-
H/o Παναγιώτης Κουτσομπόγερας έγραψε ένα νέο άρθρο πριν από 1 μήνα, 2 εβδομάδες
Μελανόμορφα αγγεία και αντιδράσεις οξειδοαναγωγής & Fe
Ο σίδηρος (Fe) ήταν γνωστός στους αρχαίους Έλληνες και παίζει σημαντικό ρόλο τόσο στην καθημερινή ζωή όσο και στην τέχνη. Στα μελανόμορ […] -
H/o Διονύσης Μάργαρης έγραψε ένα νέο άρθρο πριν από 1 μήνα, 2 εβδομάδες
Η πτώση ενός μαγνήτη.
Αφήνουμε ένα μαγνήτη μάζας 0,1kg να πέσει τη στιγμή t=0, πάνω από το κυκλικό πλαίσιο, το οποίο παραμένει ακλόνητο στη θέση του, το οποίο έχει 100 σπείρε […]-
Αφιερωμένη στον Ανδρέα Ριζόπουλο, αφού η δική του ανάρτηση ΕΔΩ, μας θύμισε ότι υπάρχουν και αυτές οι ασκήσεις επαγωγής…
-
Καλημέρα Διονύση.
Αιφνιδιάζει κατ’αρχάς ,όμως το i) κάνει ενεργειακό νιάου -νιάου και πάμε στο ii) όπου έχουμε δυό γνωστά βγάζουμε το τρίτο με τον Ωhm και φτάνουμε στο iii) ! κολλάμε για λίγο μέχρι να μας έρθει η σχέση των ενεργειών FL και Wηλ και …ξεκολλάμε ,οπότε αφού φάγαμε το γαϊδαρο την ουρά θ’αφήσουμε;
Ωραίο θέμα
Ξέχασα ,διόρθωσε στην εκφώνηση την ένταση του ρεύματος σε 0,5 αντί ο,8Α -
Καλημέρα. Διονύση το πλαίσιο είναι ακίνητο;
-
Καλημέρα !
Ωραίο θέμα Διονύση όπως και κάποια αλλά παρόμοια που έχεις φτιάξει στο παρελθόν.
Το ενεργειακό κομμάτι τόσο σε αυτές τις ασκήσεις όσο και στις κινήσεις των ράβδων μεσα σε ΟΜΠ χρειάζεται προσοχή. Διότι αν δεν έχει γίνει ανάλυση των ενεργειακών μετατροπών που συμβαίνουν και το έργο ποιών δυνάμεων είναι υπεύθυνο για αυτές καθώς και οι χειρισμοί που πρέπει να γίνουν καθιστουν τετοιου ειδους θέματα δύσκολα.
Εδώ η ανάλυση σου είναι λεπτομερής και ασχολείσαι με πολλά μεγέθη που έχουν ενδιαφέρον .
-
Καλημέρα παιδιά.
Εντυπωσιακή!! -
Καλημέρα συνάδελφοι.
Παντελή, Δημήτρη, Κώστα και Γιάννη σας ευχαριστώ για το σχολιασμό.
Πντελή το μάτι σσου είδε το 0,8… εγώ το έγραψα αλλά μετά ξέχασα να το διορθώσω…
Δημήτη, θεώρησα αυτονόητο ότι το πλαίσιο είναι ακίνητο, αλλά αφού το επισημαίνεις, θα κάνω διευκρινιστική προσθήκη. -
Καλημέρα σε όλους. Εξαιρετικό θέμα Διονύση!
-
Kαλημέρα παιδιά.
Μου αρέσουν αυτού του είδους οι ασκήσεις όπου φαίνεται και η χρησιμότητα της σύμβασης που κάνουμε περί βόρειου και νότιου πόλου.
Διονύση πήρες διατήρηση ενέργειας για το σύστημα.(κάνω το δικηγόρο του διαβόλου)
Με ΘΜΚΕ για μαγνήτη
1/2mvv = Wβαρ +Wδυν,μαγν
Wδυν μαγ <0
ΆραFμαγ με φορά πάνω
Αρα Fπλαισιου φορά κάτω.
Το έργο της δυναμης του μαγνητη κατα απολυτη τιμη δείχνει πόση ενεργεια μεταφέρθηκε κατά την πτώση του μαγνήτη απο το συστημα μαγνήτης-Γη στο πλαισιο που εκλυεται τελικά ως θερμότητα στο περιβάλλον.
Η ένταση Β του μαγνητικού πεδίου του μαγνήτη σε κάθε στοιχειώδη τμήμα σπείρας αναλύεται σε δυο συνιστώσες. Μια κατακόρυφη προς τα κάτω και μια οριζόντια προς τα έξω.
Λόγω της κατακόρυφης οι στοιχειώδεις F είναι οριζόντιες με φορά προς το κέντρο έχουν συνισταμενη 0.
Λόγω της οριζόντιας οι στοιχειωδεις F έχουν φορά προς τα κάτω. Η αντίδραση της Fμαγ.
Δεν βλέπω κύριε καμιά δύναμη μαγνητικής φύσης να κινεί τα ηλεκτρόνια αλλά ο αγωγός διαρρέεται από ρευμα.
Είναι επικίνδυνο να μιλάμε για
δράση – αντίδραση?
Ο μαγνήτης σε αυτή την χρονική διάρκεια φαίνεται να πλησιάζει και όχι να απομακρύνεται από το πλάισιο.
Βέβαια και να είχε περάσει από πλαισιο ενεργειακά δεν αλλαζει κάτι.
Επίσης όταν πλησιάζει η ένταση του μαγνητικού πεδίου αυξάνεται στην περιοχή του πλαισιου άρα dΦ/dt σίγουρα θετικό πέρα απο τις συμβάσεις που προφανώς απαιτείται να κάνουμε. -
Γειά σου Διονύση. Έξοχη άσκηση που αν τεθεί σε εξετάσεις θα κάνει μεγάλη ζημιά! Θέλει την κατάλληλη εκπαίδευση και εμβάθυνση για να ανταπεξέλθει ο υποψήφιος.
Νάσαι καλά. -
Καλό μεσημέρι Αποστόλη, Γιώργο και Πρόδρομε. Σας ευχαριστώ παιδιά για το σχολιασμό.
Γιώργο φοβάμαι ότι σε …χάνω!
Όσον αφορά την εμφάνιση του επαγωγικού ρεύματος στον κυκλικό αγωγό, το δικαιολογούμε με βάση τη μεταβολή της μαγνητικής ροής, χωρίς να μιλήσουμε για το μη συντηρητικό επαγωγικό ηλεκτρικό πεδίο, λόγω μεταβολής της έντασης του μαγνητικού πεδίου, αφού δεν υπάρχει στην ύλη…
Η ανάλυσή σου για τη δύναμη Laplace στον κυκλικό αγωγό, με βρίσκει σύμφωνο.
Η δύναμη αυτή είναι κατακόρυφη με φορά προς τα κάτω, ενώ στο μαγνήτη ασκείται κατακόρυφη δύναμη προς τα πάνω, ίσου μέτρου. Βέβαια ο μηχανισμός δεν είναι ακριβώς ο ίδιος αφού ο μαγνήτης δεν είναι αγωγός που διαρρέεται από ρεύμα, αλλά πρέπει να χρησιμοποιήσουμε μαγνήτιση, μαγνητική διπολική ροπή…
Έτσι επιλέγω να μείνουμε στην δράση-αντίδραση, σαν μια «λογική» απάντηση.
Όσον αφορά την αύξηση της μαγνητικής ροής και το πηλίκο ΔΦ/Δt νομίζω ότι πρέπει πρώτα να ορίσουμε την κάθετη και μετά να απαντήσουμε (αλλιώς μιλάμε για απόλυτη τιμή).
Έτσι αν πάρουμε την κάθετη στο πλαίσιο με φορά προς τα πάνω η ροή γίνεται αρνητική, οπότε πλησιάζοντας ο μαγνήτης μεταβάλλεται π.χ. από -1Wb σε -3Wb συνεπώς ΔΦ=-2Wb και ΔΦ/Δt<0. -
Πολύ ωραία άσκηση Διονύση.
-
Καλησπέρα σε όλους, το ερώτημα
γ) “Η δύναμη που δέχεται ο μαγνήτης από το πλαίσιο”
είναι σαφώς το δυσκολότερο. Εδώ η λύση είναι ενεργειακή P(F’L)=Pηλ γιατί η ηλεκτρική ενέργεια προέρχεται από ελάττωση της μηχανικής. Πολύ ωραίο και έξυπνο.
Σε ασκήσεις όμως όπως αυτή
https://i.ibb.co/YFt5mHBh/12.png
το τοπίο γίνεται θολό για τους μαθητές.
Πού οφείλεται η ενεργειακή μετατροπή;Η πηγή της ενέργειας δεν είναι μηχανική (δεν κινείται το πλαίσιο).
Η ενέργεια προέρχεται από το εξωτερικό αίτιο που μεταβάλλει το μαγνητικό πεδίο.Το μεταβαλλόμενο μαγνητικό πεδίο δημιουργεί, σύμφωνα με τον νόμο Faraday:
ΣΕiΔliσυνθ=-dΦ/dt μη συντηρητικό ηλεκτρικό πεδίο στο χώρο.
Αυτό το επαγόμενο ηλεκτρικό πεδίο:
- “κυκλοφορεί” μέσα στο πλαίσιο
- δημιουργεί ρεύμα το οποίο παράγει θερμότητα
Δεν ξέρω αν όλα αυτά νομιμοποιούμαστε να τα ζητάμε ως θέματα, άσχετα αν οφείλουμε να τα διδάσκουμε
Ευχαριστούμε Διονύση
-
Εξαιρετική!!!
-
Καλημέρα σε όλους.
Διονύση στη λύση που παραθέτεις γράφεις:
“Η δύναμη που δέχεται ο μαγνήτης είναι η αντίδραση της δύναμης Laplace που ασκείται στο πλαίσιο, μέσω του έργου της οποίας ένα μέρος της ενέργειας του μαγνήτη μετατρέπεται σε ηλεκτρική ενέργεια στο πλαίσιο, η οποία στη συνέχεια θα μετατραπεί σε θερμική στην αντίσταση.”
Θα ήθελα να κάνω δύο επισημάνσεις που ίσως προλάβουν κάποιες παρανοήσεις:
1. Αν και η δύναμη που δέχεται ο μαγνήτης είναι αντίθετη από τη δύναμη Laplace που ασκείται στο πλαίσιο, δεν είναι αποτέλεσμα του 3ου νόμου του Νεύτωνα. Όπως αποδεικνύεται εδώ: Ισχύει ο 3ος Νόμος του Νεύτωνα για τις Δυνάμεις Laplace; – Πρότυπα Θέματα Φυσικής, δεν ισχύει ο 3ος νόμος του Νεύτωνα για τις δυνάμεις Laplace.
2. Το έργο της δύναμης Laplace δεν είναι πάντοτε ίσο με την μεταβολή της θερμικής ενέργειας σε κάθε κύκλωμα. Αυτό αποδεικνύεται εδώ: Η δύναμη Laplace και το έργο της και εδώ: B ΘΕΜΑ: Έργο της Laplace- Αντίσταση και Πηνίο – Υλικό Φυσικής – Χημείας.
-
Καλημέρα Θοδωρή, Χρήστο και Ανδρέα, σας ευχαριστώ για το σχολιασμό.
Ανδρέα, όσον αφορά την ισχύ του νόμου δράσης – αντίδρασης στον ηλεκτρομαγνητισμό, είναι ένα θέμα που το έχουμε συζητήσει στο παρελθόν. Υπάρχει πράγματι πρόβλημα για την άσκηση των δυνάμεων Lorentz μεταξύ δύο φορτίων αφού οι δυνάμεις αυτές διαδίδονται μέσω του μαγνητικού πεδίου και το πρόβλημα αντιμετωπίζεται με το να λάβουμε υπόψη την ορμή του ηλεκτρομαγνητικού πεδίου.
Αντίστοιχο πρόβλημα μπορεί να παρουσιαστεί και στις δυνάμεις σε αγωγούς, αφού τελικά το σχήμα των αγωγών και οι δυνάμεις σε μια έκταση (αγωγού) και όχι σε ένα μικρό τμήμα του, κάνει πιο δύσκολη τη μελέτη. Και εδώ η ορμή του πεδίου μπορεί να διορθώσει το πρόβλημα διατήρησης της ορμής. Πάντως πρακτικά ακόμη και οι μηχανικοί, σε σχετικά απλά σχήματα εφαρμόζουν τον 3ο νόμο, θεωρώντας ότι δεν δημιουργείται πρόβλημα, λαμβάνοντας υπόψη τις δυνάμεις για όλο τον αγωγό και οχι για τμήμα του.
Μένει να δούμε στην παρούσα ανάρτηση, τι συμβαίνει. Θα δεχτούμε διάνυσμα poynting και διάδοση ηλεκτρομαγνητικού κύματος, έξω από το σύστημα μαγνήτη-κυκλικού αγωγού; Αν το κάνουμε, τότε ναι, η διατήρηση της ενέργειας θα πρέπει να συμπεριλάβει και την ενέργεια αυτή. Αν θεωρήσουμε αμελητέα την εκπεμπόμενη ενέργεια, τότε η ενέργεια που αφαιρείται από τον μαγνήτη μεταφέρεται στον κυκλικό αγωγό και η διατήρηση της ενέργειας θα συμπεριλάβει μόνο αυτά τα σώματα. Το αν τώρα, η δύναμη στο μαγνήτη πρέπει να ονομαστεί «αντίδραση της δύναμης Laplace» ή αν θα έπρεπε να γράψω «η δύναμη που ασκείται στον μαγνήτη, από το μαγνητικό πεδίο που δημιουργεί ο κυκλικός αγωγός, λόγω του επαγωγικού ρεύματος», αφήνεται στην κρίση των αναγνωστών μας.
