντας έξω από το ίδιο το πηνίο. Σαφώς λοιπόν ΔΕΝ έχει ανεξαρτησία από το κύκλωμα με το οποίο συνδέεται.

Καραγιαννάκης Γιάννης

Και έρχομαι στον αγαπητό Διονύση. Γράφει : “Ας δούμε λίγο ψύχραιμα το ερώτημα Α1.
Τι λέει και σε τι αναφέρεται; Λέει η διατύπωση του ερωτήματος: «Η ένταση του ρεύματος που διαρρέει ένα πηνίο». Το μόνο δεδομένο είναι ένα πηνίο. Δεν αναφέρεται σε ένα κύκλωμα. Δεν δίνει κύκλωμα. …κλπ”
Εγώ όμως Διονύση θα σε παραπέμψω λίγο πιο πριν στην εισαγωγική πρόταση του θέματος Α : “Στις ερωτήσεις Α1-Α4 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό της ερώτησης και δίπλα το γράμμα που αντιστοιχεί στην επιλογή σας, η οποία συμπληρώνει σωστά την ημιτελή πρόταση.”
 Δηλαδή δεν πρόκειται για ερώτημα αλλά για μια πρόταση η οποία περιμένει κάτι να σταθεί δίπλα της ως συμπλήρωμα για να προκύψει μια λογική έννοια. 
Άρα παίρνουμε την αρχική πρόταση που είναι “ Η ένταση του ρεύματος που διαρρέει ένα πηνίο μεταβάλλεται από την τιμή Ι στην τιμή 2Ι. Η ηλεκτρεγερτική δύναμη από αυτεπαγωγή που αναπτύσσεται στο πηνίο …“ ΠΟΥ ΕΙΝΑΙ ΗΜΙΤΕΛΗΣ και κολλάμε δίπλα της με την σειρά τις υπόλοιπες και θα έπρεπε μια και μόνο μία να βγάζει λογικό επιστημονικό νόημα. 
Αυτό ακριβώς έκανε ο Γιάννης που γράφει την αρχική πρόταση συμπληρωμένη με την γ) : 
Η ένταση του ρεύματος που διαρρέει ένα πηνίο μεταβάλλεται από την
τιμή Ι στην τιμή 2Ι. Η ηλεκτρεγερτική δύναμη από αυτεπαγωγή που
αναπτύσσεται στο πηνίο εξαρτάται από την ωμική αντίσταση που υπάρχει στο κύκλωμα.
Η συμπληρωμένη λοιπόν πρόταση είναι λάθος; ΟΧΙ. Ποιός μπορεί να πάρει την ευθύνη να υπογράψει ότι αυτή η ολοκληρωμένη πρόταση είναι λάθος;
Σαν επιπλέον παράδειγμα αντιγράφω την Πρόταση Α4 “Σε μια εξαναγκασμένη μηχανική ταλάντωση το πλάτος της ταλάντωσης…” Ξέρει κάποιος εκ των προτέρων να πει τι πρέπει να μπει εκεί δίπλα; Σαφέστατα όχι παρά μόνο αφού διαβάζει και τις 4 προτάσεις.
Συμπερασμα η αρχική τοποθέτηση του Ανδρέα είναι εντελώς βάσιμη και είναι άδικη η απάντηση α) ως μοναδικής σωστής.

Κωνσταντίνος (Ντίνος) Σαράμπαλης

Συνάδελφοι, καλησπέρα.
Νομίζω, διαβάζοντας το διάλογο, ότι όλες οι ενστάσεις έχουν βάση (για το Α1).
Αναρωτιέμαι, αυτοί που λύνουν τα θέματα στο υπουργείο, προς το πρωί της εξέτασης, δεν μπορούν να δουν αυτά για τα οποία ασχολούμαστε τόσες μέρες, να συζητήσουν και να κάνουν βελτιώσεις. Τόσο δύσκολο είναι;
Για παράδειγμα για το πρόσημο. Δεν μπορούσαν να γράψουν «απόλυτη τιμή» για να μην προβληματίζει έναν υποψιασμένο μήπως…. με το μείον μικραίνει η ηλεκτρεγερτική δύναμη (που σε πολλά βιβλία συμβολίζεται με ένα βέλος από το – στο +, που υποδεικνύει την πολικότητα της ηλεκτρεγερτικής δύναμης);

Τελευταία διόρθωση1 έτος πριν από Κωνσταντίνος (Ντίνος) Σαράμπαλης
Γιάννης Κυριακόπουλος
Αρχισυντάκτης

Καλησπέρα Γιάννη.
Πάρα πολλά γραπτά έχουν βαθμολογηθεί και δεν υπάρχει περίπτωση να σταλούν τώρα άλλες οδηγίες για το επίμαχο θέμα.
Το πιθανότερο είναι να μην υποβλήθηκε καν ερώτημα προς την ΚΕΕ μετά την πειραματική βαθμολόγηση.
Ακόμα όμως και να υποβαλλόταν από κάποιο βαθμολογικό κέντρο ερώτημα το πιθανότερο είναι να μην δέχονταν άλλη σωστή πλην της α.

Καραγιαννάκης Γιάννης

Καλησπέρα Γιάννη. Μίλησα σήμερα με δύο επόπτες βαθμολογικών, έναν νυν και έναν πρώην. Ο νυν δεν δέχεται να στείλει επερώτηση διότι απλά το συγκεκριμένο θέμα υπάρχει στο σχολικό και ακόμα και αν είναι λάθος πρέπει να βαθμολογήσουμε με βάση αυτό που διδάχτηκαν οι μαθητές (ακόμα και τον λάθος τρόπο σκέψης δηλαδή). Που βρισκόμαστε με παιδαγωγικά κριτήρια ας το κρίνει ο καθένας. Ο πρώην κάποτε πήγε να ζητήσει κάτι ανάλογο από την κεντρική επιτροπή αλλά ο πρόεδρος του βαθμολογικού δεν προώθησε την ένστασή του. Την απέρριψε ο ίδιος παίρνοντας τη ευθύνη αν και δεν ήταν φυσικός!
Πάνω απ’ όλα ισχύει το «μή μου τοὺς κύκλους τάραττε».

Σταύρος Παραδείσης

Καλησπέρα συνάδελφοι Ανδρέα Βαλαδάκη και Γιάννη Καραγιαννάκη . Στον Γιάννη εύχομαι καλή επιτυχία στην κόρη του, επειδή και εγώ έχω περάσει στο παρελθόν από αυτή κατάσταση, όλα θα πάνε καλά και οι δυσκολίες θα ξεχαστούν. Αναφέρομαι στο απλούστερο κύκλωμα, πηγή , πηνίο ,διακόπτης η ροοστάτης και αντίσταση. H ΗΕΔ από αυτεπαγωγή εκτός από το σταθερό L θέλει και dI/dt γιαυτό ειναι μεταβλητή . Το ρεύμα Ι παρέχεται από την πηγή , αλλά και εδώ υπάρχει μια δράση που επιβάλλεται στο κύκλωμα από έξω η οποία καθορίζει τον ρυθμό μεταβολής του ρεύματος πχ πόσο γρήγορα ανοίγουμε το κύκλωμα. Η συνολική ΗΕΔ στο κύκλωμα ειναι το άθροισμα της σταθερής ΗΕΔ που δίνει η πηγή και εκείνης που προκύπτει από την αυτεπαγωγή . Από το νόμο του OHM παίρνουμε Ε-LdI/dt=IR . Το ερώτημα ειναι ο νόμος αυτός μπορεί να γραφτεί και έτσι Ε-LI/dt=IR αφού η ΗΕΔ από αυτεπαγωγή αναφέρεται ως -L I /dt.

Καραγιαννάκης Γιάννης

Καλησπέρα Ανδρέα και σε ευχαριστώ δημόσια γιατί υπήρξες το έναυσμα να ασχοληθώ με το θέμα. Όχι η απάντηση του επόπτη είναι δεν θα βγάλεις κάτι , υποθέτει ότι παίρνουν σωστή την α επειδή υπάρχει στο βιβλίο. Δεν γνωρίζει καν ο ίδιος αν συζητήθηκε σε κεντρικό επίπεδο το θέμα αναφορικά με τα γ και δ

Καραγιαννάκης Γιάννης

Σταύρο σε ευχαριστώ για τις ευχές, είμαι μπαρουτοκαπνισμένος είναι το 4ο παιδί μου που έδωσε πανελλαδικές και τελείωσα κι εγω με αυτή την διαδικασία ως γονιός. Δες αν θέλεις την απάντηση που έδωσα παραπάνω στον Διονύση, με την οπτική γωνία που το έθεσα και βασικά πολύ σωστά το πρωτοτόνισε ο Γιάννης ο Κυριακόπουλος. Το Α θέμα δεν περιλαμβάνει ερωτήσεις, αλλά ελλιπείς προτάσεις που πρέπει να συμπληρωθούν. Βέβαια βασικό είναι να υπάρχει μία και μόνο μία πρόταση που να συμπληρώνει σωστά την αρχική. Ευχαριστώ και πάλι.

Γιάννης Κυριακόπουλος
Αρχισυντάκτης

Σταύρο δεν είναι το απλούστερο.
Το απλούστερο είναι αυτό:
comment image
Το κύκλωμα με το ροοστάτη έχει πολύπλοκη μελέτη διότι επηρεάζουν η πηγή, η στιγμιαία τιμή της αντίστασης, ο ρυθμός μεταβολής της αντίστασης (συνυφασμένος με την ταχύτητα του χεριού)και το L.
Και φυσικά δεν έχει νόημα η αναζήτηση του ευκολότερου κυκλώματος.
Ούτε στέκει η αναζήτηση παραδειγμάτων που επιβεβαιώνουν την θέση μας.
Να γράψει δηλαδή κάποιος ότι το κύκλωμα είναι αυτό:
comment image
και να μας πει στη συνέχεια ότι η αντίσταση δεν παίζει ρόλο και τα πάντα εξαρτώνται από το L και από την πηγή ρεύματος.
Το ξέρουμε αυτό.

Η Επιτροπή πρέπει να θέτει συγκεκριμένα και όχι γενικά ερωτήματα.
Οφείλει να ψάχνει σχολαστικά όποιο θέμα ψαρεύει χωρίς να λένε:
-Μα είναι από το σχολικό βιβλίο!

Σταύρος Παραδείσης
10/06/2025 10:05 ΜΜ

καλησπέρα Ανδρέα ερωτώ αν η σχέση που έχεις γράψει Ε=-L I /Δt η ακριβέστερα Ε=-LI/dt μπορεί να ενταχτεί στο νόμο του ωμ στη θέση της Ε=-LdI/dt

Χριστόπουλος Γιώργος

Καλησπέρα σε όλους. Μια συμπλήρωση: Για την (γ) ερώτηση αναφέρθηκα ( και εξήγησα τους λόγους)ότι έπρεπε να μην υπάρχει .
Για την (δ) ερώτηση:
Εν γένει εξαρτάται από την ΗΕΔ , Ε.
Εδώ όμως στην εκφώνηση λέει για ένταση ρεύματος είναι μεταξύ Ι και 2Ι, έτσι μπορεί να θεωρήσει κάποιος ότι η ερώτηση απευθύνεται σε κάποια στιγμή που η ένταση του ρεύματος έχει συγκεκριμένη τιμή και άρα δεν παίζει ρόλο η ΗΕΔ .
Έτσι μπορούμε να δεχθούμε την ερώτηση (δ).