
Το σχολικό εγχειρίδιο αναφέρει σχετικά: Ο νόμος της επαγωγής γίνεται στην περίπτωση της αυτεπαγωγής
Από αυτή τη σχέση, όταν η ένταση του ρεύματος μεταβάλλεται από την τιμή στην τιμή
, προκύπτει
Άρα, αν η μεταβολή της έντασης του ρεύματος γίνει γρήγορα, η ηλεκτρεγερτική δύναμη από αυτεπαγωγή που αναπτύσσεται στο πηνίο είναι μικρότερη (διότι παίρνει αρνητικές τιμές) και γι’ αυτό η πρόταση (α) είναι λανθασμένη.
Από τη συζήτηση που ακολουθεί προέκυψαν επίσης τα εξής:
Επειδή το ρεύμα Ι εξαρτάται από την ωμική αντίσταση και από την πηγή που τροφοδοτεί το κύκλωμα, από τη σχέση , που βρήκαμε, προκύπτει ότι η
επίσης εξαρτάται από αυτά τα μεγέθη.
Άρα οι απαντήσεις (γ) και (δ) είναι σωστές.
![]()
Θοδωρή έγραψα:
“Ρεύμα -200.000 Α είναι πολύ μικρότερο από ρεύμα 2Α αλλά πιο επικίνδυνο, διότι η επικινδυνότητα του ρεύματος εξαρτάται από την απόλυτη τιμή του και όχι από τη φορά του.”
Σχολίασες:
“Επικινδυνότητα ; Νέος όρος….Συμπέρασμα: Αγοράζω ασφάλειες των 5Α που είναι φθηνές αφού ρεύμα -50Α είναι μικρότερο και το αντέχει…”
Νόμιζα ότι όρος επικινδυνότητα είναι γνωστός. Αντιγράφω από το λεξικό του Τριανταφυλλίδη: “επικινδυνότητα: η ιδιότητα εκείνου που είναι επικίνδυνος.”
Οι κατασκευαστές ασφαλειών γνωρίζουν ότι η επικινδυνότητα του ρεύματος εξαρτάται από την απόλυτη τιμή του και όχι από την φορά – πρόσημό του. Γι’ αυτό στις ασφάλειες αναγράφεται η απόλυτη τιμή του ρεύματος για το οποίο μας ασφαλίζουν. Άρα για να ασφαλιστούμε από ρεύμα -50Α πρέπει να αγοράσουμε ασφάλειες |- 50| = 50Α και όχι 5Α.
Με τα υπόλοιπα που γράφεις συμφωνώ: Το υλικονέτ έχει προσφέρει μοναδική υπηρεσία στην αποσαφήνιση ζητημάτων που αφορούν τη διδασκαλία της Φυσικής και γι’ αυτό γινόμαστε όλο και πιο προσεκτικοί.
Από το άρθρο του δημοσιογράφου Λεωνίδα Βουρλιώτη στο alpha-vita,
το οποίο σαφώς μεταφέρει κείμενο συναδέλφου-φυσικού που δεν θέλησε
να βάλει το όνομά του ….
Βέβαια, θα είχε μεγαλύτερο “ειδικό βάρος” αν η καταγγελία γινόταν επώνυμα…
Αντιγράφω:
…………………………………………………………………………
“Γιατί είναι πρόβλημα αυτό;
«Σοφόν το σαφές»: Όταν η σύγχυση βαφτίζεται ακρίβεια
Η φράση του Χίλμπερτ «Σοφόν το σαφές» βρίσκει εδώ τέλεια εφαρμογή. Όταν ένα θέμα πολλαπλής επιλογής δεν έχει μοναδική και ξεκάθαρη σωστή απάντηση, τότε δεν πρέπει να βαθμολογείται με ποινή για «λάθος» επιλογή.”
………………………………………………………………….
Ειλικρινά θαυμάζω δημοσιογράφους που διαβάζουν David Hilbert…..
Εγώ, τη φράση “Σοφόν το σαφές” την έμαθα από το υλικονετ….
“Γιώργο χρόνια πολλά με υγεία! Σοφόν το σαφές!” 31/12/23
Καλημέρα παιδιά.