Όσον αφορά την ισχύ της δύναμης Laplace. Μιλάμε για ένα κινούμενο αγωγό ο οποίος δέχεται δύναμη από το μαγνητικό πεδίο. Το έργο της δύναμης Laplace μετράει την ενέργεια που αφαιρείται από τον αγωγό (μειώνοντας την κινητική του ενέργεια ή μη αφήνοντάς την να αυξηθεί) και μεταφέρεται στο κλειστό κύκλωμα με τη μορφή ηλεκτρικής ενέργειας. Το τι θα γίνει από κει και πέρα, εξαρτάται από το τι υπάρχει στο κύκλωμα. Αν στο κύκλωμα βάλω ένα κινητήρα, μπορώ να πάρω μηχανική ενέργεια ξανά!
Βέβαια όταν αναφερόμαστε στα συνήθη κυκλώματα η ηλεκτρική αυτή ενέργεια εμφανίζεται σαν θερμότητα στους αντιστάτες. Και πάντως σίγουρα στο κυκλικό αγωγό του σχήματος η ηλεκτρική ενέργεια θα μετατραπεί σε θερμική πάνω στην αντίστασή του.
Θοδωρή επανέρχομαι για το δικό σου σχόλιο… -
Διονύση δεν χρειάζεται να μπερδέψουμε ορμές μαγνητικού πεδίου και διανύσματα pointing.
Όπως φαίνεται εδώ:
Ισχύει ο 3ος Νόμος του Νεύτωνα για τις Δυνάμεις Laplace; – Πρότυπα Θέματα Φυσικής
ακόμα και στην απλή περίπτωση μη παράλληλων ρευματοφόρων αγωγών, ο 3ος νόμος του Νεύτωνα δεν ισχύει. Αυτό θα μπορούσε να έχει αναφερθεί στους μαθητές ώστε να αποφευχθούν πιθανές παρανοήσεις.
Μπορεί να φαίνεται ότι στην ειδική περίπτωση του μαγνήτη με το κυκλικό βρόχο ο 3ος νόμος ισχύει αλλά γενικά είναι λάθος και έτσι καλλιεργούμε μια παρανόηση.
Θα μπορούσαμε βεβαίως να μη ζητήσουμε καθόλου τον υπολογισμό της δύναμης που ασκείται στο μαγνήτη, αν θέλουμε να αποφύγουμε οποιαδήποτε σχετική συζήτηση.
-
Ανδρέα δεν υπολόγισα τη δύναμη Laplace και να πάρω την αντίδρασή της! Απλά της έδωσα ένα όνομα.
Η δύναμη είναι αυτή, αφού αυτό επιβάλλει η διατήρηση της ενέργειας. -
Καλημέρα παιδιά.
Από τον Βαγγέλη Κορφιάτη:
Αλληλεπίδραση δύο βρόχων.Φαίνεται λοιπόν ότι στην ανάρτηση του Διονύση ισχύει ο 3ος νόμος.
-
Διονύση, το σχόλιό μου δεν αφορούσε υπολογισμό της Laplace.
Αυτό που ήθελα να επισημάνω είναι ότι η φράση “η δύναμη στον μαγνήτη είναι η αντίδραση της Laplace στο πλαίσιο” μπορεί εύκολα να εκληφθεί ως αναφορά στον 3ο νόμο. Αν εδώ χρησιμοποιείς τη λέξη “αντίδραση” απλώς ως ονομασία και όχι με τη σημασία δράσης–αντίδρασης, ίσως χρειάζεται μια μικρή διευκρίνιση για να μην δημιουργηθεί παρανόηση.
-
Γιάννη, μη μπερδευόμαστε με την ανάρτηση του Βαγγέλη Κορφιάτη.
Πράγματι στην περίπτωση του μαγνήτη και του πλαισίου οι δυνάμεις προκύπτουν αντίθετες. Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι αποτελούν ζεύγος δράσης–αντίδρασης.
Στις μαγνητικές αλληλεπιδράσεις ο 3ος νόμος δεν ισχύει, όπως αποδεικνύεται εδώ: Ισχύει ο 3ος Νόμος του Νεύτωνα για τις Δυνάμεις Laplace; – Πρότυπα Θέματα Φυσικής
Στην περίπτωση του μαγνήτη με το πλαίσιο απλώς προκύπτει αριθμητικά ότι οι δύο δυνάμεις είναι αντίθετες.
Όπως συμβαίνει και στην ισορροπία ενός σώματος σε οριζόντιο δάπεδο, το βάρος του σώματος δεν είναι η δύναμη που ασκείται στο δάπεδο από το σώμα, απλώς προκύπτει ότι οι δύο δυνάμεις είναι ίσες μεταξύ τους.
-
Με αφορμή τα παραπάνω σχόλια, ρώτησα το Deepseek:
Αφήνουμε να πέσει ένας ραβδόμορφος μαγνήτης ο οποίος δημιουργεί γύρω του μαγνητικό πεδίο μέγιστης έντασης Β=0,1Τ. Σε μια στιγμή ο μαγνήτης έχει ταχύτητα υ=2m/s. Μπορούμε να υπολογίσουμε την ενέργεια που εκπέμπεται την παραπάνω στιγμή;
Απάντηση:
Για να υπολογίσουμε την ενέργεια (ή την ισχύ) που εκπέμπεται, πρέπει να κάνουμε μια προσέγγιση της φυσικής κατάστασης.
Ο ραβδόμορφος μαγνήτης συμπεριφέρεται σαν ένα μαγνητικό δίπολο. Όταν αυτό το δίπολο επιταχύνεται, εκπέμπει ηλεκτρομαγνητική ακτινοβολία, όπως ακριβώς ένα ηλεκτρικό δίπολο εκπέμπει όταν ταλαντώνεται.
1. Το μοντέλο: Μαγνητικό δίπολοΔιαβάστε τη συνέχεια σε pdf: Εκπομπή ΗΜΚ…
-
Θα άξιζε να συγκριθεί η παραπάνω ακτινοβολούμενη ισχύς:
https://i.ibb.co/xKps9399/2026-03-05-120127.png
με την ηλεκτρική ισχύ στο κυκλικό αγωγό, η οποία είναι ίση με Ρηλ=Ε∙Ι=0,2W.
Για να δούμε αν πρέπει να βάλουμε στη συζήτηση την ενέργεια που ακτινοβολείται λόγω κίνησης του μαγνήτη ή πρέπει να μείνουμε στα… καθιερωμένα, όπου η μείωση της μηχανικής ενέργειας του μαγνήτη, εμφανίζεται με την μορφή της ηλεκτρικής ενέργειας στον κυκλικό αγωγό, λόγω επαγωγής. -
Αλλά και μια διαφωνία, ακόμη πιο ισχυρή, όσον αφορά την ενέργεια που “ακτινοβολείται” από το Gemini:
https://i.ibb.co/Fb2d3kVy/2026-03-05-121509.png
ΥΓ.
Την μετέφερα στο DeepSeek και … συμφώνησε! -
Συνέχισα στο Gemini, τις απορίες:
Και αν κάτω απο το μαγνήτη είναι ένας κυκλικός αγωγός, όπου τη στιγμή που μελετάμε, λόγω επαγωγής έχουμε ηλεκτρική ισχύ ίση με 0,2W, τι συμβαίνει με την ακτινοβολία;Ας προσέξουμε την απάντηση:
Ναι, σε αυτή την περίπτωση υπάρχει ακτινοβολία, αλλά η φυσική της προέλευση είναι διαφορετική από αυτή που ίσως φαντάζεσαι. Η ακτινοβολία δεν προέρχεται απευθείας από τον μαγνήτη, αλλά από τον κυκλικό αγωγό.
Ας δούμε την αλυσίδα των γεγονότων που οδηγεί στην εκπομπή ενέργειας:1. Επαγωγή και ΡεύμαΚαθώς ο μαγνήτης πέφτει προς τον ακίνητο αγωγό, η μαγνητική ροή που διαπερνά την επιφάνειά του μεταβάλλεται. Σύμφωνα με τον νόμο του Faraday, στον αγωγό αναπτύσσεται ΗΕΔ από επαγωγή Ε=-dΦ/dt. Αυτό δημιουργεί ένα επαγωγικό ρεύμα I το οποίιο μεταβάλλεται.
2. Γιατί εκπέμπεται ακτινοβολία;Το ρεύμα στον αγωγό αποτελείται από ηλεκτρόνια που κινούνται. Επειδή ο μαγνήτης επιταχύνεται (λόγω g) και η απόσταση μεταβάλλεται, η ένταση του ρεύματος Ι μεταβάλλεται επίσης στον χρόνο.
- Επιταχυνόμενα φορτία: Τα ηλεκτρόνια μέσα στο σύρμα υφίστανται επιτάχυνση.
- Εκπομπή: Σύμφωνα με την κλασική ηλεκτροδυναμική, κάθε επιταχυνόμενο φορτίο εκπέμπει ηλεκτρομαγνητική ακτινοβολία.
- Κεραία: Ο κυκλικός αγωγός λειτουργεί ουσιαστικά ως μια κυκλική κεραία (loop antenna) που εκπέμπει ενέργεια στο διάστημα.
Και στη συνέχεια για τον υπολογισμό της ισχύος που ακτινοβολείται:
-
Ανδρέα γνωστός ο προβληματισμός περί δυνάμεων Λαπλάς και τρίτου νόμου:
Η δύναμη Λαπλάς και ο τρίτος νόμος.Το θέμα είναι αν εδώ (στη συγκεκριμένη περίπτωση δηλαδή) ισχύει ότι οι δυνάμεις είναι αντίθετες. Επειδή είναι αντίθετες ο χειρισμός του Διονύση είναι σωστός.
-
Γιάννη ο Διονύσης φαίνεται σαν επικαλείται τον 3ο νόμο του Νεύτωνα. Αυτό είναι το λάθος. Πράγματι στην περίπτωση του μαγνήτη και του πλαισίου οι δυνάμεις προκύπτουν αντίθετες. Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι αποτελούν ζεύγος δράσης–αντίδρασης.
-
Ανδρέα καταλαβαίνεις από την ανάρτησή μου του 2019 αλλά και τα σχόλια που έκανα στην ανάρτηση του Βαγγέλη ότι δεν μιλώ για δράση – αντίδραση.
Ο Διονύσης γνωρίζει το θέμα αλλά απευθύνει κάτι σε μαθητές και επιλέγει οικεία σ’ αυτούς γλώσσα.
Γλώσσα που έχουν συνηθίσει μια και σαν παράδειγμα του 3ου νόμου τους έχει αναφερθεί η δύναμη μεταξύ δύο ραβδόμορφων μαγνητών.Θυμάμαι τον Ανδρέα Κασσέτα να θέτει το ερώτημα:
-Ένα καρφί έλκει ένα μαγνήτη;
Η αποτυχία στην απάντηση (μας είπε ότι) ήταν εντυπωσιακή και μια απάντηση δόθηκε από Χημικό ο οποίος επικαλέστηκε απόσπασμα από βιβλίο του Τζακ Λόντον!!! -
Γιάννη γράφεις: “Ο Διονύσης γνωρίζει το θέμα αλλά απευθύνει κάτι σε μαθητές και επιλέγει οικεία σ’ αυτούς γλώσσα.”
Νομίζω ότι θα πρέπει ή να αποφύγουμε αυτή την απλοϊκή προσέγγιση ή να διευκρινισουμε ότι η λέξη “αντίδραση” δεν χρησιμοποιείται στο πλαίσιο του 3ου νόμου. Το προτιμότερο θα ήταν να μη είχε ζητηθεί καθόλου η δύναμη που ασκείται στο μαγνήτη.
-
Τι θα απαντούσες στο ερώτημα του Ανδρέα με το μαγνήτη και το καρφί;
-
“Γιάννη ο Διονύσης φαίνεται σαν επικαλείται τον 3ο νόμο του Νεύτωνα. Αυτό είναι το λάθος. Πράγματι στην περίπτωση του μαγνήτη και του πλαισίου οι δυνάμεις προκύπτουν αντίθετες.”
Ανδρέα, πόσες φορές θα το γράψεις;
Φαίνεται σαν να επικαλείται… Τι σημασία έχει τι έχω γράψει και τι έχω διευκρινίσει παραπάνω;
Πρέπει να βγάλεις το μεγάλο λάθος!!!
Επέμενε λοιπόν, βρήκες κρυμμένο θησαυρό… -
Θοδωρή, οι μαθητές πρέπει να διδαχτούν ότι το φαινόμενο της επαγωγής περιλαμβάνει δύο εντελώς διαφορετικές εκδοχές, κάτω από τον ίδιο νόμο. Με συνδετικό κρίκο τη μεταβολή της μαγνητικής ροής.
Πάμε λοιπόν στις ενεργειακές μεταβολές.
Νομίζω ότι τα πράγματα είναι περισσότερο καθαρά στην περίπτωση της σχετικής κίνησης. Βρίσκουμε την δύναμη, το έργο της οποίας εκφράζει την μετατροπή της μηχανικής ενέργειας σε ηλεκτρική, η ισχύς της οποίας εκφράζει και την ηλεκτρική ισχύ στο κύκλωμα. Η πιο απλή εκδοχή, η περίπτωση του σχήματος, όπου η ισχύς της δύναμης Laplace ίση με Ρ=-FL∙υ ενώ ισχύς του ρεύματος Eεπ∙I.https://i.ibb.co/J030cJ6/2026-03-05-082847.png
Η πρώτη αναφέρεται στον αγωγό ο οποίος «χάνει» ενέργεια, η δεύτερη αναφέρεται στην ηλεκτρική ισχύ της «πηγής» λόγω επαγωγής.
Νομίζω ότι δεν μένουν κενά. -
Πάμε τώρα στην άσκηση που αναφέρεις Θοδωρή:
Από τη στιγμή που δεν έχουμε κίνηση οι ασκούμενες δυνάμεις Laplace δεν παράγουν έργο. Οπότε σταματάμε να μιλάμε όπως παραπάνω.
Έχουμε όμως ΗΕΔ από επαγωγή και σε κλειστό κύκλωμα θα έχουμε ηλεκτρική ισχύ Εεπ∙i, την οποία μπορούμε και να υπολογίζουμε και σταματάμε εκεί. Είναι λογικό να σταματήσουμε;
Ας δούμε τι λέμε, όταν έχουμε το κύκλωμα:https://i.ibb.co/xtXL4Xn5/2026-03-05-084819.png
Λέμε ότι η πηγή παρέχει ενέργεια… Και πού την βρήκε η πηγή την ενέργεια; Ασχολούμαστε με το αν αυτή είναι μια αλκαλική μπαταρία ή μια μπαταρία αυτοκινήτου ή μια πρίζα με ανορθωτή; Αν έχουμε χημική ενέργεια που μετατρέπεται σε ηλεκτρική ή φωτεινή ενέργεια να παράγει ρεύμα σε ένα φωτοβολταϊκό;
Δεν ασχολούμαστε με το τι κρύβεται πίσω από το όνομα «πηγή». Ας το κάνουμε και στην επαγωγή!
Άλλωστε ποιος ξέρει τι κρύβεται πίσω από τον κουρτίνα; Μήπως η ροή του σχήματος που δίνεις Θοδωρή οφείλεται σε ένα κινούμενο μαγνήτη, τον οποίο απλά δεν τον βλέπουμε;
Αλλά για να μην θεωρηθεί αυτό σαν υπεκφυγή, πάμε το δούμε …κατάματα.
Αν μεταβάλλεται με οποιοδήποτε τρόπο η μαγνητική ροή, σημαίνει ότι μεταβάλλεται η ένταση του μαγνητικού πεδίου, στην περιοχή του πλαισίου. Αλλά μαγνητικό πεδίο σημαίνει, ότι στο χώρο έχουμε ενέργεια μαγνητικού πεδίου. Αλλάζοντας η ένταση του πεδίου, αλλάζει η ενέργεια ανά μονάδα όγκου, του μαγνητικού πεδίου. Εδώ ακριβώς «κρύβεται» η πηγή της ενέργειας. Το μαγνητικό πεδίο παρέχει την ενέργεια που εμφανίζεται στο κύκλωμα ως ηλεκτρική ενέργεια. ΠΡΟΣΟΧΗ: Δεν λέμε κουβέντα για επαγωγικό ηλεκτρικό πεδίο… Δεν είναι στην ύλη, αλλά δεν είναι απαραίτητο να το εμπλέξουμε Για ενέργεια μιλάμε και μας είναι αρκετό το μαγνητικό πεδίο.
Θα μου πεις και πού το ξέρουν οι μαθητές ότι το μαγνητικό πεδίο έχει ενέργεια. Εδώ μια πρώτη κουβέντα μπορεί να ειπωθεί κατά αναλογία με την ενέργεια του ηλεκτρικού πεδίου ενός πυκνωτή, μέχρι να διδαχθεί η αυτεπαγωγή. Όταν με το καλό φτάσεις εκεί, τότε μπορείς να ανοίξεις το διακόπτη του παρακάτω σχήματοςhttps://i.ibb.co/svw67zH3/2026-03-05-092256.png
και να μιλήσεις για την συνέχεια και για την ενέργεια στην αντίσταση R ή για την αντίσταση R1. Νομίζω ότι μπορεί κάλλιστα να φανεί ότι μέσω του μαγνητικού πεδίου του (α) πηνίου, μεταφέρεται ενέργεια στο δεύτερο κύκλωμα. Μέρος της ενέργειας του μαγνητικού πεδίου του πηνίου μεταφέρεται ως ηλεκτρική ενέργεια, λόγω αυτεπαγωγής στην αντίσταση R και το υπόλοιπο μεταφέρεται λόγω (αμοιβαίας) επαγωγής και μεταβολής της ροής στο δεύτερο κύκλωμα.
-
Διονύση έχεις δίκιο. Όχι όμως επειδή όπως ειρωνικά αναφέρεις βρήκα “κρυμμένο θησαυρό.”
Ήμουν υποχρεωμένος να απαντήσω στα επαναλαμβανόμενα σχόλια του Γιάννη ο οποίος παράβλεπε τη διευκρίνισή σου: “Ανδρέα δεν υπολόγισα τη δύναμη Laplace και να πάρω την αντίδρασή της! Απλά της έδωσα ένα όνομα.”
Πολύ περισσότερο που και οι τρεις συμφωνούμε ότι στις μαγνητικές αλληλεπιδράσεις δεν ισχύει ο 3ος νόμος του Νεύτωνα.
-
Ανδρέα θα επιμείνω στην ερώτηση με το μαγνήτη και το καρφί.
-
Γιάννη η απάντηση υπάρχει εδώ: Γιατί οι ομώνυμοι μαγνητικοί πόλοι απωθούνται και οι ετερώνυμοι έλκονται; – Πρότυπα Θέματα Φυσικής
-
Το ξέρω ότι έλκονται ή απωθούνται.
Ποια σχέση έχουν τα μέτρα των δυνάμεων αυτών;
Οι διευθύνσεις και οι φορές τους; -
Οι δυνάμεις είναι αντίθετες μεταξύ τους αλλά όχι λόγω δράσης-αντίδρασης. Διότι όπως έχουμε συμφωνήσει για τις μαγνητικές δυνάμεις δεν ισχύει ο 3ος νόμος του Νεύτωνα.
-
Γιάννη οι πολιτικοί μηχανικοί διδάσκουν το εξής: Αν τοποθετήσουμε ένα φορτίο στην ταράτσα ενός κτηρίου, το βάρος του φορτίου μεταφέρεται(!) στα θεμέλια του κτηρίου. Αυτό τους αρκεί για να χτίζουν ουρανοξύστες.
Ωστόσο οι φυσικοί γνωρίζουν ότι στα θεμέλια δεν ασκείται το βάρος του φορτίου αλλά δύναμη ίση με το βάρος του φορτίου. Διότι γνωρίζουν ότι σε περίπτωση επιτάχυνσης λόγω σεισμού, αν και το βάρος του φορτίου δεν μεταβάλλεται, η δύναμη στα θεμέλια μεταβάλλεται (όπως στην περίπτωση της Άσκησης με το επιταχυνόμενο ασανσέρ). Αυτό οι μηχανικοί το αντιμετωπίζουν χρησιμοποιώντας ακριβέστατους συντελεστές ασφαλείας που έχουν συνταχθεί με τη βοήθεια της Φυσικής!
Ομοίως αντίθετες δυνάμεις μεταξύ μαγνητών ή κλειστών ρευματοφόρων βρόχων δεν σημαίνει ότι άλλοτε για τις μαγνητικές δυνάμεις ισχύει ο 3ος νόμος του Νεύτωνα και άλλοτε όχι.
-
Καλησπέρα Διονύση. Σε ευχαριστώ για την αφιέρωση αυτής της εξαιρετικής άσκησης. Σήμερα έβαλα δίωρο στη Γ θετικής και ζήτησα σε αυτή την πτώση, σύγκριση των επιταχύνσεων ως προς το g πάνω και κάτω συμμετρικά, αλλά και μεταξύ τους. Να δούμε τι θα γράψουν.
Όταν μπορέσω θα διαβάσω και τη συζήτηση.
Καλό βράδυ. -
Καλημέρα Ανδρέα και καλό ΣΚ.
Σε ευχαριστώ για το σχολιασμό.
-
-
H/o Αποστόλης Παπάζογλου έγραψε ένα νέο άρθρο πριν από 1 μήνα, 2 εβδομάδες
Η μέγιστη επιτάχυνση του ορειβάτη
Ένας ορειβάτης, του οποίου τις διαστάσεις θεωρούμε μικρές, σκαρφαλώνει επιταχυνόμενος μια επίπεδη πλαγιά γωνίας κλίσης φ με ημφ = […]-
Γεια σου Αποστόλη, πολύ όμορφη άσκηση που θα προκαλέσει και το ενδιαφέρον των παιδιών.
-
Γεια σου Παύλο και σε ευχαριστώ.
-
Καλημέρα Αποστόλη.
Ορειβάτης κι εγώ -ψηφιακός- σε όμορφη ορειβασία !
Η α) των προτάσεων είναι άμεσα δεδομένη στην εκφώνηση, αλλά δεν ενοχλεί -
Καλημέρα Παντελή, ψηφιακέ ορειβάτη και σε ευχαριστώ για το σχόλιο.
-
Μπράβο Αποστόλη για την άσκηση!
Προκαλεί την περιέργεια του μαθητή, άρα και το ενδιαφέρον του. -
Γεια σου Πρόδρομε και σε ευχαριστώ.
-
-
H/o Διονύσης Μάργαρης έγραψε ένα νέο άρθρο πριν από 1 μήνα, 2 εβδομάδες
Μια δύναμη δρα μαζί με την τριβή.
Ένα σώμα κινείται σε οριζόντιο επίπεδο και σε μια στιγμή t0=0, περνά από μια θέση Ο, έχοντας ταχύτητα υ0=4m/s και στο σχήμα δίνεται το διάγραμμα τη […]-
Καλημέρα Διονύση.
Ετούτη αποτελεί “υλικό” για τον συνάδελφο, που επί πίνακι διδάσκει,
αφιερώνοντας μια διδακτική με τον απαραίτητο διάλογο με το κοινό!
Βλέποντας το διάγραμμα υ-t αντιλαμβάνεται ο μαθητής ότι
η α είναι σταθερή <0 και προφανώς περιμένει η ΣF να είναι σταθερή
και είναι βέβαια παρ’όλο που οι συνιστώσες αλλάζουν η μια κατά μέτρο
κι η άλλη κατά κατεύθυνση!
“Παιχνίδια” της τριβής.
Καλή βδομάδα -
Καλή βδομάδα Παντελή και σε ευχαριστώ για το σχόλιο.
-
Καλησπέρα, πολύ ωραία άσκηση Διονύση.
-
Κσλημέρα Παύλο και σε ευχαριστώ για το σχολιασμό.
Χαίρομαι που σου άρεσε.
-
-
H/o Παναγιώτης Κουτσομπόγερας έγραψε ένα νέο άρθρο πριν από 1 μήνα, 3 εβδομάδες
Μείγμα αμιδίων (NH2-)
Μείγμα αμιδίων (NH2-) Ομογενές μείγμα Α περιέχει τις ουσίες: NaNH2 KNH2 Ca(NH2)2 Στο μείγμα Α η μάζα των μετάλλων είναι ίση με 12,1 g […]-
Λύση: Ορισμός αγνώστων:
x = mol NaNH2
y = mol KNH2
z = mol Ca(NH2)2Από ογκομέτρηση HCl:
x + y + 2z = 0,40 (mol) → εξίσωση 1
3. Από μάζα μετάλλων:
23x + 39y + 40z = 12,1 (g) → εξίσωση 2
4. Από λόγο αλκαλίων / αλκαλικών γαιών:
23x + 39y = (101/20)*40z = 202 z → εξίσωση 3Λύση συστήματος:
Από 2 και 3: 23x + 39y + 40 z = 12,1
23x + 39y = 202 z
Άρα: 202 z + 40 z = 12,1 → 242 z = 12,1 → z = 0,05 mol
23x + 39y = 202 * 0,05 = 10,1 g
x + y + 2 z = 0,40 → x + y = 0,30 mol
Λύνουμε για x, y:
x = 0,30 – y
23(0,30 – y) + 39 y = 10,1 → 16y = 3,2 → y = 0,20 mol
x = 0,10 mol
2. Μάζα κάθε ουσίας:
NaNH2: 0,10 * 39 = 3,9 g
KNH2: 0,20 * 55 = 11,0 g
Ca(NH2)2: 0,05 * 72 = 3,6 g
Σύνολο μάζας μείγματος: 18,5 g3. Θερμότητα πλήρους εξουδετέρωσης:
OH⁻: 0,40 mol → Q(OH⁻) = 0,40 * 57 = 22,8 kJ
NH3: 0,40 mol → Q(NH3) = 0,40 * 35 = 14,0 kJ
Συνολική θερμότητα: 36,8 kJ
-
-
H/o Χρήστος Αγριόδημας έγραψε ένα νέο άρθρο πριν από 1 μήνα, 3 εβδομάδες
Θερμική ισχύς στον αγωγό ΚΛ
Ένας ομογενής αγωγός ΚΛ μήκους ℓ, μάζας m και ωμικής αντίστασης RΚΛ βρίσκεται σε επαφή με δύο κατακόρυφους μεταλλικούς οδηγούς Ay1 και Γy2 που έχουν μηδενι […]-
Καλημέρα Χρήστο.
Μικιό μικιό και όμορφο! -
Καλημέρα Χρήστο. Εξαιρετική. Δεν το προσέχει κανείς εύκολα. Και δε χρειάζεται να υπολογιστεί η οριακή ταχύτητα.
-
Παντελή και Ανδρέα καλησπέρα
Σας ευχαριστώ για το σχόλιο.
Η αλήθεια είναι ότι η εκφώνηση είναι τεράστια αλλά η λύση είναι μίνι αν σκεφτεί όπως λέει ο Ανδρέας το ίδιο ρεύμα στην οριακή κατάσταση.
-
-
H/o Διονύσης Μάργαρης έγραψε ένα νέο άρθρο πριν από 1 μήνα, 3 εβδομάδες
Ένας κυκλικός αγωγός μπαίνει σε μαγνητικό πεδίο.
Ένας κυκλικός αγωγός ακτίνας α=0,25m και αντίστασης R=0,5Ω κινείται κατακόρυφα με σταθερή ταχύτητα υ=0,5m/s και τη στιγμή t=0 αρχίζει να μπαίν […]-
Αφιερωμένη στο Νίκο Κ. ο οποίος την προκάλεσε, με μια ερώτησή του…
Αλλά αφιερωμένη και στον Παντελή, αφού η δική του και η συζήτηση που προκάλεσε, φέρνει την σημερινή δημοσίευσή της (ήταν για αργότερα…) -
Καλημέρα κι αποδώ Διονύση.
Ανταπόκριση πρόσθετης τεκμηρίωσης της μεθόδου κλειστού πλαισίου, μέσω υποθετικού αγωγού, με ωραία ερωτήματα και ασύλληπτη την ταχύτητα ανταπόκρισης !
Καλό Σαββατοκύριακο
Ευχαριστώ για το κομμάτι της αφιέρωσης -
Καλημέρα ετοιμοπόλεμε Διονύση. Πολύ καλή!
-
Καλό απόγευμα Παντελή και Αποστόλη και από εδώ.
Σας ευχαριστώ για το σχολιασμό. -
Καλησπέρα Διονύση
Εξαιρετική. Ωραία ερωτήματα, διαφορετικά.
Ευφυέστατο την ισχύ της Laplace να την βρεις μέσω της Eεπ·Ι χωρίς να αναλύεις τη δύναμη σε τμήματα κτλ. -
Κύριε Μάργαρη, το συγκεκριμένο θέμα είναι απλά ευφυέστατο!
Μας έγινε μια ερώτηση από μια μαθήτρια ωστόσο την οποία σας προωθούμε εδώ:
Μία μόνο ερώτηση ως προς την λύση στο ερώτημα γ. Στον τύπο της ταχύτητας διαιρείτε με t3 που έχετε ονομάσει “χρονική στιγμή”. Καταλαβαίνω ότι επειδή t0=0sec, το χρονικό διάστημα από την αρχή μέχρι την στιγμή t3 ισούται με t3 αριθμητικά, αλλά στις πανελλήνιες μια τέτοια αναγραφή τύπου θα γινόταν αποδεκτή;Και πάλι σας ευχαριστούμε για τα πανέξυπνα θέματα που “σκαρφίζεστε”!
-
Καλημέρα στη φοιτητική ομάδα, καλημέρα στο Χρήστο και καλό μήνα σε όλους.
Για την μαθήτρια και την απορια της.
Το πόσο αναλυτικά δικαιολογείται κάτι στις εξετάσεις εξαρτάται από το πόσο αυτονόητη είναι η δικαιολόγηση, τι βαρύτητα έχει, πόσα μόρια πιάνει το ερώτημα και τι άλλο εξετάζει εκτός του σημείου που μας απασχολεί. Δεν υπάρχει μια απόλυτη απάντηση. Η μόνη απάντηση που καλύπτει τα πάντα, είναι “δικαιολογήσετε τα ΠΑΝΤΑ”, πράγμα που είναι πρακτικά αδύνατο…
Στην τελευταία εξίσωση της παραπάνω ανάρτησης, θα μπορούσε να γραφεί τυπικά ότι υ=Δy/Δt… Δt=t3-t0=… και για να είμαστε ειλικρινείς, θα το είχα γράψει, αν υποψιαζόμουν ότι θα δεχτώ ερώτημα.
Η γραφή είναι λάθος αν μιλάμε για εξετάσεις Α΄Λυκείου, αφού είναι βασικός στόχος κατά τη διδασκαλία της τάξης, αλλά νομίζω ότι είναι σχεδόν αυτονόητη αλήθεια, φτάνοντας στην Γ΄Λυκείου, ότι αν ξεκινάμε από τη στιγμή μηδέν, τα χρονικά διαστήματα είναι ίσα και με τις αντιστοιχες χρονικές στιγμές.
Χρήστο, αν προσέξεις το θέμα είναι η εύρεση της ΗΕΔ σε αγωγό κυκλικού σχήματος, αποφεύγοντας να μιλήσω για στοιχειώδεις ΗΕΔ και προβολή στη χορδή και απλά “έκλεισα” τον αγωγό.
Όταν έφτασα στη δύναμη Laplace αναγκαστικά θα πρέπει να έκανα αυτό που απέφυγα παραπάνω. Εκεί προβληματίστηκα, αν πρέπει να το επιβαρύνω άλλο ή όχι.
Έτσι αποφάσισα να μην ζητήσω τη δύναμη αλλά την ισχύ της.
Βέβαια αν σκεφτεί κάποιος ότι η ισχύς είναι -Fυ, μπορεί να υπολογίσει και το μέτρο της, αλλά δεν ήθελα να εκτραπεί το θέμα σε υπολογισμούς και διαφορετικές λύσεις… -
Καλημέρα και καλό μήνα Διονύση. Όμορφη και διδακτική όπως πάντα.
Μια εναλλακτική προσεγγιση στο 4ο ερωτημα. Πιο δυσκολη για τους μαθητές. Σε κάποιους πολύ καλού ίσως αρέσει. Επίσης βρισκω και την μορφή της καμπύλης,:https://i.ibb.co/R4jFShKr/mar-1.png -
Καλημέρα Γιώργο και σε ευχαριστώ για την εναλλακτική λύση.
Γιατί εγώ την βγάζω έλλειψη την καμπύλη και όχι κύκλο; -
Έχεις απλά αλλάξει την κλιμακα (βαθμονομηση) των αξόνων .
-
Καλησπέρα Διονύση. Πολύ καλή, αλλά για εμάς. Την έλυσα εξαρχής. Η συνάρτηση της έντασης και η γραφική παράσταση:
https://i.ibb.co/cXZmCSpL/kykl1.jpgΌμως, ένα τέτοιο θέμα:
Απαιτεί χρήση γεωμετρίας και ως γνωστόν …, αλλά έστω ότι δεν είναι δύσκολη η εφαρμογή της.
Θεωρώ πρόβλημα την τεχνική επίλυσης, που δεν θα σκεφτόταν ένας υποψήφιος. Να κλείσει τον αγωγό; Πως θα του έρθει; Στο σχολικό βιβλίο το μόνο πλαίσιο που εισέρχεται σε πεδίο είναι ορθογώνιο. ‘Αντε να πάμε σε τρίγωνο.
Επιπλέον οι μαθητές της Υγείας, δε μπορούν να μελετήσουν την παραπάνω συνάρτηση. Μόνο ποιοτικά ερωτήματα για την κλίση.
Εδώ δεν μας επιτρέπεται ευθύγραμμος αγωγός σε κεκλιμένο επίπεδο!
Μπορεί να κάνω λάθος, προβληματισμό εκφράζω. -
Καλησπέρα Ανδρέα και σε ευχαριστώ για το σχολιασμό και την κατάθεση του προβληματισμού σου.
Όσον αφορά το επίπεδο δυσκολίας, μπορεί να έχεις δίκιο, δεν μπορώ να πάρω θέση. Την άσκηση την έστησα με αφορμή ερώτημα φίλου και την προόριζα να την ανεβάσω στην επανάληψη. Η συζήτηση πάνω στην αντίστοιχη ανάρτηση του Παντελή, επιτάχυνε την δημοσίευση…
Όσον αφορά την ουσία, κάτι λάθος έχεις κάνει στην εύρεση της συνάρτησης της έντασης με το χρόνο. Κατά το στήσιμο, είχα υπολογίσει ότι Ι=2 ρίζα(t-t^2), η οποία είναι ίδια με την σχέση που παραπάνω αποδεικνύει και ο Γιώργος. Και αυτής της συνάρτησης έδωσα την γραφική παράσταση.
Αλλά Ανδρέα, δεν ζήτησα μελέτη της συνάρτησης! Ίσα – ίσα έδωσα την γραφική παράσταση και πάνω σε αυτή ζήτησα κάποια πράγματα…
Γιώργο, η συνάρτηση που σωστά καταλήγεις είναι συνάρτηση έλλειψης και όχι κύκλου.
Θα ήταν εξίσωση κύκλου αν είχε την μορφή:
https://i.ibb.co/p6ydfrn2/2026-03-01-171950.png
Στην τελική εξίσωση που καταλήγεις:
https://i.ibb.co/C3QZJdGs/2026-03-01-172146.png
Οι δυο παρονομαστές είναι διαφορετικοί, και δίνουν του δυο ημιάξονες.
Στο σχήμα έχω σχεδιάσει την μισή έλλειψη, στο Visio, δες τι σχεδίασα.
Το πάνω μισό, έλλειψη με μικρό ημιάξονα 0,5s και μεγάλο ημιάξονα (τον κατακορυφο) 1Α. -
Καλησπέρα Ανδρέα και σε ευχαριστώ για το σχολιασμό και την κατάθεση του προβληματισμού σου.
Όσον αφορά το επίπεδο δυσκολίας, μπορεί να έχεις δίκιο, δεν μπορώ να πάρω θέση. Την άσκηση την έστησα με αφορμή ερώτημα φίλου και την προόριζα να την ανεβάσω στην επανάληψη. Η συζήτηση πάνω στην αντίστοιχη ανάρτηση του Παντελή, επιτάχυνε την δημοσίευση…
Όσον αφορά την ουσία, κάτι λάθος έχεις κάνει στην εύρεση της συνάρτησης της έντασης με το χρόνο. Κατά το στήσιμο, είχα υπολογίσει ότι Ι=2 ρίζα(t-t^2), η οποία είναι ίδια με την σχέση που παραπάνω αποδεικνύει και ο Γιώργος. Και αυτής της συνάρτησης έδωσα την γραφική παράσταση.
Αλλά Ανδρέα, δεν ζήτησα μελέτη της συνάρτησης! Ίσα – ίσα έδωσα την γραφική παράσταση και πάνω σε αυτή ζήτησα κάποια πράγματα…
Γιώργο, η συνάρτηση που σωστά καταλήγεις είναι συνάρτηση έλλειψης και όχι κύκλου.
Θα ήταν εξίσωση κύκλου αν είχε την μορφή:
https://ylikonet3.wordpress.com/wp-content/uploads/2026/03/cea3cf84ceb9ceb3cebcceb9cf8ccf84cf85cf80cebf-cebfceb8cf8ccebdceb7cf82-2026-03-01-171950.png
Στην τελική εξίσωση που καταλήγεις:
https://ylikonet3.wordpress.com/wp-content/uploads/2026/03/cea3cf84ceb9ceb3cebcceb9cf8ccf84cf85cf80cebf-cebfceb8cf8ccebdceb7cf82-2026-03-01-172146.png
Οι δυο παρονομαστές είναι διαφορετικοί, και δίνουν του δυο ημιάξονες.
Στο σχήμα έχω σχεδιάσει την μισή έλλειψη, στο Visio, δες τι σχεδίασα.
Το πάνω μισό, έλλειψη με μικρό ημιάξονα 0,5s και μεγάλο ημιάξονα (τον κατακορυφο) 1Α. -
Καλησπέρα Διονύση . Ναι προφανώς είναι ελειψη. με ημιάξονες (1/2, 1)
Πήρα το Ι/2=0,5 αντι Ι=1 για ημιάξονα και τα “θαλασσωσα” ,μεχρι που με “πείραζαν” και οι κλιμακες ! Διορθώνω και το ανεβάζω ξανα επι το ορθόν. ¨Οποιος βιάζεται σκονταφτει ή το γήρας δεν ερχεται μόνον ή και τα δύο; -
Στο graph έφαγα τη ρίζα
https://i.ibb.co/6204K8x/kykl2.jpg -
Επί το ορθον:https://i.ibb.co/23GVNGFv/mar-1.png
-
Διονύση, γιατί κατακόρυφα και όχι οριζόντια σε λείο μονωτικό δάπεδο;
Προσωπικά θα ζήταγα και το εμβαδόν που περικλείεται από την καμπύλη i=f(t)
Προσωπικά μου άρεσε
-
Πάντα με προβλημάτιζε το εξής:
Όταν το υποθετικό πλαίσιο ΑΜΒΑ κινείται μέσα στο ομογενές ΜΠ η ροή που διέρχεται από την επιφάνειά του είναι σταθερή, οπότε συνολικά στο πλαίσιο Εεπ=0 και Εεπ(ΑΜΒ)=Εεπ(ΑΒ).
Όταν όμως ο κυκλικός αγωγός εισέρχεται στο ΜΠ το πλαίσιο ΑΜΒΑ υπάρχει μόνο μία στιγμή και την επόμενη δεν υπάρχει.
Είναι αποδεκτό να λέμε πως η ροή από την επιφάνειά του είναι σταθερή ώστε μετά να καταλήγουμε πως Εεπ(ΑΜΒ)=Εεπ(ΑΒ);;; -
Ρώτησα το “εργαλείο” και μου απάντησε
-
Όσον αφορά γιατί έβαλα το πλαίσιο να κινείται κατακόρυφα και όχι σε μονωτικό λείο οριζόντιο επίπεδο, το έκανα για δύο λόγους.
Ο πρώτος γιατί είναι πολύ πιο φυσιολογικό και εύκολο να εισάγεις το κατακόρυφο πλαίσιο που έχεις κρεμάσει με νήμα στο πεδίο όπως στο σχήμα, παρά να κατασκευάσεις την δεύτερη επιλογή.
Ο δεύτερος λόγος ήταν ότι είχα σκοπό να εμπλέξω δυνάμεις και ενέργειες και θα “έπαιζα” με το βάρος. Αυτός ο λόγος βέβαια, στην πορεία εξέλιπεν, αφού πέσανε πολλά και αποφάσισα να μην το επιβαρύνω περισσότερο… -
Καλημέρα Θοδωρή.
Σε ευχαριστώ για το ψάξιμο με το “εργαλείο”, όπως λες!
Την αναλυτική μου θέση είχα εκφράσει στην ανάρτηση του Παντελή. Έχω γράψει:
“Η ΗΕΔ που ψάχνουμε είναι στιγμιαία. Δεν μας ενδιαφέρει μια επόμενη χρονική στιγμή αν θα είναι αυτή που υπολογίζουμε ή αν θα αλλάξει. Έτσι αν κλείσουμε τον αγωγό τυχαίου σχήματος με ευθύγραμμο αγωγό και σχηματίσουμε ένα πλαίσιο, ψάχνουμε την ΗΕΔ, αν φανταστούμε ότι αυτό το κλειστό πλαίσιο κινείται εσαεί μέσα στο ομογενές μαγνητικό πεδίο. Τι θα συνέβαινε; Η ολική ΗΕΔ θα ήταν συνεχώς μηδενική, οπότε μηδενική είναι και τη στιγμή που ας την ονομάσω “του κλεισίματος”!”
και παρακάτω:
“Όποιο και να είναι το πλαίσιο που θα δεχτούμε, όποια ροή και αν λάβουμε υπόψη, ΗΕΔ αναπτύσσεται στο τόξο ΑΓΔ, το οποίο κινείται σε Μ.Π. Και η στιγμιαία ΗΕΔ είναι αυτή που αναπτύσσεται σε αυτό το ορισμένο μήκος τόξου, λόγω κίνησης και ανάπτυξης στοιχειώδους ΗΕΔ σε κάθε τμήμα του ίση με dE=Bds υ συνα.
Η μαγνητική ροή είναι καλή και άγια, αλλά δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι έχουμε κίνηση αγωγού και άρα ΗΕΔ!”
Οπότε ψηφiζω… εργαλείο! -
Καλημέρα σε όλους. Από την εποχή των Δεσμών που διδάσκαμε το παράδειγμα του αγωγού σχήματος S ,που κινείται κάθετα στις δ.γ. μαγνητικού πεδίου , σχεδόν πάντα χρησιμοποιώ ,στον τυπο της ΗΕΔ επαγωγής, για το μήκος L ,την καθετη προβολή του ανοικτού τμηματος του αγωγου στην διευθυνση της ταχύτητας. Τον ρυθμό της μεταβολής της ροής τον χρησιμοποιώ ελάχιστα (βασικά σε κλειστο αγωγο που κινειται σε μαγνητικο πεδίο- που είναι μηδέν) και γενικά μονο παραδειγματικά για να φανει η μεγαλύτερη δυσκολία της χρήσης του όπως στην αναρτηση που έκανα στο αντίστοιχο πρόβλημα του Παντελή.
Όσο για το.. ¨εργαλείο (παρόλο που το χρησιμοποιώ ελάχιστα) είναι χρήσιμο αν και κάνει λάθη ποτε ποτε. Όμως όταν το διορθωσεις αντιδρά πολύ σωστά! -
Καλημερα Διονύση και σε ολη την παρεα. Τι ωραια που ητανε οταν πηγαιναμε στις βιβλιοθηκες,οπου ητανε κατι σαν ναοί βρισκαμε βιβλια και papers,τα κουβαλαγαμε σε δοσεις μεχρι καποιο ντεσκ,και ψαχναμε αυτο που θελουμε να βρουμε,και κατοπιν βγαζαμε τις απαραιτητες φωτοτυπιες,Εκει μπορει να πετυχαιναμε και καποιο συναδελφο απο αλλο εργαστηριο ή τομέα και καναμε μια μικρη συζητηση απο την οποια μπορει να γεννιοτανε και καποια ιδέα. Δεν υπηρχε ουτε Α.Ι.ουτε τζι πι τι, ουτε τετοια,αλλα πιο παλια ουτε καν ιντερνετ. Δεν λεω οτι τοτε ητανε καλυτερα,αφου δουλεια μιας ημερας τωρα την κανεις σε μια ωρα,απλως ειμαι ρομαντικος.Παρεπιπτοντως δε εχω χρησιμοποιησει ποτε το “εργαλειο”. Χρησιμοποιω ολα τα βιβλια και περιοδικα του πλανητη,που με ενα κουμπακι τωρα ειναι ανοιγμενα μπροστα σου και επισης το κεφάλι μου.Ολιγον ασχετα αυτα που γραφω,συμπαθάτε με.
Σχετικα με την παρουσα αναρτηση,(και την προηγουμενη του Παντελή) φυσικα και ειναι ωραια και ενδιαφερουσα αλλα τετοια δεν χρειαζονται στο Λυκειο ουτε για τις εξετασεις.Συζηταμε μια εβδομαδα αν ο στιγμιαιος χαρακτηρας της ΗΕΔ,επιτρεπει να δημιουργεις μια κλειστη καμπυλη για να βγαλεις τον συνηθισμενο τυπο μπουλ.Δεν σνομπαρω την συζητηση,ειναι χρησιμη αλλα οχι για το σχολείο.Ειναι μονο για Φόρουμ.
Και η προηγουμενη αναρτηση του Παντελη εχει ενδιαφερον,απο την οποια μου αρεσε πολυ ο υπολογισμος του Γιωργου Χριστοπουλου,μεσω του ρυθμου μεταβολης του εμβαδου της τομης των δυο κυκλων,οπου εκατσα και εκανα ολες τις πραξεις του.
Ενδιαφερον εχει ο υπολογισμος του εμβαδου αυτης της τομης συναρτησει της ακτινας και της αποστασεως των κεντρων,τον οποιο εκανα,(δεν ειναι πολυ δυσκολος) αλλα δεν τον ανεβασα διοτι ειναι σκετη Γεωμετρια και μαλλον δεν ενδιαφερει και πολλούς. -
Καλό μεσημέρι Γιώργο και Κωνσταντίνε.
Σας ευχαριστώ για το σχολιασμό και την κατάθεση της γνώμης σας. -
Καλημέρα παιδιά.
Το κλείσιμο του αγωγού είναι εξαιρετική τεχνική.
Πολύτιμη ιδίως σε 3D προβλήματα.
Βέβαια αυτά δεν είναι θέματα για Εξετάσεις αλλά….
-
-
H/o Αποστόλης Παπάζογλου έγραψε ένα νέο άρθρο πριν από 1 μήνα, 3 εβδομάδες
Ο λόγος των εντάσεων των ρευμάτων
Δύο ομόκεντροι κυκλικοί αγωγοί του ίδιου υλικού και της ίδιας διατομής έχουν ακτίνες r1 και r2 και βρίσκονται στο επίπεδο της σελίδας. Οι αγωγοί βρίσκονται […]-
Όποιος μαθητής χρησιμοποιήσει τη διαίσθησή του για να πάρει τα δύο μόρια, την πάτησε!
-
Γεια σου Διονύση. Καλή η διαίσθηση, αλλά θέλει προσοχή κι η θεωρία.
-
Αποστόλη καλησπέρα
Ωραίο θέμα που όπως λες προσοχή στη θεωρία και κατανόηση αυτής.
Είναι από τα θέματα που μου αρέσουν ιδιαίτερα και μάλιστα το μαγνητικό πεδίο που μεταβάλλεται να προέρχεται από πηνίο. Οπότε τότε να χρειάζεται να γίνει αναφορά στο “ενεργό” εμβαδό. Αναφέρομαι σε κάτι τέτοιο.
https://i.ibb.co/fGQ1j3L0/Screenshot-2.jpg -
Καλημέρα Αποστόλη.
Δεν είδε ότι στο τυπολόγιο δίδεται η R=ρl/A και είπε …R=R*2πr
Καλό Β
Καλό Σαββατοκύριακο -
Καλημέρα παιδιά και σας ευχαριστώ.
-
-
H/o Ανδρέας Ριζόπουλος έγραψε ένα νέο άρθρο πριν από 1 μήνα, 3 εβδομάδες
Αλλάζοντας το είδος της κίνησης
Η ράβδος ΑΓ μπορεί να κινείται χωρίς τριβές, παραμένοντας κάθετη, σε δυο παράλληλες οριζόντιες μεταλλικές ράγες ΚΛ και ΜΝ, που απέχουν μεταξύ τους απόστ […]-
Ωραία εκδοχή Ανδρέα.
-
Καλο απόγευμα Ανδρέα.
Πολύ καλή, αφού “σπάει” την καθιερωμένη εκδοχή και απαιτεί από το μαθητή, να ξέρει κολύμπι… -
Καλησπέρα Ανδρέα. Όμοεφη. Για το 5ο ερώτημα μπορούμε και ετσι:https://i.ibb.co/Z6ys6pVr/feb-125.png
-
Καλησπέρα συνάδελφοι. Σας ευχαριστώ για το σχολιασμό.
Αποστόλη χαίρομαι που τη βρίσκεις χρήσιμη.
Διονύση οι ράβδοι έχουν την τιμητική τους στις εξετάσεις, οπότε απαραίτητη η γνώση της τεχνικής κολύμβησης στο θέμα.
Γιώργο όπως πάντα μας δίνεις ωραίες εναλλακτικές διαδρομές. -
Καλησπέρα Αντρέα
Πολύ καλή όπως λέει καιο Διονύσης αφού ξεφεύγει απο τα τετριμμένα. -
Καλησπέρα Χρήστο. Σε ευχαριστώ.
-
-
H/o Διονύσης Μάργαρης έγραψε ένα νέο άρθρο πριν από 1 μήνα, 3 εβδομάδες
Το πέρασμα του αγωγού από το ένα πεδίο στο άλλο.
Ο αγωγός ΑΓ, με την επίδραση μιας σταθερής οριζόντιας δύναμης F, κινείται οριζόντια με σταθερή ταχύτητα υ, σε επαφή με τους οριζόντιους παράλληλους αγωγ […]-
Καλημέρα Διονύση.
Θα την επέλεγα σαν Β ΘΕΜΑ !
Μια ερώτηση: η αλλαγή στη φορά του ρεύματος δεχόμαστε πως γίνεται ακαριαία.
Στην πράξη ισχύει το ακαριαίο ; -
Καλημέρα Παντελή.
Σε ευχαριστώ για το σχολιασμό.
Το πόσο γρήγορα θα συμβεί η αλλαγή στη φορά του ρεύματος, θα το καθορίσει η αυτεπαγωγή του κυκλώματος.
Νομίζω η υπόθεση ότι γίνεται “ακαριαία”, είναι πολύ κοντά στην πραγματικότητα… -
Καλημέρα Διονύση και Παντελή.
Πράγματι, όπως επισημαίνει ο Διονύσης, υπάρχει πάντοτε παρόν φαινόμενο αυτεπαγωγής. Να θυμίσω μια σχετική ανάρτηση: Αυτεπαγωγή χωρίς πηνίο – Πρότυπα Θέματα Φυσικής
-
Διονύση και Ανδρέα σας ευχαριστώ.
-
Καλημέρα Διονύση. Βαρέσαμε διάλυση. Χθες φύγανε όλα, για μαθητική πορεία. Σήμερα κάνανε κατάληψη. Αγωνίζονται για τα Τέμπη.
Ευκαιρία για Υλικονετ. Ωραίο δεύτερο θέμα. Πολύ θα ήθελα να δω απάντηση με τη δύναμη Laplace να σπρώχνει στο δεύτερο πεδίο, για τη συζήτηση που θα επακολουθούσε… -
Γεια σου και από εδώ Ανδρέα.
Ακριβώς στο σημείο αυτό στοχεύει η ερώτηση. Αλλάζει η κατεύθυνση του πεδίου, άρα αλλάζει και η κατεύθυνση της δύναμης Laplace!!!
Αυτονόητο…
Όσον αφορά το “βαρέσατε διάλυση”… ψυχραιμία, μπαίνει και η άνοιξη…
Και η πρώτη μεγάλη πράξη είναι ο Γολγοθάς η σταύρωση…
-
-
H/o Παύλος Αλεξόπουλος έγραψε ένα νέο άρθρο πριν από 1 μήνα, 3 εβδομάδες
-
H/o Αποστόλης Παπάζογλου έγραψε ένα νέο άρθρο πριν από 1 μήνα, 3 εβδομάδες
Η ένταση του ρεύματος στο κύκλωμα
Οι οριζόντιοι αγωγοί ΓΜ και ΔΝ του σχήματος έχουν ασήμαντη αντίσταση και πολύ μεγάλος μήκος. Τα άκρα τους Γ και Δ συνδέονται με αντίσταση R. Σ […]-
Καλό απόγευμα Αποστόλη.
Ωραίο Β΄θέμα! -
Καλησπέρα Αποστόλη.
Ωραίο το μέσω ισχύων φρενάρισμα για την οριακή! -
Καλησπέρα παιδιά και σας ευχαριστώ.
-
Γεια σου Αποστόλη, ωραία άσκηση. Θα πρέπει τα παιδιά να κατανοούν το διάγραμμα Ι – t και να δουλέψουν με ισχύ δύναμης.
-
Καλημέρα Παύλο και σε ευχαριστώ.
-
Καλημέρα Ανδρέα και σε ευχαριστώ.
-
Καλημέρα Αποστόλη. Τελούμε υπό κατάληψη, οπότε ελεύθερος χρόνος για Ylikonet.
Πολύ καλό το θέμα σου. Οι μαθητές έχουν συσχετίσει την οριακή ταχύτητα με επιταχυνόμενη κίνηση. Καλό είναι να τους το εξηγούμε. ΕΔΩ τη συσχετίζω και με EOK. -
Καλησπέρα Αποστόλη. Θα συμφωνήσω με τα παραπάνω σχόλια.
Όμορφο και ουσιαστικό θέμα!
Θα μπορούσε να παρουσιαστεί διδακτικά και με την προσομοίωση του Ηλία Σιτσανλή βάζοντας αντίστοιχες τιμές στις παραμέτρους και ανάδειξη της γραφικής παράστασης.
Να είσαι καλά! -
Γεια σου Μίλτο και σε ευχαριστώ.
-
-
H/o Παναγιώτης Κουτσομπόγερας έγραψε ένα νέο άρθρο πριν από 1 μήνα, 3 εβδομάδες
Βιογεωχημικοί κύκλοι (Βιολογία Β' Λυκείου)
50 θεματάκια κλειστού τύπου (με ολίγον άρωμα Χημείας) για τη Βιολογία Β’ Λυκείου (+απαντήσεις) στην ενότητα: Βιογεωχημικοί κύκλοι Ερωτήσ […] -
H/o Διονύσης Μάργαρης έγραψε ένα νέο άρθρο πριν από 1 μήνα, 3 εβδομάδες
Δυο οριακές ταχύτητες με τη βοήθεια ενός διακόπτη.
Ο αγωγός ΑΓ ξεκινά από την ηρεμία για t=0 και επιταχύνεται προς τα δεξιά, με την επίδραση σταθερής οριζόντιας δύναμης F, σε επαφή με τους ορ […]-
Δοονυση καλησπέρα.
Πολύ όμορφη χωρις πολλά πολλά.
Θα εδινα σαν επιλογη και την τιμή 2,5 να υπάρξει πιπ εντονος προβληματισμός χωρις να θεωρηθεί οτι γινεται για να μπερδέψει. -
Καλημέρα Χρήστο.
Σε ευχαριστώ για το σχολιασμό.
Ναι η τιμή 2,5m/s ίσως ήταν καλό 🙂 ενδεχόμενο… -
Καλημέρα Διονύση. Πάντα θαυμάζω τον τρόπο σου να κατασκευάζεις και να παρουσιάζεις πολύ διδακτικά θέματα!
-
Καλημέρα Διονύση ,Χρήστο και Δημήτρη.
Ωραίο το φρενάρισμα πριν φτάσει στο όριο..!!
Αυτό το 2,5 του Χρήστο από ποιό σφάλμα θα προέκυπτε; -
Καλημέρα Δημήτρη, καλημέρα Παντελή και σας ευχαριστώ για το σχολιασμό.
Παντελή δεν ξέρω τι ακριβώς σκέφτηκε ο Χρήστος, αλλά φαντάζομαι ότι ένας απρόσεκτος μαθητής θα μπορούσε να πει ότι αφού η ταχύτητα πριν το ανοιγμα του διακόπτη ήταν 5m/s, υποδιπλασιάζοντας την αντίσταση, θα πέσει στο μισό η οριακή ταχύτητα και θα γίνει 2,5m/s… -
Καλησπέρα Διονύση. Πολύ καλή. Για όποιον δεν αντέχει την αναμονή και θέλει να κλείσει το διακόπτη, θα πάρει μια μικρότερη οριακή, για να μάθει άλλη φορά να περιμένει.
-
Καλημέρα Διονύση, όμορφη άσκηση.
-
-
H/o Παναγιώτης Κουτσομπόγερας έγραψε ένα νέο άρθρο πριν από 1 μήνα, 3 εβδομάδες
Ο Bohr & η μπύρα!
Ο Βέρνερ Χάιζενμπεργκ (αριστερά) με τον Νιλς Μπορ σε ένα συνέδριο στην Κοπεγχάγη (μαζί με Carlsberg) το 1934. Φωτογραφία: Fermilab, Υπουργείο Ενέργειας των […]-
Διονύση καλησπέρα, δεν ήξερα για τον εγγονο – τρομερό γεγονός – φανταζομαι θα παει και στον δισεγγονο! Να εισαι καλα!
-
Καλησπέρα Παναγιώτη και σε ευχαριστώ για το μέρος της αφιέρωσης που με αφορά.
Απολαυστικοί οι διάλογοι!!!
Και μιας και αναφέρονται και διάλογοι μεταξύ πατέρα και γιου, μια φωτογραφία που ψάρεψα χθες και την ανέβασα δίπλα:https://arxeialykeioy.wordpress.com/wp-content/uploads/2026/02/ceb44-1.png
Ταιριάζει με το διάλογο:
Bohr: Σε άκουσα να εξηγείς τη θεωρία σου σήμερα.
Aage: Προσπάθησα.
Bohr: Μου άρεσε.
Aage: Δεν είμαι σίγουρος ότι ήταν σωστή.
Bohr: Τότε είναι πιθανόν καλή.Λείπει μόνο ο εγγονός…
-
Bohr και μπύρα εσείς;
Bohr και μπάλα εμείς
Ο Niels στη θέση του τερματοφύλακα στην ομάδα ΑΒ της Κοπεγχάγης. Θέση για την οποία οι “άμπαλοι” θεωρούν ότι έχει νεκρά διαστήματα στη διάρκεια του αγώνα.
Οπότε;
Τυπικές αφηγήσεις αφηρημάδας/ το ίδιο λένε για όλους τους διανοούμενους που έπαιξαν κάποτε τερματοφύλακες.
«κατά τη διάρκεια ενός αγώνα, όταν σχεδόν όλη η δράση συνέβαινε στο επιθετικό μισό της ομάδας του, ένα μακρινό λάκτισμα από την άλλη άκρη του γηπέδου άρχισε να κυλάει προς την εστία του. Ο Νιλς στεκόταν κοντά στο δοκάρι και φαινόταν να αδιαφορεί για την μπάλα που κινείτο προς το τέρμα του. Ξυπνώντας από το ουρλιαχτό των φιλάθλων πίσω του, ο Νιλς έπεσε και απέκρουσε.
Μετά τον αγώνα, η εξήγησή του ήταν ότι είχε αποσπαστεί η προσοχή του από ένα μαθηματικό πρόβλημα και έκανε υπολογισμούς στην άκρη του δοκαριού».
Τα σχετικά αναφέρεις και συ στην ανάρτηση Παναγιώτη.
Οι Monty Python τα εικονοποιούν.Monty Python – Philosopher fooyball
Η ενασχόληση του Bohr με τα σπορ, ποδόσφαιρο, ιστιοπλοΐα, σκι λέγεται ότι έκαμψε την απέχθεια του Rutherford για τις περίπλοκες θεωρητικές ερμηνείες της κβαντικής φυσικής. Ως «βασίλισσα της επιστήμης» εννοούσε την πειραματική της εκδοχή.
Αυτή η «χωρίς να μασάει λόγια» συμπεριφορά του Rutherford, ίσως εξηγείται απ’ τα βιώματα ενός παιδιού που μεγάλωσε σε αγρόκτημα στη Νέα Ζηλανδία και υπήρξε δυναμικός παίκτης του ράγκμπι.
Ο Ashutosh Jogalekar, στο “Scientific American” (30/ 8/ 2013), επισημαίνει ότι απεχθανόταν τις φιλοσοφικές θεωρήσεις και ακόμα περισσότερο τις υψιπετείς θεωρητικές ερμηνείες στην επιστήμη, συνοψίζοντας αυτή την απέχθεια ως εξής: «οι θεωρητικοί παίζουν με τα σύμβολά τους ενώ εμείς ανακαλύπτουμε αλήθειες για το σύμπαν».
Ο Jogalekar συνεχίζει επισημαίνοντας ότι ο Rutherford αναγνώριζε το θεωρητικό ταλέντο του Niels Bohr, όσο και αν ο δεύτερος είχε την τάση να φιλοσοφεί. Όταν ρωτήθηκε γιατί εκτιμούσε τον Bohr παρά την περιφρόνηση για τους θεωρητικούς, είπε:
“Ο Bohr είναι διαφορετικός. Είναι ποδοσφαιριστής“, πάντα με το παραδοσιακό κριτήριο του αγρότη για το ποιοι συνεργάτες αξίζουν εμπιστοσύνης. Ο ευγνώμων Bohr είχε απέραντο σεβασμό για τον Rutherford σε όλη του τη ζωή και μάλιστα ονόμασε έναν από τους γιους του με το όνομα του μέντορά του.
Τον αθλητικό Bohr, τον γνώρισε όταν ο μεγάλος Δανός μαθήτευσε κοντά του το 1911, τότε που ο Rutherford ήταν στο Manchester και στη συνέχεια την περίοδο 1914-15.
-
-
H/o Διονύσης Μάργαρης έγραψε ένα νέο άρθρο πριν από 1 μήνα, 4 εβδομάδες
Ακτινοβολία. Έργο ή θερμότητα;
Μια “συζήτηση” με το Chatgpt πάνω στην ακτινοβολία… Ερώτηση: Η ακτινοβολία μπορεί να θεωρηθεί “έργο” όταν αναφερόμαστε στον 1ο θερμοδυναμικό νόμο […]-
Δεν πρόκειται ακριβώς για συζήτηση, ένα ερώτημα έβαλα, τις προηγούμενες μέρες με αφορμή παράπλευρη συζήτηση και πήρα “μαζεμένη” θεωρία, από τα πιο απλά ζητήματα, μέχρι εμπλοκή εντροπίας, κυρίως από το Gemini, αλλά και σχετικότητα και μέλαν σώμα…
Μπορεί πια ο καθένας να την αναπαραγάγει θέτοντας και περισσότερα υποερωτήματα, αν θέλει περισσότερες διευκρινήσεις.
Η αλήθεια είναι ότι το περασμένο διάστημα είχα δοκιμάσει δίνοντας προς λύση, δικές μου ασκήσεις, όπου είχα διαπιστώσει ότι αν η λύση ήταν υπολογιστική, δεν είχε πρόβλημα. Αν συναντούσε ερώτημα “κρίσεως”, εκεί τα μπέρδευε εύκολα.
Αλλά εδώ πρόκειται για θεωρία. Και τα βιβλία που “διαβάζει” το πρόγραμμα, δεν νομίζω ότι μπορεί να τα έχει κάποιος στην προσωπική του βιβλιοθήκη.
Και δεν χρειάζεται να ψάχνει και στις σελίδες τους…
Είμαστε σε άλλη εποχή. -
Διονύση καλημέρα.
Ερώτημα προς το Copilot (ΤΝ) και η απάντηση:
Οι εταιρίες AI πληρώνουν πνευματικά δικαιώματα για τα βιβλία που “διαβάζουν”;
Η σύντομη απάντηση είναι: ναι, σε μεγάλο βαθμό πληρώνουν — αλλά όχι για όλα, και όχι με τον τρόπο που φαντάζεται ο κόσμος.
Τι υλικό χρησιμοποιούν τα μεγάλα μοντέλα; Τα σύγχρονα μοντέλα (ChatGPT, Gemini, Claude κ.λπ.) εκπαιδεύονται σε ένα μίγμα από:Υλικό ελεύθερο προς χρήση (open access, open source, δημόσιος ιστός)Υλικό με άδεια χρήσης μέσω συμφωνιών με εκδότες, ειδησεογραφικούς οργανισμούς, βάσεις δεδομένωνΔεδομένα που παρέχονται από τους ίδιους τους χρήστεςΣυνθετικά δεδομένα (δηλαδή κείμενα που παράγονται από άλλα μοντέλα)Δεν έχουν πρόσβαση σε ολόκληρα βιβλία που είναι κλειδωμένα πίσω από paywall ή προστατευμένα από copyright, εκτός αν υπάρχει ρητή εμπορική συμφωνία.
Πληρώνουν δικαιώματα; Ναι — και μάλιστα όλο και περισσότερο. Τα τελευταία δύο χρόνια έχουν γίνει πολλές συμφωνίες μεταξύ εταιριών AI και εκδοτικών οίκων. Παραδείγματα:Συμφωνίες με New York Times, Axel Springer, AP, Financial Times για χρήση άρθρων.Συμφωνίες με Elsevier, Springer Nature, Wiley για επιστημονικό περιεχόμενο.Συμφωνίες με Reddit, StackOverflow για πρόσβαση σε φόρουμ.Αυτές οι συμφωνίες είναι εμπορικές άδειες χρήσης: οι εταιρίες πληρώνουν για να μπορούν να χρησιμοποιούν το περιεχόμενο στην εκπαίδευση ή/και στην παραγωγή απαντήσεων.
Τι γίνεται με τα βιβλία; Εδώ υπάρχει η μεγαλύτερη παρεξήγηση.Τι δεν μπορούν να κάνουν:
Δεν μπορούν να «διαβάσουν» ολόκληρα βιβλία που προστατεύονται από copyright.Δεν έχουν πρόσβαση σε προσωπικές βιβλιοθήκες, PDF, ή υλικό που δεν έχει ανέβει δημόσια.Δεν μπορούν να αναπαράγουν μεγάλα αποσπάσματα από προστατευμένα έργα.Τι μπορούν να κάνουν:
Να χρησιμοποιήσουν βιβλία που είναι public domain (π.χ. Όμηρος, Πλάτωνας, Δάντης, Dickens παλαιότερες εκδόσεις).Να χρησιμοποιήσουν βιβλία για τα οποία υπάρχει άδεια χρήσης.Να μάθουν από περιλήψεις, κριτικές, αναλύσεις που υπάρχουν δημόσια.Γι’ αυτό και το σχόλιο στο ylikonet λέει ότι «τα βιβλία που διαβάζει το πρόγραμμα δεν μπορεί να τα έχει κάποιος στην προσωπική του βιβλιοθήκη» — εννοεί ότι το μοντέλο έχει πρόσβαση σε τεράστιες ποσότητες υλικού, αλλά όχι με τον τρόπο που έχει ένας άνθρωπος (δηλαδή αγοράζοντας βιβλία). Το υλικό είναι είτε δημόσιο είτε αδειοδοτημένο.
Το νομικό τοπίο αλλάζειΥπάρχουν ακόμη ανοιχτές δικαστικές υποθέσεις για το αν η εκπαίδευση AI σε copyrighted υλικό χωρίς άδεια αποτελεί παραβίαση. Οι εταιρίες, για να αποφύγουν νομικούς κινδύνους, στρέφονται όλο και περισσότερο σε:Αδειοδοτημένο περιεχόμενοΣυνθετικά δεδομέναΕκπαίδευση σε υλικό που παρέχουν οι ίδιοι οι χρήστεςΤο αποτέλεσμα είναι ότι τα μοντέλα γίνονται πιο «καθαρά» νομικά, αλλά και πιο περιορισμένα σε ορισμένες λεπτομέρειες.
Τι σημαίνει αυτό για εμάς ως εκπαιδευτικούς;Τα μοντέλα δεν «ξεφυλλίζουν» βιβλία όπως εμείς· λειτουργούν με στατιστικά μοτίβα από τεράστιες βάσεις δεδομένων.Δεν μπορούν να αντικαταστήσουν την ανθρώπινη κρίση, ειδικά σε θεωρητικά ή εννοιολογικά ζητήματα — κάτι που φαίνεται και στο σχόλιο του Διονύση.Είναι εξαιρετικά χρήσιμα για συνοπτική θεωρία, εναλλακτικές διατυπώσεις, διευκρινίσεις, αλλά όχι για πρωτότυπη επιστημονική έρευνα.
-
Καλημέρα Ανδρέα.
Η αξία της απάντησης κρίνεται πάντα σε σχέση με το είδος της ερώτησης.
Αν ψάχνουμε για μια πρωτότυπη απάντηση, ναι εδώ η Τ.Ν. έχει πρόβλημα.
Αλλά όσον αφορά το τι λέει η επιστήμη για πράγματα που δεν στηρίζονται σε πρόσφατες εκδόσεις, αλλά έχουν καθιερωθεί εδώ και χρόνια (για να μην πω αιώνες)… δεν νομίζω ότι χρειάζεται ιδιαίτερες πηγές για να τα βρει, δεν είναι κρυφά!
Το ότι η “εντροπία” των διαφόρων πηγών είναι αυξημένη, όπως και η εντροπία της υπέρυθρης ακτινοβολίας 🙂 , είναι αλήθεια (γι΄ αυτό χρειάζεται πάντα ένα φίλτρο).
Όπως επίσης αλήθεια είναι και η θέση π.χ. ότι η υπέρυθρη έχει αυξημένη εντροπία!!! (με βάση τα παραπάνω κείμενα από τις Τ.Ν.)…
-
-
H/o Παναγιώτης Κουτσομπόγερας έγραψε ένα νέο άρθρο πριν από 1 μήνα, 4 εβδομάδες
Το κραγιόν σου ή το γιαούρτι σου μπορεί να περιέχει … έντομα
Η ακόλουθη ένωση είναι μια χρωστική ουσία και ονομάζεται καρμινικό οξύ. Παράγεται από αποξηραμένα έντομα cochineal που ζουν σε κάκτους. Χαρακτηρίστε […] -
H/o Παύλος Αλεξόπουλος έγραψε ένα νέο άρθρο πριν από 2 μήνες
Κ.Χ.Ο. δίσκων και Η.Ε.Δ. από επαγωγή
Δύο ίδιοι ομογενείς δίσκοι ακτίνας R = 0,25 m εκτελούν κύλιση χωρίς ολίσθηση πάνω σε οριζόντιο επιπέδο με την ίδια σταθερή ταχύτητα του κέντρου μάζ […]-
Καλημέρα Παύλο.
Πολύ ωραίό ερώτημα κατάλληλο για διαγωνισμό.
Μπερδεύτηκα λίγο με την διάταξη και δεν μπορούσα να καταλάβω ότι κινείται η ράβδος. Μήπως στο σχήμα να έβαζες αρθρώσεις και να το περιέγραφες κάπως. Θυμίζει συστοιχία από ρόδες τραίνου. -
Καλημέρα Χρήστο σε ευχαριστώ για το σχόλιο και χαίρομαι που σου αρέσει. Την ιδέα όντως στην πήρα από τους τροχούς των τραίνων. Θα γράψω ότι τα άκρα της ράβδου έχουν κατάλληλα αρθρωθεί. Το σχήμα δεν το αλλάζω γιατί θεωρώ πως δεν θα έκανε μεγάλη διαφορά.
-
Εξαιρετική!!
-
Ευχαριστώ Γιάννη, χαίρομαι που σου αρέσει.
-
Καλημέρα Παύλο και καλές απόκριες!
Ζόρικη, μου θύμισε παλιό τρένο! -
Καλά Σαββατοκύριακο και καλές απόκριες. Σε ευχαριστώ Διονύση για το σχολιασμό, πράγνατι αυτή η εικόνα μου έδωσε την ιδέα της άσκησης.
-
Καλημέρα Παύλο. Έξυπνη!
-
Ευχαριστώ Αποστόλη.
-
Καλημέρα Παύλο. Πόλυ έξυπνη. Μπράβο για την ιδέα. Να είσαι καλά.
-
Γεια σου Δημήτρη σε ευχαριστώ για το σχόλιο, χαίρομαι που σου αρέσει.
-
Kαλημερα Παύλο. Ωραια πρωτοτυπη ασκηση. Μια διαφορετικη λυση θα μπορουσε να ειναι η εξης :(μονο για μυστήριους 🙂 ) H ραβδος οπως ειπες αποτελει ενα ωραιο παραδειγμα μεταφορικης κινησης.Αφου βρουμε το ω και την θεση της ραβδου την χρονικη στιγμη μηδεν,λεμε οτι καθε σημειο της διαγραφει μια κυκλοειδη καμπυλη με παραμετρικες εξισωσεις x(θ)=Rθ-Rsinθ και y(θ)=R-Rcosθ οπου ο προσανατολισμος των αξονων x,y ειναι προφανης,θ ειναι η γωνια που φαινεται στο σχημα σου και dθ/dt=4rad/s. H x(θ) δεν μας χρειαζεται.
Εχουμε Eεπ=ΒLdy/dt=BL(dy/dθ)(dθ/dt)=sin(4t) (S.I.) -
Καλημέρα. Σε ευχαριστώ Κωνσταντίνε για το σχόλιο και την διαφορετική λύση, χαίρομαι που σου αρέσει, να είσαι καλά.
-
-
H/o Διονύσης Μάργαρης έγραψε ένα νέο άρθρο πριν από 2 μήνες
Ένα βιβλίο σε επαφή με κατακόρυφο τοίχο.
Ένα χονδρό βιβλίο μάζας m=0,4kg ισορροπεί σε επαφή με τον τοίχο, όταν το πιέζουμε με το χέρι μας, ασκώντας του οριζόντια δύναμη F=10Ν, όπως στο σχήμα. […]-
Γεια σου Διονύση. Πολύ όμορφη άσκηση που καλύπτει τα πάντα σε σχέση με την τριβή σε ενα όχι και τόσο συνηθισμένο περιβάλλον.
-
Καλό απόγευμα Παύλο και σε ευχαριστώ για το σχολιασμό.
Έχεις δίκιο για το περιβάλλον, το οριζόντιο επίπεδο είναι πιο “φιλικό” για το με΄σο μαθητή, ενώ όταν το επίπεδο γίνει κατακόρυφο, χάνεται…
-
-
H/o Διονύσης Μάργαρης έγραψε ένα νέο άρθρο πριν από 2 μήνες
Ένα ερώτημα Σ-Λ και η αξία του.
Με αφορμή σχόλια κάτω από την ανάρτηση του Πάνου Μουρούζη «10 παρανοήσεις στο χώρο της Φυσικής», ας δούμε ένα ερώτημα που θα μπορούσε να δοθεί σε μαθη […]-
Καλημέρα σε όλους.
Θα ανοίξουμε το δοχείο, αφού προηγούμενα ακουστούν οι διάφορες απόψεις… -
Καλημέρα Διονύση.
Δεν ξέρω τι μπορεί να κρύβεται.
Πρώτη περίπτωση:
Η πηγή κινεί μηχανισμό που συμπιέζει ένα έμβολο. Το έμβολο συμπιέζει το αέριο.
Η θέρμανση οφείλεται σε έργο.Δεύτερη περίπτωση
Η πηγή τροφοδοτεί αντίσταση η οποία θερμαίνει ένα σιδερικό. Το σιδερικό είναι στον πάτο του δοχείου και μεταβιβάζει θερμότητα λόγω διαφοράς θερμοκρασίας σιδερικού-αερίου.Τρίτη περίπτωση.
Η πηγή θέτει σε λειτουργία μια λυχνία εκπομπής μικροκυμάτων. Αυτά θερμαίνουν το αέριο.Ο κατάλογος θα μπορούσε να εμπλουτισθεί και άλλο.
-
Να περιέχει το κουτί μια λάμπα υπερύθων που να θερμαίνει το αέριο;
Να περιέχει κινητήρα ο οποίος περιστρέφει το δοχείο του αερίου και το αέριο θερμαίνεται: (το παράδειγμα από το βιβλίο του Γιαννακόπουλου). -
Καλημέρα Διονυση. Πολλά μπορεί να είναι. Π.χ. ένα πηνίο Rhumkorff
Ή να έχουμε κρεμασμένο από την οροφή με ευτηκτο νήμα ένα σώμα και το ευτηκτο νήμα να είναι μέρος του κυκλώματος και πολλά άλλα. -
Γιάννη και Γιώργο, πολλά μπορεί να είναι τα ενδεχόμενα.
Το ερώτημα βέβαια, προσπαθεί να απαντήσει στο δίλημμα “κιθαρίστας ή ντράμερ”; 🙂
Που στην περίπτωσή μας είναι, έργο ή θερμότητα; -
Διονύση καταλαβαίνω διευρύνσεις του όρου “έργο”.
Καταλαβαίνω τι εννοεί ένας όταν λέει “ηλεκτρικό έργο”.
Όμως η διδασκόμενη Θερμοδυναμική δεν σταματάει εκεί.
Πιο κάτω Μιλάει για το P.dV το στοιχειώδες έργο.
Πιο κάτω υπολογίζει το έργο σε μια μηχανή Καρνό ή όποια άλλη.
Διότι με αυτά ασχολείται συνήθως.Δεν θα απαγορεύσουμε φυσικά έναν συσχετισμό του 1ου θερμοδυναμικού με ηλεκτρικό σύστημα. Ούτε με όποιο άλλο. Ούτε θα αλλάξουμε βιβλία της Θερμοδυναμικής που κάνουν γενικεύσεις ποικίλες.
Όμως όταν κάνεις μια ερώτηση σε μαθητή στα πλαίσια του μαθήματος της Θερμοδυναμικής Λυκείου αυτός αντιλαμβάνεται το στοιχειώδες έργο ως P.dV .Έτσι θα ψάξει να βρει αν μεταβάλλεται ο όγκος του αερίου και θα απαντήσει καταφατικά μόνο αν μεταβάλλεται ο όγκος. -
Στη συνέχεια Διονύση έρχεται η απόδοση. Το W/Qh.
Ποιο έργο θα βάλουμε στον υπολογισμό;
Αυτό που μας ενδιαφέρει για να κουνήσει το αυτοκίνητο ή και το έργο το ηλεκτρικό και το προσφερθέν από τον ηλιακό συλλέκτη:
https://i.ibb.co/23B1wbCz/15.pngΘα επαναδιατυπώσουμε τον ορισμό της απόδοσης;
-
Καλησπέρα.
Διονύση προσπαθώ να σώσω την απάντηση του μαθητή αλλά δεν τα καταφέρνω.
Q=ΔU + W
To θερμοδυναμικό σύστημα είναι το αέριο σκέτο ή το αέριο με μια αντίσταση που διαρρέεται από ρεύμα?
Ακούω αδιαβατικά τοιχώματα και σκέφτομαι.
Q = ΔU + W =0
Δηλ ΔU = -W (1)
Λέω λοιπόν δηλ μεταφέρθηκε ενέργεια μέσω έργου.Σωστό επομένως.
Το ξανακοιτώ. Πρέπει η θερμοκρασία να αυξάνεται. Αυτό συμβαίνει με βάση την 1 αν W<0
Δηλ πρέπει το αέριο να συμπιέστηκε.
Τρικυμία στο κρανίο.
Ή ο νόμος θέλει αλλαγές ή το σώνω ως εξής.
Το έργο των ηλεκτρικών δυνάμεων στα φορτία μεταφέρεται τελικά στο σύστημα ως ενέργεια και η θερμοκρασία αυξάνεται. -
Χαιρετώ τον τελευταίο σχολιαστή Γιώργο!
Παιδιά τι λέτε και για το 2ο μέρος του προβληματισμού;
Ερωτήσεις κλειστού τύπου σωστού – λάθους, όπως η παραπάνω;
Ουσιαστική εξέταση; -
Γεια σας παιδιά.
https://i.ibb.co/JjYdmfvP/35.png
Πάνω το πείραμα του Τζάουλ. Το νερό θερμαίνεται.
Κάτω μια μπαταρία τροφοδοτεί ένα μοτεράκι που ανακατεύει το αέριο.
Το αέριο θερμαίνεται.
Να πούμε και στις δύο περιπτώσεις ότι έργο προκάλεσε την αύξηση της εσωτερικής ενέργειας;
Να πούμε ότι έργο προκάλεσε την αύξηση της θερμοκρασίας του υγρού (ή αερίου) που ήρθε σε επαφή με τους έλικες και κατόπιν θερμότητα διαβιβάστηκε από το θερμό τμήμα στα υπόλοιπα τμήματα χαμηλότερης θερμοκρασίας; -
Διονύση είναι κακή ερώτηση.
Και για το λόγο που είπες (ανάκληση μιας φράσης) και για το αμφίσημο της περίπτωσης. -
Ένα θέμα μπορεί να είναι καλό για συζήτηση μεταξύ ομοτέχνων ή ως παρατήρηση σε βιβλίο πανεπιστημιακού επιπέδου και κακό σαν θέμα εξετάσεων.
-
Γεια σας παιδιά.
Να συμφωνήσω με τον Γιάννη.
Ως κακεντρεχής ή ως εξυπνάκιας θα την έβαζα σε εξετάσεις.
Σε μια χαλαρή συζήτηση στην τάξη ίσως αλλά μάλλον θα μπερδέψει …. -
Διονύση πότε θα ανοίξει το κουτί;
-
Γιάννη να … ξημερώσει η μέρα για να δούμε τι έχει μέσα 🙂
-
Να διευκρινίσω ότι το ερώτημα σκοπό είχε, όχι να διερευνήσουμε τι μπορεί να κρύβεται σε ένα “μαύρο κουτί”, ούτε το αν την ηλεκτρική ενέργεια που μεταφέρεται σε ένα σύστημα θα την θεωρήσουμε ως έργο ή ως θερμότητα, ούτε τι προβλέπει η κλασσική θερμοδυναμική, για το πού εντάσσεται η ηλεκτρική ενέργεια κατά τη γραφή του 1ου θερμοδυναμικού νόμου.
Το ερώτημα που προέκυψε στη διάρκεια της διπλανής συζήτησης που αναφέρεται στην κορυφή, εξετάζει δύο πράγματα.
Τι αξία έχει μια απάντηση σε ερώτημα Σ-Λ, με βάση ένα ορισμένο “πλαίσιο”, (λέξη που παρεξηγήθηκε…). Δηλαδή αν έχουμε ορίσει εξαρχής ότι την ηλεκτρική ενέργεια την θεωρούμε “έργο”, αυτό τέλειωσε. Θα θεωρείται έργο, αφού έτσι συμφωνήσαμε.
Δεν μας ενδιαφέρει τι συμβαίνει, δεν χρειάζεται καμιά σκέψη, κανένας προβληματισμός! Υποχρεωτική απάντηση.
Αλλά τότε τι αξία έχει ένα τέτοιο ερώτημα; Τι εξετάζει;
Αν γνωρίζουμε τη συμφωνία; -
Καλημέρα παιδιά.
Ευχαριστώ όλους τους συμμετέχοντες που έδωσαν περισσότερες εναλλακτικές λύσεις.
Οπότε Γιάννη, μιας και ξημέρωσε και δεν βλέπω άλλους ενδιαφερόμενους, ανεβάζω την απάντηση, για το τι βλέπουμε, ανοίγοντας το δοχείο…
Αλλά επειδή έχω διαπιστώσει ότι καποιοι αναγνώστες αποφεύγουν να ανοίξουν συνδέσμους, δύο εικόνες:
https://i.ibb.co/NgSzKhcJ/2026-02-19-073357.pngαλλά και 2ο δοχείο:
-
Αλλά μιας και έχουμε περάσει στην εποχή της Τ.Ν. ας δούμε και τι απάντηση μου έδωσε το ChatGPT στο παραπάνω ερώτημα.
Έχει αξία να δούμε την απάντησή του, με κλικ ΕΔΩ.
Και το συμπέρασμά του: -
Καλό μεσημέρι. Εκρίθη λοιπόν σκόπιμο η συζήτηση να μεταφερθεί εδώ
Γράφεις Διονύση: «Δηλαδή αν έχουμε ορίσει εξαρχής ότι την ηλεκτρική ενέργεια την θεωρούμε “έργο”, αυτό τέλειωσε. Θα θεωρείται έργο, αφού έτσι συμφωνήσαμε.
Δεν μας ενδιαφέρει τι συμβαίνει, δεν χρειάζεται καμιά σκέψη, κανένας προβληματισμός! Υποχρεωτική απάντηση. Αλλά τότε τι αξία έχει ένα τέτοιο ερώτημα; Τι εξετάζει;»
Δεν νομίζω ότι υπάρχει τέτοια συμφωνία ή ορισμός στην θερμοδυναμική. Υπάρχει γενικός ορισμός του έργου και εμείς καλούμαστε να κρίνουμε αν κάποια μεταφορά ενέργειας τον ικανοποιεί ή όχι. Αυτό απέχει πολύ από απλή ανάκληση απομνημονευθέντος.
Είχα αναφέρει σε άλλο σχόλιο και τον ακόλουθο ορισμό για το έργο στην θερμοδυναμική (Από το βιβλίο Perrot , A to Z of Thermodynamics) Μια αλληλεπίδραση μεταξύ δύο συστημάτων ονομάζεται έργο όταν ο προκύπτων μετασχηματισμός μπορεί να αναπαραχθεί ανεξάρτητα για κάθε σύστημα, έχοντας ως μοναδικό εξωτερικό αποτέλεσμα τη μετατόπιση μιας μάζας μέσα σε ένα βαρυτικό πεδίο. Δηλαδή όταν μπορεί, κατ’ αρχήν, να αντικατασταθεί από μια καθαρά μηχανική διαδικασία της οποίας το μόνο τελικό εξωτερικό αποτέλεσμα είναι η κατακόρυφη μετατόπιση μιας μάζας σε βαρυτικό πεδίο. Είδα ότι τον ορισμό αυτό υιοθετεί και ο Γιαννακόπουλος (σελ 32) ως τον ικανοποιητικώτερο και τον αποδίδει στον J. Gibbs τον θεμελιωτή της σύγχρονης στατιστικής θερμοδυναμικής.
Η ισχύς της θερμοδυναμικής οφείλεται στο ότι εφαρμόζεται γενικά για όλες τις φυσικές διαδικασίες χωρίς να εξετάζει την φύση τους και τις λεπτομέρειες τους -
“Δηλαδή αν έχουμε ορίσει εξαρχής ότι την ηλεκτρική ενέργεια την θεωρούμε “έργο”, αυτό τέλειωσε.”
Μπορεί να διαφωνείς Δημήτρη, αλλά ακόμη και η Τ.Ν δεν το έχει ξεκαθαρίσει και η απάντηση που έδωσε ήταν μια απάντηση που δίνεται στηριζόμενη στη “θεωρία” που λέει:
https://i.ibb.co/fVxmSmPN/2026-02-19-165626.png
Έτσι στο αρχείο που ανέβασα, η απάντηση που έδωσε (ΕΔΩ) μιλάει για έργο… -
Δηλαδή Διονύση πιστεύεις ότι δεν υπάρχει γενικός ορισμός έργου αλλά ορίζεται κατά περίπτωση τι είναι η κάθε μορφή μεταφοράς ενέργειας;
Έθεσα στην ΤΝ το ακόλουθο ερώτημα: «Πως καταλήγουμε στο αν κάποια μορφή μεταφοράς ενέργειας είναι έργο ή θερμότητα ; Με βάση κάποιον γενικό ορισμό ή με βάση κάποιες κατά περίπτωση συμφωνίες;» Μου απάντησε μεταξύ άλλωνΔεν είναι θέμα «κατά περίπτωση συμφωνίας». Υπάρχει σαφής γενικός ορισμός:
Το πραγματικά θεμελιώδες κριτήριο
Αν μπορούμε να γράψουμε τη μεταφορά ως: δW=X dY όπου: Χ γενικευμένη δύναμη (πίεση, ηλεκτρικό πεδίο κλπ) ,dΥ γενικευμένη μετατόπιση→ τότε μιλάμε για έργο. Αν όχι, και η αιτία είναι διαφορά θερμοκρασίας,
→ τότε μιλάμε για θερμότητα.
Πιο αυστηρή διατύπωση (θερμοδυναμική) Στην αντιστρεπτή περίπτωση δQrev=TdS Αυτό δείχνει ότι η θερμότητα σχετίζεται με μεταφορά εντροπίας. Το έργο δεν μεταφέρει εντροπία.
Συμπέρασμα: Η διάκριση δεν είναι αυθαίρετη σύμβαση. Είναι θεμελιωμένη: Μακροσκοπική οργάνωση → έργο. Μικροσκοπική αταξία λόγω ΔΤ → θερμότητα. Μεταφορά εντροπίας → θερμότητα. Μη μεταφορά εντροπίας → έργο -
Οταν κάνουμε σχολιασμό, κάποιας δημοσίευσης, καλό είναι να διαβάζουμε τι έχει αναρτηθεί.
Έχω γράψει:
” ας δούμε ένα ερώτημα που θα μπορούσε να δοθεί σε μαθητές, αν είχαν διδαχτεί στο μάθημα της Θερμοδυναμικής, ότι:
Σύμφωνα με την κλασική θερμοδυναμική στον 1ο Θερμοδυναμικό νόμο Q=ΔU+W:
-Θερμότητα ονομάζουμε τη μεταφορά ενέργειας που προκαλείται από διαφορά θερμοκρασίας.
-Έργο ονομάζουμε τη μεταφορά ενέργειας, με οποιονδήποτε άλλο τρόπο, που δεν προκαλείται από διαφορά θερμοκρασίας.
Το ερώτημα θα μπορούσε να είναι:
Σε ένα δοχείο με αδιαβατικά και αδιαφανή τοιχώματα περιέχεται ένα αέριο. Θερμαίνουμε το αέριο με τη βοήθεια μιας ηλεκτρικής πηγής, όπως στο σχήμα. Η ενέργεια μεταβιβάζεται στο αέριο με τη μορφή του έργου. Σωστό ή λάθος;”————– –
Έδωσα συγκεκριμένη περίπτωση, πού, σε ποιους, με ποιες προϋποθέσεις, καλείται ένας μαθητής να τοποθετηθεί.
Δεν έθεσσα ερώτημα σε καθηγητές, ούτε σε φοιτητές του τρίτου έτους (κάποτε εμείς…) που διδάχτηκαν θερμοδυναμική από το βιβλίο του Γιαννακόπουλου και τους κάλεσα να απαντήσουν, τι είναι σωστό ή τι λάθος.
Έδωσα υποθετικό ερώτημα σε μαθητές, λέγοντας μάλιστα τι ακριβώς έχουν διδαχτεί. Με μια υποθετική θεωρία που διδάχτηκαν, έδωσα ένα υποθετικό ερώτημα και τους κάλεσα να απαντήσουν αν αυτό που λέει το ερώτημα, είναι σωστό ή λάθος.
Όλα τα άλλα, δεν νομίζω ότι έχουν θέση εδώ… -
Σ’ ευχαριστώ για την ευγενική υπόδειξη. Είχα γράψει σε κάποιο σχόλιο «. Η γνώμη μου είναι ότι δεν πρέπει να μπερδεύουμε την βασική θεωρία με διδακτικές τεχνικές. Να συμφωνήσουμε πρώτα τι λέει η βασική θεωρία (η θερμοδυναμική) για το ζήτημα μας και μετά να συζητήσουμε τι και πως μπορούμε να περάσουμε στους μαθητές λυκείου.» Με άλλα λόγια δεν είναι καλό να κρυβόμαστε πίσω από τους μαθητές.
Τι θα μείνει από την συζήτηση που έγινε αν αφαιρέσουμε οτιδήποτε είναι εκτός ύλης της Β Λυκείου;
-
- Φόρτωσε Περισσότερα
Απαντήσεις (Ισοσταθμισμένες)
Καλημέρα Παναγιώτη. Ένα κείμενο του Ανδρέα Κασσέτα για τον Σϊδηρο Λένε για μένα όλοι αυτοί που ζήσαμε μαζί, που παρουσιάστηκε στο Booze της Κολοκοτρώνη το 2003.
απαντησεις
1.
10FeSO₄ + 2KMnO₄ + 8H₂SO₄ → 5Fe₂(SO₄)₃ + 2MnSO₄ + K₂SO₄ + 8H₂O
2.
6FeSO₄ + K₂Cr₂O₇ + 7H₂SO₄ → 3Fe₂(SO₄)₃ + Cr₂(SO₄)₃ + K₂SO₄ + 7H₂O
3.
Fe + 4HNO₃ → Fe(NO₃)₃ + NO + 2H₂O
4.
Fe + 6HNO₃ → Fe(NO₃)₃ + 3NO₂ + 3H₂O
5.
2FeSO₄ + H₂O₂ + H₂SO₄ → Fe₂(SO₄)₃ + 2H₂O
6.
2FeCl₃ + 2KI → 2FeCl₂ + I₂ + 2KCl
7.
2FeCl₃ + SnCl₂ → 2FeCl₂ + SnCl₄
8.
2Fe + 3Cl₂ → 2FeCl₃
9.
Fe + CuSO₄ → FeSO₄ + Cu
10.
Fe₂O₃ + 3H₂ → 2Fe + 3H₂O
11.
Fe₃O₄ + 4H₂ → 3Fe + 4H₂O
12.
FeO + CO → Fe + CO₂
13.
Fe₂O₃ + 2Al → Al₂O₃ + 2Fe
14.
Fe + 2H₂SO₄ → FeSO₄ + SO₂ + 2H₂O
15.
2FeSO₄ + 2Ce(SO₄)₂ → Fe₂(SO₄)₃ + Ce₂(SO₄)₃
16.
2FeCl₂ + Cl₂ → 2FeCl₃
17.
Fe + 2HCl → FeCl₂ + H₂
18.
4FeSO₄ + O₂ + 2H₂SO₄ → 2Fe₂(SO₄)₃ + 2H₂O
19.
Fe + 2AgNO₃ → Fe(NO₃)₂ + 2Ag
Αποστολη τρομερες οι αναρτησεις σου δεν τα γνωριζα, σ’ ευχαριστώ – παμε φουλ για IRON MAN και για βιολογια – δρεπανοκυτταρική αναιμία
Διόρθωση με βάση τον Α.Ο. για την εξίσωση : Fe₃O₄ + H₂ → Fe + H₂O
Μ.Ο. Α.Ο. Fe στα αντιδρώντα +8/3
Α.Ο. Fe στα προϊόντα 0
Απόλυτη τιμή μεταβολής Α.Ο. 8/3
Α.Ο. Η στα αντιδρώντα 0
Α.Ο. Η στα προϊόντα +1
Μεταβολή Α.Ο. κατά 1
Βάζω στα αντιδρώντα συντελεστή στο Fe₃O₄ 1/3 αφού η μεταβολή κατανέμεται σε 3 οντότητες Fe
Βάζω στα αντιδρώντα συντελεστή στο Η2 8/3 δια 2, άρα 8/6 =4/3 αφού η μεταβολή κατανέμεται σε 2 άτομα Η
Έτσι έχουμε προσωρινά
1/3 Fe₃O₄ + 4/3 H₂ → Fe + H₂O
Έπειτα πολλαπλασιάζω τους συντελεστές που μόλις έβαλα με 3 για απλοποίηση και έτσι έχουμε προσωρινά
Fe₃O₄ + 4H₂ → Fe + H₂O
Έπειτα διορθώνω κατά τα γνωστά τον Fe και το νερό διαδοχικά, άρα έχουμε συνολικά
Fe₃O₄ + 4H₂ → 3Fe + 4H₂O
Το Fe₃O₄ είναι μείγμα FeO και Fe2O3 αρα τα υπόλοιπα είναι εικασίες πέρα από χαρτοχημεία άρα δεν μας ενδιαφέρουν.
Ακόμα και να ηταν FeO + FeO2 = Fe₃O₄ η αντιδραση διορθωνεται με τους ιδιους ακριβως συντελεστες αρα παλι κανενα προβλημα.
2FeO + FeO2 + 4H₂ → 3Fe + 4H₂O
Αν γνωριζουμε την ακριβη συσταση της ενωσης και εφαρμοσουμε τους κανονες διορθωσης του ΑΟ δεν υπαρχει προβλημα σε καμμιά περίπτωση.
Ακομα και χωρις υπολογισμο ΑΟ ο μαθητης μπορει να διορθωσει την
Fe3O4 + H₂ → Fe + H₂O, με τη σειρα πχ Fe, H2O, H2
Η ανάρτηση έγινε γιατί πιθανόν πολλοί συνάδελφοι είναι περίπου στην οξειδοαναγωγή στο σχολείο και είναι κατάλληλες αντιδράσεις – σε συνδυασμό με την διαθεματικότητα των αγγείων και όχι για να αποτελέσει πόλο έντασης για τους ΑΟ.
Καλημέρα Δημήτρη ,πολύ όμορφη η παρουσίαση και χρήσιμη , συμφωνώ μαζί σου
Παναγιώτη καλησπέρα. Χωρίς να αλλάζει σε τίποτε από αυτά που γράφεις, απλά μια άλλη προσέγγιση που δεν ασχολείται με το τι ακριβώς είναι η ένωση. Έτσι κι αλλιώς, ο αριθμός οξείδωσης δεν υφίσταται ως ιδιότητα των ατόμων, αλλά ως “λογιστική” μέθοδος ισοστάθμισης χημικών εξισώσεων.
https://i.ibb.co/JFvn1bpR/Fe3-O4-1772644358-0717.jpg