Η Επιτροπή θέλει ένα θέμα πάνω σε κάτι απλό και θεμελιώδες.
Στη θέση της θα διασκεύαζα το Α1:
Η ένταση του ρεύματος που διαρρέει ένα πηνίο μεταβάλλεται από την τιμή Ι στην τιμή 2Ι, σε χρόνο Δt. Το μέτρο της ηλεκτρεγερτικής δύναμης από αυτεπαγωγή που αναπτύσσεται στο πηνίο:
α) είναι μεγαλύτερο, αν η μεταβολή της έντασης του ρεύματος γίνει γρήγορα.
β) δεν εξαρτάται από τον χρόνο, στον οποίο γίνεται η μεταβολή αλλά μόνο από την αρχική και τελική τιμή της έντασης του ρεύματος.
γ) δεν εξαρτάται από τον συντελεστή αυτεπαγωγής του πηνίου.
δ) μειώνεται όταν αυξάνεται ο συντελεστής αυτεπαγωγής του πηνίου για δεδομένο χρόνο μεταβολής.
Καλημέρα !
Δικαιολογήμενος από την αρχή ο προβληματισμός γύρω από το θέμα αυτό. Θέλω να πιστεύω ότι δεν έχει δημιουργήσει πρόβλημα στους μαθητές μιας και είναι “προφανές” ότι η κατασκευή της ερώτησης (τότε πολλά χρόνια πίσω…) έγινε με σκοπό την αποδοχή της πρότασης (α) . Βέβαια δεν μας πληροφορεί από την αρχή για το πως έχει το κύκλωμα , πως γίνεται η μεταβολή του ρεύματος που αναφέρει ….
Αυτό που φαίνεται είναι μετάβαση από Ι —> 2Ι σε χρονική διάρκεια Δt άρα πάμε σε μέση ΗΕΔ από αυτεπαγωγή και μάλιστα απόλυτη τιμή (το απόλυτη τιμή επίσης έπρεπε να το λεει , μάλλον εννοείται …)
Παρακάτω έχω προσπαθήσει να αναδείξω σε ένα απλό κύκλωμα αποκαταστασης αυτό που περιγράφεται από την εκφώνηση.
Εχω εστιάσει αρχικά Δi = I – I/2 , I=E/Rολ και στη συνέχεια για
Δi = (2I/ν) – (Ι/ν) ν = 3,4,5 ,…
το αποτέλεσμα έχει ενδιαφέρον και για αυτό θέλησα να το μοιραστώ μαζί σας .
Αν έχω κάνει κάποιο λάθος φυσικά θα το δούμε .
Καλημέρα Κώστα.
Έχει ενδιαφέρον φυσικά.
Όπως έχουν ενδιαφέρον οι λύσεις που συναντάμε στο βίντεο:
Πάντα έχει ενδιαφέρον να δεις τι τρέχει με μία λύση που βγάζει κάτι περίεργο.
Δεν το έχω κάνει ακόμα. Όμως η λύση διαφωνεί με τα διαγράμματα:
Τα διαγράμματα έγιναν με τις τιμές που έχουν αναγραφεί.
Βλέπουμε το ρεύμα να παίρνει τιμές Ι=2Α και 2Ι=4Α.
Οι κλίσεις (είτε μέσες, είτε στιγμιαίες) διαφέρουν αισθητά.
Έτσι οι ΗΕΔ (είτε μέσες, είτε στιγμιαίες) διαφέρουν αισθητά μια και είναι Lεπί (κλίση).
Φυσικά αξίζει το ψάξιμο της λύσης.
Αξίζει και αυτό με το π=4 του βίντεο. Όμως μέχρι να βρεις το λάθος ή να σου το πουν, θα πιστέψεις ότι π= 4;
Γιάννη καλά τα λες!
Να τονισω ότι όταν γράφω Ι = Ε/Rολ .
Στην πρώτη γραφική σου παράσταση Ε=20 V , R=2Ω ή R=4Ω και L=1H
θα ήθελα να δεις το εξης : Ιμπλε= 10Α , Ικοκκ=5Α
1.συγκριση μπλε καμπυλη : 5Α —> 10Α με κοκκινη καμπυλη : 2.5Α—->5Α Δtμπλε=?Δtκοκκ
2.συγκριση μπλε καμπυλη : (5/3)Α —> (10/3)Α με κοκκινη καμπυλη : (2.5/3)Α—->(5/3)Α Δtμπλε=?Δtκοκκ
Κώστα δεν κατάλαβα.
ΔΙμπλε= 4Α-2Α=2Α
ΔΙκοκ=4Α-2Α=2Α
Δηλαδή έχουμε ίδια ΔΙ. Οι χρόνοι διαφέρουν.
Αν κάνουμε ζουμ στις γραφικές παραστάσεις τους μετράμε ή έστω κάνουμε καλή εκτίμηση.
Νομίζω ότι κατάλαβα κάτι.
Παίρνεις μια μεταβολή από το μισό της τελικής τιμής στην τελική τιμή.
Όμως ένα ρεύμα μπορεί να μεταβληθεί από το 1/12 της τελικής τιμής στο 1/6 της τελικής τιμής ή από το 1/4 στο 1/2 της τελικής τιμής.
Τα δύο κυκλώματα μπορεί να έχουν διαφορετικές τελικές τιμές στο ρεύμα (άλλη, Ε, άλλη R) αλλά και στα δύο το ρεύμα γίνεται από Ι -> 2Ι.
Το Ι είναι άλλο κλάσμα της τελικής τιμής για το ένα κύκλωμα και άλλο για το άλλο κύκλωμα.
Καλημέρα Γιάννη.Συμφωνώ.
Αλλά έτσι που αναφέρει στην εκφώνηση ,αν δεχθούμε ότι στο (δ) ερώτημα
Θεωρεί συγκεκριμένη χρονική στιγμή τότε η ένταση έχει συγκεκριμένη τιμή έτσι δεν ασχολείται με το Ε.
Και έτσι (με αυτή την παραδοχή και μόνο) μπορούμε να δεχθούμε την (δ) ερώτηση .
Καλημέρα Γιώργο.
Η αοριστία στην εκφώνηση μας επιτρέπει πολλά ενδεχόμενα.
Αυτο ακριβως λεω!
Ίσως ποιο σωστό ήταν να πει στην εκφωνηση :”Ποια είναι η λάθος απάντηση σε κάθε περιπτωση ” ; – (β)
καλησπέρα Ανδρέα διατύπωσα τον προβληματισμό μου κατά πόσο το ΔΙ που έχει αποτέλεσμα Ι στον αριθμητή της μέσης τιμής μπορεί να παίξει το ρόλο μεταβλητής σαν Ι που διαρρέει το κύκλωμα . Πάντως το ζητούμενο διερευνήθηκε εξαντλητικά από όλες τις γωνίες .
Θοδωρή δεν υπάρχει κανένα πρόβλημα , συζήτηση γίνεται , σε ευχαριστώ για τις ευχές.
Πρέπει να επαναλάβω κάτι για να είναι εντελώς ξεκάθαρο που κρύβει κατά την γνώμη μου πολλή ουσία.
Έψαξα στο διαδίκτυο στα γρήγορα και βρήκα ότι μέχρι το 2009 το ΘΕΜΑ Α ανέφερε στην εκφώνηση:
“Να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό καθεμιάς από τις παρακάτω ερωτήσεις 1-4 και δίπλα το γράμμα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση.” Ως τότε λοιπόν υποτίθεται είχαμε ερωτήσεις – απαντήσεις. Το τονίζω αυτό διότι αρκετοί καλοί συνάδελφοι αντιμετωπίζουν την πρόταση ως ερώτημα που συνειρμικά φέρνει στο μυαλό τον σχετικό τύπο που μας οδηγεί στην απάντηση α.
Από το 2010 έγινε αλλαγή και μέχρι σήμερα γράφει:
“Στις ημιτελείς προτάσεις Α1-Α4 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό της πρότασης και δίπλα το γράμμα που αντιστοιχεί στη φράση, η οποία τη συμπληρώνει σωστά.”
Οπότε κάνοντας αυστηρά αυτό με την γ) έχουμε την εξής ολοκληρωμένη πρόταση:
“ Η ένταση του ρεύματος που διαρρέει ένα πηνίο μεταβάλλεται από την τιμή Ι στην τιμή 2Ι. Η ηλεκτρεγερτική δύναμη από αυτεπαγωγή που αναπτύσσεται στο πηνίο εξαρτάται από την ωμική αντίσταση που υπάρχει στο κύκλωμα.”
Αυτή η πρόταση αυτούσια έχει επιστημονικό ή λογικό σφάλμα; Ποιό είναι αυτό;
Και ναι ο μαθητής διδάχτηκε από αυτό το ίδιο βιβλίο ότι η ΗΕΔ από αυτεπαγωγή εξαρτάται από την αντίσταση του κυκλώματος στην σελ. 209 παράδειγμα 5.6 β) όπου στην λύση για να βρεθεί η Εαυτ γράφει “Εφαρμόζοντας το νόμο του Ohm τη χρονική στιγμή κατά την οποία το ρεύμα καθώς μειώνεται έχει τιμή i = 2 Α, έχουμε Εαυτ = iR = 8V”. Παρόμοια και στην άσκηση 5.57 β) σελ.222.
Γιατί λοιπόν οι απαντήσεις γ και δ “ξεφεύγουν από τα όρια σκέψης των μαθητών με βάση τις λυκειακές γνώσεις”;
Λες Θοδωρή “Όποιος έβαζε στην τύχη το (γ) ή το (δ) θα είχε την ίδια αντιμετώπιση με όποιον σκέφτηκε πως σε ένα κλάσμα με δεδομένο αριθμητή, κοιτάμε να έχουμε τον μικρότερο παρονομαστή”
Καταρχάς δεν μπορούμε και δεν έχουμε κανένα δικαίωμα εμείς να κάνουμε δίκη προθέσεων ή μάλλον δίκη σκέψεων των μαθητών. Ούτε υπάρχει “σωστότερη απάντηση” επειδή είναι πιο κοντά σε αυτά που διδάχτηκαν στο λύκειο, αλλά πάντοτε ισχύει – και τα παιδιά το έχουν υπόψιν τους – το “κάθε απάντηση επιστημονικά τεκμηριωμένη είναι αποδεκτή”. Είναι σωστότερη η απάντηση η α) και λιγότερη σωστή η γ) ή η δ); Με αυτή την λογική θα προχωρήσουμε; Aν ναι τότε να δινονται οι 5 μονάδες στο περισσότερο σωστό και 2 ή 3 στο λιγότερο.
Αστειεύομαι φυσικά. Απλά οι θεματοδότες πρέπει να βάζουν ερώτημα που να επιδέχεται αυστηρά μία και μόνο μία σωστή απάντηση.
Ας δούμε λοιπόν την άλλη πρόταση ολοκληρωμένη με το α) :
“Η ένταση του ρεύματος που διαρρέει ένα πηνίο μεταβάλλεται από την τιμή Ι στην τιμή 2Ι. Η ηλεκτρεγερτική δύναμη από αυτεπαγωγή που αναπτύσσεται στο πηνίο είναι μεγαλύτερη, αν η μεταβολή της έντασης του ρεύματος γίνει γρήγορα.”
Κανένα πρόβλημα , σωστό , αν και εδώ μπαίνει ο αστερίσκος ότι καλύτερα θα ήταν “η απόλυτη τιμή της ΗΕΔ αυτεπαγωγής κλπ.”
Το ότι υπάρχει αυτή η άσκηση στο βιβλίο 25 χρόνια δεν δικαιώνει τους θεματοδότες που την πήραν εντελώς αζύγιστα. Δυστυχώς αυτή η αβλεψία τους “ζυγίζει” 250 μόρια στην εισαγωγή στα Πανεπιστήμια.
Καλησπέρα σε όλους.
Η μορφή του θέματος Α δημιουργήθηκε σε διαφορετική χρονική περίοδο και με διαφορετικό πλαίσιο εισαγωγής στην τριτοβάθμια.
Ο τρόπος εξέτασης της θεωρίας πρέπει να αλλάξει